CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
BERLIJN (ANP/DPA) - Piloten van luchtvaartmaatschappij Lufthansa gaan maandag en dinsdag staken, heeft vakbond Cockpit aangekondigd. De piloten staken voor een betere pensioensregeling en een nieuwe cao. Ook personeel van dochterondernemingen CityLine en Eurowings doet mee aan de actie, net als Lufthansa Cargo.
54 minuten geleden
DUBLIN (ANP) - Twee op de drie tankstations in Ierland zitten zaterdag aan het eind van de dag vermoedelijk zonder brandstof als de blokkades in het land aanhouden. Daarvoor waarschuwt de Ierse brancheorganisatie voor brandstoffenleveranciers bij de publieke omroep RTE. Sinds dinsdag vinden protestacties in Ierland plaats, waarbij onder meer brandstofdepots en een belangrijke raffinaderij worden geblokkeerd.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/BLOOMBERG) - Twee grote Chinese schepen geladen met ruwe olie lijken de Straat van Hormuz te passeren, schrijft persbureau Bloomberg. Enkele uren eerder is een Grieks schip door de belangrijke zeestraat gevaren. Dit zou een aanzienlijke toename betekenen van het olietransport, enkele dagen nadat een staakt-het-vuren tussen de Verenigde Staten en Iran was aangekondigd.
5 uur geleden
ANTWERPEN (ANP/BLOOMBERG/AFP) - Thailand heeft een steunpakket goedgekeurd om zijn economie te beschermen tegen de hoge olieprijzen die het gevolg zijn van de oorlog in het Midden-Oosten. Zo komt het Aziatische land met hogere brandstofsubsidies, uitkeringen en goedkopere leningen.
6 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Het Amerikaanse techconcern IBM heeft een schikking getroffen van 17 miljoen dollar met de Amerikaanse overheid, die een onderzoek had ingesteld naar het diversiteits-, gelijkheids- en inclusiebeleid van het bedrijf. Omgerekend gaat het om 14,5 miljoen euro.
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Europa kan een serieuze defensieindustrie opzetten, maar dan moet er wel meer werk gemaakt worden van standaardisatie en snellere aanbestedingsprocedures. Daarop hamert de Nederlandse bestuurder bij het Internationaal Monetair Fonds (IMF) Marnix van Rij in gesprek met het ANP.
9 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Tesla's geavanceerde rijhulpsysteem Full Self-Driving (Supervised) wordt toegelaten op de openbare weg in Nederland. Dat heeft de RDW, de vroegere Rijksdienst voor het Wegverkeer, bekendgemaakt. Met het systeem kunnen Tesla-rijders zonder handen aan het stuur door het verkeer gaan, zolang ze als bestuurder blijven opletten. Nederland is het eerste Europese land waar het zelfrijdende systeem wordt geïntroduceerd.
19 uur geleden