CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
DEN HAAG (ANP) - Steeds meer Nederlanders gebruiken AI-tools bij het plannen van hun vakantie, zo blijkt uit de zogenoemde vakantiemonitor van de ANWB. Kunstmatige hulpmiddelen zoals ChatGPT en Gemini worden niet alleen ingezet om inspiratie op te doen, maar ook om reisschema's samen te stellen, een passende bestemming te vinden en activiteiten te plannen. Zowel vooraf als tijdens de reis. Van alle Nederlanders gebruikt ruim 34 procent zo'n tool daarvoor.
2 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn dinsdag met verliezen de handelsdag uitgegaan. Onder meer JPMorgan Chase ging omlaag, ondanks dat de grootste bank van de Verenigde Staten het beste vierde kwartaal ooit kende en beter presteerde dan verwacht. Het aandeel zakte 4,2 procent.
8 uur geleden
KOPENHAGEN (ANP) - Rusland heeft de controle overgenomen van de lokale dochteronderneming van Rockwool, meldt de Deense isolatiefabrikant. Het gaat om vier fabrieken in Rusland. Het bedrijf noemt de stap in een verklaring "onmiskenbaar illegaal".
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - De Amerikaanse president Donald Trump denkt binnen "enkele weken" zijn kandidaat voor de opvolging van Federal Reserve-voorzitter Jerome Powell bekend te maken. Dat is ondanks de ontstane ophef over een onderzoek van het Amerikaanse ministerie van Justitie naar de huidige Fed-baas.
10 uur geleden
ARLINGTON (ANP/BLOOMBERG/AFP) - Boeing heeft voor het eerst in zeven jaar meer vliegtuigorders binnengekregen dan de Europese concurrent Airbus. De Amerikaanse vliegtuigbouwer kreeg vorig jaar in totaal 1175 bestellingen voor verkeersvliegtuigen, terwijl dat er 1000 waren voor Airbus.
12 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index is dinsdag hoger geëindigd en heeft daarmee de opmars voortgezet richting het historische niveau van 1000 punten. De Amsterdamse hoofdindex was maandag ook al geëindigd op een nieuw slotrecord, onder aanvoering van chiptoeleverancier Besi.
12 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York lieten dinsdag weinig beweging zien na het bereiken van nieuwe recordstanden een dag eerder. Beleggers verwerkten nieuwe inflatiegegevens van de Verenigde Staten. In december stegen de consumentenprijzen in de grootste economie ter wereld minder dan verwacht. Het meevallende inflatiecijfer versterkte de hoop op een verdere renteverlaging door de Federal Reserve.
14 uur geleden