Europa gaat zwaartekrachtgolven zoeken en Venus bestuderen
PARIJS (ANP) - Europa heeft vrijdag twee nieuwe missies in de ruimte aangekondigd. Een satelliet moet op weg gaan naar Venus om die planeet van binnen en van buiten te bestuderen. Ook wil Europa vanuit de ruimte zoeken naar zwaartekrachtgolven, trillingen in de haarvaten van het universum.
Zwaartekrachtgolven ontstaan wanneer bijvoorbeeld zwarte gaten botsen. Dan schiet een schokgolf door het heelal, als de rimpels op het water wanneer een steen in een vijver plonst. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Vanuit de ruimte zijn ook zwaartekrachtgolven te meten die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk Laser Interferometer Space Antenna (LISA). Drie sondes moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer, ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan.
Zwavelzuur
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. Nederland wil het systeem bouwen dat ervoor zorgt dat die straal precies op de goede plek aankomt. Als de straal onderweg iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. De drie sondes moeten in 2035 worden gelanceerd.
De missie naar Venus, EnVision, staat gepland voor 2031. Venus is de planeet die het dichtst bij de aarde staat. Hij lijkt op onze planeet, maar is totaal onleefbaar. De dampkring bestaat uit dikke wolken zwavelzuur, de temperatuur is gemiddeld 464 graden en de luchtdruk is er 92 keer zo hoog als op aarde. De EnVision moet onder meer uitzoeken hoe de binnenkant van de planeet eruit ziet. Die is nog nooit gemeten. Ook moet de satelliet uitzoeken hoe het weer en het klimaat op de planeet zijn.
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP/AFP) - De Britse premier Keir Starmer (Labour) heeft opdracht gegeven tot een spoedonderzoek naar de banden van ex-minister Peter Mandelson en de overleden Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein. Starmer vindt dat Mandelson zijn titel als lord moet worden ontnomen en niet langer zitting mag hebben in het Hogerhuis van het parlement.
1 uur geleden
RABAT (ANP/RTR) - Meer dan 50.000 mensen zijn uit een Marokkaanse stad geëvacueerd omdat er door aanhoudende hevige regenval watersnood dreigt. Bijna de helft van de bevolking van Ksar el-Kebir in het noordwesten moest vertrekken. Niemand mag naar de stad toe, waarvan delen al zijn overstroomd.
3 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - De Franse regering heeft maandagavond twee moties van wantrouwen in het parlement overleefd. Dit betekent dat premier Sébastien Lecornu succesvol een stemming in het parlement heeft omzeild om de begroting van 2026 goed te keuren. Vorig jaar vielen twee regeringen bij hun pogingen een begroting vast te stellen.
4 uur geleden
DUBAI (ANP/RTR) - In een periode van hoogopgelopen spanningen en forse Amerikaanse druk willen Iran en de Verenigde Staten vrijdag in Turkije hun onderhandelingen over het Iraanse atoomprogramma hervatten. Volgens een diplomaat doen ook vertegenwoordigers van onder meer Saudi-Arabië en Egypte mee.
6 uur geleden
VATICAANSTAD (ANP/AFP/DPA) - In Vaticaanstad zijn restaurateurs begonnen met het herstelwerk van Het laatste oordeel, een groot fresco van Michelangelo in de Sixtijnse Kapel. Het werk van 180 vierkante meter wordt maandenlang opgeknapt, maar de beroemde zaal blijft in die tijd gewoon open voor publiek.
6 uur geleden
OSLO (ANP) - Marius Borg Høiby blijft ten minste vier weken vastzitten. Dat heeft een rechter in Oslo maandag besloten, meldt het Noorse persbureau NTB. Het besluit werd volgens NTB genomen zonder aanwezigheid van de verdachte. De politie van Oslo had een verzoek ingediend om Høiby vast te houden wegens kans op recidive.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Het Witte Huis bevestigt nieuw overleg met Oekraïne en Rusland. De speciale gezant van de Amerikaanse president Donald Trump, Steve Witkoff, is woensdag en donderdag in Abu Dhabi, de hoofdstad van de Verenigde Arabische Emiraten (VAE), voor gesprekken met Oekraïense en Russische delegaties.
8 uur geleden