EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/RTR/AFP) - Rusland heeft in de nacht van vrijdag op zaterdag opnieuw grootschalige aanvallen uitgevoerd op de Oekraïense energie-infrastructuur, meldt minister van Energie Denys Sjmyhal. Daardoor is in veel regio's van het land de stroom uitgeschakeld, schrijft netbeheerder Ukrenergo op Facebook. Ook zijn de geplande stroomonderbrekingen per regio, bedoeld om te kunnen voldoen aan de stroomvraag, tijdelijk onderbroken.
49 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft aangekondigd dat er begin volgende week verdere gesprekken plaatsvinden tussen vertegenwoordigers van zijn regering en Iran. De gesprekken met de Iraanse delegatie op vrijdag waren "zeer goed", vertelde Trump aan verslaggevers aan boord van Air Force One op weg naar zijn resort Mar-a-Lago in Florida.
5 uur geleden
HAVANA (ANP) - De Cubaanse regering heeft een pakket noodmaatregelen aangekondigd op het gebied van onderwijs, werk en transport om de energiecrisis in het land aan te pakken. De communistische regering wil met de maatregelen de essentiële diensten beschermen en brandstof rantsoeneren.
5 uur geleden
BRATISLAVA (ANP) - Twee mensen zijn omgekomen door een lawine in de Hoge Tatra, een hooggebergte op de grens tussen Slowakije en Polen, aldus de lokale autoriteiten. De slachtoffers waren twee mannen uit Hongarije van 37 en 38 jaar.
5 uur geleden
OTTAWA (ANP) - Het Chinese hooggerechtshof heeft de terdoodveroordeling van de Canadees Robert Lloyd Schellenberg ongedaan gemaakt. Dat zei een woordvoerster van het Canadese ministerie van Buitenlandse Zaken. Volgens The New York Times, dat eerst over het nieuws berichtte, zal een nieuw proces volgen.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Voormalig Amerikaans vicepresident Kamala Harris heeft fel uitgehaald naar wat zij een "doofpotaffaire" noemde in het Witte Huis, nadat president Donald Trump een racistische video over Barack en Michelle Obama had gedeeld en later weer had verwijderd.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Het Amerikaanse ministerie van Defensie, door president Donald Trump het Ministerie van Oorlog genoemd, heeft alle banden met Harvard University verbroken. Het ministerie stopt met militaire trainingen, beurzen en certificaatprogramma's in samenwerking met de universiteit, meldt defensieminister Pete Hegseth in een video op X.
7 uur geleden