Brussel wil kiezer beschermen tegen stiekeme politieke reclame
BRUSSEL (ANP) - Het moet moeilijker worden om kiezers te bespelen met stiekeme, op maat gemaakte politieke reclame, vindt de Europese Commissie. Bij politieke advertenties moet voortaan worden vermeld wie daar achter zit en hoeveel er voor is betaald, als het aan de commissie ligt.
Advertenties op bijvoorbeeld Facebook en andere sociale media kunnen een kwalijke rol spelen in verkiezingen, constateert het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Politici, partijen en belangengroepen bombarderen kiezers van wie ze weten dat ze daarvoor ontvankelijk zijn met eenzijdige, gekleurde of ronduit misleidende informatie. Zo ging het bijvoorbeeld mis bij de Amerikaanse presidentsrace tussen Donald Trump en Hillary Clinton en bij het brexitreferendum, maar ook bij veel andere recente verkiezingen. Kiezers krijgen soms haast enkel nog informatie uit een bepaalde hoek onder ogen, en hebben volgens onderzoekers geregeld geen idee van wie die komt.
"Verkiezingen mogen geen wedstrijd zijn met vuile en ondoorzichtige methoden", zegt Eurocommissaris Vera Jourová (Transparantie en Waarden). Mensen moeten volgens haar weten wat ze voor zich hebben, waarom hen dat wordt voorgeschoteld en of echt zoveel mensen het delen. Dat een politieke partij dat bericht bijvoorbeeld speciaal heeft gemaakt om twijfelaars over vaccinatie te bereiken, of om potentiële relschoppers op te jutten. Of met nepvolgers de indruk wil wekken dat het veel losmaakt.
Boetes
Zonder uitdrukkelijke toestemming van de gebruiker mag gevoelige informatie als diens geslacht, religieuze overtuiging of seksuele voorkeur helemaal niet meer worden gebruikt voor zulke gerichte boodschappen, stelt Jourová voor. Voor berichten van sommige maatschappelijke organisaties, politieke partijen en vakbonden aan hun leden blijft wel ruimte.
De commissie wil de voorgestelde nieuwe regels niet zelf gaan handhaven, maar laat dat aan de privacywaakhonden van de EU-landen. Zij kunnen boetes opleggen aan bijvoorbeeld internetbedrijven en reclame- en communicatiebureaus die er een loopje mee nemen.
Verbieden
Europarlementariër Paul Tang (PvdA) vindt de voorstellen deels onvoldoende. "We moeten niet alleen inzetten op transparantie, maar gepersonaliseerde advertenties in de laatste maand voor de verkiezingen verbieden", zegt hij. Bas Eickhout (Groen Links) meent dat donaties van bedrijven aan politieke partijen moeten worden verboden. In het verleden namen diverse fracties in het EU-parlement volgens hem geld aan van multinationals als Google en Uber.
Als het EU-parlement en de lidstaten instemmen met de regels worden ze voor de Europese verkiezingen in 2024 van kracht.
Meer uit Buitenland
BELGRADO (ANP/AFP/DPA) - Tienduizenden mensen zijn in de Servische hoofdstad Belgrado de straat opgegaan om nieuwe verkiezingen te eisen. Deelnemers scandeerden "de studenten winnen", de strijdkreet van hun protestbeweging. Die was ook te zien op spandoeken, kleding en stickers.
17 minuten geleden
RWAMPARA (ANP) - Het Internationale Rode Kruis schrijft dat drie Congolese vrijwilligers van de hulporganisatie zijn overleden, vermoedelijk aan de gevolgen van ebola. Dat wordt op X gemeld, in een bericht dat door de Nederlandse afdeling van het Rode Kruis is gedeeld.
1 uur geleden
GAZA/BEIROET (ANP/RTR) - In Zuid-Libanon en in Gaza zijn nieuwe doden gemeld na Israëlische aanvallen: vijf burgers in Libanon en vijf politieagenten en een 13-jarige Palestijnse jongen in Gaza.
4 uur geleden
KYIV (ANP/AFP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky betoogt dat zijn land een volwaardig EU-lidmaatschap verdient. Hij deed dat in zijn dagelijkse toespraak, nadat de Duitse bondskanselier Friedrich Merz voor een tijdelijke tussenvorm had gepleit waarin het Oost-Europese land nog geen stemrecht zou krijgen.
4 uur geleden
DHAKA (ANP/AFP) - Een mazelenepidemie in Bangladesh heeft tot dusver aan meer dan vijfhonderd kinderen het leven gekost, waarmee het een van de dodelijkste uitbraken in decennia is in het land.
5 uur geleden
PARIJS (ANP/AFP) - De internationale druk op de ultranationalistische Israëlische minister Itamar Ben-Gvir neemt toe. Na Italië roept ook Frankrijk de EU op om sancties tegen hem uit te vaardigen.
6 uur geleden
TEHERAN/DOHA (ANP/AFP/RTR) - De Iraanse toponderhandelaar Mohammad Bagher Ghalibaf heeft beklemtoond dat Iran als natie rechten heeft en dat die niet worden opgegeven. Hij zei dit in Teheran tegen de Pakistaanse bemiddelaar, legerchef veldmaarschalk Asim Munir. Bagher Ghalibaf zei ook dat Iran veel harder terugslaat dan in maart indien de VS weer aanvallen beginnen. Pakistan bemiddelt tussen de VS en Iran over een vredesakkoord of wapenstilstand.
7 uur geleden