Deskundige: Russische cyberaanvallen op Europa heel reëel
DEN HAAG (ANP) - Rusland is in staat om grote cyberaanvallen uit te voeren, en de kans is "heel reëel" dat die de komende tijd ook tegen Europese landen worden ingezet. Maar de angst voor tegenaanvallen is wat de Russen tot nu toe terughoudend maakt, zegt Kenneth Lasoen, die bij Instituut Clingendael gespecialiseerd is in cyberoorlog.
Volgens Lasoen zijn de afgelopen weken wel al veel digitale 'pesterijtjes' geweest. "Cybervandalisme, criminele activiteiten, je kunt wel concluderen dat er een vrij rechtstreeks verband is met de situatie rond Oekraïne. De vraag is of Rusland de stap zet naar iets dat ernstiger kan worden. De mensen die instaan voor onze cyberverdediging gaan slapeloze nachten tegemoet."
Oekraïne zal het eerste doelwit van de Russische staatshackers zijn, aldus Lasoen. "Het land is sinds 2014 continu slachtoffer van cyberaanvallen, maar we kunnen een nog veel groter offensief verwachten. Kiev heeft ingezet op een adequate verdediging, maar de vraag is of die hiertoe uitgerust is."
Doelwitten
Maar ook andere Europese landen zijn voor Rusland een legitiem doelwit. "Stel dat ze de financiële markten een paar uur buiten bedrijf weten te houden. Dat kost een land miljarden."
Europese burgers zijn de laatsten die zulke aanvallen voelen, benadrukt Lasoen. "Het kan zijn dat je mobiele telefoon even slecht bereik heeft, dat je internet langzaam is, dat een app het niet doet of dat je geen geld kunt pinnen. Zulke problemen kunnen ook allemaal door technische storingen veroorzaakt zijn."
Voorzorgsmaatregelen
De Europese systemen hebben allerlei voorzorgsmaatregelen ingebouwd, allemaal schotten die systemen van elkaar afschermen om een infectie tegen te houden. "Maar we weten ook dat Rusland virtuele wapens in zijn la heeft die tot nu toe niet zijn ingezet. Kunnen ze met een druk op de knop het licht in heel Europa uitdoen? Vermoedelijk wel, die kans is vrij groot."
Rusland weet echter dat westerse landen ook in staat zijn tot een tegenaanval. Lasoen: "Stel dat er slachtoffers vallen, dan moet je net iets destructiever reageren. En dan wordt het gevaarlijk. Het is de klassieke dynamiek van oorlogsvoering. Iemand slaat, een ander slaat terug. De een schopt, de ander schopt terug. De een trekt vervolgens een mes, de ander een pistool. Hoe ernstiger die wapens, hoe groter de kans dat het uitmondt in een echt conflict. Dat kan als een boomerang in het gezicht terugkomen. Laat ons hopen dat Rusland nog zo rationeel denkt."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het is een "gevaarlijke trend" dat de investeringen in infrastructuur als percentage van het bruto binnenlands product (bbp) al jaren dalen. Dat heeft demissionair minister Robert Tieman (Infrastructuur en Waterstaat, BBB) gezegd in een debat over zijn begroting. "Als we nu niet investeren in de netwerken van de toekomst, zijn we straks te laat."
31 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Smartwatches kunnen helpen bij het opsporen van hartritmestoornissen. Dit wijst onderzoek van het Amsterdam UMC onder 437 patiënten uit, in samenwerking met Cardiologie Centra Nederland. Bij degenen die een smartwatch droegen, werden vier keer vaker hartritmestoornissen ontdekt dan bij mensen die het slimme horloge niet droegen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal lekkages van gevaarlijke stoffen uit goederentreinen is fors toegenomen. In 2023 trof de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) 26 lekkages aan, in 2024 waren dat er 52 en in 2025 zag de ILT meer dan 400 lekkages.
4 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Het Openbaar Ministerie verdenkt een 29-jarige medewerkster van een woonzorginstelling in Wierden van poging tot moord. Ze zou drie bewoners met opzet insuline hebben gegeven terwijl daar geen medische noodzaak voor was. Volgens het OM zijn de bloedsuikerwaarden bij de bewoners daardoor mogelijk gedaald naar (levens)gevaarlijke waarden.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Overheden, bedrijven en burgers in Nederland zijn onvoldoende voorbereid op onveilige situaties die kunnen ontstaan door extreme regenval. Dat concludeert de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) na onderzoek. Volgens de raad kan hevige regen onder meer de veiligheid van de woon- en leefomgeving aantasten. In sommige gevallen kan de regenval leiden tot maatschappelijke ontwrichting, als bijvoorbeeld de stroom uitvalt en ziekenhuizen onbereikbaar worden.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Advocaten wereldwijd maken zich ernstige zorgen over de ondermijning van de advocatuur en de rechtspraak in de Verenigde Staten. Daarom vragen meer dan veertig advocatenorganisaties op de zestiende Dag van de bedreigde advocaat aandacht voor de situatie van mensenrechtenadvocaten in de VS.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In de komende decennia moeten steeds meer mensen leven met de gevolgen van een beroerte, dementie of parkinson. Ook hebben veel mensen dan een depressie, een angststoornis of een dwangstoornis. Dat verwacht de Hersenstichting.
6 uur geleden