CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
WASHINGTON (ANP/AFP/RTR) - De Verenigde Staten, de Europese Unie en Japan hebben woensdag stappen gezet voor de vorming van een alliantie op het gebied van zeldzame grondstoffen die bijvoorbeeld nodig zijn voor de energietransitie en hightech. Die alliantie moet zorgen voor tegenwicht tegen China dat dominant is op de wereldwijde markt voor zeldzame metalen en mineralen.
27 minuten geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Het Amerikaanse volk heeft het vertrouwen in de centralebankenkoepel Federal Reserve verloren omdat de Fed de inflatie uit de hand heeft laten lopen en het inkomen van huishoudens heeft beschadigd door de rente niet sterker te verlagen. Dat heeft minister van Financiën Scott Bessent gezegd tegen de vaste commissie financiën van het Huis van Afgevaardigden in het Congres.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - De bekende Amerikaanse krant The Washington Post gaat flink snijden in haar personeelsbestand om zo de verliezen tegen te gaan. Daardoor komen de banen van ruim driehonderd van de ongeveer achthonderd journalisten bij de krant te vervallen, aldus hoofdredacteur Matt Murray, die woensdag het personeel informeerde over het banenverlies.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op de Amsterdamse aandelenbeurs is woensdag na een zenuwachtige handelssessie opnieuw lager geëindigd, na de zware verliezen de voorgaande dag. De informatieleveranciers Wolters Kluwer en RELX, die dinsdag hard omlaaggingen, lieten geen enkel herstel zien.
3 uur geleden
BEIJING (ANP/RTR) - De Europese Unie heeft "discriminerende" maatregelen genomen door een diepgaand onderzoek te beginnen naar het Chinese windmolenbedrijf Goldwind over mogelijke staatssteun voor de onderneming. Dat zei het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken woensdag in een reactie op het besluit dat dinsdag door Brussel werd aangekondigd.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De handelscommissie van het Europees Parlement gaat weer verder met de handelsdeal tussen de VS en de EU, meldt Europarlementariër en rapporteur namens de handelscommissie Bernd Lange. Enkele weken eerder was de stemming hierover op pauze gezet vanwege de dreigingen van de VS richting Groenland.
5 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Advanced Micro Devices (AMD) ging woensdag flink omlaag op de aandelenbeurzen in New York. Het chipbedrijf kwam met beter dan verwachte kwartaalresultaten, maar de vooruitzichten voor de omzet in het huidige kwartaal vielen lager uit dan waarop sommige analisten rekenden.
5 uur geleden