Brussel wil kiezer beschermen tegen stiekeme politieke reclame
BRUSSEL (ANP) - Het moet moeilijker worden om kiezers te bespelen met stiekeme, op maat gemaakte politieke reclame, vindt de Europese Commissie. Bij politieke advertenties moet voortaan worden vermeld wie daar achter zit en hoeveel er voor is betaald, als het aan de commissie ligt.
Advertenties op bijvoorbeeld Facebook en andere sociale media kunnen een kwalijke rol spelen in verkiezingen, constateert het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Politici, partijen en belangengroepen bombarderen kiezers van wie ze weten dat ze daarvoor ontvankelijk zijn met eenzijdige, gekleurde of ronduit misleidende informatie. Zo ging het bijvoorbeeld mis bij de Amerikaanse presidentsrace tussen Donald Trump en Hillary Clinton en bij het brexitreferendum, maar ook bij veel andere recente verkiezingen. Kiezers krijgen soms haast enkel nog informatie uit een bepaalde hoek onder ogen, en hebben volgens onderzoekers geregeld geen idee van wie die komt.
"Verkiezingen mogen geen wedstrijd zijn met vuile en ondoorzichtige methoden", zegt Eurocommissaris Vera Jourová (Transparantie en Waarden). Mensen moeten volgens haar weten wat ze voor zich hebben, waarom hen dat wordt voorgeschoteld en of echt zoveel mensen het delen. Dat een politieke partij dat bericht bijvoorbeeld speciaal heeft gemaakt om twijfelaars over vaccinatie te bereiken, of om potentiële relschoppers op te jutten. Of met nepvolgers de indruk wil wekken dat het veel losmaakt.
Boetes
Zonder uitdrukkelijke toestemming van de gebruiker mag gevoelige informatie als diens geslacht, religieuze overtuiging of seksuele voorkeur helemaal niet meer worden gebruikt voor zulke gerichte boodschappen, stelt Jourová voor. Voor berichten van sommige maatschappelijke organisaties, politieke partijen en vakbonden aan hun leden blijft wel ruimte.
De commissie wil de voorgestelde nieuwe regels niet zelf gaan handhaven, maar laat dat aan de privacywaakhonden van de EU-landen. Zij kunnen boetes opleggen aan bijvoorbeeld internetbedrijven en reclame- en communicatiebureaus die er een loopje mee nemen.
Verbieden
Europarlementariër Paul Tang (PvdA) vindt de voorstellen deels onvoldoende. "We moeten niet alleen inzetten op transparantie, maar gepersonaliseerde advertenties in de laatste maand voor de verkiezingen verbieden", zegt hij. Bas Eickhout (Groen Links) meent dat donaties van bedrijven aan politieke partijen moeten worden verboden. In het verleden namen diverse fracties in het EU-parlement volgens hem geld aan van multinationals als Google en Uber.
Als het EU-parlement en de lidstaten instemmen met de regels worden ze voor de Europese verkiezingen in 2024 van kracht.
Meer uit Buitenland
HELSINKI (ANP/AFP/RTR) - Finland zegt al enige voortgang te hebben gemaakt in het onderzoek naar de beschadigde bekabeling in de Finse Golf. De autoriteiten in dat land legden woensdag beslag op de Fitburg, een vrachtschip dat met Russisch staal onderweg was van Sint-Petersburg naar Israël, om verdenkingen van betrokkenheid bij een sabotagepoging aan de bekabeling tussen Helsinki en Tallinn. Veertien opvarenden werden gearresteerd.
1 uur geleden
CRANS-MONTANA (ANP) - De brand in het Zwitserse Crans-Montana op nieuwjaarsnacht lijkt te zijn ontstaan door het afsteken van ijsfonteinen op flessen champagne, meldt het OM op een persconferentie. Deze fakkels werden te dicht bij het plafond gehouden, waardoor het vuur zich kon verspreiden.
2 uur geleden
CRANS-MONTANA (ANP) - De Zwitserse wintersportplaats Crans-Montana blijft na de dodelijke brand van nieuwjaarsnacht grotendeels open voor vakantievierders, aldus het lokale toerismekantoor. Dat herhaalt ook de oproep tot voorzichtigheid om onnodige druk op de ziekenhuizen te voorkomen.
3 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft een nieuwe stafchef aangesteld. Het gaat om Kyrylo Boedanov, hoofd van de inlichtingendienst. Afgelopen november stapte voormalig stafchef Andri Jermak op na een groot corruptieschandaal in de energiesector.
4 uur geleden
VATICAANSTAD (ANP/AFP) - Paus Leo XIV heeft gebeden voor de slachtoffers van de nieuwjaarsbrand in Zwitserland en betuigde zijn "medeleven en solidariteit" aan hun families. Dat meldt het Vaticaan.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Als Iran vreedzame demonstranten neerschiet en "op gewelddadige wijze vermoordt", zullen de Verenigde Staten hen te hulp schieten, schrijft de Amerikaanse president Donald Trump op zijn Truth Social. "We staan paraat en zijn klaar om in actie te komen."
8 uur geleden
CRANS-MONTANA/LAUSANNE (ANP/DPA) - Ongeveer 13 volwassenen en 8 minderjarigen onder de slachtoffers van de brand in het Zwitserse Crans-Montana hebben brandwonden over meer dan 60 procent van hun lichaam, heeft een arts van de universiteitskliniek in Lausanne, waar ze zijn opgenomen, tegen de Zwitserse zender RTS gezegd.
12 uur geleden