Formatietafel kreeg vertekend beeld van overheidsfinanciën
DEN HAAG (ANP) - Het sombere beeld dat Pieter Omtzigts NSC schetst over de staat van de overheidsfinanciën is niet zonder meer terecht, zeggen bronnen op verschillende ministeries, rond het kabinet en de formatietafel tegen het ANP. De partijen die eerder aan de formatietafel zaten (PVV, VVD, NSC en BBB) vroegen enkel om mogelijke onverwachte kostenposten, en dit is via het ministerie van Algemene Zaken gegaan. Een optelsom met kanttekeningen die het ministerie van Financiën normaal gesproken maakt, ontbrak daardoor. Door het verzoek vanaf de formatietafel kwam een onvolledig en onnodig negatief beeld naar voren, stellen betrokkenen.
Om mogelijke meevallers heeft informateur Ronald Plasterk niet gevraagd. Wel zijn financiële tegenvallers én mogelijke tegenvallers van 500 miljoen euro of meer opgevraagd. Ministeries moesten die lijsten inleveren bij het ministerie van demissionair premier Mark Rutte, inclusief rechtszaken die de overheid mogelijk geld kosten. Van deze "enigszins waarschijnlijke" tegenslagen hebben ministeries desgevraagd niet alleen de omvang opgeschreven, maar ook het risico dat deze zich daadwerkelijk zullen voordoen.
Via Algemene Zaken is dit teruggekomen bij de formatietafel. Omtzigt zegt dat zijn partij daar dusdanig van is geschrokken dat het zijn beeld op de kabinetsformatie heeft veranderd. "NSC stelt vast dat we sinds vandaag met andere financiële verwachtingen voor de komende jaren zitten", schreef de partijleider dinsdag in een brief aan leden.
Geen realistisch beeld
De optelsom van mogelijke tegenvallers geeft geen realistisch beeld waar de formerende partijen conclusies aan kunnen verbinden over de staat van de overheidsfinanciën, zo valt te horen. Niet iedere potentiële strop voor de staatskas zal zich ook echt voordoen. Het beeld dat het land er financieel veel slechter voorstaat dan gedacht, wordt dan ook niet herkend.
Over meevallers (geld dat ministeries over hebben) hebben de formerende partijen niets meegekregen. Dat was niet gevraagd, en departementen zullen dat niet snel uit zichzelf opgeven: zo'n overschot is een departement dan steevast direct kwijt. Het zou gebruikt kunnen worden om elders gaten te dichten.
Minder risico
Een studiegroep van ambtenaren kwam al voor de verkiezingen met een advies om wat minder risico te gaan nemen met de naleving van de EU-norm voor het begrotingstekort. Om er zekerder van te zijn dat die bij tegenslagen niet direct wordt overschreden, zou volgens dat advies zo'n 17 miljard aan bezuinigingen of extra inkomsten moeten worden gevonden.
De partijen aan de formatietafel zijn overigens niet gehouden dat advies ook op te volgen. Zij kunnen ervoor kiezen wél de grenzen te blijven opzoeken.
Meer uit Politiek
OOST-VLIELAND (ANP) - Vlieland is traditiegetrouw als tweede gemeente met de voorlopige uitslag van de verkiezingen gekomen. Alleen lokale partijen deden mee op het Friese Waddeneiland. Nieuw Liberaal Vlieland werd de grootste partij met 36,7 procent van de stemmen, goed voor 4 van de 9 zetels in de raad.
8 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Forum voor Democratie gaat ervan uit dat zijn zetel in de gemeenteraad van Amsterdam behouden blijft, en hoopt te groeien naar twee zetels. "We gaan onze ene zetel in Amsterdam zeker behouden, maar ik denk dat die tweede zetel echt wel realistisch is", zegt lijsttrekker Johan Dessing.
14 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Amsterdam komt donderdag pas met een tussentijdse uitslag op basis van alle getelde stemmen van de gemeenteraadsverkiezingen. Het gaat dan om de getelde stemmen op partijniveau, laat een woordvoerder van de gemeente weten. De stemmen zijn dan een keer geteld.
23 minuten geleden
SCHIERMONNIKOOG (ANP) - Schiermonnikoog heeft opnieuw als eerste alle stemmen geteld bij een verkiezing. Bij de gemeenteraadsverkiezingen moesten op het Waddeneiland ditmaal 661 biljetten geteld worden.
24 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De partij Hart voor Den Haag van Richard de Mos is met 17 zetels opnieuw de grootste geworden in Den Haag bij de gemeenteraadsverkiezingen. Dat meldt Ipsos in een exitpoll in opdracht van de NOS. Dat zijn 8 zetels meer dan in 2022.
44 minuten geleden
ROTTERDAM (ANP) - De opkomst in Rotterdam bij de gemeenteraadsverkiezingen van woensdag ligt hoger dan vier jaar geleden. Om 20.45 uur had 40 procent van de Rotterdammers gestemd.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een uur voor het sluiten van de stembussen loopt het opkomstpercentage voor de gemeenteraadsverkiezingen uiteen. Zo stemde in sommige gemeenten meer dan 60 procent van de stemgerechtigden voor dat tijdstip, terwijl in andere gemeenten ruim 40 procent van de kiezers al naar de stembus was gegaan.
1 uur geleden