Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin wil best met Europa praten maar zal niet zelf besprekingen aanknopen, zegt het Kremlin. De roep in Europa om met Rusland te gaan praten klinkt de laatste tijd steeds luider en er wordt nagedacht over wie namens Europa zou kunnen optreden.
1 uur geleden
KYIV (ANP/AFP) - In het gebied bij de kerncentrale van Tsjernobyl is volgens de Oekraïense autoriteiten een grote natuurbrand uitgebroken na een dronecrash. Het vuur woedt in de zogenoemde nucleaire exclusiezone.
2 uur geleden
SINZIG (ANP) - In het Duitse Sinzig (Rijnland-Palts) wordt een gijzeling gemeld bij een bank. Regionale omroep Südwestrundfunk (SWR) schrijft dat de politie uitgaat van meerdere daders en gijzelaars, onder wie een medewerker van een geldtransport.
3 uur geleden
HERAKLION (ANP) - De Global Sumud Flotilla is weer vertrokken vanaf Kreta. Meer dan dertig schepen zijn volgens de organisatie onderweg naar Turkije voor een technische tussenstop. Het is de eerste keer dat de vloot verder reist sinds Israël meer dan twintig schepen tegenhield bij Kreta.
3 uur geleden
LONDEN (ANP) - De leider van de rechts-populistische partij Reform UK heeft verheugd gereageerd op de eerste uitslagen van de lokale verkiezingen in zijn land. Nigel Farage zei vrijdagochtend voor de camera dat de linkse Labourpartij van premier Keir Starmer wordt "weggevaagd" door Reform in gebieden die traditioneel gelden als Labourbolwerken. Hij voorspelde dat de conservatieven later op de dag aan de beurt zijn en sprak over een "historische verandering" in de Britse politiek.
4 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer heeft teleurgesteld gereageerd op de tussentijdse uitslagen van de lokale verkiezingen in zijn land. Zijn Labourpartij staat daarbij op verlies. Starmer noemde de uitslagen volgens Sky News pijnlijk, maar gaf ook het signaal af dat hij verder wil als premier. "Zware dagen zoals deze verzwakken mijn vastberadenheid niet om de verandering te realiseren die ik heb beloofd."
4 uur geleden
LONDEN (ANP) - Een bondgenoot van de Britse premier Keir Starmer heeft benadrukt dat de verwachte verkiezingsnederlaag van zijn partij niet het einde van zijn premierschap hoeft te betekenen. "Hij kan het tij nog keren", zei minister van Defensie John Healey bij Times Radio.
5 uur geleden