Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
ANKARA (ANP/AFP) - De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken heeft tegengesproken dat zijn land raketten afvuurt op Turkije. Bewindsman Abbas Araghchi bood in een telefoongesprek met zijn Turkse ambtsgenoot Hakan Fidan aan incidenten gezamenlijk te onderzoeken.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Britse koning Charles gaat naar de Verenigde Staten voor een staatsbezoek. Buckingham Palace bevestigt dat het bezoek eind april plaatsvindt, melden Britse media, waaronder de BBC. Het bezoek staat in het teken van het 250-jarig bestaan van de onafhankelijkheid van de VS.
2 uur geleden
WISMAR (ANP/DPA) - De bultrug die voor de Duitse kust werd gespot, is toch weer gestrand. Maandag werd bericht dat de walvis zichzelf had bevrijd en naar open zee was gezwommen, maar nu melden de lokale autoriteiten dat het dier toch weer vastzit.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De voorzitter van EU-leiders António Costa heeft Iran opgeroepen zijn "onaanvaardbare aanvallen op landen in de regio" te staken. Op X schrijft het EU-kopstuk dat hij met president Masoud Pezeshkian heeft gebeld en heeft gevraagd om de-escalatie en terughoudendheid.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump is boos op Frankrijk, omdat dat land volgens hem heeft geweigerd om vliegtuigen met militaire voorraden voor Israël door het luchtruim te laten vliegen. "Frankrijk is heel onbehulpzaam geweest", schrijft Trump op Truth Social. "De Verenigde Staten zullen dit onthouden!"
3 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israël zal ook na het huidige conflict in het Midden-Oosten een deel van Zuid-Libanon blijven bezetten. Dat zegt minister van Defensie Israel Katz in een videoverklaring. Daarin spreekt Katz van het behouden van een "veilige zone", een term die het land ook gebruikt om de bezetting van delen van de Syrische Golanhoogten te verdedigen. Die "defensieve linie" moet komen te liggen bij de Litani-rivier, tot waar Israël eerder oprukte.
3 uur geleden
LOS ANGELES (ANP) - Madonna, Pedro Pascal, Jane Fonda, Ben Stiller, John Legend en tientallen andere sterren hebben een brief ondertekend waarin wordt opgeroepen tot het sluiten van een detentiecentrum voor immigranten in Dilley, in de Amerikaanse staat Texas. Ook Javier Bardem, Keke Palmer, Susan Sarandon, Mark Ruffalo, Brittney Griner en America Ferrera behoren tot de ondertekenaars, meldt The Hollywood Reporter.
3 uur geleden