'Emissiearme' stal houdt geen stand voor hoogste bestuursrechter
DEN HAAG (ANP) - Het is onzeker of zogenoemde emissiearme stallen wel echt leiden tot minder stikstofuitstoot. Tot dat oordeel komt de Raad van State in drie zaken over varianten van dit soort stalsystemen. De uitspraak is een grote tegenvaller voor veehouders die zulke systemen gebruiken en kan verstrekkende gevolgen hebben.
Emissiearme stallen doen op papier de uitstoot van ammoniak flink dalen. Volgens twee wetenschappelijke onderzoeken valt die afname in de praktijk echter tegen. Na lagere rechtbanken komt nu ook de hoogste bestuursrechter tot die conclusie. De cijfers waar van uit wordt gegaan "bieden te weinig zekerheid dat de natuur geen schade oploopt", concludeert de hoogste bestuursrechter.
Ammoniak is een verbinding van stikstof en waterstof die onder meer vrijkomt als mest en urine van vee met elkaar vermengd raken. Dat gebeurt in stallen voortdurend. Met technische innovaties wordt in veel stallen getracht deze stikstofuitstoot omlaag te krijgen. Een boer die een emissiearme stal neerzet op zijn erf, kan zodoende meer dieren houden. De stikstofuitstoot blijft dan in theorie gelijk, of gaat zelfs omlaag. Dat is goed voor de natuur én goed voor de boer dus, zo is de gedachte.
Passende beoordeling
In onderzochte stallen daalde de uitstoot echter lang niet zo sterk. Daarom moet aan de cijfers worden getwijfeld, zo heeft onder meer het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) aangegeven. Voor rechtbanken was dit eerder al reden om verruimde vergunningen ongeldig te verklaren. De Raad van State is het daarmee eens.
De bestuursrechter heeft nu voor twee specifieke stalsystemen bepaald dat provincies er bij de beoordeling van een vergunningaanvraag niet meer klakkeloos van uit mogen gaan dat de stalsystemen echt doen wat ze beloven. "Dat betekent dat melkveehouderijen met dit type stal alleen een natuurvergunning kunnen krijgen als uit een zogenoemde passende beoordeling blijkt dat de natuur geen schade oploopt", verduidelijkt de Raad van State.
Europese natuurbeschermingsregels
De rechters zijn zich ervan bewust dat hun uitspraak het nog moeilijker zal maken voor melkveehouders om een vergunning te krijgen. "Maar de strenge Europese natuurbeschermingsregels waaraan Nederland zich heeft gebonden, laten een andere uitkomst niet toe", legt het rechtscollege uit. Met nader onderzoek naar emissiearme stallen zal snel duidelijkheid geboden moeten worden, spoort de Raad van State de overheid aan.
Voor Mobilisation for the Environment (MOB) en Vereniging Leefmilieu, die hun scepsis over de stallen bevestigd zien, is de uitspraak een overwinning. MOB wist in 2019 ook al het landelijke stelsel van stikstofregels ongeldig verklaard te krijgen.
Meer uit Binnenland
ELBURG (ANP) - In de gemeente Elburg zijn bijna alle wegen weer vrijgegeven die woensdag als gevolg van de uitzonderlijk grote natuurbrand in 't Harde werden afgesloten. De Eperweg is wel nog dicht, meldt een woordvoerder van de gemeente. Dat is hoogstwaarschijnlijk zo om de hulpdiensten, die nog volop bezig zijn met blussen, de ruimte te geven.
1 uur geleden
'T HARDE (ANP) - De brandweer zet momenteel in op zogenoemde "hotspots" bij de natuurbrand op het militaire oefenterrein in 't Harde. Dit zijn volgens een woordvoerder van de veiligheidsregio warme plekken in de ondergrond die in combinatie met de wind weer kunnen ontbranden. "Daar wordt nu door ons brandweerpersoneel op ingezet."
1 uur geleden
BREDA (ANP) - In delen van Midden- en West-Brabant mag sinds donderdagochtend geen water uit beken en sloten meer gehaald worden. Door de aanhoudende droogte zijn de waterstanden fors gedaald, meldt Waterschap Brabantse Delta. Het zogeheten onttrekkingsverbod geldt voor zeven stroomgebieden.
2 uur geleden
NUNSPEET (ANP) - In de gemeente Nunspeet zijn de wegen die woensdag werden afgesloten als gevolg van de uitzonderlijk grote natuurbrand, weer vrijgegeven. De brand brak uit op militair oefenterrein 't Harde, ongeveer 10 kilometer verderop, en is donderdagochtend nog niet geblust. Een woordvoerder van de gemeente zegt dat er donderdag in Nunspeet geen rook, maar wel een brandlucht hangt. "We zullen de brandgeur nog wel een paar dagen ruiken in Nunspeet."
2 uur geleden
KESSEL (ANP) - Voor het gebied rond de grote natuurbrand tussen de Limburgse plaatsen Helden en Kessel geldt een noodverordening. Het gebied is afgesloten, meldt de gemeente Peel en Maas.
3 uur geleden
'T HARDE (ANP) - De brandweer kan op het militaire oefenterrein in 't Harde alleen vanaf de paden blussen, omdat er munitie in het veld ligt. Alleen gepantserde voertuigen van Defensie mogen uit veiligheidsoverwegingen het terrein op. De munitie kan door de warme grond ontploffen, meldt een woordvoerder van de veiligheidsregio aan een verslaggever ter plaatse. De brand is nog niet onder controle.
3 uur geleden
KESSEL (ANP) - Burgemeester Bob Vostermans van Peel en Maas roept inwoners van zijn gemeente op weg te blijven bij de Heldense Bossen. In dat gebied tussen Kessel en Helden woedt momenteel een grote natuurbrand. "Het is daar niet veilig. Geef hulpdiensten de ruimte hun werk te doen."
4 uur geleden