CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
DEN HAAG (ANP) - Nederland krijgt minder bezoekers uit Azië, zoals uit China, Japan en India, over de vloer door de oorlog in het Midden-Oosten. Dat hoort het Nederlands Bureau voor Toerisme en Congressen (NBTC) vanuit de sector. Door de oorlog is het vliegverkeer tussen Azië en Europa ernstig verstoord. Dat leidt tot minder bezoek aan bij Aziaten populaire toeristische trekpleisters als het waterrijke dorp Giethoorn, de molens van Kinderdijk en het bloemenpark Keukenhof, aldus het NBTC.
43 minuten geleden
ZOETERMEER (ANP) - De Nederlandse export van bloemen en planten is in het eerste kwartaal van 2026 licht gekrompen. De totale waarde van de uitvoer van bloemen en planten bedroeg bijna 2,1 miljard euro. Dat is 0,6 procent minder dan een jaar geleden, meldt de Vereniging van Groothandelaren in Bloemkwekerijproducten (VGB).
58 minuten geleden
MANILLA (ANP/RTR/DPA) - China is boos over militaire oefeningen van de Verenigde Staten, de Filipijnen en voor het eerst ook Japan. "De komst van troepen van buiten schept verdeeldheid en confrontatie", waarschuwt China.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Brussel wil kijken hoe het de verdeling van vliegtuigbrandstof in de EU kan "optimaliseren", meldt Bloomberg op basis van concept-energiemaatregelen die het heeft ingezien. De Europese Commissie presenteert woensdag een pakket energiemaatregelen vanwege de hoge energieprijzen door de oorlog in het Midden-Oosten.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De verkoopgolf van huurwoningen neemt nauwelijks af, ondanks versoepelingen van de Wet betaalbare huur die de minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO) Elanor Boekholt-O'Sullivan heeft aangekondigd. Dat zegt Vastgoed Belang, de belangenvereniging voor particuliere verhuurders, na onderzoek onder ruim 1100 verhuurders naar aanleiding van die aangekondigde versoepelingen.
1 uur geleden
HANNOVER (ANP/DPA) - De Duitse industrie verwacht dit jaar geen groei van de productie meer, mede door de oorlog in het Midden-Oosten die voor onzekerheid bij bedrijven zorgt. Dat heeft de industriële lobbygroep BDI maandag gezegd. Voor dit jaar wordt nu hoogstens op stagnatie van de industriële productie in de grootste economie van Europa gerekend door de BDI, voluit Bundesverband der Deutschen Industrie.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Onlinewoonwinkel FonQ kan rekenen op veel interesse van partijen voor een doorstart. Dat melden de curatoren in het eerste faillissementsverslag. Om hoeveel geïnteresseerden het gaat, melden de curatoren niet.
2 uur geleden