EU-leiders beraden zich weer over strijd tegen corona
BRUSSEL (ANP) - De strijd tegen het coronavirus in Europa is opnieuw het hoofdthema van een videovergadering van de 27 EU-leiders. Op uitnodiging van de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel overleggen ze donderdag vanaf 15.00 uur over de stand van zaken rond de productie en levering van vaccins en de voortgang met het inenten van de EU-bevolking. Aan de orde komt ook de zorg over de nieuwe virusvarianten die geleidelijk de overhand in de EU krijgen. Onder aanvoering van Griekenland leggen de zuidelijke vakantielanden de invoering van een coronapaspoort voor gevaccineerde reizigers weer op tafel. Ze willen zo snel en veilig mogelijk toeristen kunnen verwelkomen.
Vijf premiers hebben Michel in de aanloop naar de top geschreven dat er "meer Europese ambitie nodig is" op het gebied van vaccinproductie. Ze storen zich aan de trage leveringen van goedgekeurde vaccins door de farmaceuten en willen dat er snel nieuwe productielijnen worden geopend. "Een verandering in onze manier van denken is nodig. Deze strategische kwestie gaat ons, leiders, allemaal aan," schrijven de Belgische premier Alexander De Croo en zijn ambtsgenoten uit Denemarken, Spanje, Polen en Litouwen.
Ze pleiten voor de oprichting van een nieuw agentschap, dat de vaccinproductie in de EU van ontwikkeling tot levering kritisch volgt en aanstuurt en ingrijpt als er bijvoorbeeld een grondstoffentekort is. Den Haag vindt dat de markt de gelegenheid moet krijgen meer productiecapaciteit op te zetten en dat nu denken en praten over een 'strategische autonomie' op de korte termijn geen oplossing brengt.
Intussen bereidt de EU zich erop voor dat nieuwe virusvarianten mogelijk aangepaste vaccins nodig maken, zoals bij de griepprik. De Europese Commissie, die namens de 27 onderhandelt, krijgt volgens een hoge diplomaat alle ruimte om in contracten met farmaceuten deze nieuwe vaccins veilig te stellen. De zorg over de verspreiding van mutaties is zo groot dat zes lidstaten hun grenzen met andere EU-lidstaten nagenoeg dicht houden. In zijn uitnodiging erkent Michel dat beperkende maatregelen en het ontmoedigen van niet-essentiële reizen nodig blijven, maar dat mag niet ten koste gaan van een soepele goederen- en dienstenstroom tussen de lidstaten.
Intussen blijven de landen die sterk afhankelijk zijn van het toerisme aandringen op een vaccinatiebewijs waarmee het reizen weer zou kunnen. Over de technische uitvoering zijn echter nog veel vragen. Verschillende internationale partijen waaronder wereldgezondheidsorganisatie WHO en IATA (de luchtvaartmaatschappijen) zijn hierover druk met elkaar in gesprek. Nederland wil geen paspoort waarmee EU-burgers alleen binnen de EU vrij zouden kunnen reizen maar dat in een keer internationaal geregeld zien. Dat zou al in juni rond kunnen zijn.
Michel heeft meteen ook maar vrijdagmorgen geclaimd om over Europese veiligheid en defensie te vergaderen. Het is vooral door de coronaperikelen meer dan twee jaar geleden dat de leiders met elkaar over dit thema hebben gesproken. Ze beginnen om 09.00 uur en NAVO-chef Jens Stoltenberg schuift ook aan.
Zowel donderdag als vrijdag wordt de top afgesloten met een gezamenlijke persconferentie van Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen.
Meer uit Buitenland
WARSCHAU (ANP/AFP) - In Polen is voor het eerst een huwelijk erkend tussen partners van hetzelfde geslacht dat werd gesloten in een ander EU-land. Jakub Cupriak-Trojan en Mateusz Trojan kregen hun Poolse huwelijksakte van de gemeente Warschau.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP/RTR) - Voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen heeft op X kritiek geuit op "een van de langste en meest meedogenloze droneaanvallen tegen Oekraïne" door Rusland. "Terwijl Rusland diplomatieke inspanningen openlijk tart, blijven wij Oekraïne versterken."
5 uur geleden
ROME (ANP/RTR) - Paus Leo XIV heeft kritiek geuit op Europese landen die meer geld uitgeven aan hun krijgsmacht. Hij zei tegen universiteitsstudenten in Rome dat de wereld "door oorlogen verminkt" raakt. Hij zei ook dat de term 'defensiebestedingen' eigenlijk niet goed is.
5 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP) - De Deense koningin Margrethe is donderdag opgenomen in het ziekenhuis met pijn op haar borst. Dat meldt het Deense hof op de officiële website. De koningin is "moe, maar ze houdt moed", aldus het koninklijk hof.
5 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse minister van Volksgezondheid Wes Streeting is opgestapt. Hij schrijft in zijn ontslagbrief niet langer vertrouwen te hebben in het leiderschap van premier Keir Starmer. Streeting wordt gezien als een potentiële uitdager van Starmer.
6 uur geleden
RAMALLAH (ANP/AFP) - De Palestijnse president Mahmoud Abbas heeft in een toespraak op zijn partijcongres gezegd bereid te zijn om weer presidents- en parlementsverkiezingen te houden. Ook zei hij door te gaan met hervormingen binnen de Palestijnse Autoriteit.
6 uur geleden
BEIJING (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump en de Chinese leider Xi Jinping hebben in hun toespraken bij een staatsbanket gezegd dat ze blijven werken aan nauwere banden. Volgens Xi kunnen Trumps doelen en de ontwikkeling van China goed samengaan.
8 uur geleden