Critici olie- en gasbedrijven vaker naar rechter met klimaateisen
WASHINGTON (ANP) - Wereldwijd worden steeds meer klimaatrechtszaken gevoerd tegen grote olie- en gasbedrijven als Shell, BP en ExxonMobil. Sinds het Klimaatakkoord van Parijs eind 2015 werd gesloten, is het aantal van dit soort zaken bijna verdrievoudigd, stellen Oil Change International en Zero Carbon Analytics in een rapport. Volgens hun inventarisatie lopen op dit moment zeker 86 gerechtelijke procedures tegen bedrijven die vooral bestaan van fossiele brandstoffen. De onderzoekers zien een groeiende "golf van klimaatzaken" ontstaan.
Een van de bekendste zaken is die van Milieudefensie tegen Shell. De eisers wonnen die zaak in eerste aanleg: de rechtbank in Den Haag droeg het olie- en gasbedrijf op zijn uitstoot van broeikasgassen met 45 procent te verlagen voor eind 2030. Shell ging in beroep en hoopt in november op een ander oordeel van het gerechtshof.
Van dit soort zaken, waarin eisers een oliebedrijf proberen te dwingen minder uit te stoten, spelen er inmiddels tien in totaal. Zo spande de Belgische boer Hugues Falys met hulp van Greenpeace en andere organisaties een zaak aan tegen TotalEnergies. Hij verwijt het bedrijf decennia te hebben bijgedragen aan de "ontregeling van het klimaat". Daar zegt hij schade van te ondervinden door de toenemende hittegolven, periodes van droogte en extreme regenval.
Aansprakelijk
De Belgische zaak valt eigenlijk binnen twee categorieën. De eisers willen afdwingen dat Total fors minder olie- en gas gaat produceren en het bedrijf aansprakelijk stellen.
Zaken waarin schadevergoedingen worden geëist komen het vaakst voor: vier op de tien klimaatgerelateerde zaken draaien daar vooral om. De opstellers van het rapport wijzen erop dat de klimaatwetenschap in de loop der jaren steeds beter is geworden in het bepalen welke rol klimaatverandering precies heeft gespeeld bij het ontstaan van extreem weer. "Er is ook betrouwbare informatie over de historische uitstoot van fossielebrandstofbedrijven", voegen ze eraan toe. Het is daardoor steeds beter mogelijk om uit te rekenen welk deel van de rekening naar een individueel bedrijf moet, redeneren de organisaties.
Schadevergoeding
Tot nog toe heeft nog geen enkel olie- of gasbedrijf een schadevergoeding moeten betalen voor de gevolgen van klimaatverandering, maar het aantal pogingen om rechters zover te krijgen neemt dus toe.
In zaken over misleidende reclames is het wel tot veroordelingen gekomen. Zo kreeg Shell diverse berispingen van de Reclame Code Commissie (RCC) voor onbewezen duurzaamheidsclaims.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Verschillende gemeenten die zich op het ministerie van Asiel en Migratie moeten melden omdat zij niet voldoen aan de spreidingswet, zeggen hard te werken aan het realiseren van opvangplekken voor asielzoekers. Procedures en beschikbare geschikte locaties zorgen volgens onder meer Aalten, Gemert-Bakel en Sluis voor vertraging.
55 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft weer drie verdachten veroordeeld voor hun deelname aan de grootschalige rellen in Den Haag, die vorig jaar september uitbraken rond een demonstratie tegen asiel en migratie. De hoogste straf, vier maanden cel, is voor een 25-jarige man die onder meer een brandende container omgooide bij het kantoor van D66.
1 uur geleden
DORDRECHT (ANP) - De rechtbank in Dordrecht heeft oud-burgemeester van Hendrik-Ido-Ambacht Herman J. (77) dinsdag veroordeeld tot een celstraf van een jaar, waarvan vier maanden voorwaardelijk. J. krijgt de straf voor het verspreiden, aanbieden, verwerven en het bezitten van kinderpornografisch beeldmateriaal. De opgelegde celstraf is gelijk aan de strafeis van het Openbaar Ministerie.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De rechtbank in Utrecht heeft een moeder en een vriendin van haar veroordeeld tot celstraffen voor ernstige kindermishandeling in Utrecht. Moeder Karlijn van R. (37) kreeg de hoogste straf, namelijk veertien maanden waarvan vier voorwaardelijk. Haar vriendin Chantal S. (42) moet twaalf maanden de cel in, waarvan zes voorwaardelijk. Volgens de rechter is zij verminderd toerekeningsvatbaar. Beide vrouwen moeten de twee kinderen van destijds 6 en 9 jaar ook een schadevergoeding betalen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank heeft Oskar van der V. uit Zoetermeer veroordeeld tot zeven jaar cel en tbs met dwangverpleging voor ontucht met zeven jonge kinderen en het maken en bezitten van beeldmateriaal van seksueel kindermisbruik. De 58-jarige man werkte tussen 2019 en 2025 als conciërge op een basisschool in Zoetermeer. De rechtbank stelde vast dat hij achttien meisjes heimelijk filmde, in een enkel geval verspreidde hij de beelden ook. De straf is gelijk aan de eis van het OM. De man moet aan de ouders van zes van de slachtoffers van ontucht 2000 euro schadevergoeding per persoon betalen.
3 uur geleden
BOLOGNA (ANP) - De Nederlandse schrijfster Frida Vogels is overleden. Haar uitgeverij Van Oorschot meldt dinsdag dat Vogels maandag op 96-jarige leeftijd is overleden in Bologna, de Italiaanse stad waar ze sinds de jaren 50 woonde. Vogels is onder meer bekend van de boekenserie De harde kern.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het gerechtshof in Amsterdam heeft twee mannen in hoger beroep veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf voor hun betrokkenheid bij zeven gewelddadige overvallen in 2020 en 2021 in West-Friesland en Gelderland. Bij een overval in Berkhout viel een dodelijk slachtoffer, bij andere overvallen raakten twee mensen zwaargewond.
4 uur geleden