CTIVD: onderzoek AIVD en MIVD naar sociale media moet beter
DEN HAAG (ANP) - De manier waarop de geheime diensten onderzoek doen naar openbare bronnen zoals sociale media voldoet niet aan de wet. Bovendien is de wet niet goed berekend op de moderne onderzoekstechnieken. Dat concludeert de Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD). De toezichthouder wil met de inlichtingendienst AIVD en de militaire tegenhanger MIVD kijken naar een tijdelijke oplossing voor de problemen terwijl de wetgever een structurele oplossing zoekt.
De CTIVD heeft onderzoek gedaan naar het gebruik van zogenoemd automated Open Source Intelligence, (automated OSINT). Het gaat daarbij om systemen waarmee openbare bronnen doorzocht kunnen worden zoals sociale media, gegevens van zoekmachines, advertentiegegevens, locatiegegevens en gelekte datasets. Dat soort onderzoek mogen de inlichtingendiensten verrichten volgens de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv), mits aan een aantal criteria voldaan wordt. Dat gaat dus geregeld mis.
De geheime diensten zijn niet altijd goed genoeg op de hoogte van de bronnen die ze doorzoeken, en weten ook te weinig over de aard van de zoektools die ze gebruiken, concludeert de CTIVD. Dat betekent dat ze hun werkwijze op een aantal punten moeten aanpassen om aan de wet te voldoen. Om het werk van de inlichtingendiensten niet in de weg te zitten, wil de toezichthouder meedenken over een tijdelijke oplossing in afwachting van een structurele verandering.
Openbarebronnenonderzoek
De toezichthouder merkt verder op dat de wet niet berekend is op de moderne ontwikkelingen rond het openbarebronnenonderzoek. "OSINT is nadrukkelijk niet meer alleen het ‘naslaan’ van telefoonboeken of zoeken van gegevens op internet met een zoekmachine", concludeert de CTIVD. Met de geautomatiseerde onderzoekstechnieken kunnen namelijk honderden bronnen tegelijk doorzocht worden, waardoor die ook een ernstigere inbreuk maken op de privacy. Daar moet de wetgever beter over nadenken, aldus de toezichthouder.
De CTIVD merkt ook op dat niet alleen de geheime diensten gebruik maken van tools om openbare bronnen te onderzoeken. Zo ontstond eerder ophef over onderzoek dat de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid van het ministerie van Justitie verrichte, terwijl daar te weinig juridische grondslag voor was. De ministeries van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en Defensie, waaronder de inlichtingendiensten AIVD en MIVD vallen, zouden er volgens de commissie goed aan doen om ook bij andere takken van de overheid erop aan te dringen dat het onderzoek naar openbare bronnen nog eens goed onder de loep genomen wordt.
Meer uit Binnenland
BLERICK (ANP) - Een meisje is maandagochtend omgekomen door een steekincident in een woning aan de Elzenstraat in het Limburgse Blerick, meldt de politie. Een man en vrouw, de bewoners van het pand, zijn opgepakt.
3 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) oppert een verbod op de filters van sigaretten. Volgens het instituut komen er dan minder zogeheten microplastics in het milieu, terwijl het geen verschil zou maken voor de gezondheid van rokers.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Privacystichting Consumers United in Court (CUIC) is maandag een collectieve procedure gestart tegen Odido. Dit vanwege een recent lek waarbij data van ruim zes miljoen Nederlanders zijn buitgemaakt. Het consumentencollectief noemt Odido op meerdere punten nalatig en wil onder meer genoegdoening voor iedereen van wie gegevens nu op straat liggen.
5 uur geleden
ALKMAAR (ANP) - De spelers van AZ zijn zondagavond laat uitbundig bejubeld door een grote menigte supporters. Iets voor middernacht verscheen de AZ-selectie, die eerder op de dag de bekerfinale met 5-1 van NEC won, op het bordes van het AFAS Stadion in Alkmaar. De uitzinnige fans, uitgedost met vlaggen en sjaaltjes van AZ, dansten, zongen en juichten onder dat balkon, omringd door de rook van enorme hoeveelheden afgestoken vuurwerk en brandende fakkels, zo was te zien op een livestream van NH Nieuws.
12 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een container die zondagavond verkeerd is neergezet op een schip op de Maasvlakte bij Rotterdam, lekt een giftige, bijtende stof. Het schip zelf heeft ook schade opgelopen, vertelt een woordvoerster van de veiligheidsregio. "Er is een gat ontstaan in het dek, boven de machinekamer. De stof lekt daar naar binnen", schetst ze de situatie.
14 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - In het Rotterdamse havengebied is een container waarin mogelijk gevaarlijke stoffen zitten uit een kraan gevallen en op een schip terechtgekomen. Hulpdiensten zijn ter plaatse op de Maasvlakte, laat de veiligheidsregio weten. Die heeft een crisisteam bijeengeroepen.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nu het kabinet excuses gaat aanbieden aan vrouwen die in het verleden gedwongen afstand hebben moeten doen van hun kind, willen afstandsmoeders als volgende stap ook erkenning en excuses van anderen. Van psychologen, psychiaters, de Raad voor de Kinderbescherming en adoptiekenniscentrum Fiom bijvoorbeeld, maar ook van de Rooms-Katholieke Kerk en de Protestantse Kerk. Dat zegt voorzitter Ellen Venhuizen van de stichting De Nederlandse Afstandsmoeder na een bericht in Trouw.
17 uur geleden