Experts: ambtenaar moet met allerlei soorten 'bazen' kunnen werken
DEN HAAG (ANP) - Het is prematuur als (rijks)ambtenaren nu al openlijk ageren tegen een mogelijk kabinet met de PVV, vindt hoogleraar bestuurskunde Zeger van der Wal. Zo is het nog niet bekend hoe een regeerakkoord eruit gaat zien en of de nieuwe kabinetsplannen indruisen tegen de Grondwet of andere wetten. Los daarvan hoort het bij het "ambtelijk werk dat je met allerlei soorten bazen moet kunnen werken", zegt Van der Wal. Daar sluit Thijs Jansen, directeur van de Stichting Beroepseer, zich bij aan.
In het verkiezingsprogramma van de PVV staan voorstellen die lijnrecht tegenover de Grondwet staan, zoals het verbod op islamitische scholen. Ook wil de PVV een asielstop.
Op de verkiezingen van vorige week is niets aan te merken, die zijn democratisch verlopen, zegt Van der Wal. "Als privépersoon kun je wat van de uitslag vinden, maar als ambtenaar moet je je niet op voorhand activistisch opstellen. Als ambtenaar moet je je loyaal gedragen naar je baas, ongeacht de politieke kleur", zegt de hoogleraar.
Kritisch adviseren
Als een nieuw kabinet straks met voorstellen komt die (grond)wettelijk niet kunnen, moeten ambtenaren wél kritisch adviseren en tegenwicht geven, benadrukt de hoogleraar. De ambtelijke en politieke top moet die ruimte geven. Als er niets met dat advies wordt gedaan en de ambtenaar heeft moeite met het uiteindelijke besluit, dan moet de ambtenaar opstappen of om een andere functie vragen, vindt hij.
Stevig adviseren moet, maar als dat advies wordt genegeerd en "je blijft zeggen dat je er niet achterstaat, dan kun je beter vragen om een andere functie", vindt ook Jansen. "Als ambtenaar kun je ook niet weigeren om te werken voor een kabinet met een bepaalde politieke signatuur. Als je dat niet wilt, moet je weg."
Tegengas
Volgens Jansen is de ruimte voor ambtenaren om tegengas te geven de laatste jaren "in beweging gekomen". In de Ambtenarenwet staat dat de vrijheid van meningsuiting van ambtenaren aan voorwaarden is gebonden. "Zij moeten daarom wel opletten wat ze naar buiten brengen", zegt hij.
Er is volgens Jansen een grijs gebied dat de laatste jaren is gegroeid. Want na het toeslagenschandaal wordt van ambtenaren nadrukkelijk verwacht dat ze niet 'blind' beleid (blijven) uitvoeren, als ze weten dat dit voor burgers verkeerd uitpakt. Het Rijk heeft diverse programma's en een nieuwe ambtseed in het leven geroepen om ambtenaren nadrukkelijk aan te moedigen de ruimte die er is, te pakken. Volgens hem is nu "de opgave voor ambtenaren om te balanceren tussen verplichtingen aan de politiek en die aan burgers."
Meer uit Binnenland
GORINCHEM (ANP) - Over de Merwedebrug bij Gorinchem rijden zondag nog wel wat vrachtwagens, ondanks het verbod dat Rijkswaterstaat uit voorzorg heeft ingesteld. Chauffeurs riskeren daarmee een boete, zegt een woordvoerster van de politie desgevraagd. "We zijn daar niet continu aanwezig, maar als we overtredingen zien, treden we op." De politie en Rijkswaterstaat roepen het vrachtverkeer op zich aan het verbod te houden.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De opvarende van een gezonken duwboot in de Coenhaven in Amsterdam is zondag gevonden. De persoon is overleden, zegt een woordvoerster van de politie Amsterdam. Het Landelijk Team Onderwaterzoekingen zocht sinds zaterdagochtend naar de vermiste opvarende.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het is sinds afgelopen nacht weer toegestaan om te parkeren in de Haagse Meidoornstraat, waar vrijdag een drugslab werd gevonden. De gemeente Den Haag meldt op X dat de laatste hekken in de straat rond 01.00 uur zijn weggehaald. Zaterdagavond laat mochten bewoners van ontruimde woningen in de straat weer terug naar hun huis, maar was parkeren nog verboden.
5 uur geleden
HELMOND (ANP) - Bij een steekincident in een woning in Helmond zijn een man en een vrouw gewond geraakt, zo meldt de politie-eenheid Oost-Brabant op X. De man en de vrouw zijn naar het ziekenhuis gebracht voor verdere medische behandeling.
10 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De musical Moulin Rouge! kan niet meer worden opgevoerd doordat water het decor en de apparatuur van de voorstelling onherstelbaar heeft beschadigd. De musical kan de komende twee weken niet meer worden gespeeld, maakte producent Stage Entertainment zaterdag bekend.
21 uur geleden
GORINCHEM (ANP) - Vrachtverkeer mag vanaf zaterdag einde van de middag niet meer over de Merwedebrug bij Gorinchem. Volgens Rijkswaterstaat blijkt uit onderzoek dat de boogconstructie van de brug, waar de snelweg A27 over loopt, op meerdere locaties minder sterk is dan eerder werd aangenomen. Vanaf 17.30 uur geldt daarom een verbod voor vrachtverkeer op de brug.
23 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Het podium van het Utrechtse Beatrix Theater is vrijdagavond onder water komen te staan doordat de sprinklerinstallatie onbedoeld geactiveerd werd. Dat gebeurde door een technisch defect, zei een woordvoerder van Stage Entertainment na berichtgeving hierover van RTV Utrecht. De sprinklerinstallatie heeft "gedurende lange tijd staan sproeien".
1 dag geleden