Brussel wil bewijs wandaden in Oekraïne kunnen delen met Strafhof
BRUSSEL (ANP) - De EU-dienst die helpt bij het onderzoek naar oorlogsmisdaden in Oekraïne moet meer armslag krijgen, vindt de Europese Commissie. Eurojust moet het bewijsmateriaal centraal kunnen bewaren en kunnen delen met bijvoorbeeld het Internationaal Strafhof (ICC), stelt de commissie voor.
Eurojust helpt EU-landen al wel bij hun eigen onderzoek naar oorlogsmisdaden die sinds de Russische inval in Oekraïne worden gepleegd, zoals in Boetsja en Kramatorsk zou zijn gebeurd. Maar Eurojust mag het vergaarde bewijs niet voor langere tijd opslaan, analyseren en uitwisselen met anderen. De dienst mag ook niet rechtstreeks samenwerken met instanties als het ICC. De bevoegdheden van Eurojust zijn niet berekend op "een situatie van deze omvang en misdrijven van deze ernst", zegt de Europese Commissie.
Dat moet veranderen, vindt het dagelijks bestuur van de Europese Unie. Het voortdurende oorlogsgeweld maakt het immers onmogelijk om bewijs in Oekraïne zelf veilig te verzamelen en te bewaren. Daarom "moeten we Eurojust versterken om ervoor te zorgen dat die de nodige middelen heeft om de orde van grootte van de wreedheden in Oekraïne te kunnen aanpakken", zegt Eurocommissaris Věra Jourová.
Onderzoeksteam
De plannen worden nog voorgelegd aan de EU-landen en het Europees Parlement. Als zij instemmen, mag Eurojust voortaan bewijs voor de belangrijkste internationale misdaden verzamelen, bestuderen en bewaren. Ook mag de dienst informatie, zoals filmpjes, geluidsopnames en satellietbeelden, verwerken en delen met anderen.
Het ICC treedt verder toe tot het strafrechtelijke onderzoeksteam dat Oekraïne samen met EU-landen Polen en Litouwen op oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid in Oekraïne heeft gezet. Dat Joint Investigation Team (JIT) is het eerste ooit waaraan het hof in Den Haag deelneemt.
Loket
Door de maandag afgesproken samenwerking kan de aanklager van het Internationaal Strafhof zijn werk met de drie landen afstemmen. Daders kunnen zo voor het gerecht worden gebracht in Den Haag of in een van de betrokken landen, zegt Eurojust.
Het ICC en justitie in Oekraïne en aanklagers in inmiddels elf EU-landen doen onderzoek naar oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid in Oekraïne. Een Oekraïens loket waar burgers zulke wandaden kunnen melden, heeft er inmiddels meer dan 6000 opgetekend.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/RTR) - De elektriciteitsvoorziening in Oekraïne kende donderdag de grootste problemen sinds de grootschalige stroomuitval in november 2022 door Russische aanvallen. De situatie blijft "uiterst moeilijk", aldus minister van Energie Denys Sjmyhal.
2 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Volgens EU-buitenlandchef Kaja Kallas hebben de betrekkingen met de VS deze week een behoorlijke klap gekregen vanwege de situatie rondom Groenland. "En die onderlinge meningsverschillen komen vooral Rusland en China ten goede", zei ze voorafgaand aan overleg met de EU-leiders.
3 uur geleden
DAVOS (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump is onderweg van het World Economic Forum (WEF) naar Washington, meldt hij op zijn eigen platform Truth Social. Trump schrijft dat hij een "ongelooflijke tijd" heeft gehad in Davos, waar hij een toespraak gaf en met NAVO-chef Mark Rutte afspraken maakte over Groenland.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Oekraïne moet weer de belangrijkste prioriteit worden, zei de Poolse premier Donald Tusk. "Dit is een cruciale kwestie voor de veiligheid van Europa", zei Tusk bij aankomst in Brussel voor de ingelaste EU-top met regeringsleiders. "Het mag niet zo zijn dat Oekraïne, door zowel noodzakelijke als onnodige afleidingen en emoties, naar de achtergrond is verdwenen."
3 uur geleden
DAMASCUS (ANP/AFP) - Ruim 134.000 mensen zijn ontheemd in het noordoosten van Syrië na gevechten en een bestand tussen het regeringsleger en Koerdische strijders. In drie dagen is het aantal ontheemden in de provincie Hasakeh gestegen tot zeker 134.803 personen, vergeleken met 5725 geregistreerde gevallen zondag, meldt de Internationale Organisatie voor Migratie van de Verenigde Naties.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Franse president Emmanuel Macron zegt "uiterst waakzaam" te blijven, ook nu de ergste crisis over Groenland voorbij lijkt te zijn. Dat zei hij voorafgaand aan overleg met de EU-leiders in Brussel. "We staan klaar om de middelen die tot onze beschikking staan te gebruiken, mochten we opnieuw het doelwit van bedreigingen worden", zei hij.
4 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Duitse bondskanselier Friedrich Merz is "zeer dankbaar" dat de Amerikaanse president Donald Trump zijn "oorspronkelijke plan om Groenland te annexeren heeft laten varen". Dat zei hij voorafgaand aan een ingelaste EU-top over de Groenland-kwestie. "En ik ben ook dankbaar dat hij heeft afgezien van het opleggen van extra tarieven op 1 februari", zei hij.
5 uur geleden