Brussel wil kiezer beschermen tegen stiekeme politieke reclame
BRUSSEL (ANP) - Het moet moeilijker worden om kiezers te bespelen met stiekeme, op maat gemaakte politieke reclame, vindt de Europese Commissie. Bij politieke advertenties moet voortaan worden vermeld wie daar achter zit en hoeveel er voor is betaald, als het aan de commissie ligt.
Advertenties op bijvoorbeeld Facebook en andere sociale media kunnen een kwalijke rol spelen in verkiezingen, constateert het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Politici, partijen en belangengroepen bombarderen kiezers van wie ze weten dat ze daarvoor ontvankelijk zijn met eenzijdige, gekleurde of ronduit misleidende informatie. Zo ging het bijvoorbeeld mis bij de Amerikaanse presidentsrace tussen Donald Trump en Hillary Clinton en bij het brexitreferendum, maar ook bij veel andere recente verkiezingen. Kiezers krijgen soms haast enkel nog informatie uit een bepaalde hoek onder ogen, en hebben volgens onderzoekers geregeld geen idee van wie die komt.
"Verkiezingen mogen geen wedstrijd zijn met vuile en ondoorzichtige methoden", zegt Eurocommissaris Vera Jourová (Transparantie en Waarden). Mensen moeten volgens haar weten wat ze voor zich hebben, waarom hen dat wordt voorgeschoteld en of echt zoveel mensen het delen. Dat een politieke partij dat bericht bijvoorbeeld speciaal heeft gemaakt om twijfelaars over vaccinatie te bereiken, of om potentiële relschoppers op te jutten. Of met nepvolgers de indruk wil wekken dat het veel losmaakt.
Boetes
Zonder uitdrukkelijke toestemming van de gebruiker mag gevoelige informatie als diens geslacht, religieuze overtuiging of seksuele voorkeur helemaal niet meer worden gebruikt voor zulke gerichte boodschappen, stelt Jourová voor. Voor berichten van sommige maatschappelijke organisaties, politieke partijen en vakbonden aan hun leden blijft wel ruimte.
De commissie wil de voorgestelde nieuwe regels niet zelf gaan handhaven, maar laat dat aan de privacywaakhonden van de EU-landen. Zij kunnen boetes opleggen aan bijvoorbeeld internetbedrijven en reclame- en communicatiebureaus die er een loopje mee nemen.
Verbieden
Europarlementariër Paul Tang (PvdA) vindt de voorstellen deels onvoldoende. "We moeten niet alleen inzetten op transparantie, maar gepersonaliseerde advertenties in de laatste maand voor de verkiezingen verbieden", zegt hij. Bas Eickhout (Groen Links) meent dat donaties van bedrijven aan politieke partijen moeten worden verboden. In het verleden namen diverse fracties in het EU-parlement volgens hem geld aan van multinationals als Google en Uber.
Als het EU-parlement en de lidstaten instemmen met de regels worden ze voor de Europese verkiezingen in 2024 van kracht.
Meer uit Buitenland
BERLIJN (ANP/DPA) - De dierentuin in Berlijn heeft maandag de 69e verjaardag van de gorilla Fatou gevierd, een uitzonderlijk hoge leeftijd voor de apensoort. Ze is vermoedelijk de oudste gorilla ter wereld. In het wild worden de dieren tussen de 35 en 40 jaar oud.
1 uur geledenWASHINGTON (ANP/RTR) - Een AI-gegenereerde afbeelding van Donald Trump als Jezus is de Amerikaanse president op veel kritiek komen te staan. De afbeelding die Trump zondag op zijn Truth Social-account plaatste, is inmiddels verwijderd.
1 uur geledenTEHERAN (ANP/RTR) - Volgens het Iraanse ministerie van Defensie dreigt de energiecrisis in de wereld te escaleren door de Amerikaanse blokkade van de zeeën rond Iran. Een woordvoerder stelt dat de Amerikaanse president Donald Trump de energiemarkten nog minder stabiel maakt dan die al waren.
1 uur geledenISLAMABAD (ANP/DPA) - Volgens de Pakistaanse premier Shehbaz Sharif zijn er nog steeds pogingen om tot een akkoord te komen tussen de VS en Iran. De onderhandelingen in Islamabad afgelopen zaterdag liepen op niks uit. "Op dit moment wordt er alles aan gedaan om de openstaande kwesties op te lossen", aldus Sharif in een tv-toespraak.
2 uur geledenOSLO (ANP/DPA/RTR) - De Noorse regering heeft na vijftien jaar weer de eerste gebouwen in gebruik genomen die werden beschadigd bij de bomaanslag van Anders Breivik. Premier Jonas Gahr Støre heeft de gebouwen in het Regjeringskvartalet (het regeringskwartier) van Oslo officieel geopend.
2 uur geledenWASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd met aanvallen op Iraanse "snelle aanvalsschepen", als die de blokkade van de Golf van Oman negeren. "Als een van deze schepen ook maar in de buurt komt van onze blokkade, zal het onmiddellijk worden uitgeschakeld", schrijft Trump op Truth Social.
3 uur geledenBOEDAPEST (ANP/RTR) - Hongarije zal onder nieuw bewind de EU-miljardenlening aan Oekraïne niet langer blokkeren. Die verkiezingsbelofte herhaalde premier-in-spé Péter Magyar daags na zijn verkiezingsoverwinning tijdens een persconferentie in Boedapest. Wel voegde hij eraan toe dat Hongarije, gezien de economische situatie in het land, niet kan bijdragen aan die financiële handreiking van de EU aan Kyiv.
4 uur geleden