EU-landen eens over gasbesparingen om winter door te komen
BRUSSEL (ANP) - De 27 EU-landen zijn het eens geworden over vrijwillige gasbesparingen van 15 procent in het komende half jaar. Die moeten voorkomen dat huishoudens, belangrijke bedrijven en ziekenhuizen zonder verwarming komen te zitten als Rusland de gaskraan volledig zou dichtdraaien. Als de energiezekerheid in gevaar dreigt te komen, kunnen de lidstaten bovendien besluiten om verplichte besparingsmaatregelen in te voeren. "Het bleek toch geen onmogelijke missie te zijn", tweet het Tsjechische EU-voorzitterschap.
De klimaat- en energieministers schaarden zich dinsdag na enkele uren onderhandelen in Brussel achter een noodplan met de naam Save gas for a safe winter (Spaar gas voor een veilige winter) dat de Europese Commissie vorige week lanceerde omdat ze er geen vertrouwen in heeft dat het Russische gas zal blijven vloeien. Volgens ingewijden zou slechts één land zich uiteindelijk openlijk tegen het noodplan hebben verzet, naar verluidt Hongarije. Het plan werd wel flink afgezwakt om tegensputterende landen aan boord te krijgen.
De lidstaten zijn overeengekomen hun gasverbruik tussen augustus 2022 en 31 maart 2023 met 15 procent te verminderen ten opzichte van hun gemiddelde consumptie in de afgelopen vijf jaar. Ze kunnen zelf bepalen hoe ze dat doel willen bereiken. De ministers werden het ook eens over het activeren van een waarschuwingsmechanisme, Union Alert gedoopt, als er desondanks een groot gastekort ontstaat of de vraag te groot is. In dat geval kunnen de lidstaten besluiten om bepaalde maatregelen verplicht te stellen.
'Belangrijk akkoord'
Lidstaten kunnen wegens bijzondere omstandigheden vragen te worden uitgezonderd van verplichte maatregelen, zoals de eilandstaten Cyprus en Malta, die niet zijn aangesloten op gasnetwerken van andere landen. Een uitzondering kan ook worden aangevraagd als een land, zoals België, vooral een doorvoerland is. Daar blijft maar een kwart van het ingevoerde gas in het land zelf, terwijl de overige 75 procent wordt doorgesluisd naar buurlanden. Ook landen waar de gasopslagcapaciteit voor de komende winter al is gevuld, zoals Polen, of waar gas de belangrijkste grondstof is voor cruciale industrieën, kunnen worden ontzien.
Minister Rob Jetten zei na afloop dat het om "een belangrijk akkoord" gaat. "Dit helpt echt." Hij vindt het ook "knap" dat de EU-landen het in vijf dagen eens zijn geworden, al had de ambitie van hem hoger mogen liggen en meteen verplichtend mogen zijn. Volgens Jetten blijft Nederland in nauw overleg met de noordwestelijke EU-landen over de ontwikkelingen op de energiemarkt.
Meer uit Financieel
UTRECHT (ANP) - Het aantal ondernemers dat stopt is in het eerste kwartaal van dit jaar voor het eerst in 2,5 jaar afgenomen. Dat ziet de Kamer van Koophandel (KVK). Er zijn ook meer nieuwe bedrijven begonnen ten opzichte van een jaar eerder.
2 uur geleden
CAPELLE AAN DEN IJSSEL (ANP) - De gemiddelde hypotheekrente ligt momenteel op het hoogste punt in ruim twee jaar, meldt De Hypotheker. Dat komt met name door de oplopende kapitaalmarktrente, de belangrijkste graadmeter voor hypotheekrentes. Die stijgt vanwege de Iranoorlog. De hypotheekadviseur verwacht de komende periode nog een lichte stijging van de hypotheekrente, maar denkt wel dat de grootste piek achter de rug is.
2 uur geleden
LOS GATOS (ANP) - Streamingdienst Netflix heeft in het eerste kwartaal flink meer winst geboekt dan een jaar eerder, mede geholpen door prijsverhogingen en klantengroei. Netflix maakte ook bekend dat voorzitter en medeoprichter Reed Hastings in juni aftreedt. Hij stelt zich niet beschikbaar voor herverkiezing.
5 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn donderdag met kleine winsten gesloten, waarmee verder werd geborduurd op de recordstanden van de brede S&P 500 en de technologiegraadmeter Nasdaq een dag eerder. Beleggers op Wall Street bleven de ontwikkelingen in het Midden-Oosten volgen.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De oorlog in het Midden-Oosten raakt de economische groei van landen in de regio, onder meer doordat de Straat van Hormuz vrijwel volledig is afgesloten voor olie- en gastankers. Bovendien zijn energiefaciliteiten beschadigd door aanvallen en het vliegverkeer rond de Perzische Golf is ernstig ontregeld. Dat meldt het Internationaal Monetair Fonds (IMF). Vooral Qatar, Irak en Iran worden hard geraakt.
7 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz vindt een terugkeer naar kernenergie geen oplossing voor de sterk gestegen energieprijzen door de oorlog in het Midden-Oosten. Dat zei Merz donderdag in een persconferentie. Het was volgens Merz wel een fout van Duitsland om volledig te stoppen met kernenergie toen drie jaar geleden de laatste operationele reactoren werden stilgelegd.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse AEX-index is donderdag met een kleine winst gesloten. Chipmachinefabrikant ASML stond wel opnieuw bij de dalers in de hoofdindex op het Damrak na de kwartaalcijfers die woensdag werden gepubliceerd. Olie- en gasconcern Shell profiteerde juist van de gestegen olieprijzen en werd hoger gezet.
9 uur geleden