Deskundige: Russische cyberaanvallen op Europa heel reëel
DEN HAAG (ANP) - Rusland is in staat om grote cyberaanvallen uit te voeren, en de kans is "heel reëel" dat die de komende tijd ook tegen Europese landen worden ingezet. Maar de angst voor tegenaanvallen is wat de Russen tot nu toe terughoudend maakt, zegt Kenneth Lasoen, die bij Instituut Clingendael gespecialiseerd is in cyberoorlog.
Volgens Lasoen zijn de afgelopen weken wel al veel digitale 'pesterijtjes' geweest. "Cybervandalisme, criminele activiteiten, je kunt wel concluderen dat er een vrij rechtstreeks verband is met de situatie rond Oekraïne. De vraag is of Rusland de stap zet naar iets dat ernstiger kan worden. De mensen die instaan voor onze cyberverdediging gaan slapeloze nachten tegemoet."
Oekraïne zal het eerste doelwit van de Russische staatshackers zijn, aldus Lasoen. "Het land is sinds 2014 continu slachtoffer van cyberaanvallen, maar we kunnen een nog veel groter offensief verwachten. Kiev heeft ingezet op een adequate verdediging, maar de vraag is of die hiertoe uitgerust is."
Doelwitten
Maar ook andere Europese landen zijn voor Rusland een legitiem doelwit. "Stel dat ze de financiële markten een paar uur buiten bedrijf weten te houden. Dat kost een land miljarden."
Europese burgers zijn de laatsten die zulke aanvallen voelen, benadrukt Lasoen. "Het kan zijn dat je mobiele telefoon even slecht bereik heeft, dat je internet langzaam is, dat een app het niet doet of dat je geen geld kunt pinnen. Zulke problemen kunnen ook allemaal door technische storingen veroorzaakt zijn."
Voorzorgsmaatregelen
De Europese systemen hebben allerlei voorzorgsmaatregelen ingebouwd, allemaal schotten die systemen van elkaar afschermen om een infectie tegen te houden. "Maar we weten ook dat Rusland virtuele wapens in zijn la heeft die tot nu toe niet zijn ingezet. Kunnen ze met een druk op de knop het licht in heel Europa uitdoen? Vermoedelijk wel, die kans is vrij groot."
Rusland weet echter dat westerse landen ook in staat zijn tot een tegenaanval. Lasoen: "Stel dat er slachtoffers vallen, dan moet je net iets destructiever reageren. En dan wordt het gevaarlijk. Het is de klassieke dynamiek van oorlogsvoering. Iemand slaat, een ander slaat terug. De een schopt, de ander schopt terug. De een trekt vervolgens een mes, de ander een pistool. Hoe ernstiger die wapens, hoe groter de kans dat het uitmondt in een echt conflict. Dat kan als een boomerang in het gezicht terugkomen. Laat ons hopen dat Rusland nog zo rationeel denkt."
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - In Flevoland, Overijssel, Drenthe, Groningen, Friesland en het Waddengebied geldt zondagochtend code geel vanwege plaatselijk dichte mist. Het zicht kan daar minder zijn dan 200 meter en wegen en overig verkeer zijn minder goed zichtbaar, zegt het KNMI.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland heeft steeds meer energiezuinige huizen. Meer dan 2,2 miljoen woningen hadden in 2025 energielabel A of hoger. Dit komt neer op vier op de tien woningen met een bekend energielabel. In 2024 hadden bijna 2 miljoen woningen het duurzaamste label. Dit blijkt uit een analyse door ANP van cijfers van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).
3 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een dance-evenement in de Van Nellefabriek in Rotterdam is zaterdagavond tijdelijk stilgelegd na een incident waarbij mogelijk een irriterende stof is verspreid. Bezoekers kregen last van hun ogen en ademhaling, waarna het pand uit voorzorg werd ontruimd. Nadat de brandweer het gebouw had geventileerd, kon het evenement worden hervat.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De storing die zaterdagmiddag het meldkamersysteem van de hulpdiensten heeft getroffen, raakt onder meer het politienummer 0900-8844, bedoeld voor zaken die geen spoed hebben. Dat meldt een woordvoerder van de landelijke eenheid van de politie. Het niet-spoednummer is op zich bereikbaar, maar bellers kunnen wel problemen ervaren, zegt zij. Ook alarmnummer 112 is bereikbaar, maar het kan langer duren voordat bellers iemand aan de lijn krijgen.
19 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het meldkamersysteem van de hulpdiensten kampt zaterdagmiddag met een landelijke storing. Daardoor duurt het langer voordat bellers iemand aan de lijn krijgen als ze 112 bellen. Ook het politienummer voor niet-spoedzaken 0900-8844 is moeilijker bereikbaar, zegt een woordvoerder van de landelijke eenheid van de politie. Er wordt hard gewerkt aan een oplossing.
20 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Nederlands Fotomuseum is zaterdag officieel opengegaan voor het publiek in het nieuwe onderkomen. Het museum zit nu in het monumentale pakhuis Santos op Katendrecht in Rotterdam-Zuid. In het museum wordt een collectie van ruim 6,5 miljoen objecten gehuisvest. Dat is naar eigen zeggen een van de grootste museale fotocollecties ter wereld.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Utrechtse CDA-gedeputeerde Mirjam Sterk wordt in het aankomende kabinet minister van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport. Dat bevestigen ingewijden na berichtgeving door RTL. Sterk gaat in Utrecht onder meer over natuur en landbouw.
22 uur geleden