Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft verontwaardigd gereageerd op de Russische aanvallen die in Oekraïne geleid zouden hebben tot grootschalige stroomuitval. "Er is absoluut geen militaire logica voor dergelijke aanvallen op de energiesector en infrastructuur die mensen midden in de winter zonder elektriciteit en verwarming achterlaten", stelt hij op X.
13 minuten geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - De Israëlische krijgsmacht meldt een mislukte raketlancering richting Israël te hebben waargenomen in de Gazastrook. "Hamas heeft voor de tweede keer in 24 uur het bestand geschonden", aldus de strijdkrachten op X.
39 minuten geleden
ANKARA (ANP/AFP) - Turkije zegt Syrië te willen helpen bij de strijd tegen Koerdische strijders in de stad Aleppo. Het land "steunt de Syrische strijd tegen terroristische organisaties" en houdt de situatie goed in de gaten, zegt het ministerie van Defensie.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Eurocommissaris Wopke Hoekstra (Klimaat) zegt de Amerikaanse terugtrekking uit een belangrijk klimaatverdrag van de Verenigde Naties te betreuren. "Het UNFCCC vormt de basis voor wereldwijde klimaatactie", benadrukt de Nederlander in een bericht op X.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump zegt dat de Verenigde Staten Venezuela nog jaren zullen runnen. In een interview met The New York Times (NYT) liet hij in het midden hoelang precies. "Dat moet de tijd uitwijzen." Hij zei dat de VS ook voor langere tijd olie uit Venezuela gaan halen en toonde zich tevreden over de samenwerking met de huidige interim-regering.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De NAVO-landen bespreken donderdag de dreigementen van de Verenigde Staten om desnoods gewapenderhand Groenland van Denemarken af te pakken. Hun ambassadeurs overleggen over de voor de NAVO existentiële kwestie op het hoofdkwartier in Brussel, zeggen ingewijden. Groenland stond niet op de agenda, maar de NAVO-landen zouden er niet omheen kunnen.
2 uur geleden
DNIPRO (ANP/RTR/AFP) - Russische aanvallen hebben in het zuidoosten van Oekraïne geleid tot grootschalige stroomuitval. Vicepremier Oleksi Koeleba meldt dat meer dan een miljoen consumenten zijn getroffen.
2 uur geleden