Critici olie- en gasbedrijven vaker naar rechter met klimaateisen
WASHINGTON (ANP) - Wereldwijd worden steeds meer klimaatrechtszaken gevoerd tegen grote olie- en gasbedrijven als Shell, BP en ExxonMobil. Sinds het Klimaatakkoord van Parijs eind 2015 werd gesloten, is het aantal van dit soort zaken bijna verdrievoudigd, stellen Oil Change International en Zero Carbon Analytics in een rapport. Volgens hun inventarisatie lopen op dit moment zeker 86 gerechtelijke procedures tegen bedrijven die vooral bestaan van fossiele brandstoffen. De onderzoekers zien een groeiende "golf van klimaatzaken" ontstaan.
Een van de bekendste zaken is die van Milieudefensie tegen Shell. De eisers wonnen die zaak in eerste aanleg: de rechtbank in Den Haag droeg het olie- en gasbedrijf op zijn uitstoot van broeikasgassen met 45 procent te verlagen voor eind 2030. Shell ging in beroep en hoopt in november op een ander oordeel van het gerechtshof.
Van dit soort zaken, waarin eisers een oliebedrijf proberen te dwingen minder uit te stoten, spelen er inmiddels tien in totaal. Zo spande de Belgische boer Hugues Falys met hulp van Greenpeace en andere organisaties een zaak aan tegen TotalEnergies. Hij verwijt het bedrijf decennia te hebben bijgedragen aan de "ontregeling van het klimaat". Daar zegt hij schade van te ondervinden door de toenemende hittegolven, periodes van droogte en extreme regenval.
Aansprakelijk
De Belgische zaak valt eigenlijk binnen twee categorieën. De eisers willen afdwingen dat Total fors minder olie- en gas gaat produceren en het bedrijf aansprakelijk stellen.
Zaken waarin schadevergoedingen worden geëist komen het vaakst voor: vier op de tien klimaatgerelateerde zaken draaien daar vooral om. De opstellers van het rapport wijzen erop dat de klimaatwetenschap in de loop der jaren steeds beter is geworden in het bepalen welke rol klimaatverandering precies heeft gespeeld bij het ontstaan van extreem weer. "Er is ook betrouwbare informatie over de historische uitstoot van fossielebrandstofbedrijven", voegen ze eraan toe. Het is daardoor steeds beter mogelijk om uit te rekenen welk deel van de rekening naar een individueel bedrijf moet, redeneren de organisaties.
Schadevergoeding
Tot nog toe heeft nog geen enkel olie- of gasbedrijf een schadevergoeding moeten betalen voor de gevolgen van klimaatverandering, maar het aantal pogingen om rechters zover te krijgen neemt dus toe.
In zaken over misleidende reclames is het wel tot veroordelingen gekomen. Zo kreeg Shell diverse berispingen van de Reclame Code Commissie (RCC) voor onbewezen duurzaamheidsclaims.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Korpschef Janny Knol bevestigt in een bericht op LinkedIn dat een Utrechtse agent en zijn familie tijdelijk ergens anders wonen wegens bedreigingen. Vorige week verschenen beelden op sociale media van het gebruik van geweld door de agent bij de aanhouding van twee vrouwen bij winkelcentrum Hoog Catharijne in Utrecht. Het geweld wordt getoetst door een commissie. Knol schrijft dat de uitkomsten daarvan spoedig bekend worden.
38 minuten geleden
GRONINGEN (ANP) - Slachtoffers in de zedenzaak tegen Mark S. (32) uit Borculo, die onder meer terechtstaat voor grootschalige sextortion, hebben donderdag in de rechtbank benadrukt hoeveel impact de seksuele afpersing op hun leven heeft gehad.
47 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft drie mannen van 27, 21 en 18 jaar veroordeeld tot taak- en celstraffen voor hun aandeel in de rellen bij het anti-immigratieprotest op het Malieveld op 20 september 2025. Twee van de verdachten moeten daarnaast smartengeld betalen aan dertien politieagenten.
50 minuten geleden
ZWOLLE (ANP) - De twee verdachten in de strafzaak over de website Funcaps blijven in de cel. Dat heeft de rechtbank in Zwolle donderdag bepaald aan het einde van een tweede inleidende zitting tegen verdachten Jord van W. (31) en Stefan P. (30). Zij worden verdacht van de verkoop van illegale medicijnen. Het Openbaar Ministerie onderzoekt 58 sterfgevallen die mogelijk een link hebben met middelen die zijn verkocht via de website.
58 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO) deelt ook dit jaar weer 'ramadanpakketten' uit aan gedetineerden. Tijdens de vastenmaand, die over ongeveer twee weken begint, ontvangen zo'n 7000 mensen in gevangenissen door het hele land een pakket. Vorig jaar waren dat er 5500.
2 uur geleden
ZWOLLE (ANP) - Het Openbaar Ministerie onderzoekt nog eens negen sterfgevallen, die mogelijk verband houden met medicijnen besteld via website Funcaps. Dat bleek donderdag tijdens een tweede inleidende zitting tegen de twee verdachten, die de website zouden hebben gerund. Het totaal aantal is daarmee opgelopen tot 58. Volgens de officier van justitie zijn in totaal 68 gevallen onderzocht en bleek bij tien gevallen geen sprake van een link.
2 uur geleden
BREDA (ANP) - No Waste Army heeft in drie weken tijd met een landelijke actie 916.000 kilo groenten 'gered' die dreigden te worden verspild. De groenten zijn onder meer naar de Voedselbank en noodhulp gegaan.
2 uur geleden