Chili wijst nieuwe grondwet af in referendum
SANTIAGO (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Chili heeft via een referendum een nieuwe progressieve grondwet afgewezen. Met praktisch alle stemmen geteld blijkt 62 procent van de kiezers tegen de nieuwe grondwet te zijn en slechts 38 procent voor. Het campagneteam dat voor aanname van de nieuwe grondwet streed, heeft zijn verlies officieel toegegeven.
Kiezers gingen zondag massaal naar de stembus. Alle burgers van Chili waren dan ook verplicht om in het referendum hun stem uit te brengen. Bijna 80 procent van de Chilenen stemde in oktober 2020 nog voor het aanpassen van de bestaande grondwet, die stamt uit de tijd van dictator Augusto Pinochet. Die was van 1973 tot 1990 aan de macht.
Die stemming in 2020 kwam een jaar nadat meer dan een miljoen mensen de straat op waren gegaan in de hoofdstad Santiago, uit protest tegen een verhoging van de openbaarvervoertarieven. Bij de daaropvolgende sociale onrust tegen de enorme sociaaleconomische ongelijkheid in het Zuid-Amerikaanse land vielen dertig doden en duizenden gewonden. Een van de eisen van de betogers was een nieuwe grondwet.
Tegenvaller
De nieuwe tekst diende te worden opgesteld door burgers. Het land installeerde daartoe in juli 2021 een comité, bestaande uit 155 mensen. Onder de afgevaardigden waren onder anderen advocaten, docenten, wetenschappers en journalisten. De helft van het comité bestond uit vrouwen. Ook werden er zeventien inheemse afgevaardigden gekozen.
De nieuwe grondwet had de macht van de elite moeten verminderden en de welvaart eerlijker moeten verdelen over de inwoners van Chili. Ook had zij sociale rechten, het milieu, gendergelijkheid en inheemse rechten beter moeten waarborgen. Maar de Chileense kiezer was dus niet tevreden met de nieuw opgestelde tekst. De huidige grondwet biedt veel meer ruimte aan vrijemarktwerking, wat Chili tot een geliefd land voor buitenlandse investeerders maakt.
De uitkomst is een fikse tegenvaller voor de nieuwe linkse president Gabriel Boric. Hij rekende erop dat de nieuwe grondwet hem zou helpen de belasting-, pensioen- en arbeidsstelsels te kunnen hervormen. Hij zei in een reactie op de uitslag dat het volk heeft laten zien "dat het democratie wil en waardeert, en dat het daarop rekent bij het overwinnen van meningsverschillen en bij het boeken van vooruitgang". Vervolgens riep hij alle politieke krachten in Chili op om zo snel mogelijk met nieuwe afspraken te komen over de toekomst van het "nieuwe grondwettelijke proces" dat na de stemming in 2020 in gang werd gezet.
Meer uit Buitenland
BRUSSEL (ANP/RTR) - Italië, Frankrijk en zeven andere landen hebben Brussel gewaarschuwd voor de milieurisico's rond de Russische lng-tanker die stuurloos op de Middellandse Zee dobbert. Dat meldt persbureau Reuters, dat inzage had in de brief die de landen stuurden naar de Europese Commissie. Daarin roepen de landen de Europese Unie op snel actie te ondernemen.
21 minuten geleden
KABUL (ANP/AFP/RTR) - De Afghaanse hoofdstad Kabul is opnieuw getroffen door luchtaanvallen uit Pakistan, melden de Taliban. Meerdere burgers zouden zijn gedood.
22 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De EU-ministers van Buitenlandse Zaken zijn het erover eens dat de focus van de Europese Unie in de oorlog in Iran moet liggen op de-escalatie en de vrijheid van scheepvaart. Dat zei EU-buitenlandchef Kaja Kallas maandag na afloop van de vergadering van de ministers in Brussel. "Europa heeft geen belang bij een eindeloze oorlog."
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft opnieuw bondgenoten opgeroepen zich te melden voor de bescherming van de Straat van Hormuz. De aan Iran grenzende zeestraat is door dat land grotendeels afgesloten, wat al leidde tot aanvallen op containerschepen. Dat heeft grote gevolgen voor de wereldwijde oliemarkt, de Straat van Hormuz is goed voor circa een vijfde van het wereldwijde olietransport.
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - De BBC wil de zaak die de Amerikaanse president Donald Trump tegen de Britse omroep heeft aangespannen laten verwerpen. Trump klaagde de BBC eind vorig jaar aan vanwege de montage van een van zijn toespraken in een documentaire en eiste 10 miljard dollar.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De EU-lidstaten hebben maandag nog eens zestien Iraniërs en drie Iraanse bedrijven op de EU-sanctielijst gezet. Zij speelden een sleutelrol in de onderdrukking van de straatprotesten in januari 2026, aldus de EU. Daarbij vielen duizenden burgerslachtoffers. Het gaat onder meer om de Iraanse viceminister van Binnenlandse Zaken.
4 uur geleden
MINAB (ANP) - Amnesty International wil dat degenen die verantwoordelijk zijn voor de luchtaanval op een school in Iran ter verantwoording worden geroepen. De mensenrechtenorganisatie zegt uitgebreid onderzoek te hebben gedaan en stelt dat het Amerikaanse leger waarschijnlijk niet genoeg voorzorgsmaatregelen heeft genomen om burgerslachtoffers te voorkomen. In de school werden zeker 168 mensen gedood, onder wie meer dan honderd kinderen.
5 uur geleden