CPB: iedereen compenseren voor hoge inflatie lukt niet
DEN HAAG (ANP) - Het gaat het kabinet waarschijnlijk niet lukken om iedereen te compenseren voor de enorme stijgingen van de energierekeningen en brandstofprijzen. En dat lijkt ook niet nodig, zegt het Centraal Planbureau (CPB). Mede door de oorlog in Oekraïne zakt de koopkracht dit jaar waarschijnlijk het sterkst in decennia. Maar hoeveel je de hoge inflatie precies voelt in je portemonnee kan sterk van persoon tot persoon verschillen.
Heb je een vast of variabel energiecontract? Is je huis goed of slecht geïsoleerd? En moet je dagelijks veel of weinig met de auto rijden? "De ramingen van de inflatie verhullen, meer dan anders, de grote verschillen die huishoudens ervaren rond kostenstijgingen", stelt het CPB er zelf over in zijn nieuwe rapport met economische voorspellingen. Ook is de oorlog in Oekraïne nog niet voorbij. Mocht de gastoevoer uit Rusland beperkt worden, dan zal dit vrijwel zeker grote gevolgen hebben.
Het CPB heeft al die onzekerheid ondervangen door meerdere scenario's op te stellen. In het zwaarste onderzochte scenario zakt de koopkracht dit jaar met gemiddeld 3,4 procent. "Maar daarvoor zijn we uitgegaan van de prijzen op de gas en oliemarkt van net na de inval van Oekraïne. Wat er bijvoorbeeld gisteren en eergisteren is gebeurd, zit daar nog niet bij", geeft CPB-directeur Pieter Hasekamp aan.
Er zijn volgens hem nog veel somberder scenario's denkbaar. Bijvoorbeeld als de wereldhandel ook flinke klappen zou krijgen als gevolg van het conflict. In zo'n geval zouden de prijsstijgingen en daarmee ook het koopkrachtverlies nog veel groter kunnen uitpakken. Vooralsnog is het niettemin de prognose dat de inflatie nog langere tijd redelijk hoog zal blijven, maar op een gegeven moment wel weer omlaag gaat. Wanneer wordt gekeken naar de gehele huidige kabinetsperiode dan zou de koopkracht nog steeds licht in de plus uit kunnen komen, en voor gepensioneerden stabiel blijven.
Hasekamp zegt dat hij zich nu wel zorgen maakt over mensen met lagere inkomens. Over hoe het kabinet mensen die in de knel dreigen te komen het beste zou kunnen helpen, laat het CPB zich evenwel niet uit. Wel geeft Hasekamp aan dat een generieke reparatie stuit op begrotingsbezwaren. De prijsstijgingen liggen vooral buiten Nederland en al dat geld dat we extra aan bijvoorbeeld gas kwijt zijn, lekt dus weg het land uit. Als het kabinet wel iedereen zou willen compenseren zou de rekening volgens het CPB doorgeschoven worden naar volgende generaties, of er zou een lastenverzwaring tegenover moeten staan.
Meer uit Financieel
OAKLAND (ANP/RTR) - Een Amerikaanse jury heeft Elon Musk maandag in het ongelijk gesteld in zijn rechtszaak tegen OpenAI, het moederbedrijf van ChatGPT. De jury vond dat het bedrijf niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor het feit dat het volgens Musk zou zijn afgeweken van zijn oorspronkelijke doel: de mensheid helpen. Daarbij was de wettelijke termijn om de zaak aan te spannen volgens de jury al verstreken.
49 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het olie- en gasbedrijf Petrogas uit Oman heeft een internationale arbitrageprocedure tegen Nederland aangespannen. Dat laat minister Sjoerd Sjoerdsma (Buitenlandse Handel, D66) weten. Volgens de onderneming heeft Nederland een investeringsverdrag met Oman geschonden.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Amerikaanse regering staat met een vrijstelling toe dat Russische olie die al op tankers is geladen alsnog verkocht mag worden. Dat gebeurt slechts enkele dagen nadat de vorige vrijstelling was verlopen. De beslissing om opnieuw een vrijstelling toe te staan onderstreept de druk waarmee de regering van president Donald Trump te maken heeft om stijgende brandstofkosten te beperken. Tegelijkertijd heeft de regering te maken met een wereldwijd tekort aan olieaanbod dat door de oorlog in het Midden-Oosten is ontstaan.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De beurshandel op het Damrak liet maandag gaandeweg herstel zien, na de verliezen van vrijdag. Daarbij kreeg de markt steun van olieprijzen die weliswaar nog stegen, maar minder hard dan tijdens de ochtendhandel. Dat kwam door een Iraans mediabericht dat meldde dat Amerikaanse functionarissen zouden hebben ingestemd met het opschorten van sancties op Iraanse ruwe olie. Dit zou gelden zolang de onderhandelingen over het beëindigen van de oorlog doorgaan.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Het vasthouden aan de handelsdeal tussen de EU en de VS is voor Nederland cruciaal, zei minister Sjoerd Sjoerdsma (Handel) maandag in Brussel. De EU-lidstaten en het Europees Parlement onderhandelen dinsdag opnieuw over die deal die de Europese Commissie vorig jaar zomer met de Amerikanen sloot. Het Parlement en de lidstaten moeten nog definitief instemmen.
3 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Schoonmakers krijgen vanaf volgend jaar de maximale fiscale reiskosten voor woon-werkverkeer vergoed. CNV meldt dat dit is afgesproken in de nieuwe cao, die volgens de vakbond voor 120.000 schoonmakers in Nederland geldt.
4 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - De rijen bij Schiphol voor de security blijven maandag verder toenemen. Dat gebeurt op de dag dat de opzet van de beveiliging op de luchthaven is aangepast. Bij meerdere vertrekhallen staan mensen tot ver achter de incheckbalies te wachten.
4 uur geleden