EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
SAO PAULO (ANP/RTR) - De Braziliaanse regering heeft Elon Musks bedrijf xAI dertig dagen de tijd gegeven om te voorkomen dat chatbot Grok seksueel getinte nepbeelden verspreidt. Consumentenorganisatie Senacon, gegevensbeschermingsautoriteit ANPD en federale aanklagers dreigen met wettelijke of juridische maatregelen als xAI daar geen gehoor aan geeft.
1 uur geleden
GELIDA (ANP/RTR) - De machinist van de forensentrein die dinsdag in de omgeving van Barcelona op een omgevallen muur botste, is overleden. Bij het voorval raakten volgens de lokale brandweer 37 mensen gewond, van wie vier ernstig.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De NAVO is veel sterker dan een jaar geleden en dat komt volgens de Amerikaanse president Donald Trump door zijn beleid. Hij noemde als voorbeeld dat NAVO-landen nu naar defensieuitgaven van 5 procent van het bruto binnenlands product per jaar gaan. Hij erkende dat er momenteel problemen zijn, maar er komen volgens hem ook oplossingen die zijn regering én de NAVO heel gelukkig zullen maken.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - Donald Trump is niet geïnteresseerd om af te reizen naar Parijs voor een bijeenkomst van de G7. Dat zei de Amerikaanse president in reactie op vragen van journalisten tijdens zijn persmoment rond zijn eenjarige jubileum van zijn tweede termijn als president.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump zou de Venezolaanse oppositieleider María Corina Machado "graag" een rol geven in dat land. Dat zei hij tijdens een persconferentie in Washington rond zijn eenjarig jubileum in zijn tweede termijn als president.
5 uur geleden
MINNEAPOLIS (ANP/RTR) - De gouverneur van Minnesota, Tim Walz, en andere hooggeplaatste personen in de staat hebben dagvaardingen ontvangen, meldt een functionaris van het ministerie van Justitie aan persbureau Reuters. Volgens CBS News hebben de dagvaardingen te maken met een strafonderzoek naar het hinderen van federale agenten.
6 uur geleden
RICHMOND HILL (ANP) - Het wereldwijde watersysteem verkeert niet alleen in crisis, maar is op veel plaatsen ronduit "failliet", volgens een dinsdag verschenen VN-rapport. "Dit rapport vertelt een ongemakkelijke waarheid: veel regio's leven boven hun hydrologische stand en veel kritieke watersystemen zijn al bankroet", vat hoofdauteur Kaveh Madani van het VN-instituut voor Water, Milieu en Gezondheid de boodschap samen.
6 uur geleden