Carbidschieten behoort sinds 2014 tot immaterieel erfgoed
ARNHEM (ANP) - Carbidschieten maakt sinds 2014 deel uit van de Nationale Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed in Nederland. De traditie, die vooral in het noorden en oosten van het land in ere wordt gehouden, groeit sinds de Tweede Wereldoorlog in populariteit maar stamt waarschijnlijk al af van de Germanen. Carbidschieten geeft een enorme knal, maar is veel goedkoper dan vuurwerk, dat dit jaar vanwege de coronacrisis verboden is.
Carbid is een verbinding van koolstof en calcium. De stof wordt wel gebruikt om mollen te verjagen, maar verkopers pieken kort voor de jaarwisseling. Carbidschieters stoppen een brok carbid in een melkbus, maken de stof een beetje nat en sluiten de bus dan af. Er vormt zich een gas, dat via een klein gaatje in de bus wordt aangestoken. Dat veroorzaakt een flinke explosie, waardoor de afsluiting van de bus tientallen meters weg kan schieten. Vroeger werden deksels van melkbussen als afsluiter gebruikt, maar omdat daar nogal eens ongelukken mee gebeurden worden tegenwoordig ballen gebruikt. De kunst van het carbidschieten is het veroorzaken van een zo hard mogelijke knal en het zo ver mogelijk laten wegschieten van de afsluiter.
"Carbidschieten is niet gevaarlijk, als je je verstand gebruikt en veel ruimte hebt. In de stad is het niet slim", zegt vuurwerkhandelaar Jan Souman uit Hattem. "Je moet op tijd en bij daglicht met de voorbereidingen beginnen. Als je gaat schieten gehoorbeschermers op, handschoenen aan en een vuurwerkbril gebruiken. En nuchter zijn." Souman voegt bij elk pakket een cursus carbidschieten. Veel carbidhandelaren hebben ook zo'n handleiding op internet staan. Nu er een vuurwerkverbod geldt, stromen de bestellingen voor carbidpakketten overal binnen.
Meldplicht
In Overijssel, Drenthe, Groningen en Friesland loopt al vijf jaar de campagne Wie is de BOCK (de Bewust Oplettende Carbid Knaller). In die provincies willen veiligheidsregio's en gemeenten van elk carbidfeestje weten wie de BOCK is. In de meeste gemeenten geldt een meldplicht voor carbidschieten. In de algemeen plaatselijke verordening (apv) is opgenomen aan welke eisen carbidschieten moet voldoen en wanneer er tijdens de jaarwisseling geknald mag worden.
Carbid is vrij te koop en kost enkele euro's per kilo. Een kilo carbid geeft ongeveer 300 liter gas. Twee liter gas zorgt al voor een flinke knal, zegt Souman. Carbidverenigingen plaatsen meestal een hele reeks melkbussen, die allemaal achter elkaar moeten knallen. Vorig jaar is tussen de 80.000 en 90.000 kilo carbid verkocht. Dat zorgde volgens het kenniscentrum voor letselschade Veiligheid.nl voor 78 gewonden, die met name botbreuken en brandwonden hadden opgelopen. In totaal liepen in 2019 ongeveer 1300 mensen vuurwerkletsel op tijdens de jaarwisseling.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De startbewijzen voor de Dam tot Damloop zijn zaterdagochtend in ruim een uur uitverkocht. Dat meldt de organisatie. Het is dit jaar een jubileumeditie: de hardloopwedstrijd van 10 Engelse mijl (16,1 kilometer) bestaat veertig jaar. Hij wordt gelopen op zondag 20 september.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Een 45-jarige vrouw uit Amsterdam is vrijdag vermoedelijk om het leven gebracht door haar partner. De 46-jarige man is opgepakt. Hij mag voorlopig alleen contact hebben met zijn advocaat. Daarom meldt de politie zaterdag verder nog niets over de zaak.
1 uur geleden
NOARDBURGUM (ANP) - Het slachtoffer van het steekincident in het Friese dorp Noardburgum van afgelopen nacht is een minderjarige jongen. Dat meldt de politie. In totaal zijn acht mensen aangehouden voor mogelijke betrokkenheid bij de zaak.
3 uur geleden
ARNHEM (ANP) - De aanvraag van de concertvergunning voor Kanye West in Arnhem "loopt nog". Dat meldde een woordvoerder van de gemeente vrijdag desgevraagd aan het ANP. Het feit dat inmiddels in drie landen de concerten zijn afgelast, heeft volgens de gemeente geen invloed op de aanvraag.
15 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft een 27-jarige man veroordeeld tot een celstraf voor betrokkenheid bij de grootschalige rellen op het Malieveld in september vorig jaar. Volgens de rechtbank heeft de man zich schuldig gemaakt aan openlijk geweld op drie verschillende locaties in Den Haag. Ook is hij veroordeeld voor de diefstal van een AED uit een politievoertuig.
22 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Nabestaanden van de 81-jarige man die op 2 januari 2025 is doodgeschoten in Rotterdam-IJsselmonde, vinden de gevangenisstraf voor schutter Sendric S. te laag. "Deze staat niet in verhouding tot het leed en verdriet dat de familie is aangedaan", zegt een woordvoerder namens de familie.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Jongeren van 16 tot en met 20 jaar gaan in 2027 een hoger minimumloon verdienen. Minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken) verhoogt de bedragen voor die leeftijdsgroepen vanaf 1 januari. De D66-bewindsman voert hiermee het plan van het vorige kabinet uit.
23 uur geleden