Europa gaat zwaartekrachtgolven zoeken en Venus bestuderen
PARIJS (ANP) - Europa heeft vrijdag twee nieuwe missies in de ruimte aangekondigd. Een satelliet moet op weg gaan naar Venus om die planeet van binnen en van buiten te bestuderen. Ook wil Europa vanuit de ruimte zoeken naar zwaartekrachtgolven, trillingen in de haarvaten van het universum.
Zwaartekrachtgolven ontstaan wanneer bijvoorbeeld zwarte gaten botsen. Dan schiet een schokgolf door het heelal, als de rimpels op het water wanneer een steen in een vijver plonst. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Vanuit de ruimte zijn ook zwaartekrachtgolven te meten die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk Laser Interferometer Space Antenna (LISA). Drie sondes moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer, ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan.
Zwavelzuur
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. Nederland wil het systeem bouwen dat ervoor zorgt dat die straal precies op de goede plek aankomt. Als de straal onderweg iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. De drie sondes moeten in 2035 worden gelanceerd.
De missie naar Venus, EnVision, staat gepland voor 2031. Venus is de planeet die het dichtst bij de aarde staat. Hij lijkt op onze planeet, maar is totaal onleefbaar. De dampkring bestaat uit dikke wolken zwavelzuur, de temperatuur is gemiddeld 464 graden en de luchtdruk is er 92 keer zo hoog als op aarde. De EnVision moet onder meer uitzoeken hoe de binnenkant van de planeet eruit ziet. Die is nog nooit gemeten. Ook moet de satelliet uitzoeken hoe het weer en het klimaat op de planeet zijn.
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP) - Meerdere ministers hebben de Britse premier Keir Starmer gevraagd op te stappen, melden Britse media. Volgens The Times hebben drie leden van het kabinet, onder wie de minister van Binnenlandse Zaken Shabana Mahmood, Starmer verteld dat hij zijn positie moet heroverwegen. Sky News schrijft dat de ministers hem dinsdag in een vergadering gaan vertellen dat "het spel voorbij is".
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP) - De Israëlische premier Benjamin Netanyahu heeft de EU-sancties voor gewelddadige kolonisten afgedaan als het "moreel bankroet" van de Europese Unie. In een verklaring van zijn kantoor op X staat dat de Europeanen op deze manier de kolonisten op de Westelijke Jordaanoever gelijkstellen aan Hamas.
1 uur geleden
KYIV (ANP/AFP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky stelt dat het maandag op de laatste dag van het staakt-het-vuren "niet stil was aan het front". Rusland en Oekraïne hebben elkaar beschuldigd van schendingen van het driedaagse bestand.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft de Iraanse reactie op een Amerikaans voorstel om de oorlog te beëindigen "stom" genoemd. Hij spreekt daarnaast over "een stuk afval" dat hij niet volledig heeft gelezen, omdat hij zijn "tijd niet wil verspillen".
5 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De EU wil een actievere rol gaan spelen in toekomstige vredesonderhandelingen tussen Rusland en Oekraïne. De EU-ministers van Buitenlandse Zaken gaan eind deze maand bepalen waarover de EU met Rusland wil praten en "wat onze rode lijnen zijn", zei EU-buitenlandchef Kaja Kallas maandag na afloop van de vergadering met de ministers in Brussel.
5 uur geleden
OVIEDO (ANP/DPA) - Een Duits koppel is in Spanje veroordeeld tot een gevangenisstraf van twee jaar en tien maanden, omdat ze hun kinderen jarenlang hadden opgesloten in een ernstig vervuild huis. De drie kinderen werden vorig jaar april bevrijd uit de woning in Noord-Spanje, die door een agent werd omschreven als een "horrorhuis".
5 uur geleden
TENERIFE (ANP) - Maandag vertrekken er toch twee evacuatievluchten vanaf Tenerife naar Eindhoven, meldt een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken op het Spaanse eiland. Eerder leek er maar één vliegtuig met opvarenden van het cruiseschip Hondius te gaan. Op het Nederlandse schip brak de Andesvariant van het hantavirus uit.
7 uur geleden