Geen dwangsom voor Staat om overtreden verbod F-35-onderdelen
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse staat hoeft geen dwangsom te betalen voor elke dag dat het verbod om F-35-onderdelen naar Israël te laten vervoeren, wordt overtreden. Dit heeft de rechtbank in Den Haag vrijdag besloten in een kort geding, aangespannen door meerdere mensenrechtenorganisaties.
Oxfam Novib, PAX en The Rights Forum wilden dat een dwangsom van 50.000 euro per dag zou worden opgelegd, maar volgens de rechter is niet gebleken dat de Staat "zich niet aan het verbod houdt of niet de bedoeling heeft het verbod na te blijven leven".
Eerder dit jaar werd door het hof geoordeeld dat de Nederlandse staat de uitvoer van F-35 onderdelen met eindbestemming Israël moest staken. De mensenrechtenorganisaties vonden dat dit eerder opgelegde verbod wordt overtreden, omdat de Staat niet ook de door- en uitvoer van deze onderdelen naar andere staten (zoals de VS) heeft stopgezet.
Track and trace
"Sommige van deze vanuit Nederland geleverde onderdelen komen via een omweg alsnog terecht in F-35's, die voor Israël zijn bestemd of waarover Israël beschikt", zo vat de rechter nu samen. De mensenrechtenorganisaties vinden dat het verbod vanuit het hof ook deze uitvoer zou moeten verhinderen. Zij vinden dan ook dat de Staat "sjoemelt" met het begrip eindbestemming.
Maar daar gaat de rechter dus niet in mee, omdat het hof niets heeft gezegd over het traject dat de F-35-onderdelen afleggen via de andere landen. Volgens de rechter hebben de mensenrechtenorganisaties een te ruime uitleg gegeven aan de beslissing van het hof en is duidelijk geworden dat de mensenrechtenorganisaties en de Staat "uiteenlopende visies" hebben op welke invloed de Staat kan uitoefenen op de route die de onderdelen afleggen nadat die bijvoorbeeld naar de VS zijn gegaan.
De mensenrechtenorganisaties opperden tijdens het kort geding een track and trace-systeem, om de onderdelen te volgen. Maar de Staat gaf toen aan dat dit onmogelijk is, omdat het te tijdrovend en complex is om zo'n systeem in elkaar te zetten en de VS niet willen meewerken. De organisaties gingen hier op hun beurt niet in mee, omdat het volgens hen wel mogelijk is om de onderdelen te traceren en Nederland bovendien een goede onderhandelingspositie heeft omdat ze onmisbare F-35-onderdelen maakt. De mensenrechtenorganisaties wilden de dwangsom dan ook inzetten als prikkel om de Staat meer actie te laten ondernemen.
Meer uit Binnenland
LEIDEN (ANP) - Onderwijsminister Rianne Letschert wil ervoor zorgen dat er binnen vier jaar geen groot lerarentekort meer is. "In een land met een structureel lerarentekort wordt het fundament waar we voor staan, de jeugd opleiden, wel kwetsbaar."
2 uur geleden
BERLIJN (ANP) - Er is nog geen plan voor een missie in de Straat van Hormuz, zei premier Rob Jetten op bezoek bij de Duitse bondskanselier Friedrich Merz in Berlijn. "Zoals altijd staat Nederland open voor suggesties, maar op dit moment ligt er geen concreet voorstel op tafel", aldus Jetten op een gezamenlijke persconferentie.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Amerikaanse ambassade in Den Haag heeft de explosie op de Zuidas in Amsterdam van afgelopen nacht veroordeeld. De ontploffing gebeurde bij een vestiging van de Amerikaanse Bank of New York Mellon, nadat eerder ook een synagoge in Rotterdam en een joodse school in Amsterdam werden getroffen.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) ziet een militaire missie in de Straat van Hormuz "op dit moment absoluut niet gebeuren. Daar is ook geen draagvlak voor", zei hij maandag na afloop van de vergadering met de EU-ministers van Buitenlandse Zaken in Brussel.
2 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De vier verdachten die zijn aangehouden in verband met de explosie bij de synagoge aan het A.B.N. Davidsplein in Rotterdam blijven de komende veertien dagen in de cel. Het Openbaar Ministerie verdenkt ze van het veroorzaken van een explosie, brandstichting en poging tot brandstichting, allemaal met een terroristisch oogmerk.
3 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Minister Rianne Letschert van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap spreekt maandagavond met de studentenrabbijn Yanki Jacobs en met een aantal joodse studenten. Het gesprek gaat onder meer over de zorgen over de veiligheid die leven bij joodse studenten, maar ook over de recente aanslag bij een joodse school in Amsterdam.
3 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Minister Pieter Heerma van Binnenlandse Zaken (CDA) zegt zich zorgen te maken over de toenemende intimidatie van lokale politici. Volgens de minister is het nu onderdeel van het politieke debat. "Het is goed dat gemeenten er extra aandacht voor hebben."
3 uur geleden