Drie landen helpen onderzoek naar oorlogsmisdaden in Oekraïne
DEN HAAG (ANP) - Estland, Letland en Slowakije sluiten zich aan bij een internationaal onderzoek naar vermeende oorlogsmisdaden tijdens de oorlog in Oekraïne. In dat gezamenlijke onderzoeksteam (JIT) zitten al Oekraïne, Polen, Litouwen en het Internationaal Strafhof in Den Haag. De samenwerking moet helpen om verdachten te vervolgen.
Rusland viel eind februari buurland Oekraïne binnen. Sindsdien zijn berichten naar buiten gekomen over massagraven, standrechtelijke executies en verkrachtingen door Russische militairen, onder meer in de Boetsja, in de buurt van de Oekraïense hoofdstad Kiev.
Oekraïne heeft sinds het begin van de oorlog 15.000 oorlogsmisdaden geregistreerd. Elke dag komen daar 200 tot 300 nieuwe zaken bij, aldus de Oekraïense hoofdaanklager Irina Venediktova. Voor de misdaden zijn meer dan 600 verdachten in beeld. Ongeveer tachtig van hen zouden binnenkort kunnen worden vervolgd in Oekraïne.
Berechting
Venediktova gaf dinsdag een persconferentie bij Eurojust in Den Haag. "We hebben grote behoefte aan experts op de grond die bewijzen kunnen verzamelen en aan experts van internationaal recht. De aanklagers in Oekraïne zijn ervaren, want sinds 2014 is sprake van oorlog in ons land. Maar de aantallen van oorlogsmisdrijven zijn nu zo groot, dat we meer mensen nodig hebben", zei Venediktova.
Oekraïne is zelf al begonnen met het berechten van Russen voor oorlogsmisdaden. Vorige week kreeg een 21-jarige Russische militair een levenslange gevangenisstraf in Oekraïne voor het doodschieten van een ongewapende burger. Twee andere Russen kregen dinsdag 11,5 jaar gevangenisstraf voor beschietingen op de stad Charkov.
Deportaties
Oekraïne onderzoekt ook deportaties in de Donbas. Venediktova zei daarover dat ze geen toegang heeft tot de regio, maar geverifieerde informatie krijgt door bewoners en vluchtelingen te interviewen.
Nederland stuurt enkele tientallen marechaussees naar Oekraïne om het onderzoek te helpen. Ze moeten er bewijsmateriaal verzamelen voor het Internationaal Strafhof. Hoofdaanklager van het ICC Karim Khan verwacht dat de Nederlandse marechaussees op termijn worden afgelost door onderzoeksteams uit andere landen, zei hij op de persconferentie.
De Europese justitiële organisatie Eurojust noemt de oorlog in Oekraïne "het meest gedocumenteerde gewapende conflict in de geschiedenis". Polen zegt dat er inmiddels met ongeveer 1100 mensen is gesproken over de vermeende oorlogsmisdaden. Om het onderzoek te helpen, opent de aanklager van het Internationaal Strafhof binnenkort een kantoor in Kiev.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP/RTR) - Het Israëlische ministerie van Buitenlandse Zaken beschouwt de nieuwe Iraanse ayatollah Mojtaba Khamenei als een tiran, die de "wreedheid van het regime" van zijn vader zal voortzetten. Israëls ambassadeur bij de Verenigde Naties Danny Danon zei dat Khamenei dezelfde radicale ideeën heeft als zijn voorganger en dat hij daarom een "doelwit" is.
2 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump is "niet blij" met de benoeming van Mojtaba Khamenei als nieuwe opperste leider van Iran, zei hij tegen The New York Post. Trump zei eerder dat hij de zoon van de vorige ayatollah niet zou accepteren, maar wilde tegen de krant nog niet zeggen wat hij van plan is met de nieuwe leider.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran heeft gewaarschuwd dat de veiligheidssituatie in de belangrijke Straat van Hormuz vermoedelijk slecht zal blijven tijdens de oorlog. "Het is onwaarschijnlijk dat er enige veiligheid kan worden bereikt in de Straat van Hormuz te midden van de spanningen die door de Verenigde Staten en Israël in de regio zijn aangewakkerd", schreef regimekopstuk Ali Larijani in een bericht op X.
2 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - De Libanese president Joseph Aoun heeft in een onlinebijeenkomst met EU-kopstukken uitgehaald naar Hezbollah. Die beweging zou zich inzetten voor Iraanse belangen en daarmee de "ineenstorting" van de Libanese staat dichterbij brengen.
3 uur geleden
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG/RTR) - De politie in New York onderzoekt of een incident met explosieven bij de ambtswoning van burgemeester Zohran Mamdani door terreurgroep Islamitische Staat geïnspireerd terrorisme is. Dat zei politiechef Jessica Tisch, die ook aangaf dat er vermoedelijk geen link is met de huidige oorlog tussen haar land en Iran.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, en voorzitter van de EU-leiders António Costa hebben landen in het Midden-Oosten bedankt voor "hun hulp en steun bij de repatriëring van tienduizenden Europese burgers die vastzaten in hun land" door de oorlog in Iran. Dat deden ze in een videogesprek met leiders en ministers van Jordanië, Egypte, Bahrein, Libanon, Syrië, Turkije, Armenië, Irak, Qatar, Koeweit, de Verenigde Arabische Emiraten, Saudi-Arabië en Oman.
4 uur geleden
PAPHOS (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De Franse president Emmanuel Macron heeft op Cyprus plannen aangekondigd voor een "louter defensieve" missie om de Straat van Hormuz te heropenen. Het is de bedoeling om vrachtschepen en tankers te escorteren "na het einde van de heetste fase van het conflict" in het Midden-Oosten, verklaarde hij na een ontmoeting met de leiders van Cyprus en Griekenland.
4 uur geleden