CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
FRANKFURT (ANP/BLOOMBERG) - De Duitse luchtvaartmaatschappij Lufthansa schort vluchten naar de Iraanse hoofdstad Teheran langer op, vanwege de grote onrust in het land en de dodelijke demonstraties tegen het Iraanse regime. Lufthansa zegt nu tot zeker 28 januari niet naar Teheran te vliegen.
13 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het dagelijks leven is in december gemiddeld 2,8 procent duurder geworden dan in dezelfde maand een jaar geleden. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van definitieve cijfers, die gelijk zijn aan de eerder gemelde snelle raming. De inflatie daalde daarmee licht vergeleken met de 2,9 procent in november.
51 minuten geleden
DE MEERN (ANP) - De Nederlandse hypotheekmarkt heeft in 2025 een nieuw record bereikt. Dat komt naar voren uit cijfers van het Hypotheken Data Netwerk (HDN). Het merendeel van alle hypotheekaanvragen loopt via HDN. In 2025 werden ruim 563.500 hypotheekaanvragen via HDN gedaan. Dat is een groei van 16,5 procent ten opzichte van het jaar ervoor.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Flix, het moederbedrijf van FlixBus, neemt een Luxemburgse aanbieder van shuttlebussen naar Europese luchthavens over. Flix kondigt dinsdag aan een meerderheidsbelang te nemen in platform Flibco.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bijna 12.000 mensen die een huis huren van een woningcorporatie zijn ook eigenaar van één of meerdere woningen. Dat blijkt uit onderzoek van het Centraal Planbureau (CPB). Hoewel het maar een klein aantal (0,5 procent) van alle corporatiehuurders betreft, roept het volgens het CPB vragen op over "passend gebruik van schaarse sociale huurwoningen".
7 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn maandag met kleine winsten gesloten. Beleggers deden het rustig aan na de stappen van het Amerikaanse ministerie van Justitie tegen de Federal Reserve. Daardoor zijn opnieuw zorgen ontstaan over de onafhankelijkheid van de Amerikaanse centrale bank.
9 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Entertainmentconcern Paramount Skydance heeft Warner Bros. Discovery in de Verenigde Staten aangeklaagd vanwege de deal die zijn branchegenoot heeft gesloten met Netflix. Paramount Skydance eist dat Warner Bros. meer informatie over de deal deelt.
10 uur geleden