Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
JERUZALEM (ANP) - Personeelsleden van de Amerikaanse ambassade in Jeruzalem mogen van de ambassadeur vertrekken in verband met de spanningen in de regio. Ambassadeur Mike Huckabee dringt er wel op aan dat mensen die liever weggaan uit Israël, dat beter vrijdag nog kunnen doen.
6 minuten geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - Iran roept de VS opnieuw op zijn "buitensporige eisen" te laten vallen als het een deal met Teheran wil bereiken. Dat zegt buitenlandminister Abbas Araghchi. Afvaardigingen van de twee landen spraken elkaar donderdag in Genève, onder bemiddeling van Oman.
2 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Rond de kerncentrale in het Oekraïense Zaporizja is een bestand afgesproken, om kabels te kunnen repareren. De kerncentrale is al sinds kort na de inval in Oekraïne in 2022 in Russische handen.
3 uur geleden
LONDEN (ANP/AFP) - De Britse Labourpartij heeft een pijnlijke nederlaag geleden in Gorton and Denton, een kiesdistrict bij Manchester dat traditioneel een Labour-bolwerk is. De Green Party won de tussentijdse verkiezingen, terwijl Labour zelfs naar de derde plaats zakte, achter de radicaalrechtse partij Reform UK van Nigel Farage.
5 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/AFP) - De Pakistaanse minister van Defensie heeft in de nacht van donderdag op vrijdag de "open oorlog" verklaard aan de Afghaanse Taliban-regering. De buurlanden voeren al dagen dodelijke aanvallen uit op elkaars grondgebied.
5 uur geleden
NEW YORK (ANP/AFP) - Melania Trump zit volgende week een vergadering van de VN-Veiligheidsraad voor. Het is de eerste keer dat een first lady een dergelijke functie bekleedt. Melania zal "de rol van onderwijs benadrukken bij het bevorderen van tolerantie en wereldvrede", meldt haar kantoor in een verklaring.
14 uur geleden
GENÈVE (ANP) - De Amerikaanse en Oekraïense delegaties die donderdag hebben overlegd in Genève hebben na afloop van hun gesprek gebeld met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Hij schrijft op X dat er een "grote bereidheid" is voor een volgende bijeenkomst, waar ook de Russen zouden moeten aansluiten.
14 uur geleden