Carbidschieten behoort sinds 2014 tot immaterieel erfgoed
ARNHEM (ANP) - Carbidschieten maakt sinds 2014 deel uit van de Nationale Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed in Nederland. De traditie, die vooral in het noorden en oosten van het land in ere wordt gehouden, groeit sinds de Tweede Wereldoorlog in populariteit maar stamt waarschijnlijk al af van de Germanen. Carbidschieten geeft een enorme knal, maar is veel goedkoper dan vuurwerk, dat dit jaar vanwege de coronacrisis verboden is.
Carbid is een verbinding van koolstof en calcium. De stof wordt wel gebruikt om mollen te verjagen, maar verkopers pieken kort voor de jaarwisseling. Carbidschieters stoppen een brok carbid in een melkbus, maken de stof een beetje nat en sluiten de bus dan af. Er vormt zich een gas, dat via een klein gaatje in de bus wordt aangestoken. Dat veroorzaakt een flinke explosie, waardoor de afsluiting van de bus tientallen meters weg kan schieten. Vroeger werden deksels van melkbussen als afsluiter gebruikt, maar omdat daar nogal eens ongelukken mee gebeurden worden tegenwoordig ballen gebruikt. De kunst van het carbidschieten is het veroorzaken van een zo hard mogelijke knal en het zo ver mogelijk laten wegschieten van de afsluiter.
"Carbidschieten is niet gevaarlijk, als je je verstand gebruikt en veel ruimte hebt. In de stad is het niet slim", zegt vuurwerkhandelaar Jan Souman uit Hattem. "Je moet op tijd en bij daglicht met de voorbereidingen beginnen. Als je gaat schieten gehoorbeschermers op, handschoenen aan en een vuurwerkbril gebruiken. En nuchter zijn." Souman voegt bij elk pakket een cursus carbidschieten. Veel carbidhandelaren hebben ook zo'n handleiding op internet staan. Nu er een vuurwerkverbod geldt, stromen de bestellingen voor carbidpakketten overal binnen.
Meldplicht
In Overijssel, Drenthe, Groningen en Friesland loopt al vijf jaar de campagne Wie is de BOCK (de Bewust Oplettende Carbid Knaller). In die provincies willen veiligheidsregio's en gemeenten van elk carbidfeestje weten wie de BOCK is. In de meeste gemeenten geldt een meldplicht voor carbidschieten. In de algemeen plaatselijke verordening (apv) is opgenomen aan welke eisen carbidschieten moet voldoen en wanneer er tijdens de jaarwisseling geknald mag worden.
Carbid is vrij te koop en kost enkele euro's per kilo. Een kilo carbid geeft ongeveer 300 liter gas. Twee liter gas zorgt al voor een flinke knal, zegt Souman. Carbidverenigingen plaatsen meestal een hele reeks melkbussen, die allemaal achter elkaar moeten knallen. Vorig jaar is tussen de 80.000 en 90.000 kilo carbid verkocht. Dat zorgde volgens het kenniscentrum voor letselschade Veiligheid.nl voor 78 gewonden, die met name botbreuken en brandwonden hadden opgelopen. In totaal liepen in 2019 ongeveer 1300 mensen vuurwerkletsel op tijdens de jaarwisseling.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De mobiele eenheid is in de nacht van maandag op dinsdag aanwezig bij een demonstratie bij de Tweede Kamer tegen het recente geweld in Syrië. Volgens een woordvoerder van de politie is de ME aanwezig "vanwege de grootte van de groep". Vooralsnog verloopt het protest gemoedelijk en is er geen reden om in te grijpen, zegt hij. Voor zover hij weet, zijn er ook geen aanhoudingen verricht.
9 minuten geleden
HOUTEN (ANP) - Op veel plaatsen in Nederland zien mensen maandagavond het noorderlicht. Diverse regionale media en ook Weeronline melden dat het lichtspektakel met het blote oog te zien is. Op foto's zijn felle groene en roze lichtstrepen in de lucht te zien. Ook zuidelijker in Europa is het waar te nemen.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook Nederland is door de Amerikaanse president Donald Trump gevraagd toe te treden tot zijn vredesraad voor Gaza. Dat bevestigt een woordvoerder van demissionair minister-president Dick Schoof na een bericht van NRC. Of het kabinet op de uitnodiging ingaat, laat hij nog in het midden.
8 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De advocaat van de 24-jarige man uit Zwaag die in oktober werd aangehouden in het onderzoek naar het overlijden van de tweelingbroer van zangeres S10 heeft de rechter verzocht de voorlopige hechtenis van zijn cliënt op te heffen. Dat bleek maandag tijdens een pro-formazitting in de rechtbank in Haarlem. Verdachte Signiomar D. zit sinds 19 oktober 2025 vast en wordt verdacht van wederrechtelijke vrijheidsberoving met de dood tot gevolg. Naast D. zitten nog twee mannen uit Hoorn en een uit Rotterdam in hechtenis.
11 uur geleden
ZEIST (ANP) - De KNVB ziet na de uitspraken van de Amerikaanse president Donald Trump, die aanspraak maakt op het tot Denemarken behorende Groenland, voorlopig geen aanleiding om actie te ondernemen. "We hebben ons geplaatst voor het eindtoernooi en dan nemen we daaraan deel", stelt de bond, gevraagd naar een standpunt over een mogelijke boycot van het WK in de VS, Mexico en Canada. "Tegelijkertijd zijn wij ons bewust van geopolitieke ontwikkelingen en trekken hierin samen op met de Nederlandse overheid."
12 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Justitie en politie hebben tot dusver twee slachtoffers geïdentificeerd in het strafrechtelijk onderzoek naar de 23-jarige Mert A., die lid zou zijn geweest van een gewelddadige onlinegroepering. A. zou zijn slachtoffers ertoe hebben aangezet zichzelf te snijden en daarvan beelden te maken. Zij zouden ook een gebruikersnaam van A. in bloed op de vloer of een muur hebben geschreven. A. zou hebben gedreigd naaktbeelden van de slachtoffers te verspreiden.
13 uur geleden
HAARLEM (ANP) - De 22-jarige Adam el B. uit Beverwijk ontkent dat hij in september vorig jaar tegen het hoofd en het lichaam van een 17-jarige Haarlemmer heeft geschopt. Beelden van het geweld werden online gedeeld, waarop een vergeldingsactie volgde van een groep Haarlemmers en vijf middelbare scholen in de regio een dag de deuren sloten. Het Openbaar Ministerie denkt dat een conflict tussen twee jeugdgroepen uit Haarlem en Beverwijk de oorzaak van de incidenten was.
13 uur geleden