Critici olie- en gasbedrijven vaker naar rechter met klimaateisen
WASHINGTON (ANP) - Wereldwijd worden steeds meer klimaatrechtszaken gevoerd tegen grote olie- en gasbedrijven als Shell, BP en ExxonMobil. Sinds het Klimaatakkoord van Parijs eind 2015 werd gesloten, is het aantal van dit soort zaken bijna verdrievoudigd, stellen Oil Change International en Zero Carbon Analytics in een rapport. Volgens hun inventarisatie lopen op dit moment zeker 86 gerechtelijke procedures tegen bedrijven die vooral bestaan van fossiele brandstoffen. De onderzoekers zien een groeiende "golf van klimaatzaken" ontstaan.
Een van de bekendste zaken is die van Milieudefensie tegen Shell. De eisers wonnen die zaak in eerste aanleg: de rechtbank in Den Haag droeg het olie- en gasbedrijf op zijn uitstoot van broeikasgassen met 45 procent te verlagen voor eind 2030. Shell ging in beroep en hoopt in november op een ander oordeel van het gerechtshof.
Van dit soort zaken, waarin eisers een oliebedrijf proberen te dwingen minder uit te stoten, spelen er inmiddels tien in totaal. Zo spande de Belgische boer Hugues Falys met hulp van Greenpeace en andere organisaties een zaak aan tegen TotalEnergies. Hij verwijt het bedrijf decennia te hebben bijgedragen aan de "ontregeling van het klimaat". Daar zegt hij schade van te ondervinden door de toenemende hittegolven, periodes van droogte en extreme regenval.
Aansprakelijk
De Belgische zaak valt eigenlijk binnen twee categorieën. De eisers willen afdwingen dat Total fors minder olie- en gas gaat produceren en het bedrijf aansprakelijk stellen.
Zaken waarin schadevergoedingen worden geëist komen het vaakst voor: vier op de tien klimaatgerelateerde zaken draaien daar vooral om. De opstellers van het rapport wijzen erop dat de klimaatwetenschap in de loop der jaren steeds beter is geworden in het bepalen welke rol klimaatverandering precies heeft gespeeld bij het ontstaan van extreem weer. "Er is ook betrouwbare informatie over de historische uitstoot van fossielebrandstofbedrijven", voegen ze eraan toe. Het is daardoor steeds beter mogelijk om uit te rekenen welk deel van de rekening naar een individueel bedrijf moet, redeneren de organisaties.
Schadevergoeding
Tot nog toe heeft nog geen enkel olie- of gasbedrijf een schadevergoeding moeten betalen voor de gevolgen van klimaatverandering, maar het aantal pogingen om rechters zover te krijgen neemt dus toe.
In zaken over misleidende reclames is het wel tot veroordelingen gekomen. Zo kreeg Shell diverse berispingen van de Reclame Code Commissie (RCC) voor onbewezen duurzaamheidsclaims.
Meer uit Binnenland
TILBURG (ANP) - Het dak van een groot transportbedrijf in Tilburg is donderdagavond ingestort, nadat daar een dag eerder al delen van waren ingezakt. Het pand op industrieterrein Vossenberg was daarom al ontruimd en ook de gasleiding en elektra waren al afgesloten. De gemeente vermoedt dat het platte dak is bezweken onder het gewicht van de sneeuw.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De voorzitter van de Raad voor de rechtspraak, Henk Naves, heeft zich in zijn nieuwjaarstoespraak in Den Haag afgevraagd waarom het zo stil is rond de Amerikaanse sancties tegen het Internationaal Strafhof. "Is het soms zo stil omdat we te afhankelijk zijn geworden?"
10 uur geleden
VENLO (ANP) - De politie heeft dinsdag een 20-jarige man uit Venlo aangehouden. Hij wordt verdacht van betrokkenheid bij de dood van zijn vijf maanden oude baby. Het kindje overleed in december onder verdachte omstandigheden, meldt de politie donderdag.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De provincie Zuid-Holland heeft in een week tijd bijna 2,4 miljoen kilo zout gestrooid op provinciale wegen en fietspaden, de grootste hoeveelheid in zeker vijf jaar. Sinds de eerste 'strooidag' van deze winter (23 december) gaat het in totaal al om bijna 3 miljoen kilogram. Vorige winter reden de provinciale strooiwagens 2,23 miljoen kilo zout uit, in 2023-2024 was dat 1,81 miljoen kilo (1810 ton).
12 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De politie heeft twee verdachten aangehouden na de dood van een 60-jarige man in Schiedam maandag. Het gaat om jongens van 16 en 17 jaar uit Schiedam. De man overleed waarschijnlijk nadat hij werd mishandeld, na een ruzie over het gooien van sneeuwballen. Hij werd ter plekke gereanimeerd door hulpdiensten en een voorbijganger, maar kon niet meer worden gered.
13 uur geleden
UTRECHT (ANP) - NS rijdt vrijdag opnieuw met een afgeschaalde dienstregeling vanwege het winterse weer. Dit betekent dat op een aantal trajecten minder treinen rijden en reizigers vaker moeten overstappen en langer onderweg zijn. Ook kunnen treinen drukker zijn dan anders. Ook wordt de dienstregeling in het noorden van het land losgekoppeld van de rest van het land, meldt ProRail.
14 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Na de val van het Assad-regime zijn vorig jaar 945 Syrische vluchtelingen vanuit Nederland vrijwillig teruggekeerd naar hun moederland, meldt de Dienst Terugkeer en Vertrek (DTenV). Daarnaast is de dienst nog bezig met het vertrek van 440 Syriërs die zich eind 2025 hebben gemeld voor een tijdelijke regeling, waardoor ze extra geld krijgen om ze te helpen met hun terugkeer.
15 uur geleden