'Emissiearme' stal houdt geen stand voor hoogste bestuursrechter
DEN HAAG (ANP) - Het is onzeker of zogenoemde emissiearme stallen wel echt leiden tot minder stikstofuitstoot. Tot dat oordeel komt de Raad van State in drie zaken over varianten van dit soort stalsystemen. De uitspraak is een grote tegenvaller voor veehouders die zulke systemen gebruiken en kan verstrekkende gevolgen hebben.
Emissiearme stallen doen op papier de uitstoot van ammoniak flink dalen. Volgens twee wetenschappelijke onderzoeken valt die afname in de praktijk echter tegen. Na lagere rechtbanken komt nu ook de hoogste bestuursrechter tot die conclusie. De cijfers waar van uit wordt gegaan "bieden te weinig zekerheid dat de natuur geen schade oploopt", concludeert de hoogste bestuursrechter.
Ammoniak is een verbinding van stikstof en waterstof die onder meer vrijkomt als mest en urine van vee met elkaar vermengd raken. Dat gebeurt in stallen voortdurend. Met technische innovaties wordt in veel stallen getracht deze stikstofuitstoot omlaag te krijgen. Een boer die een emissiearme stal neerzet op zijn erf, kan zodoende meer dieren houden. De stikstofuitstoot blijft dan in theorie gelijk, of gaat zelfs omlaag. Dat is goed voor de natuur én goed voor de boer dus, zo is de gedachte.
Passende beoordeling
In onderzochte stallen daalde de uitstoot echter lang niet zo sterk. Daarom moet aan de cijfers worden getwijfeld, zo heeft onder meer het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) aangegeven. Voor rechtbanken was dit eerder al reden om verruimde vergunningen ongeldig te verklaren. De Raad van State is het daarmee eens.
De bestuursrechter heeft nu voor twee specifieke stalsystemen bepaald dat provincies er bij de beoordeling van een vergunningaanvraag niet meer klakkeloos van uit mogen gaan dat de stalsystemen echt doen wat ze beloven. "Dat betekent dat melkveehouderijen met dit type stal alleen een natuurvergunning kunnen krijgen als uit een zogenoemde passende beoordeling blijkt dat de natuur geen schade oploopt", verduidelijkt de Raad van State.
Europese natuurbeschermingsregels
De rechters zijn zich ervan bewust dat hun uitspraak het nog moeilijker zal maken voor melkveehouders om een vergunning te krijgen. "Maar de strenge Europese natuurbeschermingsregels waaraan Nederland zich heeft gebonden, laten een andere uitkomst niet toe", legt het rechtscollege uit. Met nader onderzoek naar emissiearme stallen zal snel duidelijkheid geboden moeten worden, spoort de Raad van State de overheid aan.
Voor Mobilisation for the Environment (MOB) en Vereniging Leefmilieu, die hun scepsis over de stallen bevestigd zien, is de uitspraak een overwinning. MOB wist in 2019 ook al het landelijke stelsel van stikstofregels ongeldig verklaard te krijgen.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De verdachten in een proces over de moord op Vincent Jalink in 2016 ontkennen dat zij een opdracht hebben gegeven of ontvangen om de 38-jarige man om te brengen. Jalink werd op de avond van 27 mei van dat jaar bij zijn woning in Diemen met twaalf kogels doodgeschoten voor de ogen van zijn toen 9-jarige zoontje. Schutter Gideon G. is als enige veroordeeld. Hij kreeg in 2023 in hoger beroep 22 jaar celstraf.
26 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het demissionaire kabinet gaat geen nieuwe medische evacuatie van kinderen uit Gaza meer regelen. Het is aan het volgende kabinet om hierover een besluit te nemen, schrijven staatssecretaris Aukje de Vries (Ontwikkelingshulp, VVD) en minister David van Weel (Buitenlandse Zaken, VVD) vrijdag aan de Tweede Kamer.
30 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechter moet wetten kunnen toetsen aan de grondwet, vindt de coalitie. D66, VVD en CDA willen daarvoor artikel 120 van de grondwet aanpassen, waarin het toetsingsverbod is vastgelegd.
36 minuten geleden
LELYSTAD (ANP) - De provincie Flevoland en de gemeente Lelystad zijn "ontzettend blij" dat de nieuwe regeringscoalitie Lelystad Airport ook voor burgervluchten wil openstellen. "Opening van Lelystad Airport voor vakantievluchten is voor Lelystad en de regio van groot belang", stelt burgemeester Mieke Baltus. "Samen met de provincie Flevoland en Lelystad Airport hebben wij ons er altijd hard voor gemaakt en er is flink geïnvesteerd."
49 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - NS-directeur Wouter Koolmees ziet toekomst in de Lelylijn, een spoorverbinding die Noord-Nederland moet verbinden met de Randstad en mogelijk ook met Duitsland. "Hij gaat er komen. Maar de vraag is wanneer", zei Koolmees in Den Haag, waar een 'masterplan' voor de Lelylijn en een financieel advies van Klaas Knot werden gepresenteerd.
54 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Wat Caroline van der Plas betreft staat het coalitieakkoord vol met "tekentafelplannen waarvan de rekening terechtkomt op de keukentafel". De BBB-leider vindt dat de partijen te weinig aandacht hebben voor gebieden buiten de Randstad en ziet forse lastenverzwaringen voor huishoudens. Het pakket aan plannen is volgens haar "desastreus voor het platteland".
56 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Provincies vinden dat de vrijdag gepresenteerde plannen van de Haagse coalitie hoop en kansen bieden voor de regio's. Ina Adema en Arthur van Dijk, commissaris van de Koning in Noord-Brabant en Noord-Holland, zijn blij dat D66, CDA en VVD aangeven dat ze willen optrekken met gemeenten en provincies. Zij denken dat daardoor zaken als woningbouw, stikstofproblemen, economie en natuurherstel kunnen worden aangepakt. "Het is goed dat Nederland weer vooruit kan", vindt Adema.
57 minuten geleden