Critici olie- en gasbedrijven vaker naar rechter met klimaateisen
WASHINGTON (ANP) - Wereldwijd worden steeds meer klimaatrechtszaken gevoerd tegen grote olie- en gasbedrijven als Shell, BP en ExxonMobil. Sinds het Klimaatakkoord van Parijs eind 2015 werd gesloten, is het aantal van dit soort zaken bijna verdrievoudigd, stellen Oil Change International en Zero Carbon Analytics in een rapport. Volgens hun inventarisatie lopen op dit moment zeker 86 gerechtelijke procedures tegen bedrijven die vooral bestaan van fossiele brandstoffen. De onderzoekers zien een groeiende "golf van klimaatzaken" ontstaan.
Een van de bekendste zaken is die van Milieudefensie tegen Shell. De eisers wonnen die zaak in eerste aanleg: de rechtbank in Den Haag droeg het olie- en gasbedrijf op zijn uitstoot van broeikasgassen met 45 procent te verlagen voor eind 2030. Shell ging in beroep en hoopt in november op een ander oordeel van het gerechtshof.
Van dit soort zaken, waarin eisers een oliebedrijf proberen te dwingen minder uit te stoten, spelen er inmiddels tien in totaal. Zo spande de Belgische boer Hugues Falys met hulp van Greenpeace en andere organisaties een zaak aan tegen TotalEnergies. Hij verwijt het bedrijf decennia te hebben bijgedragen aan de "ontregeling van het klimaat". Daar zegt hij schade van te ondervinden door de toenemende hittegolven, periodes van droogte en extreme regenval.
Aansprakelijk
De Belgische zaak valt eigenlijk binnen twee categorieën. De eisers willen afdwingen dat Total fors minder olie- en gas gaat produceren en het bedrijf aansprakelijk stellen.
Zaken waarin schadevergoedingen worden geëist komen het vaakst voor: vier op de tien klimaatgerelateerde zaken draaien daar vooral om. De opstellers van het rapport wijzen erop dat de klimaatwetenschap in de loop der jaren steeds beter is geworden in het bepalen welke rol klimaatverandering precies heeft gespeeld bij het ontstaan van extreem weer. "Er is ook betrouwbare informatie over de historische uitstoot van fossielebrandstofbedrijven", voegen ze eraan toe. Het is daardoor steeds beter mogelijk om uit te rekenen welk deel van de rekening naar een individueel bedrijf moet, redeneren de organisaties.
Schadevergoeding
Tot nog toe heeft nog geen enkel olie- of gasbedrijf een schadevergoeding moeten betalen voor de gevolgen van klimaatverandering, maar het aantal pogingen om rechters zover te krijgen neemt dus toe.
In zaken over misleidende reclames is het wel tot veroordelingen gekomen. Zo kreeg Shell diverse berispingen van de Reclame Code Commissie (RCC) voor onbewezen duurzaamheidsclaims.
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - In het noordoosten van het land kan het vrijdagochtend glad zijn door sneeuwval en sneeuwresten. Het KNMI heeft code geel afgegeven voor de provincies Overijssel, Drenthe, Groningen, Friesland en voor de Waddeneilanden.
2 uur geleden
TILBURG (ANP) - De politie heeft de omstreden voorganger Tom de Wal eerder deze maand ten onrechte aangehouden. Dat heeft ze laten weten aan de evangelist die in Tilburg werd opgepakt. De 32-jarige Brabander spreekt zelf op sociale media van een overwinning.
5 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Het NPO Radio 2-programma Aan De Slag! van AVROTROS heeft de Gouden RadioRing gewonnen. De show van presentator Bart Arens kreeg de meeste stemmen van de vijf genomineerde programma's. Het is de eerste keer dat de dj de belangrijkste radiopublieksprijs in de wacht sleept. Eerder donderdag won Arens tijdens het gala in Hilversum ook al de RadioRing voor populairste presentator.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een hacker heeft ingebroken bij een onlinedienst van de gemeente Den Haag en enkele buurgemeenten voor mensen die zich willen laten omscholen of bijscholen. Door de hack bij Haaglanden Leert Door zijn mogelijk de persoonlijke gegevens van ongeveer 1200 mensen gestolen.
5 uur geleden
HEEMSKERK (ANP) - Zo'n honderd mensen demonstreren donderdagavond voor de deur van het gemeentehuis in Heemskerk tegen een nog te openen asielzoekerscentrum, ziet een verslaggever van het ANP. De gemeenteraad vergadert 's avonds over de kwestie. Demonstranten hebben Nederlandse vlaggen bij zich met de tekst 'Nee azc' en ook is er een Prinsenvlag te zien.
7 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Enkele tientallen mensen zijn donderdagavond in Utrecht afgekomen op een demonstratie tegen politiegeweld. Het protest begon op het Vredenburgplein en verplaatste zich daarna naar het hoofdbureau van de politie. De demonstratie is naar aanleiding van het geweldsincident eerder deze week onder het bollendak op het Utrechtse stationsplein.
8 uur geleden
HEEMSKERK (ANP) - Het gebied rond het gemeentehuis van Heemskerk en de omgeving van het station in de Noord-Hollandse plaats zijn donderdag aangewezen als veiligheidsrisicogebied. Burgemeester Alexander Luijten heeft dat besluit genomen omdat er demonstraties zijn aangekondigd rond de gemeenteraadsvergadering van donderdagavond. Tijdens die vergadering wordt onder meer gesproken over een asielzoekerscentrum in de gemeente.
10 uur geleden