Eet zo min mogelijk vis uit Westerschelde vanwege PFAS, zegt RIVM
BILTHOVEN (ANP) - Diverse soorten vis, schaal- en schelpdieren uit de Westerschelde bevatten zulke hoge concentraties PFAS, dat het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) adviseert die "zo min mogelijk" te eten. Het instituut heeft voor diverse soorten uitgerekend hoeveel mensen ervan kunnen eten zonder te hoge doses schadelijke chemicaliën binnen te krijgen. Zo kan een portie bot slechts twee keer per jaar worden gegeten zonder grenswaarden te overschrijden.
Het RIVM herinnert eraan dat Nederlanders via hun voedsel en drinkwater gemiddeld sowieso al te hoge concentraties PFAS binnenkrijgen. Dat signaleerde het instituut vorig jaar in een rapport. Daarom is het "belangrijk om de inname van PFAS zo min mogelijk verder te verhogen", schrijven de onderzoekers nu.
PFAS zijn door de mens gemaakt en amper afbreekbaar. De stoffen zijn door wijdverbreid gebruik en lozingen op veel plekken te vinden. Vanaf een bepaalde blootstelling kunnen ze gezondheidsschade veroorzaken. Bepaalde soorten PFAS kunnen het immuunsysteem van jonge kinderen schaden. Ook geeft blootstelling boven een bepaald niveau een verhoogd risico op kanker, leverbeschadiging en een te hoog cholesterolgehalte. In de Westerschelde zit onder meer PFAS doordat chemieconcern 3M in het Belgische Zwijndrecht het jarenlang in de Schelde loosde.
Het RIVM richt de waarschuwing specifiek op hobbyvissers, omdat vooral zij vis vangen in het gebied. "Aangezien het aannemelijk is dat mensen die deze producten uit de Westerschelde halen liefhebbers zijn, is aangenomen dat zij grote porties zullen consumeren", vervolgen de onderzoekers. Daar kunnen ze dus beter mee oppassen. Commerciële visserij is er nauwelijks op de vervuilde Westerschelde. Garnalenvissers die er wel actief waren, besloten onlangs zelf al uit voorzorg de zeearm te mijden.
Als mensen geen andere producten met PFAS zouden binnenkrijgen, kunnen ze volgens het onderzoek één tot zes keer per jaar zeebaars uit de Westerschelde eten. Die bandbreedte is vrij groot, omdat het gaat om zeer kleine hoeveelheden en dat statistische onzekerheid met zich meebrengt. Een portie garnalen zou boven de vijf tot zes keer per jaar kunnen leiden tot te hoge blootstelling. Voor oesters en mosselen is de marge groter: het RIVM komt uit op twee keer per week in het gunstigste geval en maximaal zeven keer per jaar in het ongunstigste geval. Professionele mosselvissers zijn niet actief in het gebied. In de zeegroente lamsoor zijn geen te hoge PFAS-waarden gemeten.
Het RIVM publiceerde onlangs ook een eerste studie naar zwemmen in de Westerschelde. De uitkomst was vrij geruststellend. PFAS-concentraties die werden gemeten op een locatie waarvan wordt aangenomen dat die meer vervuild is dan de officiële zwemlocaties, waren niet te hoog. Op drie zwemlocaties volgt nader onderzoek.
Meer uit Binnenland
NUNSPEET (ANP) - De uitzonderlijk grote natuurbrand op het militaire oefenterrein bij het Gelderse 't Harde is de afgelopen nacht "helaas niet kleiner geworden", meldde een woordvoerder van de veiligheidsregio donderdagochtend. "Vannacht is de brandweer bezig geweest met het beheersen en het bewaken van het vuur. De aankomende uren zijn cruciaal: de wind rukt aan, waardoor weer meer rook- en stankoverlast mogelijk is."
11 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Vorig jaar kregen 477.000 jongeren jeugdzorg, 2,8 procent minder dan een jaar eerder. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Met uitzondering van het coronajaar 2020 is er voor het eerst sinds 2015 sprake van een daling. In dat jaar werden gemeenten verantwoordelijk voor de jeugdzorg en is het CBS de gegevens gaan bijhouden. Vooral het aantal jongeren met jeugdhulp en jeugdbescherming nam af, terwijl jeugdreclassering wel toenam.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In de eerste drie maanden van dit jaar vroegen bijna 6000 mensen voor het eerst asiel aan in Nederland, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Dat is een derde meer dan in dezelfde periode een jaar eerder, maar wel minder dan in het laatste kwartaal van vorig jaar.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Achter de hoge plaats van Nederland op de internationale Press Freedom Index gaat "een zorgwekkend beeld" schuil. Dat stelt de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ) op basis van onder meer de nationale Persvrijheidsmonitor 2025, die ook donderdag is verschenen.
1 uur geleden
PARIJS (ANP) - Nederland is een plaats gestegen op de Press Freedom Index en staat nu op de tweede plek. Dat blijkt uit de jaarlijkse inventarisatie van Reporters Without Borders (RSF) van de persvrijheid van 180 landen wereldwijd. Het stoot daarmee Estland van die plek. Noorwegen staat opnieuw op de eerste plaats. Niet eerder constateerde RSF dat het gemiddeld genomen zo slecht ging met de persvrijheid wereldwijd. Meer dan de helft van de landen valt dit jaar in de slechtste twee categorieën.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nieuwkomers met een verblijfsvergunning moeten sneller aan het werk in plaats van starten met een uitkering, zegt minister Thierry Aartsen (Werk en Participatie) in een interview met De Telegraaf. Hij breidt daarom een proef met 'startbanen' voor statushouders uit naar ruim 80 gemeenten.
4 uur geleden
KESSEL (ANP) - In het Limburgse Kessel is nabij camping De Heldense Bossen in de nacht van woensdag op donderdag een zeer grote brand uitgebroken. Dat meldt de veiligheidsregio Limburg-Noord. Het gaat om een natuurbrand aan de Venneweg.
5 uur geleden