CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
SANTA CLARA (ANP/BLOOMBERG) - Het Amerikaanse chipconcern Nvidia verwacht tegen het einde van 2027 minstens 1 biljoen dollar te genereren met zijn nieuwste generaties grafische en AI-chips. Dat maakte het bedrijf maandag bekend tijdens zijn jaarlijkse conferentie voor ontwikkelaars.
7 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De Amerikaanse aandelenmarkten lieten maandag een overtuigend herstel zien na de verliezen van afgelopen weken. De beurshandel kreeg steun van een sterke daling van de olieprijs. De aanhoudende oorlog in het Midden-Oosten zorgde nog wel voor een gespannen stemming bij beleggers.
8 uur geleden
BERLIJN (ANP/DPA) - De internationale luchthaven van Berlijn schort woensdag al het passagiersverkeer op vanwege een staking, meldt Berlin Brandenburg Airport. De staking raakt 445 vluchten en ongeveer 57.000 passagiers, aldus de exploitant van de luchthaven.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vaste energiecontracten zijn ook na de gestegen prijzen nog populair. De belangstellingspiek van vlak na het uitbreken van de Iranoorlog is voorbij, maar energiebedrijven zien nog steeds meer overstappers dan daarvoor. De prijs van een nieuw vast contract ligt door de hogere gasprijs nu gemiddeld zo'n 5 procent hoger dan eerst, wat op jaarbasis voor een doorsnee huishouden een prijsstijging van zo'n 100 euro is, zo staat in een Kamerbrief van maandag.
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX, de index van de dertig meest verhandelde fondsen op de beurs in Amsterdam, is maandag hoger gesloten. Beleggers reageerden vooral positief op de olieprijzen die daalden door ontwikkelingen rond de Straat van Hormuz. ASML en Shell behoorden tot de grootste stijgers.
12 uur geleden
EINDHOVEN (ANP) - Na maanden van stagnatie kwam er maandag beweging in de spaarrente. De hoogste spaarrente op een vrij opneembare spaarrekening schoot omhoog van 2,05 naar 2,50 procent. "Een opmerkelijke verhoging", constateert de financiële vergelijkingssite Geld.nl.
13 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Veel werknemers van DHL Express, dat vooral spoedzendingen van documenten en pakketten bezorgt, hebben maandag gestaakt. Met slechts een kleine bezetting zijn er nog wel pakketten gereden, meldt FNV.
13 uur geleden