Gijzelsoftware die Travelex trof, duikt ook in Nederland op

Beveiliger Trend Micro uit Amsterdam heeft onlangs geholpen bij een Duits slachtoffer van Sodinokibi. "De aanvallers kiezen hun doelwit zorgvuldig. Soms zitten ze al dagen, weken, maanden in een netwerk. Ze bereiden de aanval solide voor voordat ze hem ten uitvoer brengen", zegt Rense Buijen, technisch directeur van Trend Micro. Directeur Frank Groenewegen bij Fox-IT bevestigt dit. "Ze zoeken uit bij welk bedrijf ze zijn binnengedrongen. Zo kijken ze hoeveel losgeld ze kunnen eisen, of het slachtoffer de moeite waard is om verder te gaan met de aanval. Vervolgens zijn ze weken bezig om verder door te dringen in de systemen."

De cybercriminelen denken alleen aan geld. Groenewegen: "Ze kijken naar kosten en baten. Ze maken voor zichzelf een selectie van de bedrijven waar ze binnen zitten. Ze werken liever twee weken aan een aanval waar ze 1,5 miljoen euro aan verdienen dan twee keer een week voor een ton."

Bedrijfsgeheimen

Nieuw aan de Sodinokibi-aanvallen is dat de cybercriminelen ook zoeken naar bedrijfsgeheimen of naar persoonlijke gegevens van klanten van de gedupeerden. Als privé-informatie op straat komt te liggen, kan een bedrijf volgens Europese privacyregels een boete krijgen van 10 procent van de jaaromzet. De aanvallers verwijderen soms ook alle back-ups van de gedupeerden. Een bedrijf ligt dan helemaal plat en heeft niets om op terug te vallen. Met de rug tegen de muur is het aanlokkelijk om het losgeld te betalen.

Bij Travelex en een ander slachtoffer, het Amerikaanse IT-bedrijf Artech, claimen de aanvallers privédata te hebben gestolen. Dat is "absoluut geloofwaardig", zegt Buijen. Het is niet bekend of bij de Nederlandse gedupeerden persoonlijke informatie is geroofd.

Het is lastig om te zeggen hoeveel bedrijven daadwerkelijk zijn getroffen door Sodinokibi. Buijen: "Niet elke aanval slaagt. Soms hebben de aanvallers geen gegevens kunnen stelen en soms was het slachtoffer niet interessant genoeg om mee door te gaan." En bij sommige bedrijven ligt Sodinokibi misschien nog te wachten op het juiste moment om toe te slaan. Want dat Sodinokibi en vergelijkbare vormen van ransomware de komende tijd vaker gaan opduiken, dat staat voor zowel Buijen als Groenewegen als een paal boven water.