Comité: nog steeds grote steun onder Nederlanders voor 4 en 5 mei
AMSTERDAM (ANP) - Een grote meerderheid van de Nederlanders vindt het nog steeds belangrijk stil te staan bij de Nationale Dodenherdenking op 4 mei en Bevrijdingsdag een dag later. Dat meldt het Nationaal Comité 4 en 5 mei op basis van het Nationaal Vrijheidsonderzoek 2022. Van de mensen die na de Russische inval in Oekraïne deelnamen aan het onderzoek, maken ruim zes op de tien zich het meeste zorgen om oorlog.
Nederlanders vinden 4 en 5 mei met name belangrijk vanwege het saamhorigheidsgevoel en omdat zij het van wezenlijk belang vinden stil te staan bij de mensen die gestorven zijn voor de vrijheid. Ook speelt mee dat men het belangrijk vindt te beseffen "dat zoiets als de Tweede Wereldoorlog niet meer zou mogen plaatsvinden", stelt het comité.
Het draagvlak voor 4 mei is vrijwel onaangetast: 83 procent geeft aan de Nationale Herdenking (heel) belangrijk te vinden. Dat was een jaar eerder 85 procent. Voor Bevrijdingsdag is er een lichte daling te zien. Waar vorig jaar 79 procent aangaf veel waarde te hechten aan die feestdag, is dat nu 75 procent.
Onderzoek
Het comité liet ook onderzoek doen naar de gevoelens die de vaderlandse geschiedenis oproept bij Nederlanders. Daaruit komt naar voren dat circa een op de vijf mensen "dankbaarheid en trots" voelt. "Men voelt zich dankbaar voor de bevrijding, de bevrijders en om in Nederland te mogen wonen", stelt het comité. Nederlanders zijn vaak trots dat hun 'landje' op bepaalde vlakken 'groot' was en denken dan aan bijvoorbeeld de Gouden Eeuw en de strijd tegen het water.
Een op de tien respondenten gaf aan schaamte te ervaren bij het verleden van Nederland, waarbij de koloniale tijd en het slavernijverleden vaak worden aangehaald. Hierin zien de onderzoekers "aanzienlijke verschillen" tussen bevolkingsgroepen. Nederlanders van Indonesische afkomst voelen het vaakst schaamte bij het verleden van ons land. Bij mensen van Antilliaanse of Surinaamse komaf gaat het vaker om boosheid.
Feestdag
Het Nationaal Vrijheidsonderzoek is een jaarlijks onderzoek naar het draagvlak voor herdenken en vieren in Nederland. Onderzoeksbureau Centerdata voerde dit onderzoek uit in opdracht van het Nationaal Comité 4 en 5 mei. Dit jaar deden ruim 1300 Nederlanders mee.
Overigens is 5 mei een officiële feestdag, maar geldt wel voor veel mensen dat ze een keer in de vijf jaar een vrije dag hebben. Er gaan al jaren geluiden op daar verandering in te brengen en van Bevrijdingsdag jaarlijks een vrije dag te maken. Volgens Piet Fortuin van vakbond CNV kan zo'n extra feestdag mogelijk meer opleveren dan kosten. "Mensen geven veel geld uit op zo'n feestdag, bijvoorbeeld in festivals en in de horeca. Ook kan een feestdag ontstressend werken. Belangrijk in een tijd dat werkgevers jaarlijks een paar miljard aan verzuimkosten als gevolg van stress uitgeven."
Meer uit Binnenland
LEIDEN (ANP) - Mensen met een niet-westerse afkomst, zoals Surinaamse en Marokkaanse Nederlanders, zijn nog altijd ondervertegenwoordigd in de registers van donoren van bloed, stamcellen en organen. Omdat de kans op een donormatch het grootst is bij mensen met dezelfde afkomst, hebben patiënten met deze achtergrond minder goede overlevingskansen. Daarvoor waarschuwen de Nederlandse Transplantatie Stichting (NTS), de stichting Sanquin Bloedvoorziening en de stichting Matchis. De drie donororganisaties zeggen voor het eerst de handen ineen te slaan om deze kansenongelijkheid aan te pakken.
1 uur geleden
ERBIL (ANP) - Het Nederlandse consulaat in de hoofdstad van de Koerdische regio in Irak, Erbil, heeft dringend aangeraden hotels in de stad te mijden. In de boodschap wordt gesproken van "onbevestigde signalen over een mogelijke aanslag op hotels in Erbil". De boodschap noemt vier namen van hotels die mogelijk gevaar lopen.
9 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - Een melding dat de moordenaar van de Amerikaanse studente Mieke Oort is overleden, brengt "een golf van emoties met zich mee" voor de nabestaanden van Mieke. Dat meldt advocaat Sébas Diekstra in een reactie. De 21-jarige Oort werd in 2022 in Leeuwarden vermoord door Thomas R. uit Leek in een zaak die bekendstond als de 'Tindermoord'.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Buitenlandse Zaken heeft vanwege de veiligheidsrisico's in Bahrein het reisadvies aangescherpt naar rood. Dat betekent dat mensen wordt afgeraden om naar Bahrein te reizen, in welke situatie dan ook. "Het is er te gevaarlijk. De Nederlandse ambassade kan u niet helpen als u in de problemen komt," schrijft het ministerie.
12 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De optocht van mensen die in Amsterdam de aanvallen op Iran en de dood van de Iraanse leider Ali Khamenei vierden, is na zo'n twee uur geëindigd bij het Amerikaanse consulaat aan het Museumplein. Enkele duizenden mensen trokken zondagmiddag vanuit de Dam dansend, zingend en leuzen scanderend door het centrum.
13 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Honderden mensen dansen en klappen zondagmiddag op de Dam in Amsterdam na de aanvallen van de VS en Israël op Iran en de dood van ayatollah Ali Khamenei en andere prominenten van zijn regime. Velen dragen Iraanse vlaggen van voor de revolutie bij zich, ziet een ANP-verslaggever.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Bij de Iraanse ambassade in Den Haag vieren zo'n tweehonderd mensen feest na de dodelijke aanvallen van Israël en de Verenigde Staten op het regime van Iran. Meerdere kopstukken, onder wie ayatollah Ali Khamenei, kwamen daarbij om. Het Iraanse volkslied klinkt en er is een metersgrote Iraanse vlag uitgerold waarmee wordt gedanst, ziet een ANP-verslaggever.
16 uur geleden