Comité: nog steeds grote steun onder Nederlanders voor 4 en 5 mei
AMSTERDAM (ANP) - Een grote meerderheid van de Nederlanders vindt het nog steeds belangrijk stil te staan bij de Nationale Dodenherdenking op 4 mei en Bevrijdingsdag een dag later. Dat meldt het Nationaal Comité 4 en 5 mei op basis van het Nationaal Vrijheidsonderzoek 2022. Van de mensen die na de Russische inval in Oekraïne deelnamen aan het onderzoek, maken ruim zes op de tien zich het meeste zorgen om oorlog.
Nederlanders vinden 4 en 5 mei met name belangrijk vanwege het saamhorigheidsgevoel en omdat zij het van wezenlijk belang vinden stil te staan bij de mensen die gestorven zijn voor de vrijheid. Ook speelt mee dat men het belangrijk vindt te beseffen "dat zoiets als de Tweede Wereldoorlog niet meer zou mogen plaatsvinden", stelt het comité.
Het draagvlak voor 4 mei is vrijwel onaangetast: 83 procent geeft aan de Nationale Herdenking (heel) belangrijk te vinden. Dat was een jaar eerder 85 procent. Voor Bevrijdingsdag is er een lichte daling te zien. Waar vorig jaar 79 procent aangaf veel waarde te hechten aan die feestdag, is dat nu 75 procent.
Onderzoek
Het comité liet ook onderzoek doen naar de gevoelens die de vaderlandse geschiedenis oproept bij Nederlanders. Daaruit komt naar voren dat circa een op de vijf mensen "dankbaarheid en trots" voelt. "Men voelt zich dankbaar voor de bevrijding, de bevrijders en om in Nederland te mogen wonen", stelt het comité. Nederlanders zijn vaak trots dat hun 'landje' op bepaalde vlakken 'groot' was en denken dan aan bijvoorbeeld de Gouden Eeuw en de strijd tegen het water.
Een op de tien respondenten gaf aan schaamte te ervaren bij het verleden van Nederland, waarbij de koloniale tijd en het slavernijverleden vaak worden aangehaald. Hierin zien de onderzoekers "aanzienlijke verschillen" tussen bevolkingsgroepen. Nederlanders van Indonesische afkomst voelen het vaakst schaamte bij het verleden van ons land. Bij mensen van Antilliaanse of Surinaamse komaf gaat het vaker om boosheid.
Feestdag
Het Nationaal Vrijheidsonderzoek is een jaarlijks onderzoek naar het draagvlak voor herdenken en vieren in Nederland. Onderzoeksbureau Centerdata voerde dit onderzoek uit in opdracht van het Nationaal Comité 4 en 5 mei. Dit jaar deden ruim 1300 Nederlanders mee.
Overigens is 5 mei een officiële feestdag, maar geldt wel voor veel mensen dat ze een keer in de vijf jaar een vrije dag hebben. Er gaan al jaren geluiden op daar verandering in te brengen en van Bevrijdingsdag jaarlijks een vrije dag te maken. Volgens Piet Fortuin van vakbond CNV kan zo'n extra feestdag mogelijk meer opleveren dan kosten. "Mensen geven veel geld uit op zo'n feestdag, bijvoorbeeld in festivals en in de horeca. Ook kan een feestdag ontstressend werken. Belangrijk in een tijd dat werkgevers jaarlijks een paar miljard aan verzuimkosten als gevolg van stress uitgeven."
Meer uit Binnenland
BRUSSEL (ANP) - Volgens demissionair premier Dick Schoof is de top van EU-regeringsleiders van donderdagavond "geen crisistop". Het is volgens hem een top over de trans-Atlantische relaties, zei hij bij aankomst in Brussel. "De angel is er sinds gisteren wel uit."
10 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Twintig inwoners van Utrecht kunnen nog niet terug naar huis als gevolg van de explosie in de Visscherssteeg vorige week donderdag, meldt de gemeente Utrecht in een raadsbrief. Zij hebben allemaal tijdelijk onderdak gekregen.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet vindt het 'niet verstandig' als Nederland in Europa pleit voor de mogelijke inzet van verregaande handelssancties tegen de VS, zolang die de claim op Groenland niet laten varen. "Vrijwel iedereen zegt nu: we escaleren nu verder niet," zegt defensieminister Ruben Brekelmans (VVD) over de houding van andere Europese landen. Hij wil op dit moment geen "dreigement of politiek signaal" afgeven richting de VS.
10 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het boek Het ultieme geheim van Dan Brown was het bestverkochte boek van 2025. Dat heeft de Stichting Collectieve Propaganda van het Nederlandse Boek (CPNB) bekendgemaakt. In Het ultieme geheim raakt hoogleraar kunstgeschiedenis Robert Langdon betrokken bij een moordmysterie in Praag. Het is het nieuwe boek in dezelfde reeks als De Da Vinci Code. Het boek is ruim 234.000 keer verkocht. Dat is bijna 40 procent meer dan het bestverkochte boek van het jaar daarvoor, De Camino van Anya Niewierra
11 uur geleden
VLISSINGEN (ANP) - De eerste bewoners van de seniorenflat in Vlissingen waar vorige week een explosie en brand waren, kunnen volgende week woensdag terug naar hun huizen. De woningen zijn bewoonbaar gemaakt, laat woningcorporatie l'escaut weten.
12 uur geleden
DE BILT (ANP) - In het noorden van Nederland geldt komende nacht en vrijdagochtend code oranje, omdat het daar door ijzel "verraderlijk glad" kan worden. "Er is hierdoor een grote kans op ongelukken door gladde wegen, fietspaden en voetpaden. De gladheid is moeilijk te zien, wat het extra gevaarlijk maakt", waarschuwt het KNMI.
13 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - De Afghaanse vrouw die onlangs in een documentaire van Hila Noorzai te zien was, is vrijgelaten. Dat meldt AVROTROS op Instagram.
13 uur geleden