Europese Commissie wil in noodgeval gasbesparingen verplichten
BRUSSEL (ANP) - Burgers, bedrijven en overheden in de EU moeten snel hun gasverbruik verminderen om de komende winter door te komen indien Rusland de gastoevoer verder of helemaal afsluit. Als de lidstaten tussen 1 augustus en 31 maart 2023 niet vrijwillig 15 procent minder gas consumeren dan gemiddeld de afgelopen vijf jaar, wil de Europese Commissie verplichte doelen stellen. Ze wil voorkomen dat huishoudens en essentiële voorzieningen als ziekenhuizen letterlijk in de kou komen te staan.
Uit het energienoodplan met de naam Save gas for a safe winter (Spaar gas voor een veilige winter) blijkt dat de commissie niet is overtuigd dat het Russische gas zal blijven vloeien. Dat is niet alleen een risico voor dagelijkse dingen als verwarming en koken, maar kan ook de economie schaden. Brussel vreest dat bij een volledige Russische leverantiestop de Europese economie tot 1,5 procent kan krimpen.
Ze stelt voor een waarschuwingssysteem op te zetten met de naam Unie Alert, dat in overleg met de lidstaten in werking treedt bij een substantieel tekort aan gas of bijzonder hoge vraag naar gas. Op dat moment wil ze kunnen ingrijpen en bepaalde maatregelen om de gasvraag te reduceren voor alle landen verplicht stellen. Voor eind september moeten de lidstaten hun nationale energienoodplannen aanpassen en aangeven hoe ze 15 procent gaan besparen.
Voorbereidingen
"Europa moet haar voorbereidingen opvoeren om de directe gevolgen van verdere verstoringen, inclusief volledig afsluiten van Russische gastoevoer te kunnen opvangen", maant de commissie. Overal moeten campagnes komen of worden opgevoerd om huishoudens en bedrijven aan te zetten de thermostaat en watertemperatuur thuis, op kantoor en in de fabriek lager te zetten. De overheid moet daarin het goede voorbeeld geven en maatregelen in openbare ruimtes treffen.
In het voorstel somt het dagelijks bestuur van de EU een reeks suggesties voor energiebesparing in de industrie op, waarbij het overschakelen op andere energiebronnen dan gas prioriteit heeft en in bepaalde gevallen ook gesubsidieerd kan worden. Het moedigt bedrijven aan samen te werken en bijvoorbeeld bij gastekorten in een bepaalde regio tijdelijk productie over te nemen.
Minder afhankelijk
De EU is nog niet klaar om nu al zonder Russische brandstof te kunnen, hoewel ze zich heeft voorgenomen er zo snel mogelijk minder afhankelijk van te worden. Dat kan door elders in te kopen en sneller over te schakelen op groene en hernieuwbare energie. Ook hebben de lidstaten afgesproken de gasopslag voor 1 november tot 80 of zo mogelijk 90 procent te vullen, maar het is niet zeker dat deze percentages worden gehaald.
De lidstaten moeten instemmen met de voorstellen. Volgende week is daarom een extra bijeenkomst van de ministers van energie in Brussel ingelast.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De Amerikaanse aandelenbeurzen zijn vrijdag op de eerste dag van het nieuwe beursjaar gemengd gesloten. Chipaandelen hebben hun opmars van 2025, dankzij het aanhoudende optimisme over AI, voortgezet.
4 uur geleden
LONDEN (ANP/BLOOMBERG) - De prijs van aluminium is vrijdag voor het eerst sinds 2022 gestegen tot meer dan 3000 dollar per ton, omgerekend ongeveer 2551 euro. Daarmee zet het metaal, dat veel wordt gebruikt in bijvoorbeeld de auto-industrie en de bouw, zijn opmars van vorig jaar voort.
6 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Franse ministers hebben een melding gemaakt bij justitie over Grok. Dat is de chatbot van Elon Musks start-up xAI. De chatbot heeft "seksuele en seksistische" inhoud gegenereerd die "overduidelijk illegaal" was, melden de ministers vrijdag in een verklaring.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de beurs in Amsterdam heeft de eerste handelsdag van 2026 met een flinke plus afgesloten. Besi, ASML en ASMI voerden de lijst aan. De chipbedrijven profiteerden op het Damrak van een techrally in Azië.
9 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Op Schiphol worden zaterdag naar verwachting nog eens honderden vluchten geannuleerd door het winterse weer. Ook verwacht de luchthaven honderden vertragingen door onder meer sneeuwbuien, het ijsvrij maken van vliegtuigen en de ongunstige windrichting.
10 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Veel gepensioneerden krijgen dit jaar een flink hoger pensioen. Van zo'n 1,4 miljoen mensen die zijn gestopt met werken en al over zijn naar het nieuwe stelsel, gaat de uitkering gemiddeld met 13 procent omhoog. Pensioenconsultant Corine Reedijk van adviesbureau Aon, dat de cijfers deelde, kan zich zo'n hoge gemiddelde stijging op jaarbasis niet herinneren.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal meldingen van schade rond de jaarwisseling loopt langzaam op. Bij verzekeraar NN was het aantal tot en met vrijdagochtend verdubbeld ten opzichte van een dag eerder. Het gaat nu om vijftig tot zestig meldingen door particulieren, meldt een woordvoerder van het concern, dat ook de merken ING Verzekeringen, OHRA, ASN Verzekeringen en ABN AMRO Verzekeringen voert.
11 uur geleden