Webmail

Kies je webmail

Omdat ZeelandNet ook DELTA webmail aanbiedt, vragen we je eenmalig je voorkeur op te geven.

Free Press Unlimited: juridische druk op journalistiek onderschat

Free Press Unlimited: juridische druk op journalistiek onderschat

AMSTERDAM (ANP) - De impact van juridische druk op de Nederlandse journalistiek wordt onderschat en Nederlandse media hebben zelfcensuur toegepast als reactie op deze druk. Dat concludeert de organisatie Free Press Unlimited uit een eigen onderzoek, gebaseerd op gesprekken met onder meer vijftig journalisten, hoofd- en eindredacteuren, media-advocaten en juristen. Ook zijn gerechtelijke uitspraken, publieke documentatie en andere secundaire bronnen gebruikt.

De onderzoekers vonden achttien voorbeelden van zelfcensuur als gevolg van juridische druk. Media stopten met verder onderzoek naar een bepaald onderwerp om het risico op procedures. Of ze lieten preventief namen weg, ook als ze genoeg bewijsmateriaal hadden.

"In die gevallen komen belangrijke voorwaarden voor journalistiek en nieuwsgaring onder druk te staan, zoals financiële middelen en medewerking van bronnen en deskundigen. In enkele gevallen viel juridische druk samen met (angst voor) fysieke of online-intimidatie, en werd zelfcensuur (ook) om die reden toegepast", schrijven de onderzoekers.

Aantijgingen

NRC-journalist Joep Dohmen kreeg volgens de onderzoekers bijvoorbeeld te maken met een "meldpunt en aantijgingen van (oud)-politici" nadat hij had geschreven over vermeende integriteitsschandalen in Limburg. Journalisten van EenVandaag werden gedagvaard door een fabrikant van injectienaalden en hoofdelijk aansprakelijk gesteld voor schade geschat op 4,5 miljoen euro.

De onderzoekers waarschuwen voor een zogeheten chilling effect op persvrijheid: zelfcensuur door druk, waardoor de toegang van burgers tot informatie beperkt wordt. Journalisten zijn dan minder goed in staat om hun controlerende taak uit te voeren, stellen ze.

Intimideren

De zwaarste en zorgwekkendste vorm van juridische druk zijn zogeheten SLAPPs: Strategic Lawsuits Against Public Participation, schrijven de onderzoekers. "Deze rechtszaken worden ingesteld door rijke en machtige actoren tegen journalisten, mensenrechtenverdedigers en maatschappelijke organisaties, met als voornaamste doel hen te intimideren." Volgens Free Press Unlimited tekenen de Europese Raad en het Europese parlement deze week een richtlijn om journalisten hiertegen te beschermen. Ook de Nederlandse overheid moet hiermee aan de slag, aldus de onderzoekers.

De studie van Free Press Unlimited is in lijn met onderzoek uit 2023 van de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ), waaruit bleek dat bijna 50 procent van de deelnemende journalisten en meer dan 90 procent van de Nederlandse hoofdredacties weleens te maken had met dreiging met juridische stappen naar aanleiding van een publicatie.

Meer uit Binnenland

Oud-presentator en -politicus Carlo Strijk (59) overleden

AMSTERDAM (ANP) - De voormalige televisiepresentator en politicus Carlo Strijk is op 59-jarige leeftijd overleden. Dat laat Niels Jens Uitvaartzorg weten aan het ANP namens de familie. Strijk overleed afgelopen week in zijn slaap.

1 uur geleden
Sein brand meester gegeven voor natuurbrand bij 't Harde

'T HARDE (ANP) - De brandweer heeft het sein brand meester gegeven voor de grote natuurbrand in 't Harde. Dat meldt de Veiligheidsregio Noord- en Oost-Gelderland.

5 uur geleden
Weeronline: dodenherdenking en Bevrijdingsdag zijn fris en droog

HOUTEN (ANP) - Het warme en droge weer van de afgelopen dagen maakt in het weekend plaats voor fris en regenachtig lenteweer. Op zowel dodenherdenking als Bevrijdingsdag is het fris, met op maandag temperaturen tussen de 14 tot 16 graden. Op Bevrijdingsdag wordt het niet warmer dan 12 tot 16 graden.

6 uur geleden
Natuurbrand Weert afgeschaald, minder brandweer aanwezig

WEERT (ANP) - De natuurbrand tussen Weert en Budel is nog steeds onder controle en is daarom afgeschaald. De brandweer is er nog wel bij, maar met minder eenheden, meldt de veiligheidsregio. Er kan nog worden ingegrepen als het nodig is.

13 uur geleden
Twee gewonden in Winschoten, mogelijk door steekincident

WINSCHOTEN (ANP) - In Winschoten zijn twee mensen gewond geraakt. Dat is waarschijnlijk het gevolg van een steekincident, maar dat kan een woordvoerder van de politie Groningen niet met zekerheid zeggen. Ook is er vermoedelijk geschoten.

13 uur geleden
Grootste gevaar lijkt geweken bij brand militair terrein 't Harde

'T HARDE (ANP) - Bij de natuurbrand op het militaire oefenterrein bij 't Harde lijkt het grootste gevaar te zijn geweken. Dat zegt een woordvoerder van de Veiligheidsregio Noord- en Oost Gelderland. Alle civiele brandweereenheden gaan rond middernacht terug naar hun kazernes en dan neemt de brandweer van Defensie het over. Die is met meerdere voertuigen op het terrein om de situatie te monitoren en kleine oplaaiende vuurpluimpjes te blussen.

13 uur geleden
Inzet Evertsen niet verlengd, schip keert binnenkort terug

DEN HAAG (ANP) - De inzet van het luchtverdedigings- en commandofregat de Zr.Ms. Evertsen in het Middellandse Zeegebied wordt niet nogmaals verlengd, schrijven ministers Dilan Yeşilgöz (Defensie) en Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) in een brief aan de Tweede Kamer. Het schip hielp daar een Frans vliegdekschip bij het beveiligen van de oostelijke Middellandse Zee, na Iraanse drone-aanvallen op Cyprus.

21 uur geleden