CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
ROTTERDAM (ANP) - De wachtlijst bij Stedin voor bedrijven voor een nieuwe of zwaardere aansluiting is vorig jaar gegroeid. In 2025 nam de wachtlijst volgens het jaarverslag van de netbeheerder toe met bijna 800 aanvragen.
2 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het dagelijks leven in Nederland is in februari 2,4 procent duurder geworden dan een jaar eerder, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van een snelle raming. Daarmee bleef de inflatie onveranderd ten opzichte van een maand eerder. In die maand nam de inflatie af tot 2,4 procent, van 2,8 procent in december.
6 minuten geleden
SINGAPORE (ANP/AFP) - De olieprijzen zijn maandag met de grootste dagstijging in vier jaar omhooggeschoten na de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran. Brent-olie, de maatstaf voor olie uit het Midden-Oosten en de Noordzee, steeg in de vroege Aziatische handel met 13 procent tot ruim 82 dollar per vat. Vrijdag sloot de prijs nog op 72,87 dollar.
17 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een verruiming van de leennormen voor huizenkopers is onwenselijk. Maar nu het maximale bedrag beperken dat huizenkopers mogen lenen bij de koop van een woning, is ook niet verstandig. Dat stellen De Nederlandsche Bank (DNB) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM) in een nieuw rapport. Dat laatste zou het voor starters namelijk nog moeilijker maken om een huis te bemachtigen.
7 uur geleden
ESSEN (ANP/DPA) - Tienduizenden reizigers van Duitse reisbureaus zitten vast in het Midden-Oosten na de aanvallen op Iran door Israël en de Verenigde Staten en de tegenaanvallen van Iran. Uit cijfers van de Duitse reisbrancheorganisatie DRV blijkt dat ongeveer 30.000 toeristen niet naar huis kunnen vliegen.
8 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Defensiebedrijven eindigden maandag bij de winnaars op de aandelenbeurzen in New York. Beleggers reageerden op de aanvallen van Israël en de Verenigde Staten op Iran die in het weekend begonnen en de vergeldingsaanvallen van Iran.
8 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/BLOOMBERG/AFP) - De rechtszaken van bedrijven over het terugbetalen van de importheffingen van de Amerikaanse president Donald Trump worden niet uitgesteld. Trump diende onlangs een verzoek in om de procedures met maximaal vier maanden uit te stellen voordat de zaken worden hervat. Een Amerikaans federaal hof van beroep wees het verzoek echter af.
10 uur geleden