Denktank: import kolenstroom van buiten EU ondermijnt vergroening
LONDEN (ANP) - In de Europese Unie (EU) wordt steeds meer duurzame energie opgewekt, maar tegelijkertijd importeren EU-landen volop stroom uit buurlanden als Rusland, Oekraïne, Turkije en Bosnië die helemaal niet op een schone manier is opgewekt. Klimaatdenktank Sandbag signaleert in een rapport dat de invoer van 'grijze' stroom waarschijnlijk verder zal toenemen, doordat het Europese hoogspanningsnet de komende jaren meer connecties krijgt met landen die op een minder duurzame wijze elektriciteit opwekken.
De denktank noemt dat een "fossiel lek" en waarschuwt dat het de Europese doelstellingen om de uitstoot te verminderen "ondermijnt". De oplossing volgens Sandbag: het importeren van energie uit fossiele bron van een prijskaartje voorzien. Stroom wordt dan wel duurder, uiteindelijk ook voor de klant. Maar het zou energiebedrijven in exporterende landen ook een extra stimulans geven om zelf meer duurzame energie op te wekken, aldus de in Londen gevestigde denktank.
Voor geïmporteerde 'grijze' stroom hoeven energiebedrijven geen Europese emissierechten te kopen. Bedrijven die binnen de EU broeikasgassen uitstoten, bijvoorbeeld door steenkool te verstoken, moeten dat wel. De prijs daarvan lag vorig jaar op zo'n 25 euro per ton CO2. Van de landen die stroom naar Europa exporteren, heeft alleen Oekraïne een CO2-beprijzing, maar die is met 0,31 euro per ton een schijntje in vergelijking met de Europese tegenhanger.
De onderzoekers becijferen dat EU-landen in 2019 netto ongeveer 21 terawattuur (TWh) aan stroom hebben geïmporteerd. Gezien de vaak fossiele oorsprong schatten ze dat daarmee bijna 20 megaton CO2 is gemoeid.
Rusland is de grootste stroomexporteur naar de EU, met Finland als grootste klant. Oekraïne voert stroom uit naar Hongarije, Roemenië, Polen en Slowakije en Griekenland importeert bijvoorbeeld stroom uit Noord-Macedonië en Turkije. Volgens Sandbag heeft Turkije grote plannen om nieuwe kolencentrales te bouwen. Griekenland wil vanaf 2028 zelf stoppen met kolenstroom opwekken, net zoals Nederland in 2030, maar een groot deel van de elektriciteit die het vervolgens invoert is dan dus wel met steenkool opgewekt.
Het risico bestaat volgens de denktank dat de uitstoot van CO2 niet echt vermindert, maar alleen verplaatst naar de buurlanden van de EU.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft Israël opgedragen niet opnieuw Iraanse gasvelden aan te vallen. "Ik heb hem gezegd: doe dat niet", aldus Trump over zijn woorden tegen de Israëlische premier Benjamin Netanyahu.
46 minuten geleden
DOHA (ANP/RTR) - Turkije wil niet dat Iran de strijd tegen de Verenigde Staten en Israël laat ontaarden in een conflict waarin het hele Midden-Oosten betrokken raakt.
1 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Oekraïne heeft het Europese steunpakket van 90 miljard euro hard nodig, heeft president Volodymyr Zelensky gezegd in een toespraak voor Europese leiders. Hij noemt het geld "de belangrijkste financiële veiligheidsgarantie". "Dit is voor ons van kritiek belang. Het is een hulpbron die levens redt."
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/RTR) - Israël heeft in aanloop naar de aanvallen op een belangrijk gasveld in Iran wel degelijk overlegd met de Verenigde Staten, zeggen drie anonieme Israëlische functionarissen tegen persbureau Reuters. President Donald Trump schreef op zijn socialemedianetwerk Truth Social dat de VS niet geïnformeerd waren.
2 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Bij de Israëlische aanvallen op Libanon zijn tot nu toe meer dan duizend doden gevallen, meldt het Libanese ministerie van Gezondheid. Israël voert sinds 2 maart bombardementen uit op het land, naar eigen zeggen op doelen van de Libanese beweging Hezbollah.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Maar liefst anderhalf uur lang hebben de EU-leiders donderdag op de Hongaarse premier Viktor Orbán ingepraat om zich aan zijn belofte voor de 90 miljard euro voor Oekraïne te houden. Orbán gaf geen krimp en weigert vooralsnog akkoord te gaan. Op de EU-top van december had hij daar wel mee ingestemd.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland en vijf grote bondgenoten staan klaar om bij te dragen aan "passende inspanningen" om de scheepvaart door de Straat van Hormuz te beschermen. Dat zeggen de zes, met ook het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Duitsland, Italië en Japan, in een gezamenlijke verklaring. Ze verwelkomen dat landen zijn begonnen aan "voorbereidende planning".
3 uur geleden