Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie komt met een nieuw sanctiepakket tegen Rusland, het twintigste. De nieuwe sancties richten zich onder meer op Russische energie, financiële diensten en handel, laat voorzitter van de Commissie Ursula von der Leyen weten.
1 uur geleden
OSLO (ANP) - De Noorse kroonprinses Mette-Marit heeft excuses aangeboden voor haar "vriendschap met Epstein". Het Noorse hof deelde vrijdag een verklaring van de kroonprinses. "Het is belangrijk voor mij om mijn excuses aan te bieden aan iedereen die ik teleurgesteld heb", schrijft Mette-Marit. De vrouw van kroonprins Haakon biedt ook haar excuses aan "voor de situatie waarin ik de koninklijke familie heb gebracht, vooral de koning en koningin".
2 uur geleden
GAZA-STAD (ANP/AFP) - De activisten die afgelopen jaar met een scheepsvloot probeerden Gaza te bereiken maar werden gestopt door Israël, gaan een nieuwe poging ondernemen. Dat zegt een van de destijds gearresteerde opvarenden, Thiago Avila. De flotilla zal op dezelfde dag als de eerdere missie vertrekken, 29 maart. Tegelijkertijd zal een groep over land vertrekken in een poging Gaza te bereiken.
2 uur geleden
MILAAN (ANP) - In Milaan zijn ongeveer duizend mensen de straat opgegaan om te protesteren tegen de aanwezigheid van de Amerikaanse immigratiedienst ICE tijdens de Olympische Spelen. Volgens nieuwssite Rai News organiseerden studenten een mars en droegen ze borden met leuzen als 'ICE out'.
2 uur geleden
GENÈVE (ANP) - Rusland eist dat ook kernmachten Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk meedoen aan onderhandelingen over nieuwe afspraken om hun nucleaire slagkracht aan banden te leggen. De Verenigde Staten en Rusland zeggen te willen praten over een vervanger voor het kernwapenbeheersingsverdrag dat donderdag verliep, maar de VS staan erop dat ook rivaal China deelneemt.
3 uur geleden
MOSKOU (ANP/AFP) - De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov zegt dat Oekraïne achter de aanslag op een generaal in Moskou zit. Hij sprak van een "terroristische daad", die volgens hem is bedoeld om "het vredesproces te verstoren".
3 uur geleden
NUUK (ANP/AFP) - Door vrijdag een consulaat in Nuuk te openen, wil Frankrijk beter naar Groenlanders kunnen luisteren en hen steunen in de crisis die is ontstaan door pogingen van de Amerikaanse president Donald Trump om het gebied over te nemen. Dat zei Jean-Noël Poirier, die het consulaat gaat leiden, voor zijn vertrek naar Nuuk tegen persbureau AFP.
3 uur geleden