Commissie pleit voor teruggave roofkunst uit ex-koloniën
DEN HAAG (ANP) - De Staat moet voormalig door Nederland gekoloniseerde landen aanbieden geroofde kunst en culturele voorwerpen zonder voorwaarden terug te geven. Dat stelt de Adviescommissie Nationaal Beleidskader Koloniale Collecties in een rapport dat woensdag is overhandigd aan minister Ingrid van Engelshoven van Cultuur.
De commissie werd vorig jaar op verzoek van de minister ingesteld door de Raad voor Cultuur, met als opdracht een advies te formuleren over de omgang met koloniale collecties. Specifiek wilde de minister weten wat ze moet doen met voorwerpen die uit voormalig gekoloniseerde landen werden geroofd. Het gaat om spullen uit de periode vanaf het begin van de zeventiende eeuw, toen Nederlandse schepen voor het eerst richting Azië vertrokken en 1975, toen Suriname onafhankelijk werd. In totaal zijn er honderdduizenden van deze voorwerpen in Nederland. Zo heeft Nederland, op Indonesië zelf na, de grootste collectie van Indonesische cultuurgoederen ter wereld.
In het Rijksmuseum ligt bijvoorbeeld de diamant van Banjarmasin, die zijn naam te danken heeft aan een Indonesische sultan. Nederland kreeg de diamant in handen nadat het in 1859 de macht in het gebied had overgenomen. De diamant wordt ook door het Rijksmuseum zelf aangeduid als "oorlogsbuit".
Verantwoordelijkheid
De adviescommissie vindt dat Nederland "verantwoordelijkheid moet nemen voor zijn koloniale verleden" door te erkennen dat er voorwerpen gestolen zijn. Er moet de landen die vroeger een Nederlandse kolonie waren, waaronder Suriname, Indonesië en de Caribische eilanden, volgens de commissie "onvoorwaardelijke teruggave" worden aangeboden van voorwerpen die onvrijwillig aan Nederland zijn afgestaan.
Voorzitter van de commissie Lilian Gonçalves-Ho Kang You: "Het gaat erom dat ieder mens zijn geschiedenis wil kennen en kunnen doorvertellen aan de hand van zijn erfgoed. Dat dit erfgoed zich vaak buiten de wil van de bevolking niet meer in het eigen land bevindt is een historisch onrecht. Dat onrecht moet worden erkend en er moet bereidheid zijn het zoveel mogelijk te willen herstellen. Daarmee gaat het dus om een moreel onderwerp, dat niet voor niets steeds meer in de belangstelling staat."
Houding
De commissie benadrukt het belang van het "respecteren van de opvattingen en wensen" van deze landen. Nederland moet ervoor waken geen "neokoloniale houding" aan te nemen door enkel vanuit de eigen opvattingen naar het onderwerp te kijken.
Verder wil de commissie dat ook verzoeken van landen die geen Nederlandse kolonie waren en verzoeken over voorwerpen die niet zijn geroofd serieus worden genomen. Er moet een onafhankelijke adviescommissie worden opgericht, die de overheid moet helpen verzoeken te behandelen. Een speciaal op te richten Expertisecentrum Herkomst Koloniale Objecten moet zich focussen op onderzoek naar de herkomst van voorwerpen en het optuigen van een database.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Alle 218 demonstranten die vrijdag zijn aangehouden bij de bouwplaats van een datacentrum van Microsoft in Amsterdam zijn weer vrij. Een van hen heeft de nacht in een politiecel doorgebracht en mocht in de loop van de dag naar huis, zegt een politiewoordvoerder zaterdag.
9 uur geleden
DINTELOORD (ANP) - De politie heeft deze week in het Brabantse dorp Dinteloord bijna 10.000 cobra's, lawinepijlen en zware shells (mortierbommen) gevonden in een garagebox aan de De Vriesstraat. Een 25-jarige man uit Dinteloord is woensdagavond aangehouden en vrijdagavond nog een 42-jarige man uit Steenbergen, meldt de politie zaterdag.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Massadonor Simon heeft afspraken gemaakt met de Stichting Donorkind over het doneren van zijn sperma. De stichting meldt dat Simon een contract heeft getekend waarin staat dat hij geen zaad meer mag doneren en ook niet aan nieuwe wensouders mag laten weten dat hij dat zou willen. Ook moet de donor het zaad dat nog bij klinieken ligt opgeslagen laten vernietigen.
14 uur geleden
DE BILT (ANP) - De eerste officiële vorst van het najaar is een feit, meldt Weeronline. In De Bilt zakte de temperatuur zaterdagochtend vroeg naar -1,4 graden. Lokaal werd in de nacht van donderdag op vrijdag al de eerste vorst gemeten. Dat gebeurde in het zuiden van het land, op plekken in Brabant, Limburg en delen van Zeeland.
18 uur geleden
GROU (ANP) - De A32 ter hoogte van het Friese Grou is vrijdagavond even voor middernacht in beide richtingen heropend. De weg ging donderdagavond dicht door een gevaarlijke situatie bij het Aquaduct Mid-Fryslân. De glasplaten van de lampen boven het wegdek konden naar beneden vallen. De werkzaamheden zijn sneller dan verwacht afgerond. Eerder vrijdagavond ging de weg in één rijrichting alweer open.
23 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil dat kinderen niet meer automatisch alleen de achternaam van hun vader krijgen, als de ouders het niet eens worden over de naam. Een aangenomen motie van die strekking van PRO en D66 is vertaald in een wetsvoorstel dat in januari in consultatie gaat. Belanghebbenden krijgen dan de gelegenheid hun mening te geven voor het wetsvoorstel wordt ingediend.
1 dag geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie heeft vrijdag naar schatting tussen de 150 en 200 demonstranten aangehouden bij de bouwplaats van een datacentrum van Microsoft aan de Plimsollweg in Amsterdam-West. Ze worden verdacht van huisvredebreuk, meldt de politie.
1 dag geleden