Commissie pleit voor teruggave roofkunst uit ex-koloniën
DEN HAAG (ANP) - De Staat moet voormalig door Nederland gekoloniseerde landen aanbieden geroofde kunst en culturele voorwerpen zonder voorwaarden terug te geven. Dat stelt de Adviescommissie Nationaal Beleidskader Koloniale Collecties in een rapport dat woensdag is overhandigd aan minister Ingrid van Engelshoven van Cultuur.
De commissie werd vorig jaar op verzoek van de minister ingesteld door de Raad voor Cultuur, met als opdracht een advies te formuleren over de omgang met koloniale collecties. Specifiek wilde de minister weten wat ze moet doen met voorwerpen die uit voormalig gekoloniseerde landen werden geroofd. Het gaat om spullen uit de periode vanaf het begin van de zeventiende eeuw, toen Nederlandse schepen voor het eerst richting Azië vertrokken en 1975, toen Suriname onafhankelijk werd. In totaal zijn er honderdduizenden van deze voorwerpen in Nederland. Zo heeft Nederland, op Indonesië zelf na, de grootste collectie van Indonesische cultuurgoederen ter wereld.
In het Rijksmuseum ligt bijvoorbeeld de diamant van Banjarmasin, die zijn naam te danken heeft aan een Indonesische sultan. Nederland kreeg de diamant in handen nadat het in 1859 de macht in het gebied had overgenomen. De diamant wordt ook door het Rijksmuseum zelf aangeduid als "oorlogsbuit".
Verantwoordelijkheid
De adviescommissie vindt dat Nederland "verantwoordelijkheid moet nemen voor zijn koloniale verleden" door te erkennen dat er voorwerpen gestolen zijn. Er moet de landen die vroeger een Nederlandse kolonie waren, waaronder Suriname, Indonesië en de Caribische eilanden, volgens de commissie "onvoorwaardelijke teruggave" worden aangeboden van voorwerpen die onvrijwillig aan Nederland zijn afgestaan.
Voorzitter van de commissie Lilian Gonçalves-Ho Kang You: "Het gaat erom dat ieder mens zijn geschiedenis wil kennen en kunnen doorvertellen aan de hand van zijn erfgoed. Dat dit erfgoed zich vaak buiten de wil van de bevolking niet meer in het eigen land bevindt is een historisch onrecht. Dat onrecht moet worden erkend en er moet bereidheid zijn het zoveel mogelijk te willen herstellen. Daarmee gaat het dus om een moreel onderwerp, dat niet voor niets steeds meer in de belangstelling staat."
Houding
De commissie benadrukt het belang van het "respecteren van de opvattingen en wensen" van deze landen. Nederland moet ervoor waken geen "neokoloniale houding" aan te nemen door enkel vanuit de eigen opvattingen naar het onderwerp te kijken.
Verder wil de commissie dat ook verzoeken van landen die geen Nederlandse kolonie waren en verzoeken over voorwerpen die niet zijn geroofd serieus worden genomen. Er moet een onafhankelijke adviescommissie worden opgericht, die de overheid moet helpen verzoeken te behandelen. Een speciaal op te richten Expertisecentrum Herkomst Koloniale Objecten moet zich focussen op onderzoek naar de herkomst van voorwerpen en het optuigen van een database.
Meer uit Binnenland
SEXBIERUM (ANP) - Boeren houden maandagavond in het Friese Sexbierum een protestactie tegen de stikstofplannen van het kabinet. De boeren hebben zich met meer dan honderd trekkers verzameld op een weiland langs de A31.
34 minuten geleden
OMMEN (ANP) - Met tientallen trekkers zijn boeren maandagavond samengekomen bij het gemeentehuis van Ommen. Ze overhandigden daar een brandbrief aan het college van burgemeester en wethouders waarin ze hun zorgen uiten over de stikstofplannen van het kabinet. Locoburgemeester Alice van den Nieuwboer nam de brief in ontvangst.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Reisorganisatie Sawadee heeft nog vier groepen Nederlanders van ieder ongeveer twintig reizigers in het door een aardbeving getroffen Colombia, zegt een woordvoerder. Volgens de zegsman is niemand gewond geraakt.
1 uur geleden
ENKHUIZEN (ANP) - De twee mannen die ervan worden verdacht dat ze vorige week iemand hebben doodgestoken in Enkhuizen blijven voorlopig vastzitten. De rechtbank heeft hun voorarrest met veertien dagen verlengd.
3 uur geleden
DOETINCHEM (ANP) - In en rond tien natuurgebieden in het werkgebied van Waterschap Rijn en IJssel mag vanaf woensdag geen grondwater meer worden opgepompt voor beregening. Het schap stelt dat de tijdelijke maatregel nodig is om in deze droge periode "onherstelbare schade aan kwetsbare natuur te voorkomen".
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie heeft tijdens een doorzoeking afgelopen week in de Haagse wijk Duindorp 586 kilo drugs gevonden. Daarnaast zijn er negen mannen aangehouden, meldt de politie maandag. Een van de verdachten is inmiddels vrijgelaten, maar blijft verdachte in het onderzoek. De overige acht verdachten worden woensdag 12 augustus voorgeleid bij de rechter-commissaris.
4 uur geleden
GORINCHEM (ANP) - Tussen 3 en 7 augustus reden iedere dag 1600 vrachtwagens en touringcars over de Merwedebrug, laat Rijkswaterstaat weten. Dat is minder dan de 2000 tot 2500 zware voertuigen per dag die eerder nog het vrachtwagenverbod op de verzwakte brug negeerden, en veel minder dan de 18.000 van voordat het verbod inging op 18 juli.
5 uur geleden