Forse kritiek toezichthouders op nieuwe wet inlichtingendiensten
DEN HAAG (ANP) - De huidige toezichthouders op de AIVD en MIVD hebben scherpe kritiek op het kabinetsvoorstel om de inlichtingendiensten nieuwe bevoegdheden te geven en meer mogelijkheden om gegevens te verzamelen. Het voorstel is "niet in balans", oordelen de Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) en de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden (TIB).
TIB-voorzitter Anne Mieke Zwaneveld zegt: "Als de bevoegdheden groter worden, moeten ook de bescherming en het toezicht worden versterkt. En dat gebeurt in het wetsvoorstel niet." Volgens CTIVD-voorzitter Hugo Hillenaar "moeten we niet vergeten wát we willen beschermen: onze democratische rechtsstaat. Daarom is het belangrijk dat de democratische rechtsorde door de herziening van de wet niet zelf in de gevarenzone komt".
Beide onafhankelijke commissies hebben vragen bij de noodzakelijkheid en proportionaliteit van onderdelen van het voorstel. "Onder meer over de brede mogelijkheden voor het onderzoeken van tegenstanders, nieuwe algemene bevoegdheden, de verwerking van bulkgegevens, verplichte gegevensverstrekking door derden en het gebruik van automatisering, zoals AI."
Ook worden volgens de CTIVD en TIB de onafhankelijke externe toetsing en het toezicht door het voorstel verminderd. Een nieuw onafhankelijk orgaan (het College van Toetsing en Toezicht) moet toezicht gaan houden op de AIVD en MIVD. Die krijgt echter te weinig budget en mensen in het voorstel toebedeeld, menen de huidige toezichthouders.
Met de nieuwe wet wordt het mogelijk om in "buitengewone omstandigheden" het staatsnoodrecht toe te passen. Daar moet het parlement dan wel mee akkoord gaan. Ook hierover zijn de toezichthouders kritisch. De ruime formulering brengt "onduidelijkheid en onvoorspelbaarheid in de toepassing met zich mee".
Volgens het minderheidskabinet is de nieuwe wet noodzakelijk, omdat er nieuwe en complexere dreigingen vanuit Rusland en China zijn en vanwege technologische ontwikkelingen. De diensten moeten door het voorstel straks sneller en wendbaarder kunnen handelen. Verder kunnen ze makkelijker samenwerken met andere overheden en bedrijven en kunnen ze meer inlichtingen opvragen.
In de Tweede Kamer klinken ook zorgen over de nieuwe wetgeving, onder meer over het toezicht en het staatsnoodrecht. Eerder zei minister Dilan Yeşilgöz (Defensie, VVD) dat het toezicht in het nieuwe voorstel "robuust" is. Belanghebbenden kunnen nu reageren op het wetsvoorstel, waarna het kabinet kijkt of het aangepast moet worden.
Meer uit Binnenland
ALKMAAR (ANP) - Het ziekenhuis waar de 66-jarige verdachte van seksueel misbruik van Filipijnse kinderen werkte, heeft via de media vernomen waar de arts van verdacht wordt. De Noordwest Ziekenhuisgroep met vestigingen in onder meer Alkmaar en Den Helder zegt "geschrokken en ontzet" te zijn door de verdenkingen.
2 uur geledenMARBELLA (ANP) - In het Zuid-Spaanse Marbella zijn drie Nederlanders opgepakt na een schietpartij, melden Spaanse media als Europapress en Marbella24horas. Een persoon raakte gewond aan zijn been.
5 uur geledenMAASTRICHT (ANP) - Kunst- en antiekbeurs TEFAF blijft de komende tien jaar in Maastricht. TEFAF, de gemeente Maastricht, beurscentrum MECC Maastricht en de provincie Limburg hebben daarover afspraken gemaakt, meldt de laatstgenoemde.
6 uur geledenAPELDOORN (ANP) - De tweede agent die vorige week gewond raakte door te zijn neergeschoten in het Gelderse Overasselt is uit het ziekenhuis ontslagen. De agent werd aanvankelijk opgenomen op de intensive care.
6 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Rijkswaterstaat ziet de hoeveelheid water die door de Maas en de Rijn stroomt nog niet verbeteren, ondanks de regen van de laatste tijd. In de jongste wekelijkse droogtemonitor staat dat de afvoer van beide rivieren nog altijd zeer laag is en verder zal dalen.
6 uur geledenUTRECHT (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft dinsdag bij de rechtbank in Utrecht respectievelijk dertig en twintig jaar gevangenisstraf en tbs met dwangverpleging geëist tegen de 57-jarige Richard van den B. uit Woudenberg en zijn ex-vrouw Evertje van E. (34) voor het honderden malen ernstig seksueel misbruiken van kinderen op wie zij pasten. Sommige slachtoffertjes werden daarbij gedrogeerd met GHB. "Zij hebben de onbevangenheid van de slachtoffertjes vernietigd", aldus de twee officieren van justitie. "We hebben gezocht naar een woord dat de lading van deze zaak dekt. Maar dat is niet gelukt."
7 uur geledenNIJKERK (ANP) - De Hardenbergerbrug waar de snelweg A28 over loopt, gaat uiterlijk donderdag om 20.00 uur weer open. Dat heeft Vincent Karremans, minister van Infrastructuur en Waterstaat, gezegd tijdens het wekelijkse vragenuur. Mogelijk gaat de brug eerder open, voegde hij daaraan toe.
8 uur geleden