CPB waarschuwt voor fors hogere inflatie door Iranoorlog
DEN HAAG (ANP) - De inflatie kan dit jaar fors hoger uitvallen door de oorlog in het Midden-Oosten, waarschuwt het Centraal Planbureau (CPB) in zijn nieuwe raming. De prijzen voor olie en gas zijn hard gestegen na de aanvallen van de Verenigde Staten en Israël op Iran en tegenacties van dat laatste land. Als de prijzen zich ontwikkelen volgens de marktverwachtingen van begin maart, zou de inflatie 0,6 procentpunt hoger kunnen uitvallen.
Daarmee zou de inflatie ruim een kwart hoger liggen dan in de 'gewone' raming van het CPB, waarin de impact van de Iranoorlog nog niet is meegenomen. Daarin rekent het CPB op een afkoeling van de inflatie richting 2,3 procent.
Beide ramingen zijn met grote onzekerheid omgeven. Het is nog lang niet duidelijk hoelang de gevechten in het Midden-Oosten het vervoer van olie en lng via de Straat van Hormuz blokkeren en Golfstaten hun energieproductie beperken.
Toename koopkracht
De koopkracht, dus hoeveel Nederlanders daadwerkelijk te besteden hebben, neemt dit jaar in het basisscenario nog toe. In doorsnee gaat het om een plus van 1,4 procent. Maar volgend jaar valt dat stil. De lonen stijgen weliswaar, maar er komen ook lastenverzwaringen aan. Meer mensen komen in een hogere belastingschijf terecht doordat de grenzen daarvoor maar beperkt meestijgen met de inflatie. Daarnaast stijgen de tarieven voor de inkomstenbelasting in de eerste en tweede schijf.
Het CPB verwacht dat de groep volwassenen en kinderen die in armoede leven dit jaar nog krimpt, net zoals in de voorgaande jaren. Volgend jaar stokt die daling. In het geval dat de prijsstijging voor energie door de gevechten in het Midden-Oosten doorzet, neemt ook het risico op armoede toe. Daarbij speelt mee dat mensen niet zonder gas en elektriciteit kunnen, dus die uitgaven sowieso moeten doen.
Bruto binnenlands product
De Nederlandse economie groeit dit en volgend jaar gestaag door, verwacht het CPB. Het bruto binnenlands product (bbp) stijgt in 2026 naar verwachting met 1,4 procent en volgend jaar met 1,1 procent. Vorig jaar groeide de economie nog met 1,9 procent. De werkloosheid loopt licht op naar 4,1 procent van de beroepsbevolking dit jaar en 4,3 procent in 2027.
Het CPB waarschuwt ook voor verslechterende overheidsfinanciën. Het begrotingstekort groeit doordat niet alle uitgaven voor het klimaat, defensie en zorg zijn gedekt. Op de langere termijn dreigt Nederland zelfs de Europese norm van 3 procent van het bbp te overschrijden.
Meer uit Financieel
LONDEN (ANP/BLOOMBERG) - Volkswagen en Volvo waarschuwen dat de aanhoudende oorlog in het Midden-Oosten de vraag naar auto's bedreigt. Tegelijkertijd worstelen de autofabrikanten met importheffingen, wisselvallige verkoop van elektrische voertuigen en een terugval in de verkoop in China.
24 minuten geleden
AMSTELVEEN (ANP) - KLM gaat tot en met 28 maart niet vliegen naar Riyad en Dammam in Saudi-Arabië vanwege de oorlog in het Midden-Oosten. Daarmee worden vluchten naar die bestemmingen nog langer uitgesteld. Eerder op de dag zei de luchtvaartmaatschappij namelijk nog tot en met zaterdag niet te zullen vliegen naar de Saudische hoofdstad Riyad en de havenstad Dammam aan de Perzische Golf.
24 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De Amerikaanse regering opent onderzoeken naar handelspartners die de weg vrij moeten maken voor nieuwe importheffingen. Het gaat onder andere om een onderzoek naar vermeende oneerlijke handelspraktijken van de Europese Unie. De Verenigde Staten hebben ook China, India, Zuid-Korea en Mexico in het vizier, maakte de Amerikaanse handelsgezant Jamieson Greer bekend.
25 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse marine kan momenteel nog geen schepen veilig door de Straat van Hormuz begeleiden. Dat zegt de Amerikaanse energieminister Chris Wright in een interview met zakenzender CNBC. Wright noemt het "zeer waarschijnlijk" dat dit aan het einde van de maand wel lukt.
44 minuten geleden
AMSTELVEEN (ANP) - KLM gaat langer niet vliegen naar Riyad en Dammam in Saudi-Arabië vanwege de oorlog in het Midden-Oosten. Volgens de Nederlandse luchtvaartmaatschappij zal nu tot en met zaterdag niet naar die bestemmingen worden gevlogen.
3 uur geleden
PARIJS (ANP/BLOOMBERG) - De oorlog van de Verenigde Staten en Israël met Iran zorgt voor de grootste verstoring van het aanbod van olie in de geschiedenis van de wereldwijde oliemarkt. Dat zegt het Internationaal Energieagentschap (IEA) donderdag in het maandelijkse olierapport. Het rapport volgt op de aankondiging van de leden van het agentschap om een record van 400 miljoen vaten vrij te geven uit de noodreserves in een poging de oliemarkt te kalmeren.
3 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Nederlandse reders evacueren de bemanning op schepen in het Midden-Oosten voorlopig niet. Dat laat een woordvoerder van de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders (KVNR) weten. Schepen in de Perzische Golf zijn sinds het uitbreken van de Iranoorlog doelwit van aanvallen. Donderdag kwam een opvarende om het leven bij een aanval op twee tankers voor de kust van Irak.
3 uur geleden