EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/RTR) - Bijna 6000 gebouwen in Kyiv zitten zonder verwarming na een nieuwe nachtelijke Russische aanval, verklaart burgemeester Vitali Klitsjko. In de Oekraïense hoofdstad is zaterdagochtend een temperatuur van -12 graden gemeten.
23 minuten geleden
KYIV (ANP/RTR) - Rusland heeft in de nacht van vrijdag op zaterdag meerdere plekken in de Oekraïense hoofdstad Kyiv aangevallen met drones. De luchtafweer van de stad is ingeschakeld, melden Oekraïense autoriteiten. Burgemeester Vitali Klitsjko stelt op Telegram dat twee districten aan weerszijden van de rivier de Dnipro zijn geraakt. Volgens hem is er sprake van een grootschalige aanval, waarbij zeker één persoon om het leven is gekomen en vier mensen gewond zijn geraakt.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Iran zal elke aanval van de Verenigde Staten beschouwen als een totale oorlog tegen het land. Dat heeft een hoge Iraanse functionaris die anoniem wil blijven vrijdag tegen persbureau Reuters gezegd. Hij deed de uitspraak vooruitlopend op de komst van Amerikaanse vliegdekschepen en ander militair materieel naar het Midden-Oosten in de komende dagen.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse regering heeft kritiek op uitspraken van president Donald Trump over het optreden van NAVO-landen in Afghanistan van de hand gewezen. Trump zei rond zijn bezoek aan het World Economic Forum in Davos dat militairen van NAVO-bondgenoten in Afghanistan de frontlinie zouden hebben gemeden.
7 uur geleden
SACRAMENTO (ANP/RTR) - Californië sluit zich aan bij een internationaal netwerk van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) dat wordt ingezet bij uitbraken van infectieziekten. Het is de eerste Amerikaanse staat die dat doet, nadat de Verenigde Staten zich donderdag officieel terugtrokken uit de VN-organisatie WHO.
7 uur geleden
MINNEAPOLIS (ANP) - Duizenden mensen doen in Minneapolis mee aan een protest tegen de Amerikaanse immigratiedienst ICE, melden lokale media als The Minnesota Reporter en Bring Me The News. Ze lopen ondanks extreme kou mee in een mars door de stad.
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump overweegt om een maritieme blokkade in te stellen bij Cuba, zoals eerder gebeurde bij Venezuela. Dat melden drie ingewijden aan Politico. Volgens hen zou die blokkade bedoeld zijn om een regimewissel op het eiland te bereiken.
10 uur geleden