EU-'gereedschapskist' moet energiekosten helpen bedwingen
BRUSSEL (ANP) - De EU-landen kunnen hun burgers en bedrijven helpen hun sterk gestegen energierekeningen te betalen, zolang de maatregelen tijdelijk zijn en geen staatssteunregels schenden, vindt de Europese Commissie. Daarnaast wil ze onderzoeken of gezamenlijke inkoop en grotere opslag van gas een antwoord kunnen zijn op tekorten en daaraan gerelateerde prijsstijgingen, stelt Eurocommissaris Kadri Simson (Energie).
Simson presenteerde in Brussel een ‘gereedschapskist’ om op korte termijn de pijn van hoge energienota's te verzachten. Volgens de commissie hebben al twintig lidstaten maatregelen getroffen of zeggen dat te gaan doen, bijvoorbeeld door de btw op energie te verlagen. Ook in Nederland wordt dat overwogen. Directe, tijdelijke inkomenssteun aan huishoudens is volgens de commissie eveneens een optie om de winter door te komen. "Nu we uit de pandemie opkrabbelen en ons economisch herstel begint, is het belangrijk dat we kwetsbare consumenten beschermen en Europese bedrijven steunen", zegt de Estse.
De explosief gestegen olie- en gasprijzen staan volgende week op de agenda van een tweedaagse top van de 27 EU-leiders in Brussel. Een aantal vooral zuidelijke lidstaten wil actie op Europees niveau, zoals een gezamenlijke inkoop van gas. De commissie gaat de voor- en nadelen voor de middellange termijn daarvan onderzoeken, maar ingewijden wijzen erop dat dergelijke samenwerking op vrijwillige basis zal zijn. De EU heeft al een totale opslagcapaciteit voor meer dan 20 procent van het jaarlijkse gasverbruik, maar niet alle lidstaten hebben even goede opslagfaciliteiten. Premier Mark Rutte heeft dinsdag in de Tweede Kamer al gezegd niets te voelen voor de gezamenlijk inkoop van gas.
Marktanalyse
"De situatie momenteel is uitzonderlijk, maar de interne energiemarkt heeft de afgelopen twintig jaar goed gefunctioneerd", aldus Simson. Het huidige model, waarbij de gasprijs is gekoppeld aan de elektriciteitsprijs, is volgens de commissie het meest efficiënt, maar desondanks belooft ze een "verdere marktanalyse".
Brussel verwacht dat de prijsstijgingen tijdelijk zijn en komend voorjaar weer dalen, al zal het prijsniveau wat hoger blijven dan in de voorgaande, historisch goedkope, jaren. De vraag naar brandstoffen is enorm toegenomen terwijl de productie tijdens de lockdowns is afgeschaald. Het dagelijks EU-bestuur meent dat het aanbod zal worden opgeschroefd. Ook noordelijke landen als Nederland en Duitsland vertrouwen op de marktwerking.
Daarnaast wijst Simson erop dat de EU al heeft afgesproken te verduurzamen en minder afhankelijk te worden van fossiele brandstoffen. De transitie naar schone, goedkopere energie is volgens de commissie dan ook de beste verzekering tegen prijsschokken in de toekomst, en moet daarom versneld worden. Ze roept de lidstaten op de vergunningsprocedures voor wind- en zonneparken te bespoedigen, de investeringen in hernieuwbare energiebronnen op te voeren en opslagcapaciteit daarvoor te ontwikkelen.
Meer uit Financieel
SCHIPHOL (ANP) - Schiphol kan niet uitsluiten dat er dinsdag opnieuw lange wachtrijen bij de beveiliging ontstaan, zoals maandag het geval was. "Op basis van de ontwikkeling die we vanochtend hebben meegemaakt, durven we nog niet te zeggen wat het beeld dinsdag definitief zal zijn", zegt een woordvoerder van de luchthaven.
8 minuten geleden
OAKLAND (ANP/RTR) - Een Amerikaanse jury heeft Elon Musk maandag in het ongelijk gesteld in zijn rechtszaak tegen OpenAI, het moederbedrijf van ChatGPT. De jury vond dat het bedrijf niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor het feit dat het volgens Musk zou zijn afgeweken van zijn oorspronkelijke doel: de mensheid helpen. Daarbij was de wettelijke termijn om de zaak aan te spannen volgens de jury al verstreken.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het olie- en gasbedrijf Petrogas uit Oman heeft een internationale arbitrageprocedure tegen Nederland aangespannen. Dat laat minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) weten. Volgens de onderneming heeft Nederland een investeringsverdrag met Oman geschonden.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse regering staat met een vrijstelling toe dat Russische olie die al op tankers is geladen alsnog verkocht mag worden. Dat gebeurt slechts enkele dagen nadat de vorige vrijstelling was verlopen. De beslissing om opnieuw een vrijstelling toe te staan onderstreept de druk waarmee de regering van president Donald Trump te maken heeft om stijgende brandstofkosten te beperken. Tegelijkertijd heeft de regering te maken met een wereldwijd tekort aan olieaanbod dat door de oorlog in het Midden-Oosten is ontstaan.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De beurshandel op het Damrak liet maandag gaandeweg herstel zien, na de verliezen van vrijdag. Daarbij kreeg de markt steun van olieprijzen die weliswaar nog stegen, maar minder hard dan tijdens de ochtendhandel. Dat kwam door een Iraans mediabericht dat meldde dat Amerikaanse functionarissen zouden hebben ingestemd met het opschorten van sancties op Iraanse ruwe olie. Dit zou gelden zolang de onderhandelingen over het beëindigen van de oorlog doorgaan.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Het vasthouden aan de handelsdeal tussen de EU en de VS is voor Nederland cruciaal, zei minister Sjoerd Sjoerdsma (Handel) maandag in Brussel. De EU-lidstaten en het Europees Parlement onderhandelen dinsdag opnieuw over die deal die de Europese Commissie vorig jaar zomer met de Amerikanen sloot. Het Parlement en de lidstaten moeten nog definitief instemmen.
4 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Schoonmakers krijgen vanaf volgend jaar de maximale fiscale reiskosten voor woon-werkverkeer vergoed. CNV meldt dat dit is afgesproken in de nieuwe cao, die volgens de vakbond voor 120.000 schoonmakers in Nederland geldt.
5 uur geleden