Chili wijst nieuwe grondwet af in referendum
SANTIAGO (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Chili heeft via een referendum een nieuwe progressieve grondwet afgewezen. Met praktisch alle stemmen geteld blijkt 62 procent van de kiezers tegen de nieuwe grondwet te zijn en slechts 38 procent voor. Het campagneteam dat voor aanname van de nieuwe grondwet streed, heeft zijn verlies officieel toegegeven.
Kiezers gingen zondag massaal naar de stembus. Alle burgers van Chili waren dan ook verplicht om in het referendum hun stem uit te brengen. Bijna 80 procent van de Chilenen stemde in oktober 2020 nog voor het aanpassen van de bestaande grondwet, die stamt uit de tijd van dictator Augusto Pinochet. Die was van 1973 tot 1990 aan de macht.
Die stemming in 2020 kwam een jaar nadat meer dan een miljoen mensen de straat op waren gegaan in de hoofdstad Santiago, uit protest tegen een verhoging van de openbaarvervoertarieven. Bij de daaropvolgende sociale onrust tegen de enorme sociaaleconomische ongelijkheid in het Zuid-Amerikaanse land vielen dertig doden en duizenden gewonden. Een van de eisen van de betogers was een nieuwe grondwet.
Tegenvaller
De nieuwe tekst diende te worden opgesteld door burgers. Het land installeerde daartoe in juli 2021 een comité, bestaande uit 155 mensen. Onder de afgevaardigden waren onder anderen advocaten, docenten, wetenschappers en journalisten. De helft van het comité bestond uit vrouwen. Ook werden er zeventien inheemse afgevaardigden gekozen.
De nieuwe grondwet had de macht van de elite moeten verminderden en de welvaart eerlijker moeten verdelen over de inwoners van Chili. Ook had zij sociale rechten, het milieu, gendergelijkheid en inheemse rechten beter moeten waarborgen. Maar de Chileense kiezer was dus niet tevreden met de nieuw opgestelde tekst. De huidige grondwet biedt veel meer ruimte aan vrijemarktwerking, wat Chili tot een geliefd land voor buitenlandse investeerders maakt.
De uitkomst is een fikse tegenvaller voor de nieuwe linkse president Gabriel Boric. Hij rekende erop dat de nieuwe grondwet hem zou helpen de belasting-, pensioen- en arbeidsstelsels te kunnen hervormen. Hij zei in een reactie op de uitslag dat het volk heeft laten zien "dat het democratie wil en waardeert, en dat het daarop rekent bij het overwinnen van meningsverschillen en bij het boeken van vooruitgang". Vervolgens riep hij alle politieke krachten in Chili op om zo snel mogelijk met nieuwe afspraken te komen over de toekomst van het "nieuwe grondwettelijke proces" dat na de stemming in 2020 in gang werd gezet.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - Het hoofd van de Amerikaanse inlichtingendiensten, Tulsi Gabbard, stapt op. Fox News meldt dat op basis van haar ontslagbrief. Haar man kreeg onlangs de diagnose van een zeldzame vorm van botkanker. Ze stopt op 30 juni om haar man te steunen.
6 uur geleden
FEZ (ANP/AFP) - Het dodental door het instorten van een pand in de Marokkaanse stad Fez is opgelopen tot vijftien. Dat meldden lokale autoriteiten. Onder de doden zijn twee kinderen. Ook zijn er nog enkele gewonden.
6 uur geleden
HAVANA (ANP/RTR) - Duizenden mensen hebben zich bij de Amerikaanse ambassade in de Cubaanse hoofdstad Havana verzameld om te protesteren tegen de aanklachten tegen de voormalige president Raúl Castro. Volgens de VS was Castro betrokken bij het neerhalen van twee civiele vliegtuigjes dertig jaar geleden. Daarbij vielen vier doden.
7 uur geleden
HELSINGBORG (ANP) - De Verenigde Staten hebben "geen concreet beroep" op de NAVO gedaan om te helpen de geblokkeerde Straat van Hormuz weer open te krijgen, zegt buitenlandminister Marco Rubio. Maar als de blokkade voortduurt, kunnen Europese bondgenoten niet blijven wachten tot de strijd echt voorbij is voor ze in actie komen, waarschuwt hij.
8 uur geleden
LONDEN (ANP) - Het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Italië en Duitsland roepen Israël gezamenlijk op om te stoppen met het uitbreiden van illegale nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Het land moet beschuldigingen tegen Israëlische troepen, die zouden bijdragen aan het toenemende geweld op de Westoever, onderzoeken, aldus de landen in een verklaring.
9 uur geleden
HELSINGBORG (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky komt naar de NAVO-top over zes weken in Ankara, zegt NAVO-topman Mark Rutte. Hij heeft Zelensky uitgenodigd en "hij zal er zijn". Net als vorig jaar in Den Haag schuift Zelensky volgens NAVO-diplomaten naar verwachting niet aan bij een vergadering van NAVO-leiders en ontloopt hij zo waarschijnlijk de Amerikaanse president Donald Trump.
11 uur geleden
RODEZ (ANP/AFP) - De Franse politicus en ex-premier Gabriel Attal heeft bevestigd dat hij zich kandidaat stelt voor de presidentsverkiezingen volgend jaar. De 37-jarige Attal komt uit de regio Parijs en is de leider van de politieke fractie of beweging Renaissance van president Emmanuel Macron in het parlement.
11 uur geleden