Hoge inflatie in 2023 kwam volgens DNB vooral door gestegen lonen
AMSTERDAM (ANP) - De hoge inflatie van vorig jaar kwam vooral door de gestegen lonen van Nederlandse werknemers. Ook de winsten van bedrijven droegen bij aan het oplopen van de prijzen, maar dat effect nam gaandeweg het jaar wel af. Dit komt naar voren uit onderzoek door De Nederlandsche Bank (DNB).
Volgens de centrale bank was er vorig jaar discussie over de mate waarin winsten en lonen aan de hoge inflatie hebben bijgedragen. Achteraf is mogelijk om dieper in te zoomen op de cijfers en te ontrafelen welke effecten van doorslaggevende aard waren. Dan blijkt dat de loonkosten de grootste bijdrage hebben geleverd, aldus DNB.
"Dit is niet verrassend, omdat de lonen in 2023 sterk zijn gestegen", zeggen onderzoekers van DNB. Dit komt voornamelijk door de hoge looneisen van de vakbonden, die erop aandrongen dat werknemers werden gecompenseerd voor de forse inflatie in het jaar ervoor, toen de energieprijzen omhoog schoten na de Russische inval in Oekraïne. Ook de krappe arbeidsmarkt speelde een rol.
Beteugelen
Vorig jaar waarschuwde DNB-president Klaas Knot herhaaldelijk voor de dreiging van een zogeheten loon-prijsspiraal. Van zo'n scenario zou sprake zijn als mensen flink meer te besteden krijgen, meer gaan uitgeven en daarmee bedrijven aanzetten om hun prijzen verder op te voeren.
Dat zou dan ook gevolgen kunnen hebben voor het rentebeleid van de Europese Centrale Bank (ECB), omdat de rente dan waarschijnlijk langer hoog gehouden moet worden voor het beteugelen van de inflatie. Maar recent zeiden kenners van DNB dat de kans op zo'n loon-prijsspiraal momenteel klein is.
Voorzichtig
Inmiddels is de inflatie behoorlijk gedaald en ook de loongroei neemt af. De verwachting is dat de inflatie dit en volgend jaar verder zal afnemen. Daarmee lijken de loonstijgingen die de laatste tijd in cao's worden afgesloten een verlaging van de rente in de eurozone later dit jaar niet in de weg te staan.
Toch blijft het volgens DNB belangrijk om de ontwikkeling van de lonen goed in de gaten te houden. Knot zei eind vorige maand dat de ECB na een hoogstwaarschijnlijke renteverlaging in juni voorzichtig zal zijn met een volgende rentestap. Volgens Knot zullen de beleidsmakers bij de ECB na elke rentevergadering opnieuw goed naar alle data moeten kijken om te zien hoe de situatie is op dat moment.
Meer uit Financieel
BANGKOK (ANP) - Reisorganisatie Riksja Travel heeft de routes voor zijn reizigers in Thailand iets aangepast vanwege de overstromingen in Bangkok. Dat laat een woordvoerster desgevraagd weten. Via Riksja Travel zijn een "paar honderd reizigers" nu in Thailand of gaan deze maand die kant op. Geen van hen is door de overstromingen in de hoofdstad in de problemen gekomen, volgens het bedrijf.
31 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - China en de Verenigde Staten zijn overeengekomen om een "communicatiekanaal" op te zetten voor incidenten met kunstmatige intelligentie (AI). Dat heeft het Witte Huis bekendgemaakt in een persbericht na het bezoek van de Chinese president Xi Jinping aan de VS.
1 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - De adviesprijs van een liter benzine is zaterdag licht gestegen. Het record van vrijdag werd daarmee iets aangescherpt, volgens gegevens van consumentenvoordeelplatform UnitedConsumers.
2 uur geleden
MILAAN (ANP/RTR) - Oplichters hebben met AI-middelen 95 miljoen euro weten buit te maken bij de private tak van een van de Italiaanse grootbanken, Intesa Sanpaolo. Hoewel meer dan de helft van het verduisterde geld inmiddels terug is, is nog altijd circa 36 miljoen euro spoorloos.
12 uur geleden
BRUSSEL (ANP/RTR) - De Europese Unie kampt met een energieprijscrisis door de gevolgen van de Iranoorlog voor de olie- en gasmarkten. Dat schrijft Eurocommissaris Dan Jørgensen (Energie) vrijdag in een brief die is ingezien door persbureau Reuters. Hij roept lidstaten daarin op maatregelen te overwegen om de vraag naar energie te beperken.
12 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn vrijdag met plussen gesloten. De hoop op een einde aan de Iranoorlog en lagere olieprijzen zorgden voor optimisme op de beursvloeren.
12 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Medeoprichter van Microsoft Bill Gates gelooft dat kunstmatige intelligentie tot de dood van een miljard mensen kan leiden. Dat zei hij vrijdag in een interview met nieuwszender NBC. Gates vindt dat de Verenigde Staten met wetgeving moeten komen om de risico's van de technologie te verminderen.
14 uur geleden