Critici olie- en gasbedrijven vaker naar rechter met klimaateisen
WASHINGTON (ANP) - Wereldwijd worden steeds meer klimaatrechtszaken gevoerd tegen grote olie- en gasbedrijven als Shell, BP en ExxonMobil. Sinds het Klimaatakkoord van Parijs eind 2015 werd gesloten, is het aantal van dit soort zaken bijna verdrievoudigd, stellen Oil Change International en Zero Carbon Analytics in een rapport. Volgens hun inventarisatie lopen op dit moment zeker 86 gerechtelijke procedures tegen bedrijven die vooral bestaan van fossiele brandstoffen. De onderzoekers zien een groeiende "golf van klimaatzaken" ontstaan.
Een van de bekendste zaken is die van Milieudefensie tegen Shell. De eisers wonnen die zaak in eerste aanleg: de rechtbank in Den Haag droeg het olie- en gasbedrijf op zijn uitstoot van broeikasgassen met 45 procent te verlagen voor eind 2030. Shell ging in beroep en hoopt in november op een ander oordeel van het gerechtshof.
Van dit soort zaken, waarin eisers een oliebedrijf proberen te dwingen minder uit te stoten, spelen er inmiddels tien in totaal. Zo spande de Belgische boer Hugues Falys met hulp van Greenpeace en andere organisaties een zaak aan tegen TotalEnergies. Hij verwijt het bedrijf decennia te hebben bijgedragen aan de "ontregeling van het klimaat". Daar zegt hij schade van te ondervinden door de toenemende hittegolven, periodes van droogte en extreme regenval.
Aansprakelijk
De Belgische zaak valt eigenlijk binnen twee categorieën. De eisers willen afdwingen dat Total fors minder olie- en gas gaat produceren en het bedrijf aansprakelijk stellen.
Zaken waarin schadevergoedingen worden geëist komen het vaakst voor: vier op de tien klimaatgerelateerde zaken draaien daar vooral om. De opstellers van het rapport wijzen erop dat de klimaatwetenschap in de loop der jaren steeds beter is geworden in het bepalen welke rol klimaatverandering precies heeft gespeeld bij het ontstaan van extreem weer. "Er is ook betrouwbare informatie over de historische uitstoot van fossielebrandstofbedrijven", voegen ze eraan toe. Het is daardoor steeds beter mogelijk om uit te rekenen welk deel van de rekening naar een individueel bedrijf moet, redeneren de organisaties.
Schadevergoeding
Tot nog toe heeft nog geen enkel olie- of gasbedrijf een schadevergoeding moeten betalen voor de gevolgen van klimaatverandering, maar het aantal pogingen om rechters zover te krijgen neemt dus toe.
In zaken over misleidende reclames is het wel tot veroordelingen gekomen. Zo kreeg Shell diverse berispingen van de Reclame Code Commissie (RCC) voor onbewezen duurzaamheidsclaims.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet moet snel duidelijkheid geven over de regels voor kunstmatige intelligentie (AI). Dat zegt de Autoriteit Persoonsgegevens, de privacytoezichthouder van de overheid. Die waarschuwt ook dat momenteel niets kan worden gedaan tegen onveilige en discriminerende algoritmes. De waakhond wil daarom dat het toezicht wordt verbeterd.
49 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De Tweede Kamer maakt extra geld vrij voor defibrillators in arme wijken. Een amendement van GroenLinks-PvdA en ChristenUnie om dit te regelen, kan rekenen op steun van de coalitie, bevestigt GroenLinks-PvdA na berichtgeving door RTL Nieuws. Het gaat in eerste instantie om 500.000 euro, en later mogelijk nog eens 1 miljoen.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een 20-jarige Amsterdammer is door de politie opgepakt wegens het ronselen van jongeren die op bestelling aanslagen in Duitsland hebben gepleegd. Dat meldt de Duitse politie. Het gaat om explosies bij woningen en een café in juli en augustus 2025 in de steden Frankfurt en Taunusstein.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De overheid heeft niet bewust documenten over toeslagenouders achtergehouden. Dat zei Sandra Palmen, de partijloze staatssecretaris die over het herstel van de toeslagenaffaire gaat, in een debat met de Tweede Kamer. "Wij houden ons aan de wet. Wij zijn maximaal transparant en leveren wat nodig is."
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De 52-jarige Minh Nghia V., die in 2024 is veroordeeld tot een celstraf van dertig jaar voor de dodelijke schietpartij bij een winkelcentrum in Zwijndrecht, heeft een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse staat over zijn detentieomstandigheden.
8 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Het Groningen-gasveld is en blijft gesloten, ook nu de gasprijzen flink stijgen door de oorlog in het Midden-Oosten. Die boodschap heeft de provincie Groningen woensdag gegeven, nadat her en der werd gesuggereerd om toch weer gas te halen uit het Groningenveld. De provincie houdt het kabinet aan de sluiting die in 2024 is vastgelegd, zei gedeputeerde Susan Top na vragen van D66 over de gevolgen van de geopolitieke ontwikkelingen.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een gespecialiseerd cyberteam van de Amsterdamse politie heeft in samenwerking met internationale opsporingsdiensten een grote verhandelsite offline gehaald. Dat meldt de politie. Op het forum, genaamd LeakBase, werd gehandeld in gestolen data.
8 uur geleden