EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De NAVO zou de Verenigde Staten eigenlijk moeten helpen bij het verkrijgen van Groenland, zegt de Amerikaanse president Donald Trump op Truth Social. Alleen de VS zijn in staat om het gebied te verdedigen tegen Rusland en China, en dat is essentieel voor de veiligheid van de VS, aldus Trump. Hij noemt iedere andere uitkomst vlak voor Amerikaans overleg met Groenland en Denemarken "onaanvaardbaar".
1 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Rusland is bereid te onderhandelen over vrede in Oekraïne, al zijn gesprekken over een staakt-het-vuren niet serieus te nemen voordat er een vredesakkoord ligt. Dat zegt de Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov tijdens een persconferentie. Het zou daarbij helpen, zei Lavrov, als de VS het Kremlin op de hoogte houden van de vredesvoorstellen zoals die nu besproken worden.
1 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Het Oekraïense parlement heeft ingestemd met de benoeming van Mychajlo Fedorov als nieuwe minister van Defensie. De 34-jarige was vicepremier en minister van Digitale Transformatie. Hij speelde een rol bij technische innovaties in de oorlog tegen Rusland.
1 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - De Franse president Emmanuel Macron waarschuwt voor "ongekende gevolgen" als de Verenigde Staten Groenland innemen. Het eiland hoort bij Denemarken, maar de Amerikaanse president Donald Trump wil het bij de VS voegen omdat dat volgens hem "nodig is voor de nationale veiligheid".
1 uur geleden
BANGKOK (ANP/AFP) - Het dodental na een treinongeluk in het noordoosten van Thailand is opgelopen naar 31, meldt het ministerie van Gezondheid. Het ongeluk vond woensdagochtend plaats toen een bouwkraan op rijtuigen van een trein viel. De trein, die onderweg was naar hoofdstad Bangkok, ontspoorde en stond korte tijd in brand.
1 uur geleden
TOKIO (ANP/AFP) - De Japanse premier is van plan binnen afzienbare tijd het Lagerhuis te ontbinden. Dat zegt de partijleider van coalitiepartner de Japanse Innovatiepartij. Daarmee maakt de coalitie van premier Sanae Takaichi de weg vrij voor vervroegde verkiezingen, in wat volgens verschillende media een poging is om een steviger mandaat te krijgen.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - 60 van de 90 miljard euro van de EU-lening voor Oekraïne voor 2026 en 2027 is bedoeld voor aankoop van militair materiaal, heeft voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie woensdag bekendgemaakt. Dat moet vooral in Europa worden gekocht. Alleen als het benodigde materiaal niet in Europa te koop is of niet op tijd kan worden geleverd, kan het buiten Europa worden aangeschaft.
2 uur geleden