Geen dwangsom voor Staat om overtreden verbod F-35-onderdelen
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse staat hoeft geen dwangsom te betalen voor elke dag dat het verbod om F-35-onderdelen naar Israël te laten vervoeren, wordt overtreden. Dit heeft de rechtbank in Den Haag vrijdag besloten in een kort geding, aangespannen door meerdere mensenrechtenorganisaties.
Oxfam Novib, PAX en The Rights Forum wilden dat een dwangsom van 50.000 euro per dag zou worden opgelegd, maar volgens de rechter is niet gebleken dat de Staat "zich niet aan het verbod houdt of niet de bedoeling heeft het verbod na te blijven leven".
Eerder dit jaar werd door het hof geoordeeld dat de Nederlandse staat de uitvoer van F-35 onderdelen met eindbestemming Israël moest staken. De mensenrechtenorganisaties vonden dat dit eerder opgelegde verbod wordt overtreden, omdat de Staat niet ook de door- en uitvoer van deze onderdelen naar andere staten (zoals de VS) heeft stopgezet.
Track and trace
"Sommige van deze vanuit Nederland geleverde onderdelen komen via een omweg alsnog terecht in F-35's, die voor Israël zijn bestemd of waarover Israël beschikt", zo vat de rechter nu samen. De mensenrechtenorganisaties vinden dat het verbod vanuit het hof ook deze uitvoer zou moeten verhinderen. Zij vinden dan ook dat de Staat "sjoemelt" met het begrip eindbestemming.
Maar daar gaat de rechter dus niet in mee, omdat het hof niets heeft gezegd over het traject dat de F-35-onderdelen afleggen via de andere landen. Volgens de rechter hebben de mensenrechtenorganisaties een te ruime uitleg gegeven aan de beslissing van het hof en is duidelijk geworden dat de mensenrechtenorganisaties en de Staat "uiteenlopende visies" hebben op welke invloed de Staat kan uitoefenen op de route die de onderdelen afleggen nadat die bijvoorbeeld naar de VS zijn gegaan.
De mensenrechtenorganisaties opperden tijdens het kort geding een track and trace-systeem, om de onderdelen te volgen. Maar de Staat gaf toen aan dat dit onmogelijk is, omdat het te tijdrovend en complex is om zo'n systeem in elkaar te zetten en de VS niet willen meewerken. De organisaties gingen hier op hun beurt niet in mee, omdat het volgens hen wel mogelijk is om de onderdelen te traceren en Nederland bovendien een goede onderhandelingspositie heeft omdat ze onmisbare F-35-onderdelen maakt. De mensenrechtenorganisaties wilden de dwangsom dan ook inzetten als prikkel om de Staat meer actie te laten ondernemen.
Meer uit Binnenland
GIETEN (ANP) - In de nacht van donderdag op vrijdag hebben 43 mensen overnacht in de noodopvang in het Drentse Gieten, meldt het Rode Kruis. Gemeente Aa en Hunze, waar Gieten toe behoort, maakte donderdag bekend dat het tot en met komende maandag voor een tweede keer asielzoekers voor de nacht opvangt, voor wie geen plaats is in het aanmeldcentrum Ter Apel.
26 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De meeste gemeenten lopen ver achter met het vinden van huizen voor vluchtelingen met een verblijfsvergunning. Het kabinet stelt elk halfjaar vast hoeveel van deze statushouders gemeenten moeten huisvesten en dat lukt al jaren niet. Bij elkaar opgeteld zouden gemeenten volgens de wet nog 12.049 mensen een huis moeten bieden. Nu verblijven zij in asielzoekerscentra, die al overvol zijn.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een groep artsen en gezondheidsfondsen dient vrijdag een klacht in bij de Reclame Code Commissie tegen een campagne van Philip Morris International (PMI). Volgens de artsen is de campagne misleidend. Met een "sturende" AI-tool zou PMI "op oneerlijke wijze" invloed proberen uit te oefenen op de Europese besluitvorming over tabaks- en nicotineproducten. "Dit is een georkestreerde lobbycampagne van een industrie die wereldwijd jaarlijks miljoenen mensen ziek maakt en doodt", zegt Hans Snijder, directeur van de Hartstichting.
3 uur geleden
MAASSLUIS (ANP) - Leefbaar Maessluys en de plaatselijke VVD zien geen reden om in hun coalitieakkoord de passage over het beoogde asielbeleid in de gemeente aan te passen. Dat bleek donderdagavond tijdens een raadsvergadering. In het akkoord staat het voornemen om in te zetten op "nul asielopvangplekken" in Maassluis.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het volgende bedrijf dat een deel van DigiD gaat beheren, moet Europees zijn. Staatssecretaris Eric van der Burg (Binnenlandse Zaken) schrijft in een brief aan de Tweede Kamer dat de aanbesteding voor het contract na augustus 2028 loopt via de Aanbestedingswet Defensie en Veiligheid (ADV).
11 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Er zijn tot nu toe drie demonstraties bij de gemeente Arnhem aangemeld rondom het concert van rapper Ye aanstaande zaterdag in de GelreDome. Dat zegt de Arnhemse burgemeester Ahmed Marcouch. Het gaat om een demonstratie van het CIDI en twee "individuen".
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een minimumleeftijd voor sociale media moet binnen de Europese Unie worden geregeld, zei staatssecretaris Willemijn Aerdts (Digitale Economie en Soevereiniteit) tijdens een debat in de Tweede Kamer. Zij wil daarmee voorkomen dat er een "lappendeken" ontstaat.
13 uur geleden