Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
MADRID (ANP/AFP) - Spaanse boeren zijn massaal met trekkers Madrid binnengereden als protest tegen de handelsovereenkomst met Zuid-Amerikaanse landen. Zij vrezen te lijden onder de Mercosur-deal.
17 minuten geleden
KYIV (ANP/RTR) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is niet van plan op korte termijn een referendum aan te kondigen en voorbereidingen te treffen voor presidentsverkiezingen. Dat meldt de Kyiv Independent op basis van een anonieme bron dicht bij Zelensky. Ook mensen die Reuters sprak op basis van anonimiteit zijn sceptisch over dat tijdpad.
52 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De NAVO heeft officieel goedkeuring gegeven aan de nieuwe militaire missie om Groenland en het Noordpoolgebied te beschermen. Arctic Sentry (Noordpoolschildwacht) wordt woensdag in gang gezet. De eerste militaire oefeningen worden de komende weken al voorbereid. Ook de Verenigde Staten hebben met Arctic Sentry ingestemd.
1 uur geleden
KIEL (ANP) - De Europese militaire steun aan Oekraïne was in 2025 zo'n 67 procent hoger dan het gemiddelde van de drie oorlogsjaren ervoor. Dat meldt het Duitse Kiel Instituut, dat daarover cijfers bijhoudt. Doordat de VS hun handen af hebben getrokken van het leveren van die steun, ligt de totale militaire steun 13 procent lager dan in die jaren.
1 uur geleden
STRAATSBURG (ANP) - Het Europees Parlement heeft met een ruime meerderheid ingestemd met een EU-lening van 90 miljard euro voor Oekraïne voor 2026 en 2027. In een spoedprocedure stemden 458 Europarlementariërs voor en 140 tegen.
1 uur geleden
STRAATSBURG (ANP) - De Raad van Europa heft de immuniteit van Noorse oud-secretaris-generaal Thorbjørn Jagland op vanwege documenten die zijn vrijgegeven in de Epstein-zaak. De voormalige premier van Noorwegen was vanaf 2009 tien jaar secretaris-generaal van de Raad van Europa. Daarmee genoot hij ook diplomatieke immuniteit.
2 uur geleden
MOSKOU (ANP/AFP) - Rusland komt met "gepaste tegenmaatregelen" als het Westen de militaire aanwezigheid op Groenland opschroeft. Dat zegt buitenlandminister Sergej Lavrov. "In het geval dat Groenland militariseert en militaire middelen gericht op Rusland worden opgetuigd, nemen we adequate tegenmaatregelen, waaronder militaire", aldus de minister.
2 uur geleden