CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
NEW YORK (ANP/BLOOMBERG) - Meerdere grote olietankers lijken zaterdag de Straat van Hormuz, de ingang van de olierijke Perzische Golf, te mijden. Dat meldt persbureau Bloomberg. Dit lijkt te maken te hebben met de vrees dat de straat bij de militaire acties rond Iran kan worden betrokken.
43 minuten geleden
DUBAI (ANP) - Door de aanvallen op Iran is er in Dubai een KLM-toestel gestrand. Dat vliegtuig was al in Dubai en zou zaterdag terugvliegen naar Nederland. Dat kan nu echter niet. De passagiers hebben van KLM een hotelovernachting aangeboden gekregen, laat een woordvoerster weten na berichtgeving door NH Nieuws.
1 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - KLM mijdt zaterdag "uit voorzorg" de luchtruimen van Iran, Irak, Israël en diverse landen rond de Perzische Golf in verband met de aanvallen op Iran. Daardoor vallen de vluchten naar Tel Aviv, Dubai, Riyad en Dammam uit. Door de onzekere situatie is het niet duidelijk wat het betekent voor de vluchten van zondag, laat de luchtvaartmaatschappij zaterdagmiddag weten.
1 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - In de Perzische Golf bevinden zich op dit moment "enige tientallen" schepen onder Nederlandse vlag. Dat meldt de Koninklijke Vereniging van Nederlandse Reders (KVNR), die de ontwikkelingen in het Midden-Oosten na de aanvallen op Iran "nauwgezet" volgt. "De gevolgen voor de scheepvaart zijn op dit moment nog niet in te schatten", zegt Cathelijne Bouwkamp, adviseur op maritiem recht en security bij de organisatie.
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - De United Kingdom Maritime Trade Operations (UKMTO) heeft een waarschuwing uitgestuurd voor schepen in de zeeën rond Iran. De organisatie, die advies en coördinatie biedt op het gebied van maritieme veiligheid, stelt dat zeevarenden op moeten letten door de militaire activiteit in de regio.
3 uur geleden
WENEN (ANP/AFP) - De aanvallen op Iran van zaterdag nopen oliekartel OPEC+ mogelijk om de oliekraan extra open te draaien. OPEC+ zal de mogelijkheid van een grotere verhoging van de olieproductie overwegen wanneer belangrijke leden zondag bijeenkomen, meldt persbureau Bloomberg op basis van een van de afgevaardigden bij de organisatie.
3 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - Luchtvaartmaatschappijen verspreid over de wereld schrappen zaterdag vluchten naar het Midden-Oosten om de aanvallen van Israël en de Verenigde Staten op Iran. KLM schrapte bijvoorbeeld een vlucht naar Tel Aviv. Andere grote maatschappijen kwamen met soortgelijke maatregelen.
4 uur geleden