Brussel geeft Polen groen licht voor miljarden uit herstelfonds
BRUSSEL (ANP) - Polen krijgt tientallen miljarden euro's uit het Europees coronaherstelfonds. De Europese Commissie is ermee akkoord gegaan. De commissie weigerde Polen lang toestemming te geven omdat het land de rechterlijke macht niet onafhankelijk zijn werk zou laten doen, maar is na concessies van de regering in Warschau gezwicht. De andere EU-landen moeten nog wel instemmen met het Poolse coronaherstelplan.
De zegen van de Eurocommissarissen kwam er niet zonder slag of stoot. Vijf zwaargewichten, onder wie Frans Timmermans, probeerden tevergeefs om de goedkeuring van het Poolse herstelplan tegen te houden, zeggen ingewijden. Bijna allemaal zijn of waren ze betrokken bij de bescherming van de rechtsstaat in de EU.
Polen diende zijn aanvraag voor 24 miljard euro aan subsidies en 12 miljard aan heel goedkope leningen al ruim een jaar geleden in. Bijna alle andere EU-landen zagen hun aanvraag al lang goedgekeurd, maar die van Polen stuitte op onenigheid met Brussel over zijn omgang met de rechtsstaat. Sinds Polen grote offers brengt om buurland Oekraïne door de oorlog te helpen, werd het steeds moeilijker voor de commissie om de rug recht te houden.
Afspraken
Het dagelijks bestuur van de EU heeft afspraken gemaakt met Warschau die een eind moeten maken aan de greep die de Poolse politiek heeft op de rechterlijke macht. Polen doekt een tuchtkamer op die rechters kon aanpakken die de regering niet aanstaan. Daarmee heeft het Poolse parlement afgelopen week ingestemd. Verder moet het Poolse tuchtrecht op de schop en moeten op onwettige wijze ontslagen rechters hun baan terugkrijgen.
Dat Polen nog niet helemaal aan die voorwaarden heeft voldaan, is geen bezwaar. Met "mijlpalen en doelen" die Polen moet bereiken om een volgende betaling te ontvangen, hoopt de commissie de druk erop te houden. Ook al waarschuwen burgerrechtengroepen en Poolse rechters zelf dat hun onafhankelijkheid nog lang niet is verzekerd.
Von der Leyen
Die zorgen leven ook in het Europees Parlement. De liberalen hebben commissievoorzitter Ursula von der Leyen al gevraagd om uitleg te komen geven.
De Poolse steunaanvraag wordt nu voorgelegd aan de EU-landen, die naar verwachting binnen enkele weken zullen instemmen. Als het zover is, staakt Polen mogelijk zijn verzet tegen de invoering van een minimumtarief voor de winstbelasting voor grote multinationals. Polen blokkeert een langverwacht akkoord daarover om goedkeuring voor de miljardensteun af te dwingen, zeggen EU-bronnen.
Nu ook de steunaanvraag van Polen is goedgekeurd zit alleen Hongarije, dat ook met Brussel ruziet over de rechtsstaat, nog in de wachtkamer. Nederland heeft zijn aanvraag nog altijd niet ingediend, omdat die werd opgehouden door de lange kabinetsformatie.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP/RTR) - Volgens de Oekraïense energieminister Denys Sjmyhal is er in zijn land geen enkele energiecentrale meer te vinden die niet is aangevallen door de Russen. Hij vertelde het parlement dat de situatie van de energievoorzieningen "heel moeilijk" is en dat Oekraïne nog maar genoeg brandstof heeft voor ruim twintig dagen.
12 minuten geleden
TEHERAN (ANP) - De Iraanse veiligheidsdiensten pleegden massamoorden op demonstranten nadat de grote protesten in het land op 8 januari escaleerden, meldt mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch. Naar schatting zijn hierbij duizenden demonstranten omgekomen, hoewel het door een internetblokkade moeilijk is een dodental vast te stellen.
2 uur geleden
SEOUL (ANP/RTR) - In de Zuid-Koreaanse hoofdstad Seoul heeft een bus een gebouw geramd. Daarbij zijn dertien gewonden gevallen, onder wie twee zwaargewonden. Dat melden persbureaus YTN TV en Yonhap.
3 uur geleden
SEOUL (ANP/RTR) - De Zuid-Koreaanse oud-president Yoon Suk-yeol is veroordeeld tot vijf jaar cel wegens het belemmeren van de rechtsgang. Hij zou de politie hebben tegengewerkt bij zijn arrestatie in januari 2025. Yoon riep een maand eerder kortstondig de militaire noodtoestand uit om het parlement buitenspel te zetten. Aanklagers hadden een gevangenisstraf van tien jaar tegen hem geëist.
3 uur geleden
SEOUL (ANP/RTR) - In een achtergestelde wijk van het chique district Gangnam in de Zuid-Koreaanse hoofdstad Seoul woedt een grote brand. Bijna 300 brandweerlieden bestrijden de brand. In totaal werden 85 brandweerwagens naar de plek gestuurd.
5 uur geleden
CANBERRA (ANP/RTR) - Ruim een maand nadat in Australië het verbod op sociale media voor jongeren onder de 16 jaar is ingegaan, zijn ongeveer 4,7 miljoen accounts van Australische tieners gedeactiveerd. Dat meldde de Australische internettoezichthouder vrijdag.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump schrijft op Truth Social dat de internationale vredesraad voor de Gazastrook, die toezicht moet houden op het overgangsbestuur, is gevormd. De zogeheten Board of Peace is een belangrijk onderdeel van de tweede fase van Trumps vredesplan voor Gaza.
9 uur geleden