Brussel geeft Polen groen licht voor miljarden uit herstelfonds
BRUSSEL (ANP) - Polen krijgt tientallen miljarden euro's uit het Europees coronaherstelfonds. De Europese Commissie is ermee akkoord gegaan. De commissie weigerde Polen lang toestemming te geven omdat het land de rechterlijke macht niet onafhankelijk zijn werk zou laten doen, maar is na concessies van de regering in Warschau gezwicht. De andere EU-landen moeten nog wel instemmen met het Poolse coronaherstelplan.
De zegen van de Eurocommissarissen kwam er niet zonder slag of stoot. Vijf zwaargewichten, onder wie Frans Timmermans, probeerden tevergeefs om de goedkeuring van het Poolse herstelplan tegen te houden, zeggen ingewijden. Bijna allemaal zijn of waren ze betrokken bij de bescherming van de rechtsstaat in de EU.
Polen diende zijn aanvraag voor 24 miljard euro aan subsidies en 12 miljard aan heel goedkope leningen al ruim een jaar geleden in. Bijna alle andere EU-landen zagen hun aanvraag al lang goedgekeurd, maar die van Polen stuitte op onenigheid met Brussel over zijn omgang met de rechtsstaat. Sinds Polen grote offers brengt om buurland Oekraïne door de oorlog te helpen, werd het steeds moeilijker voor de commissie om de rug recht te houden.
Afspraken
Het dagelijks bestuur van de EU heeft afspraken gemaakt met Warschau die een eind moeten maken aan de greep die de Poolse politiek heeft op de rechterlijke macht. Polen doekt een tuchtkamer op die rechters kon aanpakken die de regering niet aanstaan. Daarmee heeft het Poolse parlement afgelopen week ingestemd. Verder moet het Poolse tuchtrecht op de schop en moeten op onwettige wijze ontslagen rechters hun baan terugkrijgen.
Dat Polen nog niet helemaal aan die voorwaarden heeft voldaan, is geen bezwaar. Met "mijlpalen en doelen" die Polen moet bereiken om een volgende betaling te ontvangen, hoopt de commissie de druk erop te houden. Ook al waarschuwen burgerrechtengroepen en Poolse rechters zelf dat hun onafhankelijkheid nog lang niet is verzekerd.
Von der Leyen
Die zorgen leven ook in het Europees Parlement. De liberalen hebben commissievoorzitter Ursula von der Leyen al gevraagd om uitleg te komen geven.
De Poolse steunaanvraag wordt nu voorgelegd aan de EU-landen, die naar verwachting binnen enkele weken zullen instemmen. Als het zover is, staakt Polen mogelijk zijn verzet tegen de invoering van een minimumtarief voor de winstbelasting voor grote multinationals. Polen blokkeert een langverwacht akkoord daarover om goedkeuring voor de miljardensteun af te dwingen, zeggen EU-bronnen.
Nu ook de steunaanvraag van Polen is goedgekeurd zit alleen Hongarije, dat ook met Brussel ruziet over de rechtsstaat, nog in de wachtkamer. Nederland heeft zijn aanvraag nog altijd niet ingediend, omdat die werd opgehouden door de lange kabinetsformatie.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - De Verenigde Staten hebben sancties ingesteld tegen de Cubaanse president Miguel Díaz-Canel. Dat valt te lezen op de website van het ministerie van Financiën. Ook zijn sancties ingesteld tegen leden van de familie Castro, onder anderen tegen de zoon en kleinzoon van oud-president Raúl Castro.
1 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De burgemeester van Greater Manchester, Andy Burnham, zegt het te willen opnemen tegen de Britse premier Keir Starmer (Labour) als hij de lokale verkiezingen wint. Dat deed de bewindsman tijdens een BBC-debat met andere kandidaten die willen meedingen naar die parlementszetel. In het Verenigd Koninkrijk kunnen alleen parlementariërs meedingen in een zogeheten leiderschapsverkiezing. Regionale winst in Makerfield kan hem die plek in het parlement opleveren.
1 uur geleden
MOSKOU (ANP/AFP/RTR) - Het Kremlin zegt dat de Oekraïense president Volodymyr Zelensky "elk moment" welkom is in Moskou als hij wil praten over een vredesakkoord. Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov reageert daarmee op de open brief die Zelensky eerder op donderdagavond publiceerde en die hij richtte aan Poetin.
2 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Het huidige conceptvoorstel voor een vredesovereenkomst met de Verenigde Staten bevat dubbelzinnigheden die moeten worden opgehelderd. Dat zegt Mohsen Rezaei, een hoge adviseur van opperste leider Mojtaba Khamenei, op de Iraanse staatstelevisie.
2 uur geleden
KYIV (ANP) - Oekraïne wil direct met de Russische president Vladimir Poetin om tafel voor vredesonderhandelingen. Dat schrijft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky in een publieke brief aan zijn Russische ambtgenoot. Tijdens die onderhandelingen is Zelensky bereid een volledig staakt-het-vuren in acht te nemen, "zoals gebruikelijk is".
3 uur geleden
TRIPOLI (ANP/RTR) - Bij het kantoor van de VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR in de Libische hoofdstad Tripoli hebben honderden mensen betoogd tegen de stroom migranten in het land. Het was een van de grotere recente betogingen tegen de migratie. Het kantoor werd enige tijd geblokkeerd.
4 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Rusland is bereid compromissen te sluiten in de vredesonderhandelingen met Oekraïne als Kyiv dat ook is. Dat zei de Russische president Vladimir Poetin tegen journalisten in Sint-Petersburg. Daar is de Russische leider voor een economische top.
4 uur geleden