Hongaarse premier Orbán steunt Rutte als nieuwe NAVO-chef
BOEDAPEST (ANP) - De Hongaarse premier Viktor Orbán steunt Mark Rutte als volgende secretaris-generaal van de NAVO. Orbán lag lang dwars bij de benoeming, maar had maandag een "goed gesprek" met de Nederlandse demissionaire premier. Hij liet toen al doorschemeren hem te zullen steunen.
Alleen Roemenië heeft nog geen steun uitgesproken voor Rutte. De Roemeense president Klaus Iohannis is zelf nog altijd kandidaat voor de opvolging van de afzwaaiende secretaris-generaal Jens Stoltenberg, maar heeft geen andere lidstaten achter zich.
Rutte beloofde Orbán in het gesprek maandag om een brief te sturen waarin hij zou ingaan op de twee voorwaarden die de Hongaarse premier aan zijn zegen had verbonden. Hij beaamt dat hij als NAVO-topman Hongarije de ruimte zal blijven geven om buiten de NAVO-steun aan Oekraïne te blijven. Hongarije hoeft daarvoor geen personeel of geld bij te dragen, schrijft Rutte.
Uitlatingen over Hongarije
Ook komt hij terug op eerdere uitlatingen over Hongarije die volgens Boedapest weinig respectvol waren. Rutte heeft "opgemerkt dat enkele opmerkingen die ik in 2021 heb gemaakt als premier van Nederland ongenoegen hebben gewekt in Hongarije", schrijft hij. Als NAVO-chef zal hij zich sterk maken "om de eensgezindheid te bewaren en alle bondgenoten met dezelfde mate van begrip en respect te behandelen".
Rutte zei tijdens een EU-top in 2021 dat Hongarije "niets te zoeken had in de EU" als het land een omstreden wet zou aannemen die lhbti-rechten zou schenden. Hij zei er ook naar te streven het land op dat punt "op de knieën" te krijgen. De demissionair premier wilde volgens ingewijden geen excuses maken voor de gewraakte uitspraken. Hij benadrukte na het gesprek maandag dat Orbán, "hoewel dat het vermoeden was", niet om verontschuldigingen heeft gevraagd.
Steun aan Rusland
Orbán deelt de brief op X en meldt daarbij dat Hongarije daardoor "bereid is Ruttes kandidatuur voor secretaris-generaal van de NAVO te steunen". Ruttes toezegging zou Boedapest ervan verzekeren dat de afspraken met de NAVO "bestand zijn tegen de tand des tijds".
Hongarije gold als het laatste belangrijke obstakel voor Rutte om secretaris-generaal van het bondgenootschap te worden. Het land deinst er niet voor terug om strafmaatregelen tegen Rusland, hulp aan Oekraïne of bijvoorbeeld de toetreding van Zweden tot de NAVO lang te dwarsbomen en op te houden.
VS
De Verenigde Staten wilden juist vaart maken met de aanstelling van Rutte. Zo zou de NAVO-top volgende maand in Washington eensgezindheid en kracht kunnen uitstralen.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet gaat niet opnieuw kinderen uit Gaza evacueren voor medische hulp in Nederland. Daartoe is besloten na advies van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Wel maakt minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingssamenwerking, D66) 12 miljoen euro vrij voor medische hulp aan Gaza en omliggende landen.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Sandra Palmen (Herstel Toeslagen) moet opnieuw ingrijpen in de hersteloperatie voor slachtoffers van het schandaal rond de kinderopvangtoeslag. Anders dreigt de doelstelling van het kabinet om alle gedupeerden met recht op extra compensatie eind volgend jaar een voorstel te hebben gedaan, niet te worden gehaald. Dat schrijft de partijloze bewindsvrouw aan de Tweede Kamer.
17 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een mogelijk vertrek van tienduizenden Amerikaanse militairen uit Europa zou een "grotere herschikking" van de troepen op het continent vragen, denkt premier Rob Jetten. Bij de Amerikaanse regering zou opnieuw een plan op tafel liggen om tot 25.000 manschappen uit Europa weg te halen.
18 uur geleden
DEN BOSCH (ANP) - De provincie Noord-Brabant neemt meer tijd om een besluit te nemen over het mogelijke intrekken van de vergunning van vijf pluimveebedrijven. De provincie wilde uiterlijk 1 oktober een ontwerpbesluit publiceren, maar stelt dat uit. Er wordt gesproken met de betrokken ondernemers en er is echt meer tijd nodig, aldus gedeputeerde Saskia Boelema (vergunningen).
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil nu niet verder praten met de BBB over steun voor de begroting, omdat de partij een motie van wantrouwen tegen het kabinet steunde. Eerst worden andere partijen uitgenodigd voor gesprekken, zei premier Rob Jetten op zijn wekelijkse persconferentie.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vicepremier Dilan Yeşilgöz (VVD) hoopt dat de BBB wel nog aan tafel komt nadat de partij donderdag een motie van wantrouwen tegen het kabinet steunde. Ze vond de steun "verrassend". Tegelijkertijd was Yeşilgöz "blij" dat ze gehoord meent te hebben dat BBB-leider Henk Vermeer alsnog wil onderhandelen over de kabinetsplannen.
20 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een schilderij van kunstschilder Jan van Goyen dat in het Mauritshuis in Den Haag hangt, wordt teruggegeven aan de erfgenaam of erfgenamen van de Joodse kunsthandelaar Jacques Goudstikker. Dat besluit heeft de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap genomen, meldt de Restitutiecommissie. Deze commissie adviseerde teruggave, zo werd vrijdag bekendgemaakt. Het gaat om het doek Vissers aan de oevers van een plas.
21 uur geleden