Webmail

Kies je webmail

Omdat ZeelandNet ook DELTA webmail aanbiedt, vragen we je eenmalig je voorkeur op te geven.

Free Press Unlimited: juridische druk op journalistiek onderschat

Free Press Unlimited: juridische druk op journalistiek onderschat

AMSTERDAM (ANP) - De impact van juridische druk op de Nederlandse journalistiek wordt onderschat en Nederlandse media hebben zelfcensuur toegepast als reactie op deze druk. Dat concludeert de organisatie Free Press Unlimited uit een eigen onderzoek, gebaseerd op gesprekken met onder meer vijftig journalisten, hoofd- en eindredacteuren, media-advocaten en juristen. Ook zijn gerechtelijke uitspraken, publieke documentatie en andere secundaire bronnen gebruikt.

De onderzoekers vonden achttien voorbeelden van zelfcensuur als gevolg van juridische druk. Media stopten met verder onderzoek naar een bepaald onderwerp om het risico op procedures. Of ze lieten preventief namen weg, ook als ze genoeg bewijsmateriaal hadden.

"In die gevallen komen belangrijke voorwaarden voor journalistiek en nieuwsgaring onder druk te staan, zoals financiële middelen en medewerking van bronnen en deskundigen. In enkele gevallen viel juridische druk samen met (angst voor) fysieke of online-intimidatie, en werd zelfcensuur (ook) om die reden toegepast", schrijven de onderzoekers.

Aantijgingen

NRC-journalist Joep Dohmen kreeg volgens de onderzoekers bijvoorbeeld te maken met een "meldpunt en aantijgingen van (oud)-politici" nadat hij had geschreven over vermeende integriteitsschandalen in Limburg. Journalisten van EenVandaag werden gedagvaard door een fabrikant van injectienaalden en hoofdelijk aansprakelijk gesteld voor schade geschat op 4,5 miljoen euro.

De onderzoekers waarschuwen voor een zogeheten chilling effect op persvrijheid: zelfcensuur door druk, waardoor de toegang van burgers tot informatie beperkt wordt. Journalisten zijn dan minder goed in staat om hun controlerende taak uit te voeren, stellen ze.

Intimideren

De zwaarste en zorgwekkendste vorm van juridische druk zijn zogeheten SLAPPs: Strategic Lawsuits Against Public Participation, schrijven de onderzoekers. "Deze rechtszaken worden ingesteld door rijke en machtige actoren tegen journalisten, mensenrechtenverdedigers en maatschappelijke organisaties, met als voornaamste doel hen te intimideren." Volgens Free Press Unlimited tekenen de Europese Raad en het Europese parlement deze week een richtlijn om journalisten hiertegen te beschermen. Ook de Nederlandse overheid moet hiermee aan de slag, aldus de onderzoekers.

De studie van Free Press Unlimited is in lijn met onderzoek uit 2023 van de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ), waaruit bleek dat bijna 50 procent van de deelnemende journalisten en meer dan 90 procent van de Nederlandse hoofdredacties weleens te maken had met dreiging met juridische stappen naar aanleiding van een publicatie.

Meer uit Binnenland

Concerten Ye in Arnhem kunnen doorgaan, rapper mag blijven

AMSTERDAM (ANP) - De concerten van de Amerikaanse rapper Ye in GelreDome in Arnhem komende zaterdag en maandag mogen doorgaan. Dat is de uitkomst van een kort geding in de rechtbank in Amsterdam dat het Centraal Joods Overleg (CJO) had aangespannen. De voorzieningenrechter ziet op dit moment geen concrete aanwijzingen dat de komst van Ye, ook wel Kanye West, een gevaar is voor de openbare orde.

1 uur geleden
AOb: examenuitslag van meer dan 56.000 vmbo-leerlingen dag later

DEN HAAG (ANP) - Meer dan 56.000 vmbo-leerlingen moeten door een technische fout een dag langer wachten op de uitslag van het praktijkdeel van hun examen. Dat is "onwijs vervelend" voor de leerlingen en zorgt voor extra werk voor docenten, zegt bestuurder Kim van Strien van de Algemene Onderwijsbond (AOb).

3 uur geleden
Ye al voor kort geding over inreisverbod in Nederland gearriveerd

AMSTERDAM (ANP) - Rapper Ye, ook bekend als Kanye West, is voor de behandeling van het kort geding over zijn mogelijke inreisverbod al naar Nederland gekomen. Dat bevestigt Anis Boumanjal, de advocaat van de organisator van zijn aankomende concerten in Arnhem. Het kort geding wordt woensdagmiddag behandeld in de rechtbank van Amsterdam.

5 uur geleden
Arib hamert op belang waarheidsvinding in corona-enquête

DEN HAAG (ANP) - Oud-Kamervoorzitter Khadija Arib vreest dat de parlementaire enquête corona, waarin zij als getuige is opgeroepen, te veel draait om vooruitkijken en lessen leren voor de toekomst. "Prima, maar ik mis de nadruk op waarheidsvinding, op verantwoording afleggen", zei zij aan het einde van haar openbare verhoor.

5 uur geleden
College Rechten van de Mens: ON! discrimineerde met vacaturetekst

UTRECHT (ANP) - Volgens het College voor de Rechten van de Mens heeft omroepvereniging Ongehoord Nederland (ON!) zich schuldig gemaakt aan discriminatie. Dat oordeelde het onafhankelijke mensenrechteninstituut woensdag naar aanleiding van een vacaturetekst die de omroep in 2024 plaatste.

6 uur geleden
Iraans regime nog 'stevig' in het zadel, aldus minister Berendsen

DEN HAAG (ANP) - Ondanks de aanvallen van de Verenigde Staten en Israël zit het Iraanse regime nog "stevig" in het zadel. Dat zei minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) woensdag in een Kamerdebat over de situatie in Iran. Er is verder "geen enkele aanwijzing" dat het bewind een gematigdere koers gaat varen.

6 uur geleden
Berendsen: deel ambassadepersoneel binnenkort terug naar Iran

DEN HAAG (ANP) - Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) hoopt dat een deel van het ambassadepersoneel "binnenkort" terug kan gaan naar de Iraanse hoofdstad Teheran. De Nederlandse ambassademedewerkers werden begin maart tijdelijk verplaatst naar de Azerbeidzjaanse hoofdstad Bakoe.

7 uur geleden