Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
NICOSIA (ANP) - De officiële onderhandelingen voor Oekraïense toetreding tot de EU kunnen verder, meldt EU-voorzitter Cyprus op X. Nu Hongarije zijn veto heeft ingetrokken, is het volgens Cyprus mogelijk om de voorbereidingen in gang te zetten voor de eerste onderhandelingshoofdstukken. Behalve voor Oekraïne geldt dat ook voor Moldavië; het kandidaat-lidmaatschap van die twee landen is aan elkaar gekoppeld.
30 minuten geleden
BRUSSEL (ANP/RTR) - De Hongaarse premier Péter Magyar zegt een overeenkomst te hebben gesloten met Oekraïne over de rechten van de Hongaarse minderheid in dat land. In een videoboodschap op Facebook roemt hij het resultaat van die wekenlange onderhandelingen.
2 uur geleden
NEW YORK (ANP/DPA) - Duitsland grijpt naast een zetel in de VN-Veiligheidsraad. Bij stemmingen in New York verloor de Bondsrepubliek in de eerste ronde van Portugal en Oostenrijk. Duitse media noemen het een flinke nederlaag, juist omdat Duitsland zich wilde positioneren als een belangrijke speler op het wereldtoneel.
4 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Volgens de Israëlische premier Benjamin Netanyahu zijn de Amerikaanse en Israëlische strijdkrachten klaar om de militaire actie tegen Iran voort te zetten, maar is dat een beslissing van de Amerikaanse president Donald Trump. Dat zei Netanyahu in een interview met de Amerikaanse televisiezender CNBC.
5 uur geleden
GENÈVE (ANP/RTR) - Medische teams beginnen grip te krijgen op de ebolauitbraak in Congo en omliggende landen. Dat zei de baas van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), Tedros Adhanom Ghebreyesus, tijdens een persconferentie. "De uitbraak had een voorsprong, en we lopen nog altijd achter, maar onder leiding van de Democratische Republiek Congo zijn we nu aan het inlopen", aldus Ghebreyesus.
6 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Verenigde Staten willen minder vliegtuigen, drones en marineschepen achter de hand houden voor de verdediging van Europa. Ze hebben bondgenoten laten weten dat die daar moeten inspringen, zegt de commandant van de Amerikaanse troepen in Europa.
7 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer heeft in het parlement zijn zorgen geuit over betrokkenen bij een ongeluk met een marinehelikopter in het zuidwesten van Engeland. Rond 04.00 uur plaatselijke tijd is in het graafschap Devon een helikopter neergestort in een weiland. De wijde omgeving is afgezet en er is vrijwel niets bekendgemaakt over het toestel. Premier Starmer beloofde dat te zijner tijd meer bekendgemaakt wordt.
8 uur geleden