Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
HELSINGBORG (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky komt naar de NAVO-top over zes weken in Ankara, zegt NAVO-topman Mark Rutte. Hij heeft Zelensky uitgenodigd en "hij zal er zijn". Net als vorig jaar in Den Haag schuift Zelensky volgens NAVO-diplomaten naar verwachting niet aan bij een vergadering van NAVO-leiders en ontloopt hij zo waarschijnlijk de Amerikaanse president Donald Trump.
1 uur geleden
RODEZ (ANP/AFP) - De Franse politicus en ex-premier Gabriel Attal heeft bevestigd dat hij zich kandidaat stelt voor de presidentsverkiezingen volgend jaar. De 37-jarige Attal komt uit de regio Parijs en is de leider van de politieke fractie of beweging Renaissance van president Emmanuel Macron in het parlement.
1 uur geleden
GENÈVE (ANP/RTR) - In de Democratische Republiek Congo (DRC) is het aantal vermoedelijke ebolabesmettingen opgelopen naar bijna 750 en ligt het aantal verdachte overlijdens op 177, meldt Tedros Adhanom Ghebreyesus van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Bij 82 personen is besmetting met ebola bevestigd. "Maar we weten dat de epidemie in de DRC veel groter is", aldus de topman op X.
2 uur geleden
DEIR QANOUN EN-NAHR (ANP) - Bij Israëlische aanvallen op twee plaatsen in het zuiden van Libanon zijn in totaal tien doden gevallen, meldt het Libanese ministerie van Gezondheid. In de plaats Deir Qanoun en-Nahr vielen zes slachtoffers, onder wie twee hulpverleners en een kind. Daarnaast kwamen vier hulpverleners om bij een aanval op Hanawiya, zegt het ministerie.
3 uur geleden
HELSINGBORG (ANP) - NAVO-chef Mark Rutte voert een "intens" gesprek met de defensie-industrie om die aan te sporen de wapenproductie op te voeren. Dat gaat volgens hem lang niet snel genoeg.
3 uur geleden
HELSINGBORG (ANP) - De terugtrekking van Amerikaanse troepen uit Europa is niet bedoeld om Europese landen te straffen, bezweert buitenlandminister Marco Rubio. President Donald Trump koppelde het weghalen van militairen eerder aan zijn ontevredenheid over Europese NAVO-landen, over hun kritiek op de Iranoorlog bijvoorbeeld.
5 uur geleden
HELSINGBORG (ANP) - De Verenigde Staten zien enige beweging bij Iran in de onderhandelingen over vrede, heeft minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio gezegd bij een bijeenkomst van de buitenlandministers van de NAVO in Zweden. Op welke vlakken Iran bereid is tot concessies, zei hij er niet bij.
5 uur geleden