CPB: nieuw kabinet moet bijsturen om tekort in toom te houden
DEN HAAG (ANP) - Een nieuw kabinet zal financieel moeten bijsturen om te voorkomen dat het begrotingstekort oploopt tot boven de Europese norm van 3 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Zonder maatregelen komt het tekort daar al in 2026 boven en vanaf 2028 structureel, volgens de jongste ramingen van het Centraal Planbureau (CPB).
Door het uitbundige uitgavenpatroon van het demissionaire kabinet zullen de overheidsfinanciën al op korte termijn "sterk verslechteren". Tot dusver werd dit gecompenseerd door economische bloei, onderuitputting en eenmalige meevallers. Maar die tijd is voorbij, waarschuwt het CPB. En de uitgaven aan onder meer sociale zekerheid, zorg, asiel, defensie en klimaat blijven oplopen, net als de rentelasten.
Beter nieuws uit het Centraal Economisch Plan 2024 dat het CPB donderdag heeft gepubliceerd, is dat de koopkracht dit jaar fors herstelt. "Door een inhaalslag van de lonen en lagere inflatie krijgen huishoudens weer meer te besteden", zegt CPB-directeur Pieter Hasekamp. In doorsnee gaan huishoudens er 2,7 procent op vooruit. Zonder nieuw beleid komt daar evenwel in 2025 niets meer bij.
Energieprijzen
We zijn daarmee nog altijd gemiddeld 0,5 procent armer dan in 2021, voordat onder invloed van de Russische inval in Oekraïne de energieprijzen razendsnel omhoog schoten. De lagere inkomens zijn er sindsdien wél op vooruit gegaan. Dat komt door onder meer de verhoging van het minimumloon en de daaraan gekoppelde uitkeringen.
Het CPB stelt ook vast dat door "gericht" koopkrachtbeleid van het demissionaire kabinet de armoede structureel is afgenomen. In 2021 leefde nog 6,1 procent van de mensen onder de armoedegrens, dat is naar verwachting gedaald naar 4,7 procent dit jaar. De komende jaren neemt dat percentage wel weer iets toe, maar: "de armoede blijft op een permanent lager niveau".
De economie veert na de recessie van vorig jaar op en keert terug naar wat het CPB "een gematigd groeipad" noemt. De groei wordt dit jaar geraamd op 1,1 procent en voor volgend jaar op 1,6 procent. De inflatie daalt verder tot onder de 3 procent, maar blijft daarmee flink hoger dan waar de Europese Centrale Bank (ECB) met zijn rentebeleid op koerst.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De drie coalitiepartijen D66, VVD en CDA willen structureel 1,5 miljard euro investeren in het onderwijs. Het geld wordt gebruikt om een bezuiniging van ongeveer 400 miljoen euro van het huidige demissionaire kabinet terug te draaien. Verder moet onder meer worden geïnvesteerd in de kwaliteit van het onderwijs, in wetenschap en de koopkracht van studenten.
4 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De coalitiepartijen willen ruim 5 miljard euro gaan besparen op het eigen risico. De beoogde verlaging van het vorige kabinet gaat niet door, en wordt vanaf volgend jaar bovendien weer aangepast aan de lonen en inflatie. Dit scheelt de schatkist jaarlijks ongeveer 4 miljard euro.
6 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Mensen die werkloos zijn, moeten wat D66, de VVD en het CDA betreft niet twee jaar maar één jaar lang een uitkering krijgen. De maatregel moet in 2029 een half miljard euro opleveren, en uiteindelijk de schatkist ongeveer 1,3 miljard euro per jaar schelen.
8 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Of de minderheidscoalitie het gaat halen, valt of staat volledig met een nieuwe politieke cultuur, zegt informateur Rianne Letschert. Partijen moeten elkaar wat gunnen en niet alleen het meeste uit onderhandelingen willen slepen. Bovendien moeten de persoonlijke verhoudingen weer herstellen.
13 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De verdeling van de kabinetsposten tussen D66, VVD en CDA is nog niet afgerond. Dat moet gebeuren in de formatie, schrijft informateur Rianne Letschert in haar verslag dat vrijdag naar de Kamer is gestuurd. Ook moeten de drie partijen het nog eens worden over de omschrijving van de beleidsterreinen van de bewindslieden.
14 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Demissionaire kabinetsleden zijn terughoudend om te reageren op de coalitieplannen die tot nu toe via de media zijn uitgelekt. Ze wachten de presentatie later op vrijdag af, klonk het steeds voorafgaand aan de ministerraad.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Informateur Rianne Letschert adviseert de drie coalitiepartijen D66, VVD en CDA om "brede akkoorden" te sluiten. Daarbij moeten niet alleen oppositiepartijen betrokken worden, maar ook maatschappelijke organisaties. Volgens haar zal dit ook veel vragen van individuele bewindslieden. "Persoonlijk moeten zij in staat zijn te geven en te nemen, te onderhandelen en zichzelf weg te cijferen", schrijft zij in haar eindverslag.
1 uur geleden