Chili wijst nieuwe grondwet af in referendum
SANTIAGO (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Chili heeft via een referendum een nieuwe progressieve grondwet afgewezen. Met praktisch alle stemmen geteld blijkt 62 procent van de kiezers tegen de nieuwe grondwet te zijn en slechts 38 procent voor. Het campagneteam dat voor aanname van de nieuwe grondwet streed, heeft zijn verlies officieel toegegeven.
Kiezers gingen zondag massaal naar de stembus. Alle burgers van Chili waren dan ook verplicht om in het referendum hun stem uit te brengen. Bijna 80 procent van de Chilenen stemde in oktober 2020 nog voor het aanpassen van de bestaande grondwet, die stamt uit de tijd van dictator Augusto Pinochet. Die was van 1973 tot 1990 aan de macht.
Die stemming in 2020 kwam een jaar nadat meer dan een miljoen mensen de straat op waren gegaan in de hoofdstad Santiago, uit protest tegen een verhoging van de openbaarvervoertarieven. Bij de daaropvolgende sociale onrust tegen de enorme sociaaleconomische ongelijkheid in het Zuid-Amerikaanse land vielen dertig doden en duizenden gewonden. Een van de eisen van de betogers was een nieuwe grondwet.
Tegenvaller
De nieuwe tekst diende te worden opgesteld door burgers. Het land installeerde daartoe in juli 2021 een comité, bestaande uit 155 mensen. Onder de afgevaardigden waren onder anderen advocaten, docenten, wetenschappers en journalisten. De helft van het comité bestond uit vrouwen. Ook werden er zeventien inheemse afgevaardigden gekozen.
De nieuwe grondwet had de macht van de elite moeten verminderden en de welvaart eerlijker moeten verdelen over de inwoners van Chili. Ook had zij sociale rechten, het milieu, gendergelijkheid en inheemse rechten beter moeten waarborgen. Maar de Chileense kiezer was dus niet tevreden met de nieuw opgestelde tekst. De huidige grondwet biedt veel meer ruimte aan vrijemarktwerking, wat Chili tot een geliefd land voor buitenlandse investeerders maakt.
De uitkomst is een fikse tegenvaller voor de nieuwe linkse president Gabriel Boric. Hij rekende erop dat de nieuwe grondwet hem zou helpen de belasting-, pensioen- en arbeidsstelsels te kunnen hervormen. Hij zei in een reactie op de uitslag dat het volk heeft laten zien "dat het democratie wil en waardeert, en dat het daarop rekent bij het overwinnen van meningsverschillen en bij het boeken van vooruitgang". Vervolgens riep hij alle politieke krachten in Chili op om zo snel mogelijk met nieuwe afspraken te komen over de toekomst van het "nieuwe grondwettelijke proces" dat na de stemming in 2020 in gang werd gezet.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP) - De NAVO houdt voor het eerst een militaire oefening met Servië. De verstandhouding tussen het bondgenootschap en een van de weinige Europese landen die nog niet bij de NAVO of de EU horen is vaak moeizaam. Tijdens de Kosovo-oorlog in 1999 bombardeerde de NAVO Servië.
27 minuten geleden
WENEN (ANP) - Vier mensen die het optreden van Israël in de eerste halve finale van het Eurovisie Songfestival verstoorden zijn daarna uit de zaal verwijderd. Dat bevestigen de Oostenrijkse omroep ORF en songfestivalorganisator European Broadcasting Union desgevraagd aan het ANP.
8 uur geleden
WENEN (ANP) - Israël heeft zich dinsdag in Wenen zoals verwacht geplaatst voor de finale van het Eurovisie Songfestival. Het omstreden land, dat meedoet met zanger Noam Bettan, kreeg in de eerste halve finale genoeg punten van jury en publiek.
9 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - Het Golden Dome-project van de Amerikaanse president Donald Trump gaat 1,2 biljoen dollar kosten (ongeveer 1 biljoen euro). Dat heeft de rekenkamer van het Amerikaanse Congres, de Congressional Budget Office (CBO), berekend. Het bedrag moet over de komende twintig jaar worden uitgegeven.
9 uur geleden
CANNES (ANP) - Regisseur Peter Jackson heeft dinsdagavond op het Filmfestival van Cannes een ere-Palm gekregen voor zijn grote bijdrage aan de filmwereld. Jackson kreeg de prijs uit handen van acteur Elijah Wood, die in de Lord of the Rings-films die Jackson maakte de rol van Frodo speelde.
10 uur geleden
RIYAD (ANP/RTR) - Saudi-Arabië heeft eind maart meerdere aanvallen uitgevoerd op Iran, meldt persbureau Reuters op basis van westerse en Iraanse functionarissen. Dat is voor zover bekend nog niet eerder gebeurd. De aanvallen zouden vergeldingen zijn voor eerdere Iraanse aanvallen.
11 uur geleden
LONDEN (ANP) - Het Verenigd Koninkrijk wil met mijnbestrijdingsdrones, gevechtsvliegtuigen en droneafweersystemen helpen de scheepvaart in de Straat van Hormuz weer op gang te krijgen. Een Britse torpedobootjager is al op weg naar de door Iran geblokkeerde zeestraat, zegt defensieminister John Healey na overleg met gelijkgezinde landen, waaronder Nederland.
12 uur geleden