CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
DEN HAAG (ANP) - Baksteenfabrikanten mogen samen een statiegeldsysteem opzetten om het hergebruik van pallets te stimuleren. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) ziet geen bezwaren tegen deze samenwerking. Pallets worden nu vaak eenmalig gebruikt.
32 minuten geleden
DAVOS (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De extra importheffingen die de Amerikaanse president Donald Trump dreigt op te leggen aan een aantal Europese landen over hun steun aan Groenland zullen waarschijnlijk maar een beperkte impact hebben op de inflatie in het eurogebied. Dat heeft president Christine Lagarde van de Europese Centrale Bank (ECB) gezegd in een interview met de Franse radiozender RTL op het World Economic Forum in het Zwitserse Davos.
54 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de aandelenbeurs in Amsterdam is woensdag licht hoger geopend na de koersverliezen eerder deze week. Beleggers blijven terughoudend door de oplopende spanningen tussen de Verenigde Staten en de Europese Unie over Groenland. Op dinsdag werden daardoor flinke verliezen geleden op Wall Street, waar weer werd gehandeld na een lang weekend.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Vakbond FNV gaat een verzoek aan de Europese Commissie sturen om te handhaven op de Nederlandse invoering van de Europese richtlijn over minimumlonen. De Eerste Kamer stemde dinsdag in met een voorstel om die richtlijn te vertalen naar Nederlandse wetgeving. Maar dat voorstel voldoet niet aan de eisen, zegt FNV.
2 uur geleden
DAVOS (ANP/BLOOMBERG/DPA) - Kunstmatige intelligentie zal "grootschalige immigratie" om de economie en arbeidsmarkten van westerse landen te ondersteunen overbodig maken. Dat heeft topman Alex Karp van het Amerikaanse technologiebedrijf Palantir gezegd op het World Economic Forum (WEF) in het Zwitserse Davos. "Er zullen meer dan genoeg banen zijn voor de burgers van uw land, vooral voor mensen met een beroepsopleiding."
3 uur geleden
ZÜRICH (ANP) - Voormalig Unilever-topman Hein Schumacher gaat leiding geven aan de grote chocoladeproducent Barry Callebaut. Hij neemt op 26 januari de hoogste functie bij het in Zwitserland gevestigde bedrijf over van vertrekkend topman Peter Feld.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal werkenden dat in armoede leeft is gestegen, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van nieuwe cijfers. In 2024 ging het om 175.000 mensen, zo'n 2 procent van alle werkenden. Bijna de helft van hen had niet het hele jaar werk, bijvoorbeeld door tijdelijke banen of perioden zonder inkomen. De toename volgt op jaren van daling, mede door het wegvallen van coronasteun en de energietoeslag.
4 uur geleden