Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - Het Amerikaanse ministerie van Justitie heeft marihuana in een andere drugscategorie ingedeeld. Volgens justitieminister Todd Blanche gaat marihuana van de gevaarlijke klasse I naar klasse III en daarmee wordt dit verdovende middel veel toegankelijker voor onder anderen onderzoekers, geneeskundigen, patiënten en ondernemingen die producten met cannabis maken of verhandelen.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De leiders van de Europese Unie hebben het definitief toekennen van een krediet van 90 miljard euro aan Oekraïne toegejuicht, nadat het lang door Hongarije was geblokkeerd. Het geld wordt officieel omschreven als een lening en moet Oekraïne in 2026 en 2027 financieel ondersteunen.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Unie heeft donderdag ingestemd met een twintigste pakket strafmaatregelen voor Rusland. Hongarije en Slowakije hebben hun verzet tegen de nieuwe sancties opgegeven, net als ze bij de miljardenlening voor Oekraïne deden.
3 uur geleden
BANGKOK (ANP/RTR) - Meer dan 30 miljoen mensen vallen terug in bittere armoede door de gevolgen van de oorlog die Israël en de VS tegen Iran zijn begonnen. Dit stelt de chef van het VN-ontwikkelingsprogramma, de voormalige Belgische premier Alexander De Croo.
4 uur geleden
BOEDAPEST/BRATISLAVA (ANP/RTR) - Hongarije en Slowakije hebben de eerste leveringen Russische olie ontvangen sinds de heropening van de Droezjba-pijpleiding. Sinds woensdag stroomt er weer olie door de pijpleidingen in Oekraïne, na maandenlange reparaties.
4 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - De voormalige kroonprins van Iran, Reza Pahlavi, is tijdens zijn bezoek aan Berlijn met een soort vloeistof bekogeld na een bijeenkomst met politici. Op zijn pak kreeg hij een rode vlek. Hij bleef ongedeerd. Zijn belager is aangehouden.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Oekraïne krijgt definitief de EU-lening van 90 miljard euro, zo zijn alle lidstaten overeengekomen. Hongarije heeft zijn blokkade opgeheven. Dit betekent dat Oekraïne nu zo snel mogelijk de eerste 45 miljard euro voor 2026 ontvangt, voor onder meer de aanschaf van militair materieel. Dat heeft een woordvoerder van het Cypriotische voorzitterschap van de EU donderdag bekendgemaakt.
4 uur geleden