EU-parlement stelt klimaatplannen uit om ruzie tussen voorstanders

Het parlement zou in Straatsburg stemmen over onder meer het uitbreiden van het betaalsysteem voor CO2-uitstootrechten, een klimaatfonds om de gevolgen voor burgers te verzachten en een importheffing voor bijvoorbeeld klimaatonvriendelijk gemaakt staal en cement. Dat zijn sleutelonderdelen van het zogeheten Fit for 55-pakket van de Europese Commissie, dat de CO2-uitstoot in de EU in 2030 met minstens 55 procent moet verlagen.

Maar de moeizame overeenstemming tussen de christendemocratische EVP, de liberalen, de sociaaldemocraten en de groenen rafelde uiteen toen de EVP samen met de rechterflank van het parlement het emissierechtenplan (ETS) aanpaste. Onder meer staalfabrikanten zouden daardoor langer hun gratis emissierechten behouden en dat was voor links onaanvaardbaar. Ze stemden vervolgens tegen het hele ETS-plan.

Vertraging

Daardoor was de steun van de gelegenheidsklimaatcoalitie ook bij de andere belangrijke stemmingen niet langer verzekerd, schatten de christendemocraten en de sociaaldemocraten in. Ze schortten die daarop op.

Hoeveel vertraging de plannen nu oplopen is onduidelijk. Een van de hoofdrolspelers, PvdA-Europarlementariër Mohammed Chahim, wil de voorstellen met spoed weer opnieuw naar het parlement loodsen. Dat kan volgens hem deze week nog, maar anderen zijn somberder en houden rekening met maanden uitstel.

Geen paniek

De christendemocraten hadden hem verzekerd dat de afbouw van de gratis emissierechten niet verder zou worden vertraagd, houdt een bittere Chahim vol. Maar EVP-klimaatspil Esther de Lange ontkent dat. Chahim mocht volgens haar hooguit op wat Franse EVP'ers hopen, maar die keerden zich op de valreep toch van hem af.

Maar er is geen enkele reden voor paniek, bezweren De Lange, Chahim en Groenen-kopstuk Bas Eickhout. Ze denken dat de hoofdmoot van de afspraken overeind blijft, en zinspelen al op een compromis over de gratis rechten. Als ze allebei wat opschuiven komen ze op 2033 uit, suggereert Eickhout.

Gepoliticeerd

Het debacle toont wel hoezeer het klimaatbeleid is gepolitiseerd omdat "het nu pijn gaat doen", zegt Eickhout. Hij bespeurt het gevaar dat je "nog meer geharde posities krijgt".

Pas als het parlement een standpunt heeft ingenomen, kunnen de onderhandelingen met de EU-landen beginnen. Als zij het vervolgens eens zijn kunnen de klimaatplannen worden ingevoerd.