Carbidschieten behoort sinds 2014 tot immaterieel erfgoed
ARNHEM (ANP) - Carbidschieten maakt sinds 2014 deel uit van de Nationale Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed in Nederland. De traditie, die vooral in het noorden en oosten van het land in ere wordt gehouden, groeit sinds de Tweede Wereldoorlog in populariteit maar stamt waarschijnlijk al af van de Germanen. Carbidschieten geeft een enorme knal, maar is veel goedkoper dan vuurwerk, dat dit jaar vanwege de coronacrisis verboden is.
Carbid is een verbinding van koolstof en calcium. De stof wordt wel gebruikt om mollen te verjagen, maar verkopers pieken kort voor de jaarwisseling. Carbidschieters stoppen een brok carbid in een melkbus, maken de stof een beetje nat en sluiten de bus dan af. Er vormt zich een gas, dat via een klein gaatje in de bus wordt aangestoken. Dat veroorzaakt een flinke explosie, waardoor de afsluiting van de bus tientallen meters weg kan schieten. Vroeger werden deksels van melkbussen als afsluiter gebruikt, maar omdat daar nogal eens ongelukken mee gebeurden worden tegenwoordig ballen gebruikt. De kunst van het carbidschieten is het veroorzaken van een zo hard mogelijke knal en het zo ver mogelijk laten wegschieten van de afsluiter.
"Carbidschieten is niet gevaarlijk, als je je verstand gebruikt en veel ruimte hebt. In de stad is het niet slim", zegt vuurwerkhandelaar Jan Souman uit Hattem. "Je moet op tijd en bij daglicht met de voorbereidingen beginnen. Als je gaat schieten gehoorbeschermers op, handschoenen aan en een vuurwerkbril gebruiken. En nuchter zijn." Souman voegt bij elk pakket een cursus carbidschieten. Veel carbidhandelaren hebben ook zo'n handleiding op internet staan. Nu er een vuurwerkverbod geldt, stromen de bestellingen voor carbidpakketten overal binnen.
Meldplicht
In Overijssel, Drenthe, Groningen en Friesland loopt al vijf jaar de campagne Wie is de BOCK (de Bewust Oplettende Carbid Knaller). In die provincies willen veiligheidsregio's en gemeenten van elk carbidfeestje weten wie de BOCK is. In de meeste gemeenten geldt een meldplicht voor carbidschieten. In de algemeen plaatselijke verordening (apv) is opgenomen aan welke eisen carbidschieten moet voldoen en wanneer er tijdens de jaarwisseling geknald mag worden.
Carbid is vrij te koop en kost enkele euro's per kilo. Een kilo carbid geeft ongeveer 300 liter gas. Twee liter gas zorgt al voor een flinke knal, zegt Souman. Carbidverenigingen plaatsen meestal een hele reeks melkbussen, die allemaal achter elkaar moeten knallen. Vorig jaar is tussen de 80.000 en 90.000 kilo carbid verkocht. Dat zorgde volgens het kenniscentrum voor letselschade Veiligheid.nl voor 78 gewonden, die met name botbreuken en brandwonden hadden opgelopen. In totaal liepen in 2019 ongeveer 1300 mensen vuurwerkletsel op tijdens de jaarwisseling.
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - Rotterdam bereidt zich voor op de komst van het Nederlandse cruiseschip Hondius. Nadat alle passagiers van boord zijn op Tenerife, vaart het schip door naar de haven in de Maasstad. Wanneer het precies arriveert, is nog niet bekend. Een woordvoerder van de gemeente verwacht dat dit aan het einde van de week zal zijn.
22 minuten geleden
LEIDEN (ANP) - Een deelnemer van hardloopevenement Leiden Marathon is zondag overleden. De politie bevestigt dat, maar heeft verder geen informatie over de doodsoorzaak en de overledene.
22 minuten geleden
APELDOORN (ANP) - De politie heeft in totaal 26 mensen aangehouden bij een protest tegen noodopvang voor asielzoekers in Apeldoorn. Betogers bekogelden zaterdagavond onder meer de politie met vuurwerk, hinderden het verkeer en belaagden een voertuig, somt de politie op. Een 58-jarige man uit Apeldoorn werd opgepakt voor mishandeling van een boa van de gemeente.
50 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De medische controle van de Nederlandse opvarenden van de m/v Hondius is afgerond, meldt het ministerie van Volksgezondheid zondag. Ze zullen naar verwachting om 14.30 uur plaatselijke tijd met het vliegtuig van Tenerife naar Eindhoven vertrekken. Het is op Tenerife een uur vroeger dan in Nederland.
1 uur geleden
ZUTPHEN (ANP) - Op de slaapkamer van een 23-jarige Zutphenaar heeft de politie begin mei 340.000 euro cash, drugs en onder andere een gasalarmpistool gevonden. De politie deed onderzoek nadat de man eerder in een park was gezien bij een kennelijk heimelijke overdracht van vermoedelijk drugs. Dat maakte de politie zondag bekend.
2 uur geleden
GRANADILLA DE ABONA (ANP) - De evacuatie van de opvarenden van het Nederlandse cruiseschip Hondius is begonnen, ziet een ANP-verslaggever ter plaatse. Het door hantavirus getroffen schip kwam zondag vroeg in de ochtend aan in de haven van Granadilla op Tenerife, waar het voor anker ging.
3 uur geleden
GRANADILLA DE ABONA (ANP) - De evacuatie van opvarenden van cruiseschip m/v Hondius is een forse operatie, waarbij 23 landen betrokken zijn. De Spaanse gezondheidsminister Mónica García zegt zondag op Tenerife dat alles tot dusver volgens plan verloopt. De Spaanse opvarenden zijn als eersten aan de beurt om met kleine bootjes van boord te worden gehaald. Daarna volgen de mensen die met een vliegtuig naar Eindhoven worden gebracht.
4 uur geleden