Geen dwangsom voor Staat om overtreden verbod F-35-onderdelen
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse staat hoeft geen dwangsom te betalen voor elke dag dat het verbod om F-35-onderdelen naar Israël te laten vervoeren, wordt overtreden. Dit heeft de rechtbank in Den Haag vrijdag besloten in een kort geding, aangespannen door meerdere mensenrechtenorganisaties.
Oxfam Novib, PAX en The Rights Forum wilden dat een dwangsom van 50.000 euro per dag zou worden opgelegd, maar volgens de rechter is niet gebleken dat de Staat "zich niet aan het verbod houdt of niet de bedoeling heeft het verbod na te blijven leven".
Eerder dit jaar werd door het hof geoordeeld dat de Nederlandse staat de uitvoer van F-35 onderdelen met eindbestemming Israël moest staken. De mensenrechtenorganisaties vonden dat dit eerder opgelegde verbod wordt overtreden, omdat de Staat niet ook de door- en uitvoer van deze onderdelen naar andere staten (zoals de VS) heeft stopgezet.
Track and trace
"Sommige van deze vanuit Nederland geleverde onderdelen komen via een omweg alsnog terecht in F-35's, die voor Israël zijn bestemd of waarover Israël beschikt", zo vat de rechter nu samen. De mensenrechtenorganisaties vinden dat het verbod vanuit het hof ook deze uitvoer zou moeten verhinderen. Zij vinden dan ook dat de Staat "sjoemelt" met het begrip eindbestemming.
Maar daar gaat de rechter dus niet in mee, omdat het hof niets heeft gezegd over het traject dat de F-35-onderdelen afleggen via de andere landen. Volgens de rechter hebben de mensenrechtenorganisaties een te ruime uitleg gegeven aan de beslissing van het hof en is duidelijk geworden dat de mensenrechtenorganisaties en de Staat "uiteenlopende visies" hebben op welke invloed de Staat kan uitoefenen op de route die de onderdelen afleggen nadat die bijvoorbeeld naar de VS zijn gegaan.
De mensenrechtenorganisaties opperden tijdens het kort geding een track and trace-systeem, om de onderdelen te volgen. Maar de Staat gaf toen aan dat dit onmogelijk is, omdat het te tijdrovend en complex is om zo'n systeem in elkaar te zetten en de VS niet willen meewerken. De organisaties gingen hier op hun beurt niet in mee, omdat het volgens hen wel mogelijk is om de onderdelen te traceren en Nederland bovendien een goede onderhandelingspositie heeft omdat ze onmisbare F-35-onderdelen maakt. De mensenrechtenorganisaties wilden de dwangsom dan ook inzetten als prikkel om de Staat meer actie te laten ondernemen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Burgemeester Mark Boumans van Doetinchem is gekozen tot de beste lokale bestuurder van 2025. Bestuurders en politici die hem nomineerden, omschreven hem als "communicatief sterk en daadkrachtig", meldt vakblad Binnenlands Bestuur dat de verkiezing voor de zeventiende keer organiseerde.
8 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) zegt niet te kunnen optreden "op basis van bevindingen van het AD" over asbest in speelzand voor kinderen, laat de toezichthouder woensdag weten. De krant meldde eerder woensdag dat meerdere soorten speelzand die in Nederland te koop waren, besmet zijn met "de kankerverwekkende vezels".
8 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Bij Sotheby's in New York is woensdag een krijttekening van Rembrandt voor 15 miljoen dollar (12,7 miljoen euro) geveild. Het is de schets 'Rustende jonge leeuw', die Rembrandt maakte tussen 1638 en 1642. De tekening stond in de veilingcatalogus voor tussen de 15 en 20 miljoen dollar (13 en 17 miljoen euro).
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Koningin Máxima is woensdag bij de landmacht een opleiding tot reservist begonnen "omdat onze veiligheid niet meer vanzelfsprekend is", aldus de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD). Als ze klaar is met haar opleiding, krijgt ze de rang van luitenant-kolonel.
10 uur geleden
DELFT (ANP) - Delft biedt alsnog excuses aan voor het onderzoek dat de gemeente liet uitvoeren naar de Delftse islamitische gemeenschap, waaronder het bestuur en de bezoekers van de Al-Ansaar-moskee. "Ik ben mij bewust van de impact en de pijn die dit onderzoek heeft veroorzaakt. Namens de gemeente Delft wil ik daarvoor mijn oprechte spijt betuigen", schrijft burgemeester Alexander Pechtold in een verklaring op de website van de gemeente.
12 uur geleden
ALMELO (ANP) - Een medewerkster van een zorginstelling in Wierden (Overijssel) blijft negentig dagen langer in de cel. Dat heeft de raadkamer van de rechtbank Overijssel bepaald. De vrouw zou drie bewoners van een instelling opzettelijk insuline hebben gegeven, zonder medische noodzaak. Hierdoor zouden bloedsuikerwaarden bij hen mogelijk zijn gedaald naar (levens)gevaarlijke waarden, meldde het Openbaar Ministerie eerder.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Haagse rechtbank heeft woensdag veertien maanden cel opgelegd, waarvan twee voorwaardelijk, aan de 20-jarige Sonny W. uit Den Haag. Hij zou samen met een medeverdachte van plan zijn geweest om vorig jaar februari in Rotterdam iemand in zijn been te schieten, een zogenoemde 'legday'. W. zou dat volgens justitie samen doen met een 16-jarige jongen, maar die overleed na een incident met een vuurwapen op het Hofstad Lyceum in Den Haag.
13 uur geleden