CPB ziet inflatie komende jaren dalen, wel ruimte voor meer loon
DEN HAAG (ANP) - Hoewel de inflatie momenteel heel hoog is, is er een grote kans dat die op middellange termijn stabiel rond de 2 procent komt te liggen. Momenteel is er ook ruimte voor loonsverhoging zonder direct het risico te lopen op een zogeheten loon-prijsspiraal, stelt het Centraal Planbureau (CPB) dat naar enkele scenario's voor de ontwikkeling van de inflatie keek.
De inflatie is door onder meer de sterke stijging van de vraag naar goederen en diensten na de coronapandemie gestegen. Dat leidde namelijk tot leveringsproblemen, zoals bij computerchips. Maar ook andere zaken zijn lastiger te krijgen, onder meer door lockdowns in landen als China, maar ook door de oorlog in Oekraïne. Die leidde, mede door de sancties tegen Rusland, ook tot hoge prijzen voor gas en olie, en daarmee ook die van stroom.
Als de prijzen dit jaar niet meer stijgen, komt de gemiddelde inflatie volgens de Europees geharmoniseerde meetmethode al op 8,7 procent uit in Nederland, stelt het CPB. Maar volgend jaar is de inflatie al veel lager omdat de grootste prijsstijgingen van energie dan naar verwachting al in de prijs zitten verwerkt. Verder ziet het CPB mogelijkheden dat de problemen in leveringsketens minder erg worden.
Loonspiraal
Ondanks de hoge inflatie kunnen de lonen volgens het CPB in veel gevallen omhoog zonder risico op een loon-prijsspiraal waarbij bedrijven de hoge lonen door gaan rekenen in hun prijzen en zo nieuwe inflatie aanwakkeren. Omdat veel bedrijven hun prijzen ook konden verhogen is de ruilvoet, de verhouding tussen de exportprijs en de importprijs, vorig jaar slechts met 0,5 procent verslechterd. Daarbij komt dat bedrijfswinsten al jaren stijgen, maar vooral huishoudens voor de extra energie betalen. Een eenmalige loongolf kan die scheefgroei rechttrekken, aldus het planbureau.
Om een loonspiraal te voorkomen moet terughoudendheid getoond worden aan de cao-onderhandelingstafel. Een automatische prijscompensatie, waarbij het loon telkens met minimaal de inflatie toeneemt, zou zo'n spiraal wel kunnen aanwakkeren.
Loonstijgingen
Het CPB ziet een goede kans dat de inflatie stabiel rond de 2 procent komt te liggen als de Europese Centrale Bank (ECB) beleid voert waar huishoudens, bedrijven en financiële markten vertrouwen in hebben. Als zij denken dat de economie het minder goed zal doen, kan de inflatie ook weer onder de 2 procent komen te liggen.
Vakbond FNV ziet zich gesteund door het CPB-rapport in een vraag om forse loonstijgingen. Werkgevers hebben daarbij "de sleutel in handen", maar ook de overheid kan met verhoging van het minimumloon bijdragen.
Meer uit Financieel
MANNHEIM (ANP/AFP) - Een Duitse maatregel bij tankstations om automobilisten te beschermen tegen de stijgende olieprijzen vanwege de oorlog in het Midden-Oosten, heeft het tegenovergestelde effect gehad. Dat zeggen economen van het Mannheimse ZEW-instituut en het Düsseldorf Institute for Competition Economics na onderzoek.
1 uur geleden
NEW TAIPEI (ANP/AFP/RTR/DPA) - Een oud-medewerker van het grote Taiwanese chipconcern TSMC moet van een Taiwanese rechtbank tien jaar de cel in voor het stelen van bedrijfsgeheimen. Hij ging na zijn vertrek bij 's werelds grootste chipmaker bij de Japanse rivaal Tokyo Electron aan de slag. Daar maakte hij gebruik van contacten met voormalige collega's om Tokyo Electron te helpen bij het binnenhalen van meer contracten.
1 uur geleden
BEIJING (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De overname van het van oorsprong Chinese AI-bedrijf Manus door Facebook-moederconcern Meta Platforms mag niet doorgaan van China. Chinese autoriteiten blokkeren de deal waarmee 2 miljard dollar is gemoeid, zonder daarvoor een duidelijke reden te noemen.
3 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Nederlandse Transavia-reizigers worden niet geraakt door geschrapte vluchten om de hoge kerosineprijzen. Volgens een woordvoerster van de luchtvaartmaatschappij heeft alleen het Franse deel van Transavia besloten om in mei en juni een deel van haar vluchten te schrappen. Vluchten vanuit Nederland worden niet getroffen.
3 uur geleden
JERSEY CITY (ANP/BLOOMBERG/BELGA) - Farmaciebedrijf Organon, met een productievestiging in Oss, komt in Indiase handen. Het bedrijf Sun Pharmaceutical telt bijna 12 miljard dollar neer voor de onderneming die gespecialiseerd is in geneesmiddelen voor vrouwen. Het gaat om een van de grootste buitenlandse overnames door een Indiaas bedrijf ooit.
3 uur geleden
ALMERE (ANP) - Oud-ASML-bestuurder Martin van den Brink is per direct vertrokken als commissaris bij chiptoeleverancier ASMI. Die stap volgt volgens het bedrijf uit Almere op een "beoordeling dat de andere professionele activiteiten van de heer Van den Brink op termijn zouden kunnen leiden tot belangenverstrengeling".
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index aan de beurs in Amsterdam liet maandagochtend een klein verlies zien. Daarmee raakte een mogelijk nieuw record voor de hoofdgraadmeter aan het Damrak tijdens de dunne handel op Koningsdag weer wat uit beeld. Beleggers verwerkten onder meer wisselende signalen over de oorlog in het Midden-Oosten.
5 uur geleden