Hongaarse premier Orbán steunt Rutte als nieuwe NAVO-chef
BOEDAPEST (ANP) - De Hongaarse premier Viktor Orbán steunt Mark Rutte als volgende secretaris-generaal van de NAVO. Orbán lag lang dwars bij de benoeming, maar had maandag een "goed gesprek" met de Nederlandse demissionaire premier. Hij liet toen al doorschemeren hem te zullen steunen.
Alleen Roemenië heeft nog geen steun uitgesproken voor Rutte. De Roemeense president Klaus Iohannis is zelf nog altijd kandidaat voor de opvolging van de afzwaaiende secretaris-generaal Jens Stoltenberg, maar heeft geen andere lidstaten achter zich.
Rutte beloofde Orbán in het gesprek maandag om een brief te sturen waarin hij zou ingaan op de twee voorwaarden die de Hongaarse premier aan zijn zegen had verbonden. Hij beaamt dat hij als NAVO-topman Hongarije de ruimte zal blijven geven om buiten de NAVO-steun aan Oekraïne te blijven. Hongarije hoeft daarvoor geen personeel of geld bij te dragen, schrijft Rutte.
Uitlatingen over Hongarije
Ook komt hij terug op eerdere uitlatingen over Hongarije die volgens Boedapest weinig respectvol waren. Rutte heeft "opgemerkt dat enkele opmerkingen die ik in 2021 heb gemaakt als premier van Nederland ongenoegen hebben gewekt in Hongarije", schrijft hij. Als NAVO-chef zal hij zich sterk maken "om de eensgezindheid te bewaren en alle bondgenoten met dezelfde mate van begrip en respect te behandelen".
Rutte zei tijdens een EU-top in 2021 dat Hongarije "niets te zoeken had in de EU" als het land een omstreden wet zou aannemen die lhbti-rechten zou schenden. Hij zei er ook naar te streven het land op dat punt "op de knieën" te krijgen. De demissionair premier wilde volgens ingewijden geen excuses maken voor de gewraakte uitspraken. Hij benadrukte na het gesprek maandag dat Orbán, "hoewel dat het vermoeden was", niet om verontschuldigingen heeft gevraagd.
Steun aan Rusland
Orbán deelt de brief op X en meldt daarbij dat Hongarije daardoor "bereid is Ruttes kandidatuur voor secretaris-generaal van de NAVO te steunen". Ruttes toezegging zou Boedapest ervan verzekeren dat de afspraken met de NAVO "bestand zijn tegen de tand des tijds".
Hongarije gold als het laatste belangrijke obstakel voor Rutte om secretaris-generaal van het bondgenootschap te worden. Het land deinst er niet voor terug om strafmaatregelen tegen Rusland, hulp aan Oekraïne of bijvoorbeeld de toetreding van Zweden tot de NAVO lang te dwarsbomen en op te houden.
VS
De Verenigde Staten wilden juist vaart maken met de aanstelling van Rutte. Zo zou de NAVO-top volgende maand in Washington eensgezindheid en kracht kunnen uitstralen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Scholen waar speciaal onderwijs wordt gegeven blijven bestaan. Dat meldt staatssecretaris Judith Tielen (OCW, VVD) in reactie op een enquête van de Algemene Onderwijsbond, waarin naar voren kwam dat meer dan de helft van de leraren negatief is over het samenvoegen van regulier en speciaal onderwijs. Volgens de bewindsvrouw blijkt uit de enquête dat er een misverstand bestaat over hoe ver het kabinet wil gaan qua samenvoeging van onderwijstypes.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - "Het kabinet heeft vanavond een stap naar voren gezet en daar ben ik heel blij mee." Dat zei voorzitter Sharon Dijksma van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) maandag na spoedoverleg met het kabinet over de recente rellen bij opvanglocaties voor asielzoekers. In onder meer Loosdrecht liepen betogingen tegen de komst van asielzoekers uit de hand.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Gidi Markuszower, die vorige week zei dat Palestijnse vluchtelingen die vanuit Griekenland zijn gekomen "met maximaal geweld" moeten worden tegengehouden bij de grens, moet voor premier Rob Jetten (D66) steviger afstand nemen van die uitspraken. Markuszower nuanceerde zijn oproep tot geweld, maar bleef achter de strekking staan. Tot die tijd zal Markuszower, die samen met andere PVV-afsplitsers zeven zetels heeft in de Tweede Kamer, niet "vooraan in de rij staan om als partner mee samen te werken".
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil samen met gemeenten meer inzetten op "maatwerk" in lokale asielopvang, zei premier Rob Jetten (D66) na afloop van overleg met bestuurders uit gemeenten en provincies. Een speciaal "vliegend team" moet gemeenten ondersteunen die nu nog niet voldoende capaciteit hebben om hun aandeel aan vluchtelingen op te vangen.
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Er is geen geld gevonden voor een nieuw, innovatief sirenesysteem en daarmee zal vanaf 2028 een einde komen aan het maandelijkse luchtalarm. Dat schrijft minister David van Weel (Justitie en Veiligheid, VVD) maandag aan de Tweede Kamer.
23 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Na The Rights Forum heeft ook de Turkse arbeidersvereniging HTIB aangekondigd aangifte te doen tegen Kamerlid Gidi Markuszower (Groep Markuszower) naar aanleiding van zijn uitlatingen over Palestijnse asielzoekers. Die zetten volgens de organisatie aan tot haat en geweld.
1 dag geleden
BRUSSEL (ANP) - De gevolgen van de blokkade van de Straat van Hormuz zijn "enorm" en minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingssamenwerking) maakt zich daar "hele grote zorgen over". Hij vindt dat de EU proactiever moet zijn. Zo verwacht hij meer coördinatie van de EU om ervoor te zorgen dat de lidstaten meer gaan doen, zei hij na afloop van een vergadering met zijn EU-collega's in Brussel. Als eerste noemt hij daarbij het tonen van solidariteit met vluchtelingen en ontheemden.
1 dag geleden