Formatietafel kreeg vertekend beeld van overheidsfinanciën
DEN HAAG (ANP) - Het sombere beeld dat Pieter Omtzigts NSC schetst over de staat van de overheidsfinanciën is niet zonder meer terecht, zeggen bronnen op verschillende ministeries, rond het kabinet en de formatietafel tegen het ANP. De partijen die eerder aan de formatietafel zaten (PVV, VVD, NSC en BBB) vroegen enkel om mogelijke onverwachte kostenposten, en dit is via het ministerie van Algemene Zaken gegaan. Een optelsom met kanttekeningen die het ministerie van Financiën normaal gesproken maakt, ontbrak daardoor. Door het verzoek vanaf de formatietafel kwam een onvolledig en onnodig negatief beeld naar voren, stellen betrokkenen.
Om mogelijke meevallers heeft informateur Ronald Plasterk niet gevraagd. Wel zijn financiële tegenvallers én mogelijke tegenvallers van 500 miljoen euro of meer opgevraagd. Ministeries moesten die lijsten inleveren bij het ministerie van demissionair premier Mark Rutte, inclusief rechtszaken die de overheid mogelijk geld kosten. Van deze "enigszins waarschijnlijke" tegenslagen hebben ministeries desgevraagd niet alleen de omvang opgeschreven, maar ook het risico dat deze zich daadwerkelijk zullen voordoen.
Via Algemene Zaken is dit teruggekomen bij de formatietafel. Omtzigt zegt dat zijn partij daar dusdanig van is geschrokken dat het zijn beeld op de kabinetsformatie heeft veranderd. "NSC stelt vast dat we sinds vandaag met andere financiële verwachtingen voor de komende jaren zitten", schreef de partijleider dinsdag in een brief aan leden.
Geen realistisch beeld
De optelsom van mogelijke tegenvallers geeft geen realistisch beeld waar de formerende partijen conclusies aan kunnen verbinden over de staat van de overheidsfinanciën, zo valt te horen. Niet iedere potentiële strop voor de staatskas zal zich ook echt voordoen. Het beeld dat het land er financieel veel slechter voorstaat dan gedacht, wordt dan ook niet herkend.
Over meevallers (geld dat ministeries over hebben) hebben de formerende partijen niets meegekregen. Dat was niet gevraagd, en departementen zullen dat niet snel uit zichzelf opgeven: zo'n overschot is een departement dan steevast direct kwijt. Het zou gebruikt kunnen worden om elders gaten te dichten.
Minder risico
Een studiegroep van ambtenaren kwam al voor de verkiezingen met een advies om wat minder risico te gaan nemen met de naleving van de EU-norm voor het begrotingstekort. Om er zekerder van te zijn dat die bij tegenslagen niet direct wordt overschreden, zou volgens dat advies zo'n 17 miljard aan bezuinigingen of extra inkomsten moeten worden gevonden.
De partijen aan de formatietafel zijn overigens niet gehouden dat advies ook op te volgen. Zij kunnen ervoor kiezen wél de grenzen te blijven opzoeken.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - CDA-fractievoorzitter Henri Bontenbal denkt dat de vakbonden met het kabinet in gesprek zullen gaan over de voorgestelde verhoging van de AOW-leeftijd. SP-leider Jimmy Dijk vroeg Bontenbal hoe hij denkt de relatie met de vakbonden weer te verbeteren, maar volgens Bontenbal is dat niet nodig.
47 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Coalitiepartijen D66, VVD en CDA reageren tijdens het debat over de regeringsverklaring afwachtend op plannen uit de oppositie. Ze vinden het eerst aan het kabinet om de maatregelen uit het coalitieakkoord uit te werken. Daarna pas willen zij praten over eventuele aanpassingen. Oppositiepartijen willen het liefst nu al zaken doen. Omdat de coalitiepartijen een minderheid hebben van 66 zetels, is de steun van andere partijen nodig.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Oppositiepartijen GroenLinks-PvdA, ChristenUnie, DENK en Volt verwijten VVD-fractievoorzitter Ruben Brekelmans dat de middenklasse gaat betalen voor de defensieplannen van het nieuwe kabinet. Jesse Klaver (GL-PvdA) vraagt Brekelmans waarom bedrijven en mensen met hogere inkomens niet meer bijdragen.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook oppositiepartijen JA21, ChristenUnie en BBB zijn verbolgen dat het kabinet alsnog het wetsvoorstel over vermogensrendementsbelasting (box 3) wil aanpassen. De fractievoorzitters van die partijen deden hun beklag bij VVD-fractievoorzitter Ruben Brekelmans die de keuze van het kabinet verdedigde. Minister Eelco Heinen (Financiën, VVD) kondigde in de marge van het debat aan dat hij na kritiek van vooral beleggers de wet wil wijzigen.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - PVV-leider Geert Wilders pleitte in het debat over de regeringsverklaring voor "grootscheepse remigratieprogramma's". Daarmee gebruikt hij een term die volgens de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) behoort tot het gedachtegoed van rechts-extremisten. Het is volgens de terrorismebestrijder "een verhullend woord waarmee zij doelen op het uiteindelijk deporteren van miljoenen mensen op basis van hun 'ras', geloof, geaardheid of onwelgevallige standpunten".
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Met de steun aan een motie om AOW-plannen aan te passen, gaat het kabinet "over rechts", zegt GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver. Hij vindt dat een gemiste kans. "Dan kiezen ze er namelijk niet voor om het progressiever en eerlijker te maken, maar dan kiezen ze ervoor om over rechts meerderheden te zoeken. Dat is aan hen."
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Volgens fractievoorzitter Jan Paternotte (D66) zit er een grens aan hoe zwaar je als overheid bedrijven nog kan belasten. Dat zei hij in reactie op Jesse Klaver, partijleider van GroenLinks-PvdA, die vroeg of D66 bereid is om vermogens of winsten zwaarder te belasten. Paternotte vreest dan dat de Nederlandse economie niet hard genoeg meer kan groeien.
6 uur geleden