Brussel wil kiezer beschermen tegen stiekeme politieke reclame
BRUSSEL (ANP) - Het moet moeilijker worden om kiezers te bespelen met stiekeme, op maat gemaakte politieke reclame, vindt de Europese Commissie. Bij politieke advertenties moet voortaan worden vermeld wie daar achter zit en hoeveel er voor is betaald, als het aan de commissie ligt.
Advertenties op bijvoorbeeld Facebook en andere sociale media kunnen een kwalijke rol spelen in verkiezingen, constateert het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Politici, partijen en belangengroepen bombarderen kiezers van wie ze weten dat ze daarvoor ontvankelijk zijn met eenzijdige, gekleurde of ronduit misleidende informatie. Zo ging het bijvoorbeeld mis bij de Amerikaanse presidentsrace tussen Donald Trump en Hillary Clinton en bij het brexitreferendum, maar ook bij veel andere recente verkiezingen. Kiezers krijgen soms haast enkel nog informatie uit een bepaalde hoek onder ogen, en hebben volgens onderzoekers geregeld geen idee van wie die komt.
"Verkiezingen mogen geen wedstrijd zijn met vuile en ondoorzichtige methoden", zegt Eurocommissaris Vera Jourová (Transparantie en Waarden). Mensen moeten volgens haar weten wat ze voor zich hebben, waarom hen dat wordt voorgeschoteld en of echt zoveel mensen het delen. Dat een politieke partij dat bericht bijvoorbeeld speciaal heeft gemaakt om twijfelaars over vaccinatie te bereiken, of om potentiële relschoppers op te jutten. Of met nepvolgers de indruk wil wekken dat het veel losmaakt.
Boetes
Zonder uitdrukkelijke toestemming van de gebruiker mag gevoelige informatie als diens geslacht, religieuze overtuiging of seksuele voorkeur helemaal niet meer worden gebruikt voor zulke gerichte boodschappen, stelt Jourová voor. Voor berichten van sommige maatschappelijke organisaties, politieke partijen en vakbonden aan hun leden blijft wel ruimte.
De commissie wil de voorgestelde nieuwe regels niet zelf gaan handhaven, maar laat dat aan de privacywaakhonden van de EU-landen. Zij kunnen boetes opleggen aan bijvoorbeeld internetbedrijven en reclame- en communicatiebureaus die er een loopje mee nemen.
Verbieden
Europarlementariër Paul Tang (PvdA) vindt de voorstellen deels onvoldoende. "We moeten niet alleen inzetten op transparantie, maar gepersonaliseerde advertenties in de laatste maand voor de verkiezingen verbieden", zegt hij. Bas Eickhout (Groen Links) meent dat donaties van bedrijven aan politieke partijen moeten worden verboden. In het verleden namen diverse fracties in het EU-parlement volgens hem geld aan van multinationals als Google en Uber.
Als het EU-parlement en de lidstaten instemmen met de regels worden ze voor de Europese verkiezingen in 2024 van kracht.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - Volgens de minister van Binnenlandse Veiligheid, Kristi Noem, krijgen alle agenten die bij dat ministerie werken in Minneapolis met onmiddellijke ingang bodycams. Zodra er financiering beschikbaar is, zal het bodycam-programma worden uitgebreid naar het hele land, aldus Noem op X. Volgens president Donald Trump zijn de bodycams "over het algemeen goed" voor wetshandhaving, omdat mensen "niet kunnen liegen over wat er gebeurt".
2 uur geleden
LONDEN (ANP/AFP) - De Britse premier Keir Starmer (Labour) heeft opdracht gegeven tot een spoedonderzoek naar de banden van ex-minister Peter Mandelson en de overleden Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein. Starmer vindt dat Mandelson zijn titel als lord moet worden ontnomen en niet langer zitting mag hebben in het Hogerhuis van het parlement.
7 uur geleden
RABAT (ANP/RTR) - Meer dan 50.000 mensen zijn uit een Marokkaanse stad geëvacueerd omdat er door aanhoudende hevige regenval watersnood dreigt. Bijna de helft van de bevolking van Ksar el-Kebir in het noordwesten moest vertrekken. Niemand mag naar de stad toe, waarvan delen al zijn overstroomd.
9 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - De Franse regering heeft maandagavond twee moties van wantrouwen in het parlement overleefd. Dit betekent dat premier Sébastien Lecornu succesvol een stemming in het parlement heeft omzeild om de begroting van 2026 goed te keuren. Vorig jaar vielen twee regeringen bij hun pogingen een begroting vast te stellen.
9 uur geleden
DUBAI (ANP/RTR) - In een periode van hoogopgelopen spanningen en forse Amerikaanse druk willen Iran en de Verenigde Staten vrijdag in Turkije hun onderhandelingen over het Iraanse atoomprogramma hervatten. Volgens een diplomaat doen ook vertegenwoordigers van onder meer Saudi-Arabië en Egypte mee.
11 uur geleden
VATICAANSTAD (ANP/AFP/DPA) - In Vaticaanstad zijn restaurateurs begonnen met het herstelwerk van Het laatste oordeel, een groot fresco van Michelangelo in de Sixtijnse Kapel. Het werk van 180 vierkante meter wordt maandenlang opgeknapt, maar de beroemde zaal blijft in die tijd gewoon open voor publiek.
11 uur geleden
OSLO (ANP) - Marius Borg Høiby blijft ten minste vier weken vastzitten. Dat heeft een rechter in Oslo maandag besloten, meldt het Noorse persbureau NTB. Het besluit werd volgens NTB genomen zonder aanwezigheid van de verdachte. De politie van Oslo had een verzoek ingediend om Høiby vast te houden wegens kans op recidive.
13 uur geleden