CPB: tot 1,2 miljoen huishoudens in nood door hoge energieprijs
DEN HAAG (ANP) - Bijna een op de zes Nederlandse huishoudens kan op termijn moeite krijgen met het betalen van zijn rekeningen als de energieprijzen hoog blijven. Dat meldt het Centraal Planbureau (CPB) op basis van een stresstest naar de kosten van levensonderhoud. In totaal kunnen tot 1,2 miljoen huishoudens in een 'donker' scenario moeite krijgen met het betalen van hun vaste lasten.
Volgens het CPB hadden ongeveer een half miljoen huishoudens met het prijsniveau van januari 2021 al te maken met een betaalbaarheidsprobleem. Sindsdien zijn de prijzen van energie, brandstof en voedsel veel verder opgelopen.
Het CPB benadrukt dat het gaat om een "wat-alsbenadering" en dat het geen voorspelling doet over hoeveel huishoudens daadwerkelijk in betalingsproblemen komen en op welke termijn. Veel hangt ook af van het moment waarop de tarieven in de contracten van de huishoudens worden aangepast.
Twee scenario's
Het planbureau heeft twee scenario's geschetst. Bij het ene zijn de energieprijzen drie keer zo hoog ten opzichte van begin vorig jaar en bij het andere zeven keer zo hoog. In het eerste scenario komen een extra 170.000 huishoudens in de problemen en bij het donkere scenario 650.000. Volgens het CPB waren de energieprijzen in mei 2022 zo'n vijf keer hoger ten opzichte van januari 2021. De prijs van brandstof ligt al boven het niveau van het donkere scenario.
Ruim de helft van de huishoudens met een betaalbaarheidsprobleem heeft voldoende financiële buffers om de hoge prijzen meer dan een jaar aan te kunnen zonder uitgaven te verlagen. Zo'n 350.000 huishoudens houden het nog maximaal drie maanden vol. Vooral lage inkomensgroepen en uitkeringsgerechtigden lopen risico.
Beperkte mogelijkheden
Volgens het planbureau zijn de mogelijkheden om de gestegen kosten van levensonderhoud snel terug te dringen beperkt. Isoleren en verduurzamen van woningen kost tijd en beperken van het energiegebruik kan maar beperkt. Ook de verlaging van accijnzen en de tegemoetkoming van 800 euro van het kabinet voor de laagste inkomensgroepen is "slechts deels effectief om kwetsbare huishoudens uit de financiële problemen te houden", aldus het CPB. "De diepte en duur van de problemen hangt in sterke mate af van de toekomstige ontwikkeling van de energieprijzen."
De energieprijzen zijn de afgelopen tijd fors gestegen door de oorlog in Oekraïne en verder aangewakkerd door Europese sancties. Dat leidde weer tot tegenreacties van de Russen zoals het afknijpen van de gastoevoer aan onder meer Nederland. Vorig jaar steeg onder meer de prijs van gas al fors doordat economieën wereldwijd herstelden van de coronacrisis.
Meer uit Financieel
BRUSSEL (ANP/AFP) - De Europese Commissie heeft de Verenigde Staten zondag opgeroepen tot naleving van de onderlinge handelsafspraken die afgelopen zomer zijn gemaakt. Daarmee reageert Brussel op de door president Donald Trump aangekondigde nieuwe wereldwijde tariefverhogingen na een voor hem ongunstige uitspraak van het Amerikaanse hooggerechtshof.
9 uur geleden
BRUSSEL (ANP/BLOOMBERG/RTR) - Het Europees Parlement stelt de stemming over de handelsovereenkomst tussen de EU en de VS, die voor deze week gepland stond, mogelijk uit. Bernd Lange, rapporteur van de handelscommissie van het parlement, heeft zondag aangegeven dat hij in een spoedvergadering maandag gaat voorstellen het ratificatieproces op te schorten. Hij vindt dat nodig door de uitspraak van het Amerikaanse hooggerechtshof van vrijdag en nieuwe tariefaankondigingen van president Donald Trump.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ondernemersorganisatie VNO-NCW vreest hogere Amerikaanse importheffingen voor Europese producten na de tariefaankondigingen van president Donald Trump van dit weekend. De lobbyclub voor het Nederlandse bedrijfsleven vindt wel veel onduidelijk en durft nog geen harde conclusies te trekken.
12 uur geleden
ZOETERMEER (ANP) - FME, de ondernemersorganisatie voor de technologische industrie, roept Nederland en de Europese Unie op zo snel mogelijk duidelijkheid te verschaffen over de Amerikaanse importheffingen voor Europese goederen. Volgens de lobbyclub uit het Nederlandse bedrijfsleven zorgt de uitspraak van het Amerikaanse hooggerechtshof van vrijdag voor veel onzekerheid. Door Trumps tariefaankondigingen op vrijdag en zaterdag is de behoefte aan duidelijkheid "nog noodzakelijker" geworden, heeft een woordvoerster zondag laten weten.
14 uur geleden
NEW DELHI (ANP/BLOOMBERG) - Indiase handelsfunctionarissen stellen een reis naar de Verenigde Staten uit die bedoeld was om een voorlopige handelsdeal tussen de twee landen af te ronden. Dat meldt persbureau Bloomberg op basis van ingewijden. Het uitstel heeft te maken met de uitspraak van het Amerikaanse hooggerechtshof die veel van de importheffingen van president Donald Trump ongeldig verklaarde.
15 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - Donald Trump eist dat Netflix bestuurslid Susan Rice "onmiddellijk" ontslaat of anders "de gevolgen ondervindt". Op Truth Social maakte de Amerikaanse president haar uit voor een "politieke pion", die "geen talent of vaardigheden" heeft.
17 uur geleden
CANBERRA (ANP/RTR/BLOOMBERG/BELGA) - Handelspartners van de Verenigde Staten verspreid over de wereld onderzoeken de impact van de door president Donald Trump aangekondigde nieuwe Amerikaanse importtarieven. Trump kreeg vrijdag een tegenslag te verwerken toen het Amerikaanse hooggerechtshof oordeelde dat een groot deel van zijn tarieven onwettig was. Vervolgens kondigde Trump een nieuw wereldwijd invoertarief van 10 procent aan op buitenlandse goederen. Zaterdag verhoogde hij deze heffing naar 15 procent.
18 uur geleden