CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
AMSTERDAM (ANP) - ABN AMRO verlaagt de groeiverwachtingen voor de Nederlandse economie door de oorlog in het Midden-Oosten. Volgens de bank zorgen de oorlog en de sterk gestegen energieprijzen voor pessimisme bij consumenten en terughoudendheid om geld uit te geven. Ook het vertrouwen van bedrijven wordt geraakt door het conflict.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn donderdag overwegend met winsten gesloten, waarbij de Dow-Jonesindex een recordniveau bereikte. Beleggers reageerden aanvankelijk teleurgesteld op het kwartaalbericht van de grote chipfabrikant Broadcom, maar de aandelenkoersen van andere chipbedrijven herstelden gedurende de sessie enigszins.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Belgische financieel dienstverlener Euroclear krijgt toegang tot het AI-model Mythos van Anthropic. Dat bevestigt de grote afhandelaar van effectentransacties tegenover persbureau Belga. Mythos kan zwakke plekken in softwarebeveiliging razendsnel opsporen. Dat heeft tot grote zorgen geleid over de gevolgen als het systeem in verkeerde handen valt.
4 uur geleden
PARIJS (ANP/BLOOMBERG/AFP) - HSBC wordt in Frankrijk verdacht van hulp aan de voormalige gouverneur van de Libanese centrale bank bij het wegsluizen van geld, meldden Franse financieel aanklagers. Ze beschuldigen de Zwitserse divisie van de bank van witwassen en betrokkenheid bij omkoping en verduistering.
5 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De gemeente Amsterdam legt een aantal technische diensten in handen van het Nederlandse KPN, om zo minder afhankelijk te zijn van niet-Europese techbedrijven. KPN werkt momenteel met een Duits bedrijf aan een Europese soevereine cloud, als lokaal alternatief voor het opslaan van data.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De aandelenbeurs in Amsterdam is donderdag met een bescheiden winst de handel uitgegaan. Daarmee werkte hoofdgraadmeter AEX verliezen van eerder op de dag weg. De beurskoers van chipbedrijven stond aanvankelijk onder druk door tegenvallende prognoses van de Amerikaanse chipmaker Broadcom, maar de koers van zwaargewicht ASML herstelde op het Damrak.
8 uur geleden
BRUSSEL (ANP/BLOOMBERG) - De Europese Commissie grijpt in om Europese banken te behoeden voor een concurrentienadeel door de invoering van strengere toezichtsnormen. Het dagelijks EU-bestuur stelde invoering van die nieuwe regels rondom kapitaalbuffers al twee keer uit door zorgen over het verschil met lossere Amerikaanse en Britse regels.
8 uur geleden