CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
AMSTERDAM (ANP) - Verfconcern AkzoNobel was woensdag de grote winnaar op de beurs in Amsterdam. Beleggers zetten het aandeel 19,5 procent hoger nadat bekend was geworden dat AkzoNobel begin deze maand een overnamebod van het Japanse Nippon Paint en het Amerikaanse Sherwin-Williams had afgewezen.
51 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De Autoriteit Consument & Markt (ACM) grijpt in bij energieleverancier Kikker Energie. Uit onderzoek van de toezichthouder komt naar voren dat het bedrijf zich niet houdt aan de vergunningsvoorwaarden. Kikker krijgt de tijd om verbeteringen door te voeren. Als het bedrijf dat niet doet, kan de ACM in het uiterste geval de vergunning intrekken.
1 uur geleden
NEW YORK (ANP) - De aandelenbeurzen in New York zijn overwegend hoger aan de nieuwe handelsdag begonnen. Optimisme over investeringen in AI zorgde opnieuw voor winsten bij fabrikanten van halfgeleiders, waarbij vooral gekeken wordt naar de grote behoefte aan geheugenchips. Beleggers bleven ook hoopvol over vorderingen in vredesgesprekken tussen de Verenigde Staten en Iran.
2 uur geleden
SHANGHAI (ANP/BLOOMBERG) - Het moederbedrijf van de Chinese webwinkel Temu heeft in het eerste kwartaal meer omzet geboekt. Wel viel de groei tegen vergeleken met de verwachtingen van analisten. Het bedrijf, PDD Holdings, heeft nog altijd last van hevige concurrentie in China.
3 uur geleden
FRANKFURT (ANP/RTR) - Banken in de eurozone moeten meer investeren in cyberveiligheid als ze grip willen krijgen op nieuwe AI-modellen die zwakke plekken in software kunnen vinden. Dat heeft vicepresident Luis de Guindos van de Europese Centrale Bank (ECB) woensdag gezegd.
6 uur geleden
DÜSSELDORF (ANP/DPA) - Toeleveringsketens in de chemie zullen maanden nodig hebben om te herstellen van de oorlog in het Midden-Oosten, ook als de Straat van Hormuz weer opengaat. Dat zegt een Duitse chemiemanager werkzaam bij het staatsoliebedrijf Adnoc uit de Verenigde Arabische Emiraten tegen de Duitse krant Handelsblatt. "Het herstel van toeleveringsketens gebeurt niet van de ene op de andere dag, maar zal maanden duren", verwacht Rainer Seele.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Verfproducent AkzoNobel, bekend van merken als Flexa, Sikkens en Dulux, heeft begin deze maand een overnamebod van het Japanse Nippon Paint en het Amerikaanse Sherwin-Williams afgewezen. AkzoNobel is bezig met een fusie met de Amerikaanse branchegenoot Axalta Coating Systems en gaat daarmee door.
8 uur geleden