Formatietafel kreeg vertekend beeld van overheidsfinanciën
DEN HAAG (ANP) - Het sombere beeld dat Pieter Omtzigts NSC schetst over de staat van de overheidsfinanciën is niet zonder meer terecht, zeggen bronnen op verschillende ministeries, rond het kabinet en de formatietafel tegen het ANP. De partijen die eerder aan de formatietafel zaten (PVV, VVD, NSC en BBB) vroegen enkel om mogelijke onverwachte kostenposten, en dit is via het ministerie van Algemene Zaken gegaan. Een optelsom met kanttekeningen die het ministerie van Financiën normaal gesproken maakt, ontbrak daardoor. Door het verzoek vanaf de formatietafel kwam een onvolledig en onnodig negatief beeld naar voren, stellen betrokkenen.
Om mogelijke meevallers heeft informateur Ronald Plasterk niet gevraagd. Wel zijn financiële tegenvallers én mogelijke tegenvallers van 500 miljoen euro of meer opgevraagd. Ministeries moesten die lijsten inleveren bij het ministerie van demissionair premier Mark Rutte, inclusief rechtszaken die de overheid mogelijk geld kosten. Van deze "enigszins waarschijnlijke" tegenslagen hebben ministeries desgevraagd niet alleen de omvang opgeschreven, maar ook het risico dat deze zich daadwerkelijk zullen voordoen.
Via Algemene Zaken is dit teruggekomen bij de formatietafel. Omtzigt zegt dat zijn partij daar dusdanig van is geschrokken dat het zijn beeld op de kabinetsformatie heeft veranderd. "NSC stelt vast dat we sinds vandaag met andere financiële verwachtingen voor de komende jaren zitten", schreef de partijleider dinsdag in een brief aan leden.
Geen realistisch beeld
De optelsom van mogelijke tegenvallers geeft geen realistisch beeld waar de formerende partijen conclusies aan kunnen verbinden over de staat van de overheidsfinanciën, zo valt te horen. Niet iedere potentiële strop voor de staatskas zal zich ook echt voordoen. Het beeld dat het land er financieel veel slechter voorstaat dan gedacht, wordt dan ook niet herkend.
Over meevallers (geld dat ministeries over hebben) hebben de formerende partijen niets meegekregen. Dat was niet gevraagd, en departementen zullen dat niet snel uit zichzelf opgeven: zo'n overschot is een departement dan steevast direct kwijt. Het zou gebruikt kunnen worden om elders gaten te dichten.
Minder risico
Een studiegroep van ambtenaren kwam al voor de verkiezingen met een advies om wat minder risico te gaan nemen met de naleving van de EU-norm voor het begrotingstekort. Om er zekerder van te zijn dat die bij tegenslagen niet direct wordt overschreden, zou volgens dat advies zo'n 17 miljard aan bezuinigingen of extra inkomsten moeten worden gevonden.
De partijen aan de formatietafel zijn overigens niet gehouden dat advies ook op te volgen. Zij kunnen ervoor kiezen wél de grenzen te blijven opzoeken.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De Indiase premier Narendra Modi komt deze week naar Nederland. Gesprekken zullen onder meer gaan over de oorlogen in het Midden-Oosten en Oekraïne en over technologie, meldt de Rijksvoorlichtingsdienst.
30 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie verdenkt de man die een explosie heeft veroorzaakt bij het partijkantoor van D66 ervan dat hij handelde met een terroristisch oogmerk. De 37-jarige man zonder vaste woon- of verblijfplaats zou donderdagavond iets na 21.00 uur bij het pand in de Lange Houtstraat in Den Haag een vuurwerkbom hebben laten afgaan.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet "komt met een voorstel" om vakbonden en werkgevers weer aan tafel te krijgen. Dat laat minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken) weten in reactie op het ultimatum dat de bonden maandag stelden. "Ik heb goed gehoord wat de bonden zeggen", aldus de D66-bewindsman.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Raad van State twijfelt aan het nut van een wet die het mogelijk maakt om het Nederlanderschap in te trekken van mensen die zich aansluiten bij een terroristische organisatie in het buitenland. Het kabinet wil die mogelijkheid permanent maken, maar volgens de hoogste wetgevingsadviseur is de noodzaak niet duidelijk.
7 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Alle opties voor financiële steun aan Oekraïne moeten op tafel liggen, ook het gebruik van Russische bevroren tegoeden, vindt minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken). Voor 2026 en 2027 hebben de EU-lidstaten uiteindelijk gekozen voor een EU-lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, maar "dat is een oplossing die Oekraïne de komende tijd helpt, maar daarna niet meer", zei Berendsen voor het begin van de bijeenkomst van EU-ministers van Buitenlandse Zaken in Brussel.
8 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) hoopt dat de EU-ministers maandag een besluit nemen over nieuwe sancties tegen gewelddadige Joodse kolonisten op de Westelijke Jordaanoever. Nederland zet zich daar al lang voor in, maar Hongarije blokkeerde dit tot nu toe.
9 uur geleden
EDE (ANP) - Verbreek de banden met het Amerikaanse softwarebedrijf Palantir, roept Volt-leider Laurens Dassen het kabinet op in een speech op een congres van zijn partij in Ede. Geld dat naar Palantir gaat, wil hij investeren in "Europese alternatieven".
2 dagen geleden