CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
LONDEN (ANP) - Oliekartel OPEC+ houdt de olieproductie opnieuw ongewijzigd. Dat maakte de organisatie, met Saudi-Arabië en Rusland als belangrijkste leden, zondag bekend.
4 uur geleden
RIYAD (ANP/BLOOMBERG) - De economie van Saudi-Arabië groeide in 2025 in het hoogste tempo in drie jaar, met de oliesector als belangrijkste groeimotor. Het bruto binnenlands product (bbp) steeg met 4,5 procent, volgens voorlopige cijfers van het nationale statistiekbureau die zondag werden gepubliceerd.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP/BLOOMBERG) - De bitcoin, 's werelds belangrijkste digitale munt, staat onder druk. In januari zakte de cryptomunt bijna 11 procent, waarmee het de vierde opeenvolgende maand met koersverlies was. Dat is de langste verliesreeks sinds 2018.
5 uur geleden
BUNNIK (ANP) - Autodealers zijn het nieuwe jaar slecht begonnen, met een flinke daling van de nieuwverkopen in januari. Volgens de brancheorganisaties BOVAG en RAI Vereniging rolden vorige maand maar 28.347 nieuwe auto's de Nederlandse showrooms uit, ruim 13 procent minder dan in januari vorig jaar. Het aantal volledig elektrische auto's kelderde zelfs met 35,4 procent.
9 uur geleden
JAKARTA (ANP/BLOOMBERG) - Indonesië staat de in opspraak geraakte chatbot Grok weer toe nadat het bedrijf van eigenaar Elon Musk heeft gezegd maatregelen te nemen om misbruik van de dienst tegen te gaan. Eerder werd de chatbot, die AI-naaktbeelden van vrouwen en kinderen genereert, verboden in Indonesië.
10 uur geleden
DETROIT (ANP) - De Amerikaanse autofabrikant Ford heeft gesprekken gevoerd met zijn Chinese concurrent Xiaomi over het oprichten van een joint venture voor de productie van elektrische auto's in de Verenigde Staten. Dat meldt de Financial Times op basis van bronnen die bekend zijn met de zaak.
10 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - KLM hervat maandag en dinsdag het vliegverkeer naar de Israëlische hoofdstad Tel Aviv, maakte de luchtvaartmaatschappij bekend. Daarnaast worden vanaf zondag tot en met vrijdag de vluchten naar Dubai hervat, met een aangepast vliegschema.
11 uur geleden