Brussel geeft Polen groen licht voor miljarden uit herstelfonds
BRUSSEL (ANP) - Polen krijgt tientallen miljarden euro's uit het Europees coronaherstelfonds. De Europese Commissie is ermee akkoord gegaan. De commissie weigerde Polen lang toestemming te geven omdat het land de rechterlijke macht niet onafhankelijk zijn werk zou laten doen, maar is na concessies van de regering in Warschau gezwicht. De andere EU-landen moeten nog wel instemmen met het Poolse coronaherstelplan.
De zegen van de Eurocommissarissen kwam er niet zonder slag of stoot. Vijf zwaargewichten, onder wie Frans Timmermans, probeerden tevergeefs om de goedkeuring van het Poolse herstelplan tegen te houden, zeggen ingewijden. Bijna allemaal zijn of waren ze betrokken bij de bescherming van de rechtsstaat in de EU.
Polen diende zijn aanvraag voor 24 miljard euro aan subsidies en 12 miljard aan heel goedkope leningen al ruim een jaar geleden in. Bijna alle andere EU-landen zagen hun aanvraag al lang goedgekeurd, maar die van Polen stuitte op onenigheid met Brussel over zijn omgang met de rechtsstaat. Sinds Polen grote offers brengt om buurland Oekraïne door de oorlog te helpen, werd het steeds moeilijker voor de commissie om de rug recht te houden.
Afspraken
Het dagelijks bestuur van de EU heeft afspraken gemaakt met Warschau die een eind moeten maken aan de greep die de Poolse politiek heeft op de rechterlijke macht. Polen doekt een tuchtkamer op die rechters kon aanpakken die de regering niet aanstaan. Daarmee heeft het Poolse parlement afgelopen week ingestemd. Verder moet het Poolse tuchtrecht op de schop en moeten op onwettige wijze ontslagen rechters hun baan terugkrijgen.
Dat Polen nog niet helemaal aan die voorwaarden heeft voldaan, is geen bezwaar. Met "mijlpalen en doelen" die Polen moet bereiken om een volgende betaling te ontvangen, hoopt de commissie de druk erop te houden. Ook al waarschuwen burgerrechtengroepen en Poolse rechters zelf dat hun onafhankelijkheid nog lang niet is verzekerd.
Von der Leyen
Die zorgen leven ook in het Europees Parlement. De liberalen hebben commissievoorzitter Ursula von der Leyen al gevraagd om uitleg te komen geven.
De Poolse steunaanvraag wordt nu voorgelegd aan de EU-landen, die naar verwachting binnen enkele weken zullen instemmen. Als het zover is, staakt Polen mogelijk zijn verzet tegen de invoering van een minimumtarief voor de winstbelasting voor grote multinationals. Polen blokkeert een langverwacht akkoord daarover om goedkeuring voor de miljardensteun af te dwingen, zeggen EU-bronnen.
Nu ook de steunaanvraag van Polen is goedgekeurd zit alleen Hongarije, dat ook met Brussel ruziet over de rechtsstaat, nog in de wachtkamer. Nederland heeft zijn aanvraag nog altijd niet ingediend, omdat die werd opgehouden door de lange kabinetsformatie.
Meer uit Buitenland
LÜNEBURG (ANP) - Twee Duitse ambulancebroeders zijn veroordeeld tot lange celstraffen, omdat ze ongelukken veroorzaakten om de slachtoffers daarna te kunnen helpen. Het duo gooide vanaf bruggen onder meer betonplaten en een boomstam op Duitse snelwegen. Ze krijgen elf en twaalf jaar gevangenisstraf voor poging tot moord en gevaarlijk gedrag in het verkeer.
45 minuten geleden
RIYAD (ANP) - Een achttal overwegend islamitische landen zegt in een gezamenlijke verklaring te zullen deelnemen aan de Amerikaanse vredesraad. Die moet toezien op Gaza na een mogelijk bestand. Het gaat om Pakistan, Egypte, Jordanië, Qatar, Indonesië, Turkije, Saudi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten. In de verklaring spreken de landen hun steun uit voor de Amerikaanse inzet voor vrede in het gebied.
51 minuten geleden
KOPENHAGEN/NUUK (ANP/RTR/AFP) - De Deense regering is blij dat de Amerikaanse president Trump geen geweld wil gebruiken bij de gewenste inlijving van Groenland, dat deel is van het Deense koninkrijk. Het is positief dat Trump zegt dat hij niet van plan is geweld te gebruiken, aldus de Deense minister van Buitenlandse Zaken. Maar de aanspraken blijven overeind en het probleem dus ook, aldus minister Lars Løkke Rasmussen.
1 uur geleden
VATICAANSTAD (ANP/AFP) - Paus Leo XIV heeft laten weten ook te zijn uitgenodigd voor de door de Amerikaanse president Donald Trump beoogde vredesraad. Het Vaticaan gaat de uitnodiging overwegen voordat een antwoord wordt verstuurd. Trump heeft zo'n zestig landen uitgenodigd. Er hebben twintig of misschien wel 25 landen ingestemd, aldus de Amerikaanse gezant Steve Witkoff.
2 uur geleden
KYIV (ANP/AFP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky is in Kyiv en niet in Davos. Dat meldt het presidentiële kantoor. President Trump suggereerde eerder in zijn toespraak op het World Economic Forum, dat momenteel plaatsvindt in die Zwitserse plaats, dat Zelensky "in het publiek zou kunnen zitten". Ook zei de Amerikaanse president dat hij de Oekraïense leider later op woensdag zou ontmoeten. Na zijn toespraak kwam hij daarop terug en noemde hij donderdag als de dag waarop hij Zelensky zou treffen.
2 uur geleden
STRAATSBURG (ANP) - De Europese Unie moet noodplannen maken om voorbereid te zijn op een eventuele terugtrekking van Amerikaanse troepen uit Europa, zo wil het Europees Parlement. Zo moeten concrete afspraken worden gemaakt over hoe lidstaten elkaar te hulp schieten als een EU-lidstaat militair wordt bedreigd. Hiertoe moet artikel 42.7 van het Europees Verdrag worden aangescherpt. Daarnaast moet een EU-troepenmacht worden gevormd.
3 uur geleden
DAVOS (ANP) - Canada kan de Verenigde Staten maar beter wat dankbaarder zijn, waarschuwt de Amerikaanse president Donald Trump. "Canada bestaat dankzij de VS", zei Trump op het World Economic Forum. Hij reageerde op een veelgeprezen toespraak van de Canadese premier Mark Carney, die middelgrote landen opriep de krachten te bundelen om grootmachten van zich af te kunnen houden.
3 uur geleden