EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/AFP) - In het gebied bij de kerncentrale van Tsjernobyl is volgens de Oekraïense autoriteiten een grote natuurbrand uitgebroken na een dronecrash. Het vuur woedt in de zogenoemde nucleaire exclusiezone.
10 minuten geleden
SINZIG (ANP) - In het Duitse Sinzig (Rijnland-Palts) wordt een gijzeling gemeld bij een bank. Regionale omroep Südwestrundfunk (SWR) schrijft dat de politie uitgaat van meerdere daders en gijzelaars, onder wie een medewerker van een geldtransport. De politie is massaal aanwezig en heeft het centrum van de plaats afgesloten.
47 minuten geleden
HERAKLION (ANP) - De Global Sumud Flotilla is weer vertrokken vanaf Kreta. Meer dan dertig schepen zijn volgens de organisatie onderweg naar Turkije voor een technische tussenstop. Het is de eerste keer dat de vloot verder reist sinds Israël meer dan twintig schepen tegenhield bij Kreta.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - De leider van de rechts-populistische partij Reform UK heeft verheugd gereageerd op de eerste uitslagen van de lokale verkiezingen in zijn land. Nigel Farage zei vrijdagochtend voor de camera dat de linkse Labourpartij van premier Keir Starmer wordt "weggevaagd" door Reform in gebieden die traditioneel gelden als Labourbolwerken. Hij voorspelde dat de conservatieven later op de dag aan de beurt zijn en sprak over een "historische verandering" in de Britse politiek.
1 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer heeft teleurgesteld gereageerd op de tussentijdse uitslagen van de lokale verkiezingen in zijn land. Zijn Labourpartij staat daarbij op verlies. Starmer noemde de uitslagen volgens Sky News pijnlijk, maar gaf ook het signaal af dat hij verder wil als premier. "Zware dagen zoals deze verzwakken mijn vastberadenheid niet om de verandering te realiseren die ik heb beloofd."
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - Een bondgenoot van de Britse premier Keir Starmer heeft benadrukt dat de verwachte verkiezingsnederlaag van zijn partij niet het einde van zijn premierschap hoeft te betekenen. "Hij kan het tij nog keren", zei minister van Defensie John Healey bij Times Radio.
2 uur geleden
CHANGSHA (ANP/RTR) - Het dodental na een explosie in een vuurwerkfabriek in de Chinese provincie Hunan maandag is opgelopen naar 37. Het is de dodelijkste explosie in China sinds 2019. De reddingswerkzaamheden zijn volgens staatspersbureau Xinhua afgerond. Eén persoon wordt nog vermist, 51 mensen worden in het ziekenhuis behandeld.
2 uur geleden