Europa gaat zwaartekrachtgolven zoeken en Venus bestuderen
PARIJS (ANP) - Europa heeft vrijdag twee nieuwe missies in de ruimte aangekondigd. Een satelliet moet op weg gaan naar Venus om die planeet van binnen en van buiten te bestuderen. Ook wil Europa vanuit de ruimte zoeken naar zwaartekrachtgolven, trillingen in de haarvaten van het universum.
Zwaartekrachtgolven ontstaan wanneer bijvoorbeeld zwarte gaten botsen. Dan schiet een schokgolf door het heelal, als de rimpels op het water wanneer een steen in een vijver plonst. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Vanuit de ruimte zijn ook zwaartekrachtgolven te meten die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk Laser Interferometer Space Antenna (LISA). Drie sondes moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer, ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan.
Zwavelzuur
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. Nederland wil het systeem bouwen dat ervoor zorgt dat die straal precies op de goede plek aankomt. Als de straal onderweg iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. De drie sondes moeten in 2035 worden gelanceerd.
De missie naar Venus, EnVision, staat gepland voor 2031. Venus is de planeet die het dichtst bij de aarde staat. Hij lijkt op onze planeet, maar is totaal onleefbaar. De dampkring bestaat uit dikke wolken zwavelzuur, de temperatuur is gemiddeld 464 graden en de luchtdruk is er 92 keer zo hoog als op aarde. De EnVision moet onder meer uitzoeken hoe de binnenkant van de planeet eruit ziet. Die is nog nooit gemeten. Ook moet de satelliet uitzoeken hoe het weer en het klimaat op de planeet zijn.
Meer uit Buitenland
BANDAR ABBAS (ANP/DPA) - In meerdere plaatsen in Iran zijn explosies gemeld. Een van de meldingen kwam uit de strategische havenstad Bandar Abbas. Daar werd een appartementengebouw door een ontploffing zwaar beschadigd en zijn volgens de autoriteiten een dode en veertien gewonden gevallen.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/BLOOMBERG) - Iran heeft nogmaals gewaarschuwd dat het Israël kan aanvallen als de situatie in de regio escaleert. "Als de vijand een fout maakt, zal dat zonder twijfel zijn eigen veiligheid, de veiligheid van de regio en de veiligheid van het zionistische regime in gevaar brengen", verklaarde legerleider Amir Hatami volgens staatsmedia.
2 uur geleden
RAFAH (ANP/AFP) - Bij nieuwe Israëlische luchtaanvallen op de stad Gaza en Khan Younis zijn volgens plaatselijke gezondheidsautoriteiten zaterdag zeker 25 doden gevallen, onder wie zeker zes kinderen, aldus de nieuwszender Al-Jazeera. Mahmoud Basal, een woordvoerder van de Palestijnse burgerbescherming in de stad Gaza, meent dat de meeste slachtoffers van de bombardementen kinderen zijn. Hij zei dat onder meer een politiebureau in Gaza-Stad is gebombardeerd en raketten enorme schade en brand hebben veroorzaakt. Er zouden in Gaza voor zover bekend achttien doden zijn gevallen.
2 uur geleden
KYIV (ANP/AFP/BLOOMBERG/RTR) - Problemen op het elektriciteitsnet hebben de Oekraïense hoofdstad Kyiv en ook buurland Moldavië getroffen. Daar was sprake van stroomuitval in hoofdstad Chisinau en vielen onder meer verkeerslichten uit.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Elon Musk zegt opnieuw de uitnodigingen te hebben afgewezen om een eiland van zedendelinquent Jeffrey Epstein te bezoeken. Vrijdag meldde CNN op basis van nieuwe vrijgegeven documenten dat de miljardair en topman van Tesla via e-mail een trip probeerde te regelen, al bleef onduidelijk of Musk het eiland daadwerkelijk heeft bezocht.
5 uur geleden
GAZA (ANP) - Zeker tien kinderen in de Gazastrook zijn sinds het begin van de winter overleden door onderkoeling. Dat zegt topman Tedros Adhanom Ghebreyesus van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) in een bericht op X. "Naarmate de temperaturen dalen en de zware regenval toeneemt, worden kinderen en gezinnen die in slecht geïsoleerde, geïmproviseerde onderkomens verblijven, blootgesteld aan extreme omstandigheden, met weinig bescherming tegen de elementen."
5 uur geleden
BRUSSEL (ANP/DPA) - De situatie in Syrië is nog niet stabiel genoeg om Syrische vluchtelingen vanuit de Europese Unie terug te sturen. Dat zegt Eurocommissaris Magnus Brunner (Migratie) in een interview met het Duitse persbureau dpa.
6 uur geleden