Experts: tientallen dagen meer met riskante hitte door opwarming
LONDEN (ANP) - Door klimaatverandering hebben mensen het afgelopen jaar gemiddeld 41 extreem warme dagen meer te verduren gekregen, met hogere gezondheidsrisico's als gevolg. Wetenschappers van het initiatief World Weather Attribution (WWA) hebben dat berekend.
"Dit rapport benadrukt dat aanzienlijke schade van door menselijk handelen veroorzaakte klimaatverandering geen toekomstige bedreiging is, maar de realiteit van vandaag", zegt klimaatwetenschapper Friederike Otto, die meewerkte aan het onderzoek. Het is volgens haar van groot belang dat de mensheid "zo snel mogelijk" wegbeweegt van fossiele brandstoffen. Het gebruik daarvan is de voornaamste bron van CO2-uitstoot, de drijvende kracht achter de opwarming.
Rond de evenaar, met name in kleine eilandstaten, zijn de uitschieters qua hitte het grootst. Inwoners van die landen leven nu wel 130 dagen meer in verzengende hitte dan zonder klimaatverandering het geval zou zijn, schrijven de klimaatexperts. Als definitie voor een "gevaarlijk hete dag" gebruiken ze de 10 procent heetste dagen uit de periode van 1991 tot 2020.
Extreme regenbuien
Het is al duidelijk dat 2024 de boeken in zal gaan als het warmste jaar sinds het begin van de metingen. Gemiddeld is het op aarde nu 1,3 graden warmer dan tussen 1850 en 1900. Door de opwarming houdt de atmosfeer ook 9 procent meer vocht vast. In combinatie met opwarmende oceanen, waaruit meer water verdampt, levert dat een grotere kans op extreme regenbuien op. Die waren er in het afgelopen jaar dan ook regelmatig.
Centraal-Europa beleefde een klimaatgerelateerde ramp tijdens de storm Boris in september. In vier dagen tijd viel in de regio meer regen dan ooit eerder was gemeten. De overstromingen die daarop volgden, kostten 24 mensen het leven. Toch had het nog veel ernstiger kunnen zijn als mensen niet vooraf waren gewaarschuwd. "Dagen van tevoren werden mensen geëvacueerd, waterbergingen geleegd en beschermingsmaatregelen genomen." Daarmee is de waarde van goede waarschuwingssystemen volgens WWA duidelijk bewezen.
Hoe groot de gevolgen kunnen zijn als een klimaatramp niet vooraf wordt voorzien, bleek een jaar eerder toen in Libië meerdere dammen braken doordat het waterpeil in korte tijd sterk steeg na hevige regenval. Meer dan 12.000 mensen kwamen toen om het leven.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP/AFP) - Melania Trump zit volgende week een vergadering van de VN-Veiligheidsraad voor. Het is de eerste keer dat een first lady een dergelijke functie bekleedt. Melania zal "de rol van onderwijs benadrukken bij het bevorderen van tolerantie en wereldvrede", meldt haar kantoor in een verklaring.
4 uur geleden
GENÈVE (ANP) - De Amerikaanse en Oekraïense delegaties die donderdag hebben overlegd in Genève hebben na afloop van hun gesprek gebeld met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Hij schrijft op X dat er een "grote bereidheid" is voor een volgende bijeenkomst, waar ook de Russen zouden moeten aansluiten.
4 uur geleden
TOPEKA (ANP/RTR) - De Amerikaanse staat Kansas heeft de rijbewijzen en geboorteakten van transgender personen ongeldig verklaard, omdat zij hun gender op deze documenten hebben laten wijzigen. Volgens een wet die donderdag is ingegaan, is het in de staat verboden om je gender te wijzigen na je geboorte. De maatregel treft meer dan duizend mensen.
5 uur geleden
TAMPA (ANP/AFP) - Een van de mannen die woensdag op een speedboot werd doodgeschoten door de Cubaanse kustwacht, was van plan om een opstand te ontketenen op het eiland. Dat zegt een politieke bondgenoot van de man tegen persbureau AFP.
5 uur geleden
GENÈVE (ANP) - De onderhandelingen tussen de VS en Iran in Genève zijn afgelopen. Dat meldt de bemiddelaar namens Oman, minister van Buitenlandse Zaken Badr bin Hamad al-Busaidi, op X. Volgens al-Busaidi is er "significante vooruitgang" gemaakt en worden de gesprekken komende week voortgezet in Wenen.
5 uur geleden
KABUL (ANP/AFP/RTR) - Afghanistan zegt vergeldingsaanvallen te hebben uitgevoerd tegen Pakistan. Daarbij zouden meerdere uitvalsbases in het grensgebied in dat land zijn ingenomen, aldus Afghaanse overheidsfunctionarissen. Pakistan zegt op zijn beurt "zonder aanleiding" te zijn aangevallen en stelt dat zijn leger "onmiddellijk" heeft teruggeslagen.
6 uur geleden
PRAAG (ANP/RTR) - De nieuwe Tsjechische regering neemt afstand van de verhoging van de defensie-uitgaven die de NAVO-landen hebben afgesproken. Tsjechië bezuinigt juist op defensie en is "zeker niet" op weg om de NAVO-norm te halen, zegt premier Andrej Babis.
6 uur geleden