Critici olie- en gasbedrijven vaker naar rechter met klimaateisen
WASHINGTON (ANP) - Wereldwijd worden steeds meer klimaatrechtszaken gevoerd tegen grote olie- en gasbedrijven als Shell, BP en ExxonMobil. Sinds het Klimaatakkoord van Parijs eind 2015 werd gesloten, is het aantal van dit soort zaken bijna verdrievoudigd, stellen Oil Change International en Zero Carbon Analytics in een rapport. Volgens hun inventarisatie lopen op dit moment zeker 86 gerechtelijke procedures tegen bedrijven die vooral bestaan van fossiele brandstoffen. De onderzoekers zien een groeiende "golf van klimaatzaken" ontstaan.
Een van de bekendste zaken is die van Milieudefensie tegen Shell. De eisers wonnen die zaak in eerste aanleg: de rechtbank in Den Haag droeg het olie- en gasbedrijf op zijn uitstoot van broeikasgassen met 45 procent te verlagen voor eind 2030. Shell ging in beroep en hoopt in november op een ander oordeel van het gerechtshof.
Van dit soort zaken, waarin eisers een oliebedrijf proberen te dwingen minder uit te stoten, spelen er inmiddels tien in totaal. Zo spande de Belgische boer Hugues Falys met hulp van Greenpeace en andere organisaties een zaak aan tegen TotalEnergies. Hij verwijt het bedrijf decennia te hebben bijgedragen aan de "ontregeling van het klimaat". Daar zegt hij schade van te ondervinden door de toenemende hittegolven, periodes van droogte en extreme regenval.
Aansprakelijk
De Belgische zaak valt eigenlijk binnen twee categorieën. De eisers willen afdwingen dat Total fors minder olie- en gas gaat produceren en het bedrijf aansprakelijk stellen.
Zaken waarin schadevergoedingen worden geëist komen het vaakst voor: vier op de tien klimaatgerelateerde zaken draaien daar vooral om. De opstellers van het rapport wijzen erop dat de klimaatwetenschap in de loop der jaren steeds beter is geworden in het bepalen welke rol klimaatverandering precies heeft gespeeld bij het ontstaan van extreem weer. "Er is ook betrouwbare informatie over de historische uitstoot van fossielebrandstofbedrijven", voegen ze eraan toe. Het is daardoor steeds beter mogelijk om uit te rekenen welk deel van de rekening naar een individueel bedrijf moet, redeneren de organisaties.
Schadevergoeding
Tot nog toe heeft nog geen enkel olie- of gasbedrijf een schadevergoeding moeten betalen voor de gevolgen van klimaatverandering, maar het aantal pogingen om rechters zover te krijgen neemt dus toe.
In zaken over misleidende reclames is het wel tot veroordelingen gekomen. Zo kreeg Shell diverse berispingen van de Reclame Code Commissie (RCC) voor onbewezen duurzaamheidsclaims.
Meer uit Binnenland
BRUSSEL (ANP) - Volgens demissionair premier Dick Schoof is de top van EU-regeringsleiders van donderdagavond "geen crisistop". Het is volgens hem een top over de trans-Atlantische relaties, zei hij bij aankomst in Brussel. "De angel is er sinds gisteren wel uit."
24 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - Twintig inwoners van Utrecht kunnen nog niet terug naar huis als gevolg van de explosie in de Visscherssteeg vorige week donderdag, meldt de gemeente Utrecht in een raadsbrief. Zij hebben allemaal tijdelijk onderdak gekregen.
25 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet vindt het 'niet verstandig' als Nederland in Europa pleit voor de mogelijke inzet van verregaande handelssancties tegen de VS, zolang die de claim op Groenland niet laten varen. "Vrijwel iedereen zegt nu: we escaleren nu verder niet," zegt defensieminister Ruben Brekelmans (VVD) over de houding van andere Europese landen. Hij wil op dit moment geen "dreigement of politiek signaal" afgeven richting de VS.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het boek Het ultieme geheim van Dan Brown was het bestverkochte boek van 2025. Dat heeft de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB) bekendgemaakt. In Het ultieme geheim raakt hoogleraar kunstgeschiedenis Robert Langdon betrokken bij een moordmysterie in Praag. Het is het nieuwe boek in dezelfde reeks als De Da Vinci Code. Het boek is ruim 234.000 keer verkocht. Dat is bijna 40 procent meer dan het bestverkochte boek van het jaar daarvoor, De Camino van Anya Niewierra
2 uur geleden
VLISSINGEN (ANP) - De eerste bewoners van de seniorenflat in Vlissingen waar vorige week een explosie en brand waren, kunnen volgende week woensdag terug naar hun huizen. De woningen zijn bewoonbaar gemaakt, laat woningcorporatie l'escaut weten.
2 uur geleden
DE BILT (ANP) - In het noorden van Nederland geldt komende nacht en vrijdagochtend code oranje, omdat het daar door ijzel "verraderlijk glad" kan worden. "Er is hierdoor een grote kans op ongelukken door gladde wegen, fietspaden en voetpaden. De gladheid is moeilijk te zien, wat het extra gevaarlijk maakt", waarschuwt het KNMI.
3 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - De Afghaanse vrouw die onlangs in een documentaire van Hila Noorzai te zien was, is vrijgelaten. Dat meldt AVROTROS op Instagram.
4 uur geleden