Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
BERLIJN (ANP) - Oekraïne krijgt 35 extra Patriot-onderscheppingsraketten om zich tegen Russische bombardementen te verdedigen. Een aantal bondgenoten, onder wie Nederland, heeft wegens de grote tekorten van Oekraïne nog wat uit eigen voorraden geschraapt.
19 minuten geleden
TEHERAN (ANP/DPA) - Iran beschuldigt de Verenigde Staten en Israël van het beschadigen van een historische locatie: het honderden jaren oude paleis Chehel Sotoun in Isfahan. "De wereld kan niet zwijgen terwijl de brute misdaden van de agressors het gedeelde erfgoed van de mensheid bedreigen", schreef een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken op X.
39 minuten geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) waarschuwt in Iran voor "zwarte regen", na aanvallen op olie-installaties. De rook die bij de aanvallen vrijkomt, kan olie bevatten die daarna in zwarte druppels weer naar beneden komt. De WHO heeft hier deze week meerdere meldingen over ontvangen.
41 minuten geleden
GENÈVE (ANP/AFP) - Rusland pleegde misdaden tegen de menselijkheid door het "deporteren en gedwongen overbrengen" van Oekraïense kinderen naar Rusland. Tot die conclusie komt een onafhankelijke VN-commissie na onderzoek. Het onderzoek werd ingesteld in 2022, vlak nadat de Russische invasie van Oekraïne was begonnen.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP/AFP/DPA) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz maakt zich naar eigen zeggen zorgen dat de Verenigde Staten en Israël geen gezamenlijk plan hebben om een duidelijk einde te maken aan de oorlog in Iran. De situatie wordt volgens hem zelfs steeds onduidelijker.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Defensie Pete Hegseth stelt dat zijn land de aanvallen op Iran verder opvoert, terwijl de Iraanse oorlogsinspanningen juist verzwakken. Hij zei op een persconferentie dat de VS dinsdag de meest intensieve aanvallen op Iran uitvoeren sinds het begin van de oorlog.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft tegen Fox News gezegd dat hij mogelijk bereid is met Iran te praten, maar dat het afhangt van de voorwaarden. De VS en Iran onderhandelden over het nucleaire programma van het land totdat de VS en Israël vorige week zaterdag begonnen met hun aanvallen op Iran.
2 uur geleden