CPB: nieuw kabinet moet bijsturen om tekort in toom te houden
DEN HAAG (ANP) - Een nieuw kabinet zal financieel moeten bijsturen om te voorkomen dat het begrotingstekort oploopt tot boven de Europese norm van 3 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Zonder maatregelen komt het tekort daar al in 2026 boven en vanaf 2028 structureel, volgens de jongste ramingen van het Centraal Planbureau (CPB).
Door het uitbundige uitgavenpatroon van het demissionaire kabinet zullen de overheidsfinanciën al op korte termijn "sterk verslechteren". Tot dusver werd dit gecompenseerd door economische bloei, onderuitputting en eenmalige meevallers. Maar die tijd is voorbij, waarschuwt het CPB. En de uitgaven aan onder meer sociale zekerheid, zorg, asiel, defensie en klimaat blijven oplopen, net als de rentelasten.
Beter nieuws uit het Centraal Economisch Plan 2024 dat het CPB donderdag heeft gepubliceerd, is dat de koopkracht dit jaar fors herstelt. "Door een inhaalslag van de lonen en lagere inflatie krijgen huishoudens weer meer te besteden", zegt CPB-directeur Pieter Hasekamp. In doorsnee gaan huishoudens er 2,7 procent op vooruit. Zonder nieuw beleid komt daar evenwel in 2025 niets meer bij.
Energieprijzen
We zijn daarmee nog altijd gemiddeld 0,5 procent armer dan in 2021, voordat onder invloed van de Russische inval in Oekraïne de energieprijzen razendsnel omhoog schoten. De lagere inkomens zijn er sindsdien wél op vooruit gegaan. Dat komt door onder meer de verhoging van het minimumloon en de daaraan gekoppelde uitkeringen.
Het CPB stelt ook vast dat door "gericht" koopkrachtbeleid van het demissionaire kabinet de armoede structureel is afgenomen. In 2021 leefde nog 6,1 procent van de mensen onder de armoedegrens, dat is naar verwachting gedaald naar 4,7 procent dit jaar. De komende jaren neemt dat percentage wel weer iets toe, maar: "de armoede blijft op een permanent lager niveau".
De economie veert na de recessie van vorig jaar op en keert terug naar wat het CPB "een gematigd groeipad" noemt. De groei wordt dit jaar geraamd op 1,1 procent en voor volgend jaar op 1,6 procent. De inflatie daalt verder tot onder de 3 procent, maar blijft daarmee flink hoger dan waar de Europese Centrale Bank (ECB) met zijn rentebeleid op koerst.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet kan nog niet zeggen wanneer het maatregelen treft om de economische gevolgen van de oorlog in Iran, vooral op het gebied van energie, te verlichten. Dat zei minister Heleen Herbert (Economische Zaken, CDA) aan het begin van de beantwoording van het kabinet tijdens een debat daarover.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Partijen van coalitie en oppositie vallen Kamerlid Ralf Dekker (Forum voor Democratie) aan op zijn houding naar Rusland en Iran. De uiterst rechtse partij stelde in een debat over hoge energieprijzen dat Nederland weer moet beginnen met gas afnemen van Rusland, ondanks de oorlog in Oekraïne.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, D66) gaat binnenkort op handelsmissie naar China. Dat laat hij weten na een gesprek met de Chinese minister Wang Wentao van Handel. Sjoerdsma staat in China op een sanctielijst, waardoor het onduidelijk was of hij welkom was in het land.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Dilan Yeşilgöz (Defensie, VVD) heeft de nabestaanden van een Nederlands bombardement op de Noord-Iraakse stad Mosul in 2016 excuses aangeboden. "Daarnaast heb ik, gelet op de uitzonderlijke omstandigheden van dit specifieke geval, besloten de nabestaanden een vrijwillige financiële tegemoetkoming aan te bieden", schrijft ze aan de Tweede Kamer.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De linkse oppositiepartijen SP en Partij voor de Dieren willen net als GroenLinks-PvdA dat oliebedrijven iets inleveren van de overwinsten die zij behalen door de hoge prijzen van olie en gas. Dat geld moet worden gebruikt om huishoudens te compenseren voor de sterk gestegen prijzen aan de pomp.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Tijdens het debat over de economische gevolgen van de oorlog in Iran toonden D66 en het CDA interesse in een plafond voor de prijzen aan de pomp. Partijleider Jesse Klaver (GroenLinks-PvdA) kwam met dat idee en wil grote olie- en gasbedrijven ervoor laten betalen.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De minimale leeftijd waarop mensen vuurwerk mogen afsteken, moet naar 18 jaar, vindt het kabinet. Staatssecretaris Annet Bertram (Infrastructuur en Waterstaat, CDA) sprak in een debat steun uit voor een voorstel van CDA en de Partij voor de Dieren om dat te regelen. "Ik denk dat het verstandig is om dat te doen."
9 uur geleden