Europa gaat zwaartekrachtgolven zoeken en Venus bestuderen
PARIJS (ANP) - Europa heeft vrijdag twee nieuwe missies in de ruimte aangekondigd. Een satelliet moet op weg gaan naar Venus om die planeet van binnen en van buiten te bestuderen. Ook wil Europa vanuit de ruimte zoeken naar zwaartekrachtgolven, trillingen in de haarvaten van het universum.
Zwaartekrachtgolven ontstaan wanneer bijvoorbeeld zwarte gaten botsen. Dan schiet een schokgolf door het heelal, als de rimpels op het water wanneer een steen in een vijver plonst. Pas sinds een paar jaar is het mogelijk om die trillingen te meten. In de Verenigde Staten en Italië zijn gevoelige detectoren gebouwd. Die hebben inmiddels al tientallen golven waargenomen. Het baanbrekende onderzoek werd in 2017 beloond met een Nobelprijs.
Vanuit de ruimte zijn ook zwaartekrachtgolven te meten die vanaf de aarde niet ontdekt kunnen worden. Daarvoor ontwikkelt Europa het netwerk Laser Interferometer Space Antenna (LISA). Drie sondes moeten op 50 miljoen kilometer afstand van de aarde rond de zon draaien, in een driehoek met een tussenafstand van precies 2,5 miljoen kilometer, ruim zes keer de afstand van de aarde tot de maan.
Zwavelzuur
Elke satelliet moet constant een laserstraal naar de andere sondes sturen. Nederland wil het systeem bouwen dat ervoor zorgt dat die straal precies op de goede plek aankomt. Als de straal onderweg iets is verschoven, weten wetenschappers dat dit komt door een nieuwe zwaartekrachtgolf. De drie sondes moeten in 2035 worden gelanceerd.
De missie naar Venus, EnVision, staat gepland voor 2031. Venus is de planeet die het dichtst bij de aarde staat. Hij lijkt op onze planeet, maar is totaal onleefbaar. De dampkring bestaat uit dikke wolken zwavelzuur, de temperatuur is gemiddeld 464 graden en de luchtdruk is er 92 keer zo hoog als op aarde. De EnVision moet onder meer uitzoeken hoe de binnenkant van de planeet eruit ziet. Die is nog nooit gemeten. Ook moet de satelliet uitzoeken hoe het weer en het klimaat op de planeet zijn.
Meer uit Buitenland
MANDAN (ANP/AFP) - Een Amerikaanse rechtbank heeft een boete voor Greenpeace gehalveerd naar 345 miljoen dollar (292 miljoen euro). De milieuorganisatie kreeg vorig jaar een megaboete voor betrokkenheid bij protesten tegen de aanleg van een oliepijpleiding in de staat North Dakota.
5 uur geleden
MALMÖ (ANP) - De verdachte drone die donderdag door Zweden werd neergehaald, was inderdaad van Russische komaf. Dat bevestigt de Zweedse defensieminister Pål Jonson op X. De drone vloog in de buurt van het Franse vliegdekschip Charles de Gaulle, dat Malmö bezoekt. De minister noemt de inbreuk op het Zweedse luchtruim "ernstig en onverantwoord".
7 uur geleden
STAVANGER (ANP/AFP) - De Noorse politie heeft een 17-jarige jongen gearresteerd die een aanslag had willen plegen op een NAVO-basis, meldt de Noorse omroep NRK. Hij wordt verdacht van een jihadistisch motief, omdat hij eerder zijn steun heeft uitgesproken voor terreurgroep Islamitische Staat.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft gezegd dat er mogelijk een "vriendelijke overname" van Cuba komt. Hij verduidelijkte niet wat hij daarmee bedoelt, maar dat zou mogelijk betekenen dat de Cubaanse regering moet instemmen met een machtsoverdracht aan de Verenigde Staten.
9 uur geleden
MILAAN (ANP/DPA/AFP) - Een tramontsporing heeft in de Italiaanse stad Milaan twee mensen het leven gekost. Ook zijn ongeveer veertig anderen gewond geraakt. Een van hen is volgens de brandweer in kritieke toestand.
9 uur geleden
CHAPPAQUA (ANP) - De Amerikaanse oud-president Bill Clinton had geen idee van de misstanden die zedendelinquent Jeffrey Epstein beging, zei hij in een openingsverklaring die hij ook op X deelt. Clinton getuigt voor een onderzoekscommissie van het Huis van Afgevaardigden over Epstein. "Als ik ook maar enig idee had gehad van wat hij deed, zou ik hem zelf hebben aangegeven."
10 uur geleden
CHAPPAQUA (ANP) - De Amerikaanse oud-president Bill Clinton getuigt voor een onderzoekscommissie van het Huis van Afgevaardigden over zijn banden met de overleden zedendelinquent Jeffrey Epstein. Clinton is meermaals opgedoken in vrijgegeven documenten over Epstein, al zijn er geen aanwijzingen voor concrete misstanden.
11 uur geleden