CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
SLIEDRECHT (ANP) - De gegevens die buit zijn gemaakt bij Odido door de cyberaanval zijn een "voedingsbodem voor criminelen", zegt directeur Dave Maasland van cyberbeveiliger ESET. Niet vanwege de omvang, maar vanwege de combinatie van gegevens, stelt hij.
51 minuten geleden
SAN FRANCISCO (ANP) - Het Amerikaanse AI-bedrijf Anthropic, eigenaar van chatbot Claude, is niet van plan om zijn gebruiksbeperkingen voor militaire doeleinden te versoepelen. Dat zeggen bronnen tegen persbureau Reuters. Anthropic en het Amerikaanse ministerie van Defensie discussiëren er al maanden over.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Openbaar Ministerie onderzoekt de grote cyberaanval bij telecombedrijf Odido, waarbij miljoenen klantgegevens zijn gestolen. Dat heeft een woordvoerder van het OM bevestigd aan het ANP. Het gaat om een strafrechtelijk onderzoek. Meer informatie kan de zegsman op dit moment nog niet over de zaak geven.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bewoners kunnen hun lege statiegeldflessen en -blikjes voortaan mogelijk gewoon inleveren bij iemand in de straat. Statiegeld Nederland, onderdeel van inzamelingsstichting Verpact, breidt het aantal uitbetalende innamepunten uit via een nieuwe samenwerking met ViaTim. Dat is de organisatie achter een landelijk netwerk van pakketpunten aan huis.
2 uur geleden
LONDEN (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De Britse sportwagenfabrikant Aston Martin schrapt tot 20 procent van zijn personeelsbestand. Het bedrijf, met ongeveer 3000 werknemers, had het afgelopen jaar last van de importheffingen van de Amerikaanse president Donald Trump en China.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het Nederlandse VIA Outlets ontving vorig jaar meer bezoekers bij zijn elf kledingoutlets, verdeeld over negen Europese landen. Dat is volgens het bedrijf achter Batavia Stad Fashion Outlet in Lelystad onder andere te danken aan toeristen die op hun vakantie relatief goedkoop merkkleding willen inslaan.
3 uur geleden
ESSEN (ANP/BLOOMBERG) - E.ON, het Duitse moederbedrijf van Essent en Energiedirect.nl, breidt zijn investeringen uit in onder meer het Europese elektriciteitsnet. Het energieconcern meldt in zijn jaarresultaten de investeringen tussen 2026 en 2030 met 5 miljard euro op te hogen tot 48 miljard euro. Het stroomnet in Nederland en andere Europese landen raakt steeds voller en projecten voor duurzamere energie en grote verbruikers moeten concurreren om aansluitingen.
4 uur geleden