CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York wisten de openingsverliezen maandag gedurende de dag om te buigen in winsten. De handel werd gesteund door president Donald Trump die zei dat Iran "heel graag" een deal wil sluiten. Daardoor verdween de vrees bij beleggers voor een langdurige oorlog in het Midden-Oosten naar de achtergrond.
3 uur geleden
PARIJS (ANP) - De olieprijzen weerspiegelen nog niet de ernst van de ongekende aanvoercrisis die is veroorzaakt door de oorlog in Iran. Maar dat zal binnenkort veranderen, waarschuwt topman Fatih Birol van het Internationaal Energieagentschap (IEA) maandag.
5 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - LVMH, het luxebedrijf achter merken als Louis Vuitton en Christian Dior, zag de verkopen in het afgelopen kwartaal dalen als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten. De maker van luxespullen verkocht vooral minder in de belangrijke winkelstad Dubai en andere delen van het Midden-Oosten.
6 uur geleden
PARIJS (ANP/BLOOMBERG) - Twee beurshandelaren uit Genève hebben gevangenisstraffen gekregen voor handel met voorkennis, oordeelde een rechtbank in Parijs. Ze speelden een belangrijke rol in een geheim netwerk, dat ongeveer 20 miljoen euro verdiende met vertrouwelijke informatie. Die voorkennis kwam van een voormalige bankier van de Franse bank Société Générale en ging over een geheime miljardenfusie.
7 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX op het Damrak liet in het laatste handelsuur maandag wat herstel zien, gedreven door hoop op een uiteindelijk akkoord tussen de VS en Iran. Eerder op de dag stonden de beurzen wereldwijd nog flink lager nadat vredesbesprekingen tussen de Verenigde Staten en Iran afgelopen weekend geen akkoord opleverden. Als gevolg van de mislukte gesprekken kondigde president Donald Trump aan dat de Amerikaanse marine de belangrijke Straat van Hormuz zou blokkeren.
8 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De honderd schepen van Nederlandse reders die in de Straat van Hormuz liggen, blijven in onzekerheid, reageert de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders. De aangekondigde blokkade van de Amerikaanse krijgsmacht vanaf maandag 16.00 uur zorgt voor nieuwe onduidelijkheid.
8 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De beurzen in New York zijn maandag lager geopend. Het mislukken van de vredesonderhandelingen tussen de Verenigde Staten en Iran afgelopen weekend in Islamabad heeft de vrees aangewakkerd dat de oorlog langer gaat duren dan gedacht. De olieprijzen schoten daardoor weer omhoog, na de daling vorige week die volgde op het voorlopige staakt-het-vuren in het Midden-Oosten. Beleggers vrezen dat de hogere energieprijzen de economieën wereldwijd verder onder druk zullen zetten.
10 uur geleden