CPB: nieuw kabinet moet bijsturen om tekort in toom te houden
DEN HAAG (ANP) - Een nieuw kabinet zal financieel moeten bijsturen om te voorkomen dat het begrotingstekort oploopt tot boven de Europese norm van 3 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Zonder maatregelen komt het tekort daar al in 2026 boven en vanaf 2028 structureel, volgens de jongste ramingen van het Centraal Planbureau (CPB).
Door het uitbundige uitgavenpatroon van het demissionaire kabinet zullen de overheidsfinanciën al op korte termijn "sterk verslechteren". Tot dusver werd dit gecompenseerd door economische bloei, onderuitputting en eenmalige meevallers. Maar die tijd is voorbij, waarschuwt het CPB. En de uitgaven aan onder meer sociale zekerheid, zorg, asiel, defensie en klimaat blijven oplopen, net als de rentelasten.
Beter nieuws uit het Centraal Economisch Plan 2024 dat het CPB donderdag heeft gepubliceerd, is dat de koopkracht dit jaar fors herstelt. "Door een inhaalslag van de lonen en lagere inflatie krijgen huishoudens weer meer te besteden", zegt CPB-directeur Pieter Hasekamp. In doorsnee gaan huishoudens er 2,7 procent op vooruit. Zonder nieuw beleid komt daar evenwel in 2025 niets meer bij.
Energieprijzen
We zijn daarmee nog altijd gemiddeld 0,5 procent armer dan in 2021, voordat onder invloed van de Russische inval in Oekraïne de energieprijzen razendsnel omhoog schoten. De lagere inkomens zijn er sindsdien wél op vooruit gegaan. Dat komt door onder meer de verhoging van het minimumloon en de daaraan gekoppelde uitkeringen.
Het CPB stelt ook vast dat door "gericht" koopkrachtbeleid van het demissionaire kabinet de armoede structureel is afgenomen. In 2021 leefde nog 6,1 procent van de mensen onder de armoedegrens, dat is naar verwachting gedaald naar 4,7 procent dit jaar. De komende jaren neemt dat percentage wel weer iets toe, maar: "de armoede blijft op een permanent lager niveau".
De economie veert na de recessie van vorig jaar op en keert terug naar wat het CPB "een gematigd groeipad" noemt. De groei wordt dit jaar geraamd op 1,1 procent en voor volgend jaar op 1,6 procent. De inflatie daalt verder tot onder de 3 procent, maar blijft daarmee flink hoger dan waar de Europese Centrale Bank (ECB) met zijn rentebeleid op koerst.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Ook oppositiepartijen JA21, ChristenUnie en BBB zijn verbolgen dat het kabinet alsnog het wetsvoorstel over vermogensrendementsbelasting (box 3) wil aanpassen. De fractievoorzitters van die partijen deden hun beklag bij VVD-fractievoorzitter Ruben Brekelmans die de keuze van het kabinet verdedigde. Minister Eelco Heinen (Financiën, VVD) kondigde in de marge van het debat aan dat hij na kritiek van vooral beleggers de wet wil wijzigen.
13 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - PVV-leider Geert Wilders pleitte in het debat over de regeringsverklaring voor "grootscheepse remigratieprogramma's". Daarmee gebruikt hij een term die volgens de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) behoort tot het gedachtegoed van rechts-extremisten. Het is volgens de terrorismebestrijder "een verhullend woord waarmee zij doelen op het uiteindelijk deporteren van miljoenen mensen op basis van hun 'ras', geloof, geaardheid of onwelgevallige standpunten".
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Met de steun aan een motie om AOW-plannen aan te passen, gaat het kabinet "over rechts", zegt GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver. Hij vindt dat een gemiste kans. "Dan kiezen ze er namelijk niet voor om het progressiever en eerlijker te maken, maar dan kiezen ze ervoor om over rechts meerderheden te zoeken. Dat is aan hen."
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Volgens fractievoorzitter Jan Paternotte (D66) zit er een grens aan hoe zwaar je als overheid bedrijven nog kan belasten. Dat zei hij in reactie op Jesse Klaver, partijleider van GroenLinks-PvdA, die vroeg of D66 bereid is om vermogens of winsten zwaarder te belasten. Paternotte vreest dan dat de Nederlandse economie niet hard genoeg meer kan groeien.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De coalitiepartijen zijn bereid hun voorgenomen ingrepen in de AOW te "verzachten". Zij hebben zich achter een motie geschaard van de SGP en de Groep-Markuszower die daarom vraagt, en die daardoor kan rekenen op een meerderheid in de Tweede Kamer. Dat heeft SGP-leider Chris Stoffer gezegd tijdens een schorsing in het debat over de regeringsverklaring.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Oppositiepartijen kwamen in het debat over de regeringsverklaring een voor een aan de interruptiemicrofoon om D66-fractievoorzitter Jan Paternotte te vragen of hij coalitieplannen wil bijstellen. Paternotte wil wel kijken naar voorstellen, antwoordde hij steeds, maar toezeggingen kregen de oppositiepartijen niet. De D66'er verdedigde vooral de plannen die zijn partij samen met VVD en CDA heeft gemaakt.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - D66-fractievoorzitter Jan Paternotte heeft het kabinet gevraagd om de armoede te laten afnemen. Uit de doorrekening van het coalitieakkoord bleek dat 2,7 procent van de bevolking in 2030 in armoede zou leven, terwijl dat zonder ingrijpen 2,5 procent zou zijn.
4 uur geleden