EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
SYDNEY (ANP) - De man die ervan wordt beschuldigd het vuur te hebben geopend op een joodse viering op Bondi Beach in Sydney, is maandag voor het eerst in de rechtszaal verschenen. De 24-jarige Naveed Akram was via een videoverbinding te zien.
3 uur geleden
COURMAYEUR (ANP) - In Italië is een persoon omgekomen door een lawine, meldt nieuwssite RAI News. Twee mensen raakten zwaargewond. Zij zijn naar het ziekenhuis in Aosta gebracht.
18 uur geleden
JERUZALEM (ANP/BLOOMBERG) - De Israëlische regering heeft ingestemd met omstreden plannen om de controle over de bezette Westelijke Jordaanoever uit te breiden. Vorige week ging het Israëlische veiligheidskabinet al akkoord, wat leidde tot kritiek uit onder meer de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk.
18 uur geleden
BRATISLAVA (ANP/AFP) - De VS zien geen reden de conclusies uit het Europese rapport naar de doodsoorzaak van de Russische oppositieleider Aleksej Navalny in twijfel te trekken. Dat zei minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio tijdens een gezamenlijke persconferentie met de Slowaakse premier Robert Fico in antwoord op vragen uit de zaal.
18 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense oud-minister Herman Haloesjtsjenko is in de nacht van zaterdag op zondag opgepakt terwijl hij het land probeerde te verlaten. Volgens nieuwssite Ukrainska Pravda is de oud-minister, die in verband wordt gebracht met een grote corruptiezaak, op de grens uit een trein gehaald.
21 uur geleden
MÜNCHEN (ANP) - De Europese Unie wil nog geen datum noemen waarop Oekraïne EU-lid kan worden, denkt buitenlandchef Kaja Kallas. Oekraïne wil een datum vastleggen in een vredesregeling met Rusland, waarover nu wordt onderhandeld. Het land ziet dat als een van de 'veiligheidsgaranties' die het tegen Rusland moeten beschermen.
21 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/AFP) - In de Gazastrook zijn zondag zeker elf mensen gedood door Israëlische aanvallen, meldt de Palestijnse burgerbeschermingsdienst. Het Israëlische leger zegt dat de aanval werd uitgevoerd als reactie op schendingen van het staakt-het-vuren.
22 uur geleden