Europa gaat zwaartekrachtgolven zoeken en Venus bestuderen
PARIJS (ANP) - Europa heeft vrijdag twee nieuwe missies in de ruimte aangekondigd. Een satelliet moet op weg gaan naar Venus om die planeet van binnen en van buiten te bestuderen. Ook wil Europa vanuit de ruimte zoeken naar zwaartekrachtgolven, trillingen in de haarvaten van het universum.
Zwaartekrachtgolven ontstaan wanneer bijvoorbeeld zwarte gaten botsen. Dan schiet een schokgolf door het heelal, als de rimpels op het water wanneer een steen in een vijver plonst. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Vanuit de ruimte zijn ook zwaartekrachtgolven te meten die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk Laser Interferometer Space Antenna (LISA). Drie sondes moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer, ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan.
Zwavelzuur
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. Nederland wil het systeem bouwen dat ervoor zorgt dat die straal precies op de goede plek aankomt. Als de straal onderweg iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. De drie sondes moeten in 2035 worden gelanceerd.
De missie naar Venus, EnVision, staat gepland voor 2031. Venus is de planeet die het dichtst bij de aarde staat. Hij lijkt op onze planeet, maar is totaal onleefbaar. De dampkring bestaat uit dikke wolken zwavelzuur, de temperatuur is gemiddeld 464 graden en de luchtdruk is er 92 keer zo hoog als op aarde. De EnVision moet onder meer uitzoeken hoe de binnenkant van de planeet eruit ziet. Die is nog nooit gemeten. Ook moet de satelliet uitzoeken hoe het weer en het klimaat op de planeet zijn.
Meer uit Buitenland
ISTANBUL (ANP/AFP) - Rond acties op de internationale Dag van de Arbeid is in Istanbul onrust ontstaan. De Turkse politie vuurde traangas af en er worden honderden arrestaties gemeld.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran heeft via bemiddelaar Pakistan een nieuw vredesvoorstel gedaan aan de Verenigde Staten. Teheran kwam eerder ook al met een plan, maar daar gingen de Amerikanen nog niet mee akkoord.
1 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP/BELGA) - Op meerdere plekken in Europa is vrijdag gedemonstreerd in het kader van de Dag van de Arbeid. Zo zijn in Frankrijk onder meer in Marseille en Lyon mensen op de been. In Nantes werden daarbij dingen naar de politie gegooid, melden de lokale autoriteiten op X.
2 uur geleden
SKAGEN (ANP) - De vrijlating van bultrug Timmy lijkt vertraging op te hebben gelopen. Het schip dat de walvis vervoert, vaart op dit moment rondjes bij het noordelijkste punt van Denemarken, waar het vaartuig de Noordzee op zou moeten varen. De kapitein zei tegen de Duitse regionale omroep NDR dat die omweg nodig is vanwege de slechte weersomstandigheden.
3 uur geleden
KRETA (ANP/RTR) - De Global Sumud Flotilla bevestigt op sociale media dat alle door Israël opgepakte activisten zijn vrijgelaten op het Griekse eiland Kreta, met uitzondering van twee mannen. Die personen zijn deel van de organisatie achter de poging om over zee humanitaire hulp naar Gaza te brengen.
3 uur geleden
PISA (ANP) - In de Italiaanse regio Toscane zijn 3500 mensen geëvacueerd vanwege een grote bosbrand, meldt persbureau ANSA. Het vuur woedt tussen de steden Pisa en Lucca en bedreigt een dorp.
3 uur geleden
KRETA (ANP/AFP) - Israël heeft zeker tientallen opgepakte opvarenden van de schepen van de Global Sumud Flotilla afgezet op Kreta. De activisten wilden humanitaire hulp brengen naar Gaza, maar werden voor de kust van het Griekse eiland tegengehouden door de Israëlische krijgsmacht. Twee van hen moeten voor ondervraging mee naar Israël.
4 uur geleden