EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - NAVO-baas Rutte meldt dat hij heeft gesproken met de Amerikaanse president Donald Trump over de veiligheidssituatie in Groenland en het Noordpoolgebied. "We blijven hieraan werken en ik kijk ernaar uit hem later deze week in Davos te ontmoeten", aldus Rutte op X, zonder details te geven.
1 uur geleden
CAÏRO (ANP/RTR) - De Syrische regering en de door Washington gesteunde, door Koerden geleide Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF) zijn een staakt-het-vuren overeengekomen. Volgens Syrische staatsmedia geldt het bestand onmiddellijk. De wapenstilstand volgt op dagen van gevechten, waarbij het leger oprukte naar door Koerden bezette gebieden in het noordoosten van Syrië.
2 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP/DPA) - De Deense premier Mette Frederiksen heeft scherpe kritiek geuit op de dreiging van de Amerikaanse president Donald Trump om invoerheffingen op te leggen in het geschil over Groenland, dat deel is van het Deense koninkrijk. Ze zei dat Europa niet zal toegeven aan druk.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De VS moeten ophouden met het intimideren van bondgenoten, stelt de centrumrechtse EVP, de grootste partij in het Europees Parlement. De relatie tussen de VS en EU moet gebaseerd zijn op wederzijds respect, zegt Europarlementariër Andrzej Halicki, vicevoorzitter van de EVP-fractie voor Buitenlandse Zaken. "Chantage is een onaanvaardbaar politiek instrument."
4 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - Een groep van vijftien Duitse militairen op Groenland vertrekt alweer na minder dan 48 uur op het eiland, dat deel uitmaakt van het Deense koninkrijk. Een woordvoerder van de strijdkrachten bevestigde het bericht van de Duitse krant Bild, die spreekt over een "stille en heimelijke" bliksemsnelle aftocht. De Duitsers maakten deel uit van een verkenningsmissie van Europese landen om te kijken hoe Groenland beter kan worden verdedigd.
5 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Bij de demonstraties in Iran zijn zeker 16.500 tot 18.000 mensen gedood en 330.000 tot 360.000 anderen gewond geraakt, meldt The Sunday Times. De Britse krant baseert zich op acht grote oogklinieken en zestien spoedeisende hulpafdelingen in Iran. Onder de slachtoffers zouden ook kinderen en zwangere vrouwen zijn.
5 uur geleden
BERLIJN (ANP) - Een groep van vijftien Duitse militairen op Groenland vertrekt alweer na minder dan 48 uur op het eiland, dat deel uitmaakt van het Deense koninkrijk. Dat meldt de Duitse krant Bild, die spreekt over een "stille en heimelijke" bliksemsnelle aftocht. De Duitsers zouden deel uitmaken van een verkenningsmissie van Europese landen om te kijken hoe Groenland beter kan worden verdedigd.
6 uur geleden