EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
WEST BLOOMFIELD (ANP) - Bij het schietincident bij een synagoge in de Amerikaanse staat Michigan zijn voor zover bekend geen gewonden gevallen. Dat meldt de county-sheriff aan CNN. "Op dit moment zijn er geen berichten dat iemand gewond is geraakt, op wellicht de schutter na."
26 minuten geleden
WEST BLOOMFIELD (ANP) - Bij een grote synagoge in West Bloomfield in de Amerikaanse staat Michigan is sprake van een situatie met een "actieve schutter", meldt de lokale politie op X. Onduidelijk is of er slachtoffers zijn. Bij de synagoge zou onder meer een basisschool en voorschoolse opvang zijn gevestigd. Volgens lokale media zouden die op het moment geopend zijn.
49 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Verenigde Staten hebben sinds het begin van de oorlog in Iran 6000 doelen geraakt in het land, meldt het Amerikaanse centrale commando in de regio, CENTCOM, op X. Daarnaast zouden meer dan negentig Iraanse schepen zijn beschadigd of vernietigd bij de aanvallen, waaronder dertig mijnenleggers.
1 uur geleden
BOEKAREST (ANP/AFP/RTR) - Roemenië en Oekraïne gaan samen drones maken, hebben ze afgesproken. Ook gaan ze nauwer samenwerken bij de energievoorziening.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/BLOOMBERG) - Iran is niet bezig met het leggen van zeemijnen in de Straat van Hormuz, benadrukte de Iraanse onderminister van Buitenlandse Zaken Majid Takht-Ravanchi. "Helemaal niet, dit is niet waar." De Verenigde Staten stelden eerder deze week zestien mijnenleggers in de buurt van de strategische waterweg te hebben uitgeschakeld, al zei president Donald Trump dat er geen aanwijzingen waren dat het land mijnen zou hebben gelegd.
1 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP/RTR) - Israël heeft aanvallen uitgevoerd in het centrum van Beiroet. Op beelden van persbureau AFP is te zien hoe rook opstijgt uit een pand in de wijk Bachoura, die grenst aan het oude stadscentrum en vlak bij onder meer het kantoor van de Libanese premier en het parlement ligt. Volgens Israël was de aanval gericht tegen het door Iran gesteunde Hezbollah.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP/AFP) - Het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag is een onderzoek begonnen naar vermeende misdaden tegen de menselijkheid gepleegd door Belarus. Litouwen had het hof daartoe in 2024 verzocht.
2 uur geleden