Hongaars parlement stemt voor afzetting president Sulyok
BOEDAPEST (ANP/AFP/RTR/BLOOMBERG) - Het Hongaarse parlement heeft ingestemd met een grondwetswijziging waarmee president Tamás Sulyok uit zijn ambt wordt gezet. Premier Péter Magyar ziet Sulyok als een "marionet" van de vorige premier Viktor Orbán.
De wijziging maakt deel uit van Magyars pogingen om de invloed van Orbán terug te dringen. Volgens Magyar heeft zijn partij Tisza een duidelijk mandaat van de kiezers gekregen om het "vorige systeem te ontmantelen". De centrumrechtse partij won in april de parlementsverkiezingen en kan met ruim twee derde van de zetels de grondwet eigenhandig wijzigen.
De uitslag van de stemming werd in het parlement ontvangen met een staande ovatie. Er stemden 139 parlementariërs voor en 6 tegen. Orbáns nationalistische partij Fidesz boycotte de stemming.
'Duidelijke schending'
In Hongarije vervult de president voornamelijk een ceremoniële rol. De president kan wel een veto tegen wetten uitspreken of ze ter toetsing naar het Grondwettelijk Hof sturen. Het is niet mogelijk om een grondwetswijziging tegen te houden. Als Sulyok niet binnen vijf dagen zijn handtekening onder de grondwetswijziging zet, begint het parlement volgens Magyar een afzettingsprocedure.
Sulyok trad in 2024 aan als president voor een termijn van vijf jaar. De 70-jarige Hongaar was eerder door Magyar opgeroepen vrijwillig op te stappen, maar hij weigerde. Hij omschreef de grondwetswijziging eerder als een "duidelijke schending" van de grondwet en zei dat deze een precedent zou scheppen voor het afzetten van onafhankelijke functionarissen.
Orbán was in totaal twintig jaar premier, waarvan de laatste zestien jaar achtereenvolgend. Hij pakte onder meer de rechtsstaat, democratie en journalistiek aan. De nieuwe regering heeft een deel van Orbáns beleid al teruggedraaid. Magyar haalt als regeringsleider ook de banden aan met de Europese Unie. Die relatie met Brussel was onder Orbán verslechterd.
Meer uit Buitenland
SEOUL (ANP/RTR) - De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un wil dat zijn land een "absolute superioriteit" in dronetechnologie verwerft. Dat zei hij bij een tentoonstelling en wapendemonstratie, meldt staatspersbureau KCNA vrijdag. Geavanceerde kunstmatige intelligentie (AI) in onbemande wapensystemen moet volgens Kim de hoogste prioriteit krijgen.
2 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - De Likoed-partij van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft de parlementsverkiezingen gewonnen, maar zijn politieke blok heeft geen meerderheid behaald. Likoed krijgt 27 van de 120 zetels, blijkt uit de uitslag die de kiescommissie in de nacht van donderdag op vrijdag bekendmaakte. De partij Yashar van oud-legerchef Gadi Eisenkot volgt met 21 zetels.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft twee campagnebijeenkomsten in Kansas en Iowa dit weekend geschrapt. In plaats daarvan neemt hij telefonisch deel aan bijeenkomsten in meerdere staten, meldt zijn Republikeinse Partij.
6 uur geleden
MADRID (ANP) - De hogesnelheidstrein die woensdag bij het Spaanse Urda achter op een stilstaande trein botste, reed vermoedelijk 160 tot 200 kilometer per uur. Dat melden Spaanse media, waaronder El País, op basis van een eerste onderzoeksrapport van onderzoeksinstantie AITAT. De zwarte dozen moeten de exacte snelheid uitwijzen.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Het Amerikaanse ministerie van Justitie heeft meer dan veertig dagvaardingen en verzoeken tot bewaring van documenten uitgegeven in het onderzoek naar de kandidatuur van een Senaatskandidaat in Alaska. Dit meldt een ingewijde aan persbureau Reuters. De dagvaardingen zijn gericht aan het campagneteam van de Democratische kandidaat Mary Peltola en ook aan Peltola zelf.
8 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin heeft gezegd de relatie met Europese landen te willen herstellen. Poetin stelt dat Rusland niet wil dat er een situatie zoals die bij de Straat van Hormuz ontstaat bij de Oostzee.
9 uur geleden
LOS ANGELES (ANP) - De Britse acteur Patrick Stewart is overleden. Hij stierf woensdag op 86-jarige leeftijd na een kort ziekbed, heeft zijn agent donderdag bekendgemaakt. Stewart was onder meer bekend van rollen in Star Trek en X-Men.
10 uur geleden