Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
NICOSIA (ANP) - Als er echt noodzaak is voor mensen om te vluchten door de oorlog in het Midden-Oosten, "dan is er natuurlijk opvang" mogelijk in Nederland, zei premier Rob Jetten na afloop van een EU-top op Cyprus. Maar volgens hem is de hele EU het ermee eens dat zij niet meer de "ongecontroleerde migratie van de afgelopen jaren" aankan.
2 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin komt in december mogelijk naar de G20-top in het Amerikaanse Miami. De Verenigde Staten hebben Poetin uitgenodigd, zegt een Russische onderminister.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Defensie heeft Iran gewaarschuwd dat de blokkade van Iraanse havens steeds verder wordt versterkt. De VS hebben al 34 schepen tegengehouden, verklaarde minister Pete Hegseth op een persconferentie. "Niemand vaart van de Straat van Hormuz naar waar dan ook in de wereld zonder toestemming van de Amerikaanse marine."
3 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is weer afgereisd naar Saudi-Arabië. Hij meldt op X dat hij daar gaat overleggen met de feitelijke leider van de rijke Golfstaat, Mohammed bin Salman. "Vandaag werken we verder aan onze afspraken met Saudi-Arabië over veiligheid, energie en infrastructuur."
4 uur geleden
ATLANTA (ANP/BLOOMBERG) - China zet opnieuw de befaamde 'panda-diplomatie' in voor zijn geopolitieke belangen. De dierentuin in Atlanta maakte vlak voor een bezoek van de Amerikaanse president Donald Trump aan Beijing bekend dat het twee reuzenpanda's uit China zal ontvangen.
4 uur geleden
BERLIJN/LONDEN (ANP/RTR) - Europese NAVO-landen zeggen zich niets aan te trekken van vermeende Amerikaanse plannen om onvoldoende volgzame bondgenoten te straffen. Het Verenigd Koninkrijk laat zich niet onder druk zetten, aldus de Britse regering. En Spanje, een tweede mikpunt van de VS, hoeft volgens Duitsland niet te vrezen voor zijn NAVO-lidmaatschap.
4 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR) - De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken Abbas Araghchi wordt volgens Pakistaanse bronnen vrijdagavond in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad verwacht. Hij komt met een delegatie om eventueel met de VS te onderhandelen. Een Amerikaans team is volgens de bronnen al in Islamabad om een nieuwe ronde onderhandelingen tussen Iran en de VS voor te bereiden.
5 uur geleden