Economie krimpt met snelste tempo sinds 2009 door coronavirus
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse economie is in het eerste kwartaal als gevolg van de coronacrisis met het snelste tempo gekrompen sinds het dieptepunt van de financiële crisis in 2009. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
Met name door de gedwongen sluitingen van cafés, restaurants en andere horecagelegenheden in maart werd het bruto binnenlands product (bbp) 1,7 procent kleiner vergeleken met de voorgaande periode. "In maart kreeg de economie door het virus een frontale botsing", vat hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen van het CBS de situatie samen. De enige keer dat de economie in een kwartaal harder achteruitging, was in de eerste drie maanden van 2009, toen sprake was van 3,6 procent krimp. Dat was destijds de grootste kwartaalkrimp ooit gemeten door het CBS, die in de jaren '90 begon met de groeistatistieken.
Met de krimp komt een einde aan een periode van economische groei die 23 kwartalen op rij duurde. Op jaarbasis kromp de Nederlandse economie met 0,5 procent.
Minder bestedingen
Een plotselinge afname in bestedingen door huishoudens was volgens de hoofdeconoom de hoofdoorzaak voor de krimp. In maart daalde de consumptie met 6,7 procent vergeleken met een jaar eerder. Dat is de grootste afname sinds de Tweede Wereldoorlog, aldus Van Mulligen.
In het hele kwartaal besteedden consumenten 2,7 procent minder dan in de drie maanden daarvoor. Dat betekende de grootste neergang sinds het begin van de reeks in 1987. Met name de uitgaven aan horeca, recreatie en cultuur gingen hard omlaag. Aan voedingsmiddelen werd meer uitgegeven.
Investeringen
Ook de overheid gaf vorig kwartaal minder uit. Daarnaast zakten de investeringen weg. Met name investeringen in vervoersmiddelen zoals personenauto's en vrachtwagens daalden. In infrastructuur, bedrijfsgebouwen en machines werd wel meer geïnvesteerd vergeleken met een jaar terug. De uitvoer van goederen en diensten daalde met 3 procent op kwartaalbasis.
De krimp was niet gelijk verdeeld over economische sectoren. De bedrijfstak waar kappers en sportscholen onder vallen, kromp het sterkst. Horecabedrijven verloren in maart ongeveer de helft van hun omzet. Verder was de krimp in de zorgsector uitzonderlijk, aldus het statistiekbureau. "Dat klinkt vreemd als je aan de overbelaste ic's denkt, maar dit gaat over de andere zorg die uitgesteld is", aldus Van Mulligen.
De vooruitzichten voor het lopende kwartaal zien er niet best uit, aldus de hoofdeconoom. "Als we in het eerste kwartaal met maar twee weken van de maatregelen zo hard krimpen, dan wil je niet denken wat er gebeurt met zes weken van de lockdown." Daarbij komt volgens hem dat hoe langer de crisis duurt, hoe "chronischer" de economische schade wordt. "Bij massale ontslagen, faillissementen komt er een kettingreactie. Mensen stoppen dan met uitgeven niet omdat alles gesloten is maar omdat ze geen inkomen hebben."
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York zijn vrijdag met koersverliezen gesloten. Een turbulente beursweek eindigde in mineur door de verkoop van aandelen in de technologiesector en stijgende olieprijzen. Beleggers blijven twijfelen of zij hun investeringen in kunstmatige intelligentie (AI) kunnen terugverdienen. Hoewel de vraag naar chips groot blijft, willen beleggers ook rendement zien op de bedragen die worden geïnvesteerd in datacenters en andere infrastructuur.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De prijs voor een vat Brentolie heeft voor het eerst sinds mei de grens van 110 dollar per vat bereikt. De prijs steeg met bijna 4 procent nadat Amerikaanse politici vrijdag een wetsvoorstel indienden om een deal van de Amerikaanse president met Moskou te blokkeren. Deze deal zou het mogelijk maken dat Rusland honderden miljoenen vaten diesel zou vrijgeven.
10 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie gaat kijken of ze een nieuw handelsinstrument kan ontwikkelen waarmee "snel en onmiddellijk" de toegang tot de Europese markt kan worden stopgezet. Dat zei voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen na afloop van een tweedaagse top met EU-leiders in Brussel.
10 uur geleden
ZAANDAM (ANP) - Albert Heijn verlengt de periode waarin het bedrijf geen onlinebestelde boodschappen bezorgt. In een verklaring laat de supermarktketen weten dat het tot en met dinsdag alles moet annuleren. Eerder meldde het bedrijf al dat het tot en met zondag geen boodschappen zou bezorgen. De supermarktketen zegt er alles aan te doen om vanaf de tweede helft van de week klanten wel weer boodschappen thuis te bezorgen.
13 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op het Damrak is vrijdag op een slotrecord geëindigd. De hoofdindex sloot 0,9 procent hoger op 1142,88 punten en verbeterde daarmee het vorige slotrecord van woensdag, toen de graadmeter nog op 1137,09 punten sloot. Het algehele sentiment op de beurs was vlak voor het weekend positief na een turbulente week, waarbij aandelen gerelateerd aan AI en in de technologiesector eerst werden verkocht, maar later weer deels in trek waren.
13 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De ANWB neemt energieleverancier NextEnergy over. Naar eigen zeggen wil de ANWB een grote speler op de Nederlandse energiemarkt worden en de overname van het Utrechtse bedrijf "brengt die ambitie dichterbij". ANWB Energie heeft momenteel 200.000 klanten, NextEnergy zo'n 90.000. Beide bedrijven leveren dynamische contracten.
14 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Tesla behoorde vrijdag tot de winnaars op de beurzen in New York. Beleggers reageerden enthousiast op de onthulling van de vliegende auto van de elektrische autofabrikant. Tesla-topman Elon Musk presenteerde zijn nieuwe sportwagen, de Roadster, tijdens een lanceringsevenement op een testlocatie van zijn ruimtevaartbedrijf SpaceX in Texas. Het aandeel Tesla werd kort na opening ruim 1 procent hoger gezet.
15 uur geleden