Geen dwangsom voor Staat om overtreden verbod F-35-onderdelen
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse staat hoeft geen dwangsom te betalen voor elke dag dat het verbod om F-35-onderdelen naar Israël te laten vervoeren, wordt overtreden. Dit heeft de rechtbank in Den Haag vrijdag besloten in een kort geding, aangespannen door meerdere mensenrechtenorganisaties.
Oxfam Novib, PAX en The Rights Forum wilden dat een dwangsom van 50.000 euro per dag zou worden opgelegd, maar volgens de rechter is niet gebleken dat de Staat "zich niet aan het verbod houdt of niet de bedoeling heeft het verbod na te blijven leven".
Eerder dit jaar werd door het hof geoordeeld dat de Nederlandse staat de uitvoer van F-35 onderdelen met eindbestemming Israël moest staken. De mensenrechtenorganisaties vonden dat dit eerder opgelegde verbod wordt overtreden, omdat de Staat niet ook de door- en uitvoer van deze onderdelen naar andere staten (zoals de VS) heeft stopgezet.
Track and trace
"Sommige van deze vanuit Nederland geleverde onderdelen komen via een omweg alsnog terecht in F-35's, die voor Israël zijn bestemd of waarover Israël beschikt", zo vat de rechter nu samen. De mensenrechtenorganisaties vinden dat het verbod vanuit het hof ook deze uitvoer zou moeten verhinderen. Zij vinden dan ook dat de Staat "sjoemelt" met het begrip eindbestemming.
Maar daar gaat de rechter dus niet in mee, omdat het hof niets heeft gezegd over het traject dat de F-35-onderdelen afleggen via de andere landen. Volgens de rechter hebben de mensenrechtenorganisaties een te ruime uitleg gegeven aan de beslissing van het hof en is duidelijk geworden dat de mensenrechtenorganisaties en de Staat "uiteenlopende visies" hebben op welke invloed de Staat kan uitoefenen op de route die de onderdelen afleggen nadat die bijvoorbeeld naar de VS zijn gegaan.
De mensenrechtenorganisaties opperden tijdens het kort geding een track and trace-systeem, om de onderdelen te volgen. Maar de Staat gaf toen aan dat dit onmogelijk is, omdat het te tijdrovend en complex is om zo'n systeem in elkaar te zetten en de VS niet willen meewerken. De organisaties gingen hier op hun beurt niet in mee, omdat het volgens hen wel mogelijk is om de onderdelen te traceren en Nederland bovendien een goede onderhandelingspositie heeft omdat ze onmisbare F-35-onderdelen maakt. De mensenrechtenorganisaties wilden de dwangsom dan ook inzetten als prikkel om de Staat meer actie te laten ondernemen.
Meer uit Binnenland
ALMERE (ANP) - De Nederlandse hulporganisatie Dorcas deelt noodpakketten uit in Oekraïne om de mensen daar bij te staan in de extreme kou, terwijl ze zijn afgesloten van elektriciteit en verwarming. Miljoenen mensen zijn getroffen door de Russische aanvallen op energievoorzieningen en dus is er "een levensbedreigende situatie ontstaan", aldus Dorcas.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Korpschef Janny Knol bevestigt in een bericht op LinkedIn dat een Utrechtse agent en zijn familie tijdelijk ergens anders wonen wegens bedreigingen. Vorige week verschenen beelden op sociale media van het gebruik van geweld door de agent bij de aanhouding van twee vrouwen bij winkelcentrum Hoog Catharijne in Utrecht. Het geweld wordt getoetst door een commissie. Knol schrijft dat de uitkomsten daarvan spoedig bekend worden.
7 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Slachtoffers in de zedenzaak tegen Mark S. (32) uit Borculo, die onder meer terechtstaat voor grootschalige sextortion, hebben donderdag in de rechtbank benadrukt hoeveel impact de seksuele afpersing op hun leven heeft gehad.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft drie mannen van 27, 21 en 18 jaar veroordeeld tot taak- en celstraffen voor hun aandeel in de rellen bij het anti-immigratieprotest op het Malieveld op 20 september 2025. Twee van de verdachten moeten daarnaast smartengeld betalen aan dertien politieagenten.
7 uur geleden
ZWOLLE (ANP) - De twee verdachten in de strafzaak over de website Funcaps blijven in de cel. Dat heeft de rechtbank in Zwolle donderdag bepaald aan het einde van een tweede inleidende zitting tegen verdachten Jord van W. (31) en Stefan P. (30). Zij worden verdacht van de verkoop van illegale medicijnen. Het Openbaar Ministerie onderzoekt 58 sterfgevallen die mogelijk een link hebben met middelen die zijn verkocht via de website.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO) deelt ook dit jaar weer 'ramadanpakketten' uit aan gedetineerden. Tijdens de vastenmaand, die over ongeveer twee weken begint, ontvangen zo'n 7000 mensen in gevangenissen door het hele land een pakket. Vorig jaar waren dat er 5500.
9 uur geleden
ZWOLLE (ANP) - Het Openbaar Ministerie onderzoekt nog eens negen sterfgevallen, die mogelijk verband houden met medicijnen besteld via website Funcaps. Dat bleek donderdag tijdens een tweede inleidende zitting tegen de twee verdachten, die de website zouden hebben gerund. Het totaal aantal is daarmee opgelopen tot 58. Volgens de officier van justitie zijn in totaal 68 gevallen onderzocht en bleek bij tien gevallen geen sprake van een link.
9 uur geleden