CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn woensdag hoger gesloten. Beleggers hadden onder meer aandacht voor de notulen van de rentevergadering van de Amerikaanse centrale bank van januari. Toen liet de Federal Reserve de rente in de Verenigde Staten onveranderd, na drie verlagingen op rij.
2 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Luchtvaartmaatschappijen hebben preventief ongeveer honderd vluchten op Schiphol geannuleerd vanwege het winterse weer. Dit bevestigt een woordvoerder van de luchthaven na berichtgeving door De Telegraaf. Het zijn volgens hem vooral Europese bestemmingen.
3 uur geleden
LOS ANGELES (ANP/AFP) - Meta-topman Mark Zuckerberg heeft spijt van de trage vooruitgang die zijn bedrijf boekte bij het identificeren van minderjarige gebruikers op Instagram. Dit heeft hij woensdag gezegd tijdens de behandeling van een belangrijke zaak over socialemediaverslaving in het Amerikaanse Los Angeles.
4 uur geleden
FRANKFURT (ANP/BLOOMBERG) - Bestuurslid Isabel Schnabel van de Europese Centrale Bank (ECB) is van plan haar termijn uit te zitten. Dit heeft de Duitse econoom woensdag gezegd. Eerder woensdag meldden bronnen tegen de Britse zakenkrant Financial Times dat ECB-president Christine Lagarde haar termijn waarschijnlijk niet gaat afmaken.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Beursuitbater Euronext, eigenaar van de aandelen- en optiemarkten in onder meer Amsterdam, Parijs en Lissabon, heeft in 2025 een recordjaar gedraaid. Topman Stéphane Boujnah zegt daarbij met "vertrouwen en vastberadenheid" begonnen te zijn aan 2026. Het beursbedrijf profiteert van hogere handelsinkomsten, meer beursgangen en overnames.
4 uur geleden
BERLIJN (ANP/RTR) - Het socialemediaplatform X moet onderzoekers toegang geven tot gegevens rond de verkiezingen in Hongarije op 12 april. Dit heeft het hof van beroep in Berlijn bepaald. De beslissing wordt gezien als een mijlpaal in de uitvoering van de Digital Services Act (DSA) van de EU.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - Miljardair Les Wexner heeft tegenover een onderzoekscommissie van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden gezegd dat hij een keer op het privé-eiland van Jeffrey Epstein is geweest. De in 2019 overleden zedendelinquent was jarenlang de financieel adviseur van Wexner, die rijk werd met winkel- en marketingconglomeraat L Brands.
6 uur geleden