CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
AMSTERDAM (ANP) - Onlinebank Revolut gaat in Nederland telefoonabonnementen aanbieden. Klanten van de bank kunnen binnenkort vanuit hun bankapp een mobiel abonnement afsluiten voor data, bellen en sms'en. De bank is naar eigen zeggen de eerste financiële speler in Nederland die een volwaardige telecomdienst aanbiedt.
11 minuten geleden
MILAAN (ANP/BLOOMBERG) - De grotere Italiaanse bank Banco BPM heeft aan rivaal Monte dei Paschi di Siena, de oudste bank ter wereld, een fusie tussen gelijken voorgesteld. Als dit tot een samenvoeging leidt, zou dat de op een na grootste bankgroep van Italië opleveren, met een beurswaarde van meer dan 50 miljard euro.
13 uur geleden
WENEN (ANP/RTR) - Oliekartel OPEC en bondgenoten als Rusland hebben zondag voor de vierde maand op rij besloten hun productiedoelen voor olieproductie op te schroeven. Ze voegen wederom 188.000 vaten olie per dag toe aan hun productiedoelstelling. Het gaat wel om een symbolische verhoging, aangezien de Straat van Hormuz zo goed als afgesloten is en de olielveringen ernstig zijn verstoord.
14 uur geleden
PARIJS (ANP/BLOOMBERG) - Air France-KLM-topman Ben Smith heeft laten doorschemeren dat hij bereid is om een mogelijke betrokkenheid bij een bod op easyJet te overwegen. Volgens persbureau Bloomberg heeft hij gezegd dat hij een telefoontje van de potentiële koper Castlelake zou aannemen, mocht de Amerikaanse investeringsmaatschappij met een voorstel komen.
14 uur geleden
RIO DE JANEIRO (ANP) - De productie van duurzamere vliegtuigbrandstof, ofwel sustainable aviation fuel (SAF), komt wereldwijd amper van de grond. Daarop heeft de internationale luchtvaartbrancheorganisatie IATA dit weekend gewezen op een conferentie in Brazilië. De belangenclub waarschuwde dat doelstellingen voor luchtvaartmaatschappijen om meer gebruik hiervan te maken zo in gevaar komen.
15 uur geleden
BEIJING (ANP/BLOOMBERG) - China wil slankere elektrische auto's, na jaren waarin grotere accu's en de groeiende vraag naar ruimte en functies personenwagens aanzienlijk groter en zwaarder hebben gemaakt. Dat meldde de Chinese staatszender CCTV zondag.
17 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - Werkgeversvoorman Coen van Oostrom hoopt dat bezuinigingen op de sociale zekerheid in Nederland niet nodig zijn en dat het mogelijk is om andere oplossingen te vinden. Dat heeft de VNO-NCW-voorzitter gezegd in het televisieprogramma WNL Op Zondag. Hij wil met de vakbonden kijken hoe het systeem van sociale zekerheid "efficiënter" geregeld kan worden.
18 uur geleden