Chili wijst nieuwe grondwet af in referendum
SANTIAGO (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Chili heeft via een referendum een nieuwe progressieve grondwet afgewezen. Met praktisch alle stemmen geteld blijkt 62 procent van de kiezers tegen de nieuwe grondwet te zijn en slechts 38 procent voor. Het campagneteam dat voor aanname van de nieuwe grondwet streed, heeft zijn verlies officieel toegegeven.
Kiezers gingen zondag massaal naar de stembus. Alle burgers van Chili waren dan ook verplicht om in het referendum hun stem uit te brengen. Bijna 80 procent van de Chilenen stemde in oktober 2020 nog voor het aanpassen van de bestaande grondwet, die stamt uit de tijd van dictator Augusto Pinochet. Die was van 1973 tot 1990 aan de macht.
Die stemming in 2020 kwam een jaar nadat meer dan een miljoen mensen de straat op waren gegaan in de hoofdstad Santiago, uit protest tegen een verhoging van de openbaarvervoertarieven. Bij de daaropvolgende sociale onrust tegen de enorme sociaaleconomische ongelijkheid in het Zuid-Amerikaanse land vielen dertig doden en duizenden gewonden. Een van de eisen van de betogers was een nieuwe grondwet.
Tegenvaller
De nieuwe tekst diende te worden opgesteld door burgers. Het land installeerde daartoe in juli 2021 een comité, bestaande uit 155 mensen. Onder de afgevaardigden waren onder anderen advocaten, docenten, wetenschappers en journalisten. De helft van het comité bestond uit vrouwen. Ook werden er zeventien inheemse afgevaardigden gekozen.
De nieuwe grondwet had de macht van de elite moeten verminderden en de welvaart eerlijker moeten verdelen over de inwoners van Chili. Ook had zij sociale rechten, het milieu, gendergelijkheid en inheemse rechten beter moeten waarborgen. Maar de Chileense kiezer was dus niet tevreden met de nieuw opgestelde tekst. De huidige grondwet biedt veel meer ruimte aan vrijemarktwerking, wat Chili tot een geliefd land voor buitenlandse investeerders maakt.
De uitkomst is een fikse tegenvaller voor de nieuwe linkse president Gabriel Boric. Hij rekende erop dat de nieuwe grondwet hem zou helpen de belasting-, pensioen- en arbeidsstelsels te kunnen hervormen. Hij zei in een reactie op de uitslag dat het volk heeft laten zien "dat het democratie wil en waardeert, en dat het daarop rekent bij het overwinnen van meningsverschillen en bij het boeken van vooruitgang". Vervolgens riep hij alle politieke krachten in Chili op om zo snel mogelijk met nieuwe afspraken te komen over de toekomst van het "nieuwe grondwettelijke proces" dat na de stemming in 2020 in gang werd gezet.
Meer uit Buitenland
SION (ANP/AF) - Een 18-jarige Zwitser die gewond raakte bij de dramatische brand met oud en nieuw in een café in het Zwitserse Crans-Montana is in een ziekenhuis in Zürich overleden, meldt de Zwitserse justitie.
1 uur geleden
BRATISLAVA (ANP/AFP) - De veiligheidsadviseur van de Slowaakse regering, ex-minister van Buitenlandse Zaken Miroslav Lajcak, is opgestapt naar aanleiding van mails met de Amerikaanse zakenman en zedendelinquent Jeffrey Epstein. Lajcak zegt niets verkeerd te hebben gedaan en dat de omvang van Epsteins misbruik bij hem toen niet bekend was. Premier Robert Fico betreurt het vertrek van de ervaren diplomaat.
1 uur geleden
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky meldt dat er komende week nieuw overleg met Rusland en de Verenigde Staten plaatsvindt in Abu Dhabi. Dat gebeurt op 4 en 5 februari, schrijft hij op X.
3 uur geleden
QUETTA (ANP/RTR/AFP) - Het dodental door onrust in de Pakistaanse provincie Beloetsjistan is opgelopen tot bijna tweehonderd. Separatisten bestormden daar zaterdag onder meer banken, politiebureaus en militaire installaties. De autoriteiten zeggen dat in twee dagen tijd 31 burgers, 17 leden van de veiligheidstroepen en 145 opstandelingen zijn gedood.
3 uur geleden
TURIJN (ANP/DPA) - Zeker 31 politiemensen zijn gewond geraakt bij uit de hand gelopen protesten in Turijn. Dat melden de Italiaanse autoriteiten, die ook spreken over tien aanhoudingen. Over het aantal gewonde demonstranten bestaat onduidelijkheid.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP/RTR/DPA) - De hoogste Iraanse leider ayatollah Ali Khamenei heeft gewaarschuwd voor een groot conflict als de Verenigde Staten zijn land aanvallen. "De Amerikanen moeten weten dat als ze een oorlog beginnen, het deze keer een regionale oorlog zal zijn", verklaarde hij volgens het Iraanse persbureau Tasnim.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - SpaceX heeft ingrepen gedaan om misbruik van Starlink-systemen voor satellietinternet door Rusland te voorkomen. Dat meldt topman Elon Musk op X. "Het lijkt erop dat de stappen die we hebben genomen om het ongeoorloofde gebruik van Starlink door Rusland te stoppen, hebben gewerkt. Laat het ons weten als er meer gedaan moet worden."
4 uur geleden