CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
SAN DIEGO (ANP) - Onderzoekers van het Nederlandse technologiebedrijf ASML zeggen dat ze een doorbraak hebben bereikt waardoor hun chipmachines aanzienlijk krachtiger kunnen worden gemaakt. Door de lichtbron in de geavanceerde EUV-machines te verbeteren, kunnen er tegen het einde van dit decennium tot wel 50 procent meer chips worden gemaakt. Dat zegt Michael Purvis, een toptechnoloog bij ASML, in een gesprek met persbureau Reuters.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Beleggers op de beurzen in New York namen maandag een afwachtende houding aan bij het begin van de handel. Dat kwam door de toegenomen onzekerheid rond het Amerikaanse handelsbeleid. Vrijdag veerde Wall Street nog op nadat het Amerikaanse Hooggerechtshof een groot deel van de importheffingen van president Donald Trump onwettig had verklaard. Trump kondigde daarop meteen een nieuw wereldwijd invoertarief van 10 procent aan op buitenlandse goederen en verhoogde dat tarief later naar 15 procent. Ook waarschuwde hij dat er de komende maanden nog meer heffingen zouden volgen.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De handelscommissie van het Europees Parlement heeft een stemming over de handelsdeal met de Verenigde Staten opnieuw uitgesteld. Dit vanwege nieuwe importheffingen die de VS dit weekend aankondigden nadat eerder heffingen waren verboden door het Amerikaanse Hooggerechtshof. De betekenis daarvan voor de handelsdeal is nog onduidelijk, waardoor de commissie een geplande stemming over een deel van de handelsdeal uitstelt.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De kosten van de wederopbouw van Oekraïne zijn bijna vier jaar na de inval van Rusland opgelopen tot 588 miljard dollar. Dat meldt de Wereldbank maandag in een rapport, in samenwerking met de Oekraïense regering, de Verenigde Naties en de Europese Commissie. Het bedrag is ruim 12 procent hoger dan een jaar geleden.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Handelschef van de Europese Commissie Maroš Šefčovič komt maandag bijeen met de handelsministers van de G7-landen om de nieuwe Amerikaanse importheffingen te bespreken. President Donald Trump legde afgelopen weekend wereldwijde tarieven van 15 procent op, na een voor hem ongunstige uitspraak van het Amerikaanse Hooggerechtshof op vrijdag. Dat leidde tot nieuwe onzekerheid.
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Met zijn uitspraak over de importheffingen van de regering-Trump heeft het Amerikaanse Hooggerechtshof "per ongeluk en onbewust" Donald Trump meer macht gegeven. Dat schrijft de Amerikaanse president op zijn socialemediaplatform Truth Social. Het hof doorkruiste vrijdag een groot deel van de door de VS ingestelde importheffingen tegen andere landen. Volgens het hof waren die keuzes in sommige gevallen onwettig.
3 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP/BLOOMBERG/RTR) - Tegenvallende testresultaten van een nieuw afslankmedicijn van het Deense Novo Nordisk hebben tot een forse koersdaling op de beurs in Kopenhagen geleid. Het aandeel van de farmaceut zakte maandag tot bijna 17 procent.
4 uur geleden