Europa gaat zwaartekrachtgolven zoeken en Venus bestuderen
PARIJS (ANP) - Europa heeft vrijdag twee nieuwe missies in de ruimte aangekondigd. Een satelliet moet op weg gaan naar Venus om die planeet van binnen en van buiten te bestuderen. Ook wil Europa vanuit de ruimte zoeken naar zwaartekrachtgolven, trillingen in de haarvaten van het universum.
Zwaartekrachtgolven ontstaan wanneer bijvoorbeeld zwarte gaten botsen. Dan schiet een schokgolf door het heelal, als de rimpels op het water wanneer een steen in een vijver plonst. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Vanuit de ruimte zijn ook zwaartekrachtgolven te meten die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk Laser Interferometer Space Antenna (LISA). Drie sondes moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer, ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan.
Zwavelzuur
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. Nederland wil het systeem bouwen dat ervoor zorgt dat die straal precies op de goede plek aankomt. Als de straal onderweg iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. De drie sondes moeten in 2035 worden gelanceerd.
De missie naar Venus, EnVision, staat gepland voor 2031. Venus is de planeet die het dichtst bij de aarde staat. Hij lijkt op onze planeet, maar is totaal onleefbaar. De dampkring bestaat uit dikke wolken zwavelzuur, de temperatuur is gemiddeld 464 graden en de luchtdruk is er 92 keer zo hoog als op aarde. De EnVision moet onder meer uitzoeken hoe de binnenkant van de planeet eruit ziet. Die is nog nooit gemeten. Ook moet de satelliet uitzoeken hoe het weer en het klimaat op de planeet zijn.
Meer uit Buitenland
NEW YORK (ANP) - Een man uit de Amerikaanse staat Minnesota is aangeklaagd voor het zich voordoen als FBI-agent in een poging Luigi Mangione, de verdachte van de moord op de CEO van een zorgverzekeraar, uit een gevangenis in New York te bevrijden. Hij had een barbecuevork en een mes met een bot blad bij zich, blijkt uit gerechtelijke documenten.
15 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - Republikeinse en Democratische leiders in de Amerikaanse Senaat en het Witte Huis hebben een akkoord bereikt over een belangrijk pakket begrotingsvoorstellen. Daarmee kan worden voorkomen dat overheidsinstanties vanaf zaterdag deels worden gesloten, aldus een medewerker van de Democratische leiding in de Senaat.
33 minuten geleden
ABUJA (ANP) - Een vermoedelijk jihadistische aanval heeft tientallen mensen het leven gekost in het noordoosten van Nigeria. Dat meldden lokale bronnen aan persbureau AFP. De aanval is nog niet opgeëist. Het is het zoveelste geweldsincident in de Sahel-regio.
33 minuten geleden
HUELVA (ANP) - De Spaanse koning Felipe en koningin Letizia hebben nabestaanden van de treinramp in Zuid-Spanje een hart onder de riem gestoken. Het koningspaar was aanwezig bij een grote herdenking in Huelva, waar ze uitgebreid de tijd namen om met familieleden van de tientallen slachtoffers te spreken.
2 uur geleden
CHICAGO (ANP/RTR) - Een voormalige hulpsheriff is in de Verenigde Staten veroordeeld tot de maximale gevangenisstraf van twintig jaar voor het doodschieten van een ongewapende zwarte vrouw in haar huis. Zij had in juli 2024 juist het alarmnummer gebeld om een mogelijke indringer te melden.
4 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De secretaris-generaal van de Verenigde Naties roept de Verenigde Staten en Iran op een diplomatieke oplossing te zoeken. De landen hebben elkaar bedreigd met militair geweld. Volgens António Guterres moeten de landen met hulp van bemiddelaars in gesprek.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Volgens de Amerikaanse president Donald Trump is de Russische president Vladimir Poetin bereid een week de aanvallen op de Oekraïense hoofdstad Kyiv en andere Oekraïense steden te staken tijdens de bittere kou in het land. Trump zei dat hij aan Poetin had gevraagd een week niet te schieten en die zou daarmee hebben ingestemd. De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft Trump bedankt en zegt te hopen dat die toezegging wordt nageleefd.
7 uur geleden