EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
ROME (ANP/AFP) - De paus heeft opgeroepen tot een einde aan het geweld in het Midden-Oosten. "Geconfronteerd met de mogelijkheid van een tragedie van enorme omvang, doe ik een beroep op de betrokken partijen om de morele verantwoordelijkheid te nemen om de spiraal van geweld te stoppen voordat het een onoverbrugbare kloof wordt", zei het hoofd van de Rooms-Katholieke Kerk tegen een menigte op het Sint-Pietersplein in Vaticaanstad.
6 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Naast hernieuwde hoop voor het Iraanse volk, is er door de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op het land een "reëel risico op instabiliteit, wat de regio in een spiraal van geweld zou kunnen storten", schrijft voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie zondag op X.
20 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - Het is onzeker wat er gaat gebeuren nu de Iraanse leider Ali Khamenei overleden is, schrijft EU-buitenlandchef Kaja Kallas op X. "Maar er ligt nu een open weg naar een ander Iran, een Iran dat de bevolking wellicht meer vrijheid geeft om vorm te geven."
30 minuten geleden
MOSKOU (ANP/RTR/AFP) - De Russische president Vladimir Poetin heeft de dodelijke aanval op de Iraanse ayatollah Ali Khamenei en leden van zijn familie scherp veroordeeld. Hij sprak van moord en een "cynische schending van alle normen van menselijke moraliteit en internationaal recht".
51 minuten geleden
LONDEN (ANP) - Iran heeft ook twee raketten afgevuurd richting EU-lidstaat Cyprus. Dat zei de Britse minister van Defensie John Healey tijdens een interview met Sky News. "Wij denken niet dat ze waren gericht op Cyprus", zei hij.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israël heeft naar eigen zeggen grofweg de helft van de Iraanse raketvoorraad vernietigd. Dat meldt het Israëlische leger.
1 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Hezbollah zegt de Amerikaans-Israëlische aanvallen tegen Iran te beantwoorden. Dat meldt de leider van die militante groepering, Naim Qassem. "We zullen onze plicht vervullen door deze agressie te beantwoorden. Wat de offers ook mogen zijn, we zullen niet afwijken van het pad van verzet", aldus Qassem.
1 uur geleden