CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
LONDEN (ANP/BLOOMBERG/AFP) - De economische bedrijvigheid in de eurozone is in februari sterker toegenomen dan verwacht. Volgens marktonderzoeker S&P Global komt dit vooral door een versnelling van de groei in Duitsland, de grootste economie van het eurogebied. Zo liet de omvangrijke Duitse industrie voor het eerst in meer dan 3,5 jaar weer groei zien door de hogere overheidsuitgaven aan defensie en infrastructuur.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederlandse gebruikers kunnen niet meer gokken op het Amerikaanse platform Polymarket. Daarmee lijkt de goksite gehoor te geven aan de oproep van de Kansspelautoriteit (Ksa), die had geëist dat het bedrijf de "illegale activiteit" zou staken.
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - Sportwagenfabrikant Aston Martin waarschuwt dat het verlies over vorig jaar groter uitvalt dan verwacht. Het Britse bedrijf heeft veel last van importheffingen die de Verenigde Staten onder Donald Trump hebben ingevoerd op buitenlandse auto's.
2 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De AEX-index op het Damrak krabbelde vrijdag wat op na de kleine verliesbeurt een dag eerder. Beleggers bleven voorzichtig en hielden vooral de ontwikkelingen rond een mogelijke Amerikaanse aanval op Iran in de gaten. De Amerikaanse president Donald Trump waarschuwde dat Iran de komende dagen een "betekenisvolle deal" over zijn nucleaire programma moet sluiten, want "anders gaan er slechte dingen gebeuren". Ook wordt gewacht op een belangrijk Amerikaans inflatiecijfer, dat later op de dag verschijnt.
3 uur geleden
PARIJS (ANP) - Voedingsmiddelenconcern Danone ziet op dit moment geen grote financiële gevolgen van een terugroepactie van babyvoeding. Het bedrijf riep in verschillende landen batches producten terug, omdat ze mogelijk besmet waren met een giftige stof. De "huidige geïdentificeerde financiële gevolgen" zijn "niet materieel", schrijft het bedrijf in een toelichting bij de jaarcijfers. "De impactbeoordeling zal worden afgerond zodra de terugroepacties zijn voltooid."
3 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Verenigde Staten en Indonesië hebben een handelsakkoord gesloten. Het akkoord voorziet onder meer in een tarief van 19 procent voor Indonesische goederen die de VS binnenkomen.
4 uur geleden
SAN FRANCISCO (ANP) - Nvidia staat op het punt een investering van 30 miljard dollar in ChatGPT-maker OpenAI af te ronden, schrijft de Financial Times. In september sloten de twee grote Amerikaanse AI-bedrijven nog een megadeal, waarbij Nvidia tot 100 miljard zou investeren in OpenAI. Maar daar gaan ze volgens de zakenkrant niet meer mee door.
4 uur geleden