College: mensenrechten onder druk door monitoring demonstranten
UTRECHT (ANP) - De Nederlandse overheid verzamelt steeds meer informatie over demonstraties en demonstranten, constateert het College voor de Rechten van de Mens in zijn jaarlijkse rapportage. Het kan daarbij gaan om gevoelige informatie zoals politieke of religieuze overtuiging. Mensen die willen demonstreren, kunnen zich belemmerd voelen door het idee dat de overheid hen in de gaten houdt en informatie over hen en hun denkbeelden verzamelt. Door dit zogeheten chilling effect kunnen mensenrechten onder druk komen te staan, zo waarschuwt het College.
Om demonstraties te faciliteren en veilig te laten verlopen, heeft de overheid informatie nodig. Het College heeft onderzocht welke informatie overheden verzamelen rond demonstraties en welke voorstellen er liggen om nieuwe manieren van informatieverzameling toe te staan.
Bijna alle demonstraties in Nederland verlopen zonder incidenten. Toch willen politici na incidenten vaak strengere regels en meer controle, ziet het College. Politie en gemeenten kunnen dan bijvoorbeeld meekijken op sociale media, gebruiken camera's op straat of zetten speciale teams in om informatie te verzamelen. Volgens het College ontbreekt duidelijke wetgeving over digitale controle. Te veel monitoring leidt tot wantrouwen, en volgens de rapportage staat dat op gespannen voet met mensenrechten.
Zorgelijke ontwikkeling
"Mensen moeten zich vrij voelen om op te komen voor wat zij belangrijk vinden", zegt Rick Lawson, voorzitter van het College. "Als de overheid te veel informatie verzamelt over demonstranten, bestaat het risico dat mensen afhaken uit angst om in beeld te komen." Lawson spreekt van een zorgelijke ontwikkeling. "Het demonstratierecht is een onmisbaar onderdeel van de democratische rechtsstaat."
Om de democratische rechtsstaat te beschermen, roept het College bestuurders en wetgevers op om te stoppen met wat de 'regel-reflex' wordt genoemd. Dat is de drang om na een incident meteen nieuwe regels in te voeren en extra bevoegdheden te eisen om risico's in de toekomst te beperken. In plaats daarvan spoort het College aan tot transparantie en vertrouwen in burgers, en de noodzaak van een duidelijk wettelijk kader dat de rechten en privacy van demonstranten waarborgt.
"Het verzamelen, bewaren en delen van persoonlijke gegevens zonder duidelijke wettelijke grondslag is op zichzelf al problematisch, maar alle maatregelen samen kunnen ertoe leiden dat inbreuken ontstaan op mensenrechten", aldus Lawson.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Het Amsterdam Museum heeft een voor het museum iconisch schilderij verworven op de kunstbeurs PAN. Het is Musicerende Amsterdamse Burgerweeshuismeisjes (1889) van Thérèse Schwartze. Het laat een groepje zingende meisjes zien in de rood-zwarte jurken die alle jonge bewoonsters van het weeshuis droegen.
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De kunstbeurs PAN Amsterdam in de RAI heeft afgelopen week 44.000 bezoekers getrokken. Dat zijn er 2000 minder dan de editie van vorig jaar. Toch is directeur Mark Grol tevreden. "We hebben belangrijke verkopen gezien in uiteenlopende segmenten, van oude meesters en moderne kunst tot Aziatische kunst en bijzondere verzamelobjecten."
11 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De politie heeft zondag vier mensen aangehouden tijdens de Rode Lijn-demonstratie in Amsterdam. Verder is het protest volgens de politie rustig en beheerst verlopen.
13 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De laatste deelnemers aan de Rode Lijn-demonstratie zijn zondag even na 17.15 uur aangekomen op het Museumplein in Amsterdam, zien ANP-verslaggevers. Daarmee is de mars tegen de oorlog in Gaza ten einde gekomen. De demonstranten liepen vanaf het Museumplein een ronde om het Vondelpark en kwamen gedurende de middag in groepen terug op het plein.
13 uur geleden
SCHIEDAM (ANP) - De man die zaterdag werd doodgeschoten in Schiedam was 19 jaar oud en woonde in de Zuid-Hollandse plaats. Een tweede persoon werd gewond naar een ziekenhuis gebracht en is inmiddels buiten levensgevaar. Een derde slachtoffer raakte lichtgewond, meldde de politie zondag.
14 uur geleden
APELDOORN (ANP) - De politie is niet ingeschakeld om in te grijpen bij de blokkade van de spelersbus van De Graafschap. Een woordvoerder van de eenheid Oost-Nederland laat weten dat er geen ondersteuningsverzoek is gekomen vanuit de voetbalclub uit Doetinchem. Supporters van De Graafschap blokkeerden de spelersbus bij het stadion, om te voorkomen dat de bus naar Arnhem zou vertrekken voor de wedstrijd tegen Vitesse. De wedstrijd in de eerste divisie werd uiteindelijk afgelast.
15 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Aan de vierde Rode Lijn-demonstratie, opnieuw in Amsterdam, doen volgens een voorlopige schatting van de organisatie zeker 200.000 deelnemers mee. Dat meldt mede-initiatiefnemer Amnesty International. Het aantal is gebaseerd op onder andere crowdcontrolprogramma's en camerabeelden van bovenaf, legt een woordvoerder uit.
16 uur geleden