CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
SCHIPHOL (ANP) - In verband met de verwachte sneeuwval op zondag schrapt Schiphol uit voorzorg een groot aantal vluchten. Dat bevestigt een woordvoerster van KLM na berichtgeving door NU.nl. Hoeveel vluchten in totaal worden getroffen, is niet bekend. Volgens de woordvoerster gaat het bij KLM om zeker 150 vluchten.
2 uur geledenBEIJING (ANP/AFP/RTR) - China schrapt vanaf mei importheffingen voor producten uit vrijwel alle Afrikaanse landen, zo heeft president Xi Jinping volgens staatsmedia bekendgemaakt. De stap kan China en het continent economisch nog dichter bij elkaar brengen.
9 uur geledenKYIV (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De Oekraïense regering verwacht dat het Internationaal Monetair Fonds (IMF) de voorwaarden voor een nieuwe miljardenlening afzwakt, zegt premier Joelia Svyrydenko. Volgens haar vinden de komende weken formele gesprekken plaats over die lening van ruim 8 miljard dollar zonder dat Oekraïne de daarvoor geëiste maatregelen heeft ingezet, zoals een impopulaire belastinghervorming.
10 uur geledenLOS ANGELES (ANP/BLOOMBERG) - Het hoofd van de organisatie achter de Olympische Spelen in Los Angeles, Casey Wasserman, verkoopt zijn talenten- en sportmarketingbureau nadat zijn banden met Jeffrey Epstein aan het licht zijn gekomen. In een bericht aan het personeel schrijft Wasserman dat die controverse te veel afleidt van het werk dat zijn agentschap doet. Wasserman hoeft niet te vertrekken als voorzitter van het organisatiecomité voor de Spelen in Los Angeles in 2028.
12 uur geledenDEN HAAG (ANP) - De snelle opmars van kunstmatige intelligentie (AI) zal in Nederland bijdragen aan een langdurige ontslaggolf. Daarvoor waarschuwt Ingrid Thijssen in een interview met De Telegraaf bij haar afscheid als voorzitter van werkgeversorganisatie VNO-NCW. Volgens haar gaat AI op grote schaal banen veranderen en doen verdwijnen, terwijl Nederland daar nog onvoldoende op is voorbereid.
14 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Nederland telt voor het vierde jaar op rij minder bloemen- en plantenzaken. Dat blijkt uit cijfers uit het Handelsregister van de Kamer van Koophandel (KVK) die het ANP voor Valentijnsdag analyseerde. Er waren aan het begin van 2026 zo'n 6400 bloemen- en plantenzaken. Een jaar eerder was dat nog iets meer dan 6500.
15 uur geledenUTRECHT (ANP) - Mensen die twee jaar werkloos zijn, leveren tot wel 66.000 euro in door de maatregelen van het nieuwe kabinet. Dat stelt vakbond CNV op basis van een analyse. De bond zegt dat dit komt door de verlaging van het maximumdagloon met 20 procent en de halvering van de WW-duur van 24 naar 12 maanden.
16 uur geleden