CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
AMSTERDAM (ANP) - De Amsterdamse AEX-index is deze tweede pinksterdag opnieuw gesloten op een hogere stand dan ooit. Beleggers waren optimistisch vanwege de positieve berichten over een mogelijk einde van de oorlog in Iran. Aanleiding daarvoor waren uitspraken van de Amerikaanse president Donald Trump, die zaterdag zei dat er grotendeels overeenstemming is over een akkoord met Iran.
8 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Techinvesteerder Prosus wil af van de Europese verplichting om zijn aandeel in de Duitse maaltijdbezorger Delivery Hero te verkopen. Dat stelde de Europese Commissie vorig jaar uit concurrentieoverwegingen als voorwaarde voor de overname van Just Eat Takeaway, het moederbedrijf van Thuisbezorgd.nl. Maar het aan de Amsterdamse beurs genoteerde Prosus wil niet verdergaan met het verkopen van het belang zolang Uber bezig is Delivery Hero over te nemen. Daartoe heeft Prosus een verzoek ingediend bij de EU, melden bronnen aan persbureau Bloomberg.
8 uur geleden
LEIDEN (ANP/DPA) - De grootste vliegtuigfabrikant ter wereld, Airbus, kampt nog steeds met leveringsproblemen. De Australische luchtvaartmaatschappij Qantas krijgt het eerste van de twaalf bestelde aangepaste A350-toestellen nu pas in april 2027, heeft Airbus maandag bekendgemaakt. Qantas had op levering gerekend voor eind 2026.
13 uur geleden
FRANKFURT (ANP/BLOOMBERG) - Een miljardenbod van taxi- en maaltijdbezorgapp Uber op de Duitse maaltijdbezorger Delivery Hero zorgt voor speculatie onder beleggers. Uber kwam dit weekend met een bod waarbij het bedrijf wordt gewaardeerd op 10 miljard euro. De beurskoers van Delivery Hero is maandag op de beurs in Frankfurt evenwel voorbij die waarde gegaan, omdat beleggers erop gokken dat er een hogere prijs nodig is om de deal rond te krijgen.
14 uur geleden
SHENZHEN (ANP/AFP/RTR/BLOOMBERG) - Het Chinese techconcern Huawei claimt een nieuwe manier ontwikkeld te hebben om halfgeleiders te maken. Daarmee zou het bedrijf over een aantal jaren ook de meest geavanceerde chips kunnen maken, zonder dat het daarvoor de beste machines van chipmachinemaker ASML nodig heeft.
15 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de beurs in Amsterdam is maandagochtend gestegen tot een nieuw recordniveau. Beleggers trekken zich tijdens de dunne handel op tweede pinksterdag op aan berichten over een naderend vredesakkoord tussen de Verenigde Staten en Iran. De hoop is dat daardoor de Straat van Hormuz binnenkort weer helemaal heropent en de verstoringen aan de olie- en gasleveringen afnemen.
17 uur geleden
AMSTERDAM (ANP/BLOOMBERG) - Door de hoop op vrede in het Midden-Oosten laten zowel de olie- als de gasprijzen maandagochtend stevige dalingen zien. De Verenigde Staten en Iran lijken na berichten van afgelopen weekend namelijk heel dicht bij een nieuw akkoord.
17 uur geleden