EU-'gereedschapskist' moet energiekosten helpen bedwingen
BRUSSEL (ANP) - De EU-landen kunnen hun burgers en bedrijven helpen hun sterk gestegen energierekeningen te betalen, zolang de maatregelen tijdelijk zijn en geen staatssteunregels schenden, vindt de Europese Commissie. Daarnaast wil ze onderzoeken of gezamenlijke inkoop en grotere opslag van gas een antwoord kunnen zijn op tekorten en daaraan gerelateerde prijsstijgingen, stelt Eurocommissaris Kadri Simson (Energie).
Simson presenteerde in Brussel een ‘gereedschapskist’ om op korte termijn de pijn van hoge energienota's te verzachten. Volgens de commissie hebben al twintig lidstaten maatregelen getroffen of zeggen dat te gaan doen, bijvoorbeeld door de btw op energie te verlagen. Ook in Nederland wordt dat overwogen. Directe, tijdelijke inkomenssteun aan huishoudens is volgens de commissie eveneens een optie om de winter door te komen. "Nu we uit de pandemie opkrabbelen en ons economisch herstel begint, is het belangrijk dat we kwetsbare consumenten beschermen en Europese bedrijven steunen", zegt de Estse.
De explosief gestegen olie- en gasprijzen staan volgende week op de agenda van een tweedaagse top van de 27 EU-leiders in Brussel. Een aantal vooral zuidelijke lidstaten wil actie op Europees niveau, zoals een gezamenlijke inkoop van gas. De commissie gaat de voor- en nadelen voor de middellange termijn daarvan onderzoeken, maar ingewijden wijzen erop dat dergelijke samenwerking op vrijwillige basis zal zijn. De EU heeft al een totale opslagcapaciteit voor meer dan 20 procent van het jaarlijkse gasverbruik, maar niet alle lidstaten hebben even goede opslagfaciliteiten. Premier Mark Rutte heeft dinsdag in de Tweede Kamer al gezegd niets te voelen voor de gezamenlijk inkoop van gas.
Marktanalyse
"De situatie momenteel is uitzonderlijk, maar de interne energiemarkt heeft de afgelopen twintig jaar goed gefunctioneerd", aldus Simson. Het huidige model, waarbij de gasprijs is gekoppeld aan de elektriciteitsprijs, is volgens de commissie het meest efficiënt, maar desondanks belooft ze een "verdere marktanalyse".
Brussel verwacht dat de prijsstijgingen tijdelijk zijn en komend voorjaar weer dalen, al zal het prijsniveau wat hoger blijven dan in de voorgaande, historisch goedkope, jaren. De vraag naar brandstoffen is enorm toegenomen terwijl de productie tijdens de lockdowns is afgeschaald. Het dagelijks EU-bestuur meent dat het aanbod zal worden opgeschroefd. Ook noordelijke landen als Nederland en Duitsland vertrouwen op de marktwerking.
Daarnaast wijst Simson erop dat de EU al heeft afgesproken te verduurzamen en minder afhankelijk te worden van fossiele brandstoffen. De transitie naar schone, goedkopere energie is volgens de commissie dan ook de beste verzekering tegen prijsschokken in de toekomst, en moet daarom versneld worden. Ze roept de lidstaten op de vergunningsprocedures voor wind- en zonneparken te bespoedigen, de investeringen in hernieuwbare energiebronnen op te voeren en opslagcapaciteit daarvoor te ontwikkelen.
Meer uit Financieel
LONDEN (ANP/RTR) - De activiteit in de industrie van de eurozone is in januari voor de derde maand op rij gekrompen, meldt marktonderzoeker S&P Global. Ook de nieuwe orders van de fabrieken daalden voor de derde achtereenvolgende maand, zij het minder sterk dan in december.
47 minuten geleden
BURBANK (ANP/BLOOMBERG) - Het Amerikaanse entertainmentconcern Walt Disney heeft een nieuwe topman in het vizier die de opvolger moet worden van Bob Iger. Volgens bronnen tegen persbureau Bloomberg is Josh D'Amaro favoriet om de hoogste functie te gaan vervullen. Hij geeft leiding aan de pretparken van Disney. Volgende week wordt gestemd over de benoeming van een nieuwe bestuursvoorzitter van Disney.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De chipbedrijven ASMI, Besi en ASML gingen maandag omlaag op de Amsterdamse beurs. De zorgen over de forse investeringen van bedrijven in kunstmatige intelligentie (AI) en de hoge koerswaarderingen van AI-aandelen laaiden weer op. Zakenkrant The Wall Street Journal meldde afgelopen weekend dat de megadeal tussen AI-chipbedrijf Nvidia en OpenAI, het bedrijf achter de populaire chatbot ChatGPT, is vastgelopen. ASMI, Besi en ASML zakten rond de 3 procent.
2 uur geleden
DE MEERN (ANP) - Het aantal hypotheekaanvragen heeft in januari een stevige daling laten zien vergeleken met de eerste maand van vorig jaar. Volgens het Hypotheken Data Netwerk (HDN) namen vooral de aanvragen voor de aankoop van een woning af. Dit waren er ruim een kwart minder dan een jaar terug.
2 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA/BLOOMBERG) - Het openbaar vervoer in de meeste Duitse steden wordt maandag ontregeld door een landelijke staking die vakbond Verdi heeft uitgeroepen. Met de actie wil Verdi meer druk zetten op werkgevers voor betere afspraken rond werk- en rusttijden en bonussen voor werken in weekenden en nachten.
2 uur geleden
CANBERRA (ANP/AFP) - Snapchat heeft 415.000 accounts van gebruikers geblokkeerd in het kader van het Australische verbod op sociale media voor personen onder de 16 jaar, meldde het bedrijf maandag. Het socialemediabedrijf waarschuwde echter dat sommige jongeren mogelijk de leeftijdsverificatie omzeilen.
3 uur geleden
ZEIST (ANP) - Nederlandse industriebedrijven hebben in januari voor het eerst in acht maanden minder nieuwe orders binnengekregen. Dat meldt de Nederlandse Vereniging voor Inkoopmanagement (Nevi) op basis van een maandelijkse peiling. De ondervraagde ondernemingen schreven de terugval vooral toe aan de zwakke binnenlandse vraag. Mede hierdoor heeft de bedrijvigheid in de Nederlandse industrie in januari amper groei laten zien.
3 uur geleden