Experts: ambtenaar moet met allerlei soorten 'bazen' kunnen werken
DEN HAAG (ANP) - Het is prematuur als (rijks)ambtenaren nu al openlijk ageren tegen een mogelijk kabinet met de PVV, vindt hoogleraar bestuurskunde Zeger van der Wal. Zo is het nog niet bekend hoe een regeerakkoord eruit gaat zien en of de nieuwe kabinetsplannen indruisen tegen de Grondwet of andere wetten. Los daarvan hoort het bij het "ambtelijk werk dat je met allerlei soorten bazen moet kunnen werken", zegt Van der Wal. Daar sluit Thijs Jansen, directeur van de Stichting Beroepseer, zich bij aan.
In het verkiezingsprogramma van de PVV staan voorstellen die lijnrecht tegenover de Grondwet staan, zoals het verbod op islamitische scholen. Ook wil de PVV een asielstop.
Op de verkiezingen van vorige week is niets aan te merken, die zijn democratisch verlopen, zegt Van der Wal. "Als privépersoon kun je wat van de uitslag vinden, maar als ambtenaar moet je je niet op voorhand activistisch opstellen. Als ambtenaar moet je je loyaal gedragen naar je baas, ongeacht de politieke kleur", zegt de hoogleraar.
Kritisch adviseren
Als een nieuw kabinet straks met voorstellen komt die (grond)wettelijk niet kunnen, moeten ambtenaren wél kritisch adviseren en tegenwicht geven, benadrukt de hoogleraar. De ambtelijke en politieke top moet die ruimte geven. Als er niets met dat advies wordt gedaan en de ambtenaar heeft moeite met het uiteindelijke besluit, dan moet de ambtenaar opstappen of om een andere functie vragen, vindt hij.
Stevig adviseren moet, maar als dat advies wordt genegeerd en "je blijft zeggen dat je er niet achterstaat, dan kun je beter vragen om een andere functie", vindt ook Jansen. "Als ambtenaar kun je ook niet weigeren om te werken voor een kabinet met een bepaalde politieke signatuur. Als je dat niet wilt, moet je weg."
Tegengas
Volgens Jansen is de ruimte voor ambtenaren om tegengas te geven de laatste jaren "in beweging gekomen". In de Ambtenarenwet staat dat de vrijheid van meningsuiting van ambtenaren aan voorwaarden is gebonden. "Zij moeten daarom wel opletten wat ze naar buiten brengen", zegt hij.
Er is volgens Jansen een grijs gebied dat de laatste jaren is gegroeid. Want na het toeslagenschandaal wordt van ambtenaren nadrukkelijk verwacht dat ze niet 'blind' beleid (blijven) uitvoeren, als ze weten dat dit voor burgers verkeerd uitpakt. Het Rijk heeft diverse programma's en een nieuwe ambtseed in het leven geroepen om ambtenaren nadrukkelijk aan te moedigen de ruimte die er is, te pakken. Volgens hem is nu "de opgave voor ambtenaren om te balanceren tussen verplichtingen aan de politiek en die aan burgers."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De eerste twee van bijna vijftig Palestijnen uit Gaza met een studie- of werkvisum zijn onderweg naar Nederland. Dat bevestigt het ministerie van Buitenlandse Zaken na berichtgeving van de NOS. Wanneer de rest van de groep mag vertrekken, is nog niet duidelijk.
51 minuten geleden
2E EXLOËRMOND (ANP) - Nog altijd is er geen structurele opvangplek gevonden voor asielzoekers die niet bij het azc in Ter Apel terechtkunnen. Wel kunnen zij de komende drie nachten naar het Drentse 2e Exloërmond. De gemeente Borger-Odoorn, waar het dorp onder valt, heeft de sporthal Hunsowhal voorzien van 150 slaapplekken.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland zet in ieder geval het komende halfjaar geen mensen uit naar Libanon, vanwege de Israëlische inval in het land. Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) schrijft in een brief aan de Tweede Kamer dat er de komende zes maanden geen besluit wordt genomen over verblijfsvergunningen voor Libanezen.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Defensie wil het eens worden met de Algemene Rekenkamer over de onderbouwing van uitgaven voor de uitbreiding van Defensie. De Algemene Rekenkamer concludeerde op Verantwoordingsdag dat Defensie risico's neemt door niet bij alle uitgaven een aanbestedingsprocedure te gebruiken.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Centraal Joods Overleg (CJO) spant een kort geding aan om de optredens van rapper Ye in Arnhem tegen te houden. Het CJO eist een inreisverbod voor de artiest, ook bekend als Kanye West.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De 58-jarige Seyed A., verdacht van het doodschieten van zijn onderbuurvrouw in Rijswijk (Zuid-Holland), heeft maandag in de rechtbank verklaard dat hij niet "gekozen heeft" voor wat er is gebeurd. "Zij heeft dit zelf gedaan", zei A. over het 38-jarige slachtoffer.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Advocaat Geert-Jan Knoops wordt voorwaardelijk geschorst voor vier weken. Dit heeft de Raad van Discipline Amsterdam, het tuchtcollege voor de advocatuur, besloten. Aan de advocaat is niet eerder een tuchtmaatregel opgelegd.
6 uur geleden