CPB betwijfelt of nieuwe kabinet vele miljarden wel kan uitgeven
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet wil de komende jaren miljarden spenderen om Nederland verder vooruit te helpen, maar het is de vraag of dit allemaal binnen de kabinetsperiode gaat lukken. Het Centraal Planbureau (CPB) wijst in een doorrekening van het coalitieakkoord op de grote krapte op de arbeidsmarkt. Je kunt dan wel veel extra overheidsuitgaven plannen, maar het zal heel lastig worden om genoeg geschikt personeel te vinden om alles uit te voeren.
De belangrijke adviseur van het kabinet houdt er daarom rekening mee dat niet alle geplande middelen binnen de kabinetsperiode kunnen worden besteed. Dit speelt met name voor de plannen op het gebied van infrastructuur, defensie en voor de woningbouw.
Het CPB waarschuwt daarnaast dat de grote omvang van het pakket negatieve bijeffecten kan hebben. Het risico bestaat dat extra overheidsuitgaven eerder de lonen en prijzen zullen aanjagen dan de economische activiteit, geven de rekenmeesters bijvoorbeeld aan. En dat terwijl de inflatie de laatste tijd al erg hoog is.
Verwachting
Ook zouden de financiële lasten voor toekomstige generaties fors toenemen, doordat de staatsschuld de komende decennia hard kan oplopen. Daarbij speelt mee dat het CPB denkt dat bepaalde zaken, anders dan het kabinet aanneemt, structureel op de kosten kunnen blijven drukken. Van een aantal bezuinigingen in de zorg vindt het CPB dat er nog extra maatregelen nodig zijn om ook daadwerkelijk voor een bezuiniging te zorgen.
Over de gehele linie zal de economie door de gemaakte plannen wel harder groeien dan anders het geval zou zijn geweest. Daarbij is de verwachting dat de werkgelegenheid bij de overheid en in het onderwijs zal toenemen, en dat de werkloosheid zal dalen. Op de langere termijn zou het coalitieakkoord leiden tot een lichte daling van de structurele werkgelegenheid, maar ook tot een iets gelijkere inkomensverdeling. Het nieuwe beleid zou er verder voor zorgen dat de lichte afname van de koopkracht van huishoudens wat wordt gecompenseerd.
Anders dan in het verleden hebben de coalitiepartijen hun plannen niet op voorhand laten doorrekenen door het CPB, ook omdat niet alle maatregelen al tot in detail zijn uitgewerkt. Dat zou meer ruimte moeten bieden aan bewindslieden en aan de Tweede Kamer om hun stempel te drukken op het beleid. Maar de Tweede Kamer nam daar geen genoegen mee en vroeg formateur Mark Rutte om toch een doorrekening te laten maken, nog voor het debat over de regeringsverklaring. Dat staat voor volgende week dinsdag en woensdag op de agenda.
Meer uit Financieel
BRUSSEL (ANP) - De Europese Commissie is akkoord gegaan met een grote zuivelsamensmelting waarbij ook het Nederlandse DOC Kaas is betrokken. De Zweeds-Deense zuivelcoöperatie Arla Foods mag van Brussel het Duitse DMK en het uit 1895 stammende DOC Kaas inlijven. De commissie ziet geen reden om voorwaarden te stellen omdat er geen gevaren zijn voor de concurrentie.
59 minuten geleden
MILAAN (ANP/BLOOMBERG) - Sportwagenfabrikant Ferrari was donderdag een stevige winnaar op de beurs in Milaan na geruststellende woorden van topman Benedetto Vigna. Hij verklaarde dat er al bestellingen binnen zijn voor het eerste volledig elektrische model van het Italiaanse bedrijf. Eerder deze week kreeg de beurskoers nog een knauw na een golf aan kritiek op de gepresenteerde Ferrari Luce die 550.000 euro kost.
2 uur geleden
GENÈVE (ANP) - De oorlog in het Midden-Oosten heeft ervoor gezorgd dat het aantal vliegtuigpassagiers wereldwijd vorige maand is gedaald. Volgens de internationale luchtvaartbrancheorganisatie IATA vlogen mensen in april 3,4 procent minder dan in dezelfde maand in 2025.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Warenhuisketen de Bijenkorf heeft veel last van zuinige consumenten. De klantbestedingen zijn afgelopen jaar op vergelijkbare basis met meer dan 8 procent gedaald. De Bijenkorf merkte ook dat zijn webshop minder bezoekers kreeg dan een jaar eerder.
4 uur geleden
NEW YORK (ANP) - Snowflake ging donderdag hard omhoog op de beurzen in New York. De clouddienstverlener en softwareontwikkelaar verhoogde de omzetverwachting voor het hele jaar na beter dan verwachte kwartaalresultaten. Ook tekende het bedrijf een meerjarige overeenkomst van 6 miljard dollar met Amazon voor het gebruik van de clouddiensten en chips van Amazon Web Services, de clouddivisie van het tech- en webwinkelconcern. Het aandeel Snowflake werd bijna 34 procent meer waard.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Consumentenbond is kritisch op prijsverhogingen die telecomaanbieders KPN en Ziggo hebben aangekondigd. De belangenbehartiger betwijfelt of die rechtmatig zijn en wil beide bedrijven erover spreken.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Grootverbruikers van gas, zoals regionale netbeheerders, elektriciteitscentrales en grote industriële afnemers, betalen volgend jaar iets hogere tarieven voor het landelijke gastransport. Dat meldt de Autoriteit Consument & Markt (ACM), die de maximale tarieven van Gasunie Transport Services (GTS) heeft vastgesteld.
6 uur geleden