Brussel wil kiezer beschermen tegen stiekeme politieke reclame
BRUSSEL (ANP) - Het moet moeilijker worden om kiezers te bespelen met stiekeme, op maat gemaakte politieke reclame, vindt de Europese Commissie. Bij politieke advertenties moet voortaan worden vermeld wie daar achter zit en hoeveel er voor is betaald, als het aan de commissie ligt.
Advertenties op bijvoorbeeld Facebook en andere sociale media kunnen een kwalijke rol spelen in verkiezingen, constateert het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Politici, partijen en belangengroepen bombarderen kiezers van wie ze weten dat ze daarvoor ontvankelijk zijn met eenzijdige, gekleurde of ronduit misleidende informatie. Zo ging het bijvoorbeeld mis bij de Amerikaanse presidentsrace tussen Donald Trump en Hillary Clinton en bij het brexitreferendum, maar ook bij veel andere recente verkiezingen. Kiezers krijgen soms haast enkel nog informatie uit een bepaalde hoek onder ogen, en hebben volgens onderzoekers geregeld geen idee van wie die komt.
"Verkiezingen mogen geen wedstrijd zijn met vuile en ondoorzichtige methoden", zegt Eurocommissaris Vera Jourová (Transparantie en Waarden). Mensen moeten volgens haar weten wat ze voor zich hebben, waarom hen dat wordt voorgeschoteld en of echt zoveel mensen het delen. Dat een politieke partij dat bericht bijvoorbeeld speciaal heeft gemaakt om twijfelaars over vaccinatie te bereiken, of om potentiële relschoppers op te jutten. Of met nepvolgers de indruk wil wekken dat het veel losmaakt.
Boetes
Zonder uitdrukkelijke toestemming van de gebruiker mag gevoelige informatie als diens geslacht, religieuze overtuiging of seksuele voorkeur helemaal niet meer worden gebruikt voor zulke gerichte boodschappen, stelt Jourová voor. Voor berichten van sommige maatschappelijke organisaties, politieke partijen en vakbonden aan hun leden blijft wel ruimte.
De commissie wil de voorgestelde nieuwe regels niet zelf gaan handhaven, maar laat dat aan de privacywaakhonden van de EU-landen. Zij kunnen boetes opleggen aan bijvoorbeeld internetbedrijven en reclame- en communicatiebureaus die er een loopje mee nemen.
Verbieden
Europarlementariër Paul Tang (PvdA) vindt de voorstellen deels onvoldoende. "We moeten niet alleen inzetten op transparantie, maar gepersonaliseerde advertenties in de laatste maand voor de verkiezingen verbieden", zegt hij. Bas Eickhout (Groen Links) meent dat donaties van bedrijven aan politieke partijen moeten worden verboden. In het verleden namen diverse fracties in het EU-parlement volgens hem geld aan van multinationals als Google en Uber.
Als het EU-parlement en de lidstaten instemmen met de regels worden ze voor de Europese verkiezingen in 2024 van kracht.
Meer uit Buitenland
HANNOVER (ANP/DPA) - De Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva heeft uitgehaald naar de Verenigde Staten vanwege de oorlog die het land samen met Israël voert tegen Iran. "Waanzin", aldus de Braziliaan, in een toespraak bij de opening van Hannover Messe, een grote handelsbeurs in de Duitse stad.
40 minuten geleden
HOUSTON (ANP) - Een van de wetenschappelijke instrumenten aan boord van de ruimtesonde Voyager 1 is uitgeschakeld. Het apparaat heeft vrijwel onafgebroken metingen verricht sinds de lancering in 1977. Zeven andere meetinstrumenten waren eerder al uitgezet, twee doen het nog. Volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA moet de stap energie aan boord sparen en het leven van de verkenner zo lang mogelijk rekken.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse marine heeft "een gat in de machinekamer" geschoten van een onder Iraanse vlag varend vrachtschip, schrijft president Donald Trump op Truth Social. Het schip zou volgens Trump geprobeerd hebben de Amerikaanse zeeblokkade bij de Straat van Hormuz te doorbreken. "En dat is voor het schip niet goed afgelopen."
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israël heeft zijn leger geïnstrueerd om met "volle kracht" op te treden tegen dreigingen die uitgaan van Libanon, ondanks het daar geldende staakt-het-vuren, en huizen met de grond gelijk te maken die door Hezbollah worden gebruikt. Dat heeft de Israëlische minister van Defensie Israel Katz verklaard.
2 uur geleden
KYIV (ANP/AFP) - Twee Oekraïense politieagenten zijn geschorst nadat er online een video was verschenen waarop te zien is hoe zij vluchten van de plek van een schietpartij in Kyiv, meldt minister Igor Klymenko van Binnenlandse Zaken. Bij de schietpartij kwamen zes mensen om.
3 uur geleden
SOFIA (ANP/AFP/RTR) - De Bulgaarse oud-president Rumen Radev gaat aan de leiding bij de Bulgaarse verkiezingen, blijkt uit exitpolls. Het lijkt erop dat hij ongeveer 38 procent van de stemmen heeft behaald. De pro-Russische Radev was favoriet onder de stemmers, mede dankzij zijn belofte om corruptie in het land aan te pakken.
3 uur geleden
SHREVEPORT (ANP) - Door een schietpartij in het Amerikaanse Shreveport, Louisiana, zijn acht kinderen gedood. Dat meldt de politie aan de lokale nieuwszender KSLA News 12. De slachtoffers zijn tussen de 1 en 14 jaar oud. Twee vrouwen raakten bij de schietpartij gewond, een jongen raakte gewond toen hij van een dak afsprong.
4 uur geleden