Europa gaat zwaartekrachtgolven zoeken en Venus bestuderen
PARIJS (ANP) - Europa heeft vrijdag twee nieuwe missies in de ruimte aangekondigd. Een satelliet moet op weg gaan naar Venus om die planeet van binnen en van buiten te bestuderen. Ook wil Europa vanuit de ruimte zoeken naar zwaartekrachtgolven, trillingen in de haarvaten van het universum.
Zwaartekrachtgolven ontstaan wanneer bijvoorbeeld zwarte gaten botsen. Dan schiet een schokgolf door het heelal, als de rimpels op het water wanneer een steen in een vijver plonst. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Vanuit de ruimte zijn ook zwaartekrachtgolven te meten die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk Laser Interferometer Space Antenna (LISA). Drie sondes moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer, ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan.
Zwavelzuur
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. Nederland wil het systeem bouwen dat ervoor zorgt dat die straal precies op de goede plek aankomt. Als de straal onderweg iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. De drie sondes moeten in 2035 worden gelanceerd.
De missie naar Venus, EnVision, staat gepland voor 2031. Venus is de planeet die het dichtst bij de aarde staat. Hij lijkt op onze planeet, maar is totaal onleefbaar. De dampkring bestaat uit dikke wolken zwavelzuur, de temperatuur is gemiddeld 464 graden en de luchtdruk is er 92 keer zo hoog als op aarde. De EnVision moet onder meer uitzoeken hoe de binnenkant van de planeet eruit ziet. Die is nog nooit gemeten. Ook moet de satelliet uitzoeken hoe het weer en het klimaat op de planeet zijn.
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP) - Human Rights Watch beschuldigt Israël opnieuw van een oorlogsmisdrijf. Volgens onderzoek van de mensenrechtenorganisatie heeft Israël bij een aanval in Zuid-Libanon "illegaal witte fosformunitie gebruikt". Blootstelling aan witte fosfor kan niet alleen leiden tot verminking, maar soms ook de dood tot gevolg hebben.
21 minuten geleden
STUTTGART (ANP/DPA) - De Groenen hebben in de Duitse deelstaat Baden-Württemberg een nipte overwinning behaald op de CDU van bondskanselier Friedrich Merz. Volgens de maandagochtend gepubliceerde voorlopige uitslag behaalden de Groenen 30,2 procent van de stemmen tegenover 29,7 procent voor de CDU.
2 uur geleden
GAZA-STAD (ANP) - Bij twee Israëlische aanvallen in Gaza zijn zondag zes Palestijnen omgekomen. Onder de doden zijn twee minderjarigen. Dat melden lokale gezondheidsautoriteiten. Het waren volgens hen de dodelijkste aanvallen in Gaza sinds het begin van de oorlog tussen Israël, de Verenigde Staten en Iran.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Bij een Amerikaanse aanval op een boot in de oostelijke Stille Oceaan zijn zondag zes mensen omgekomen. Volgens het Amerikaanse leger was de boot betrokken bij drugshandel.
4 uur geleden
STOCKHOLM (ANP) - Europese landen hebben hun wapenimporten de afgelopen jaren verdrievoudigd. Het overgrote deel komt uit de Verenigde Staten, dat zijn export naar Europa zelfs nog meer zag groeien, becijferde onderzoeksinstituut SIPRI.
7 uur geleden
GLASGOW (ANP) - Een grote brand nabij het centraal station van Glasgow heeft zondagavond voor grote problemen gezorgd voor treinreizigers, met tientallen annuleringen tot gevolg. Dat melden Britse media waaronder BBC en Sky News.
8 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Mojtaba Khamenei, een van de zonen van Ali Khamenei, is gekozen tot nieuwe opperste leider van Iran. Dat heeft de daartoe bevoegde Assemblee van Experts bekendgemaakt via Iraanse staatsmedia. Volgens ayatollah Hosseinali Eshkevari wordt de naam Khamenei als leider van Iran daarmee doorgezet.
9 uur geleden