Brussel geeft Polen groen licht voor miljarden uit herstelfonds
BRUSSEL (ANP) - Polen krijgt tientallen miljarden euro's uit het Europees coronaherstelfonds. De Europese Commissie is ermee akkoord gegaan. De commissie weigerde Polen lang toestemming te geven omdat het land de rechterlijke macht niet onafhankelijk zijn werk zou laten doen, maar is na concessies van de regering in Warschau gezwicht. De andere EU-landen moeten nog wel instemmen met het Poolse coronaherstelplan.
De zegen van de Eurocommissarissen kwam er niet zonder slag of stoot. Vijf zwaargewichten, onder wie Frans Timmermans, probeerden tevergeefs om de goedkeuring van het Poolse herstelplan tegen te houden, zeggen ingewijden. Bijna allemaal zijn of waren ze betrokken bij de bescherming van de rechtsstaat in de EU.
Polen diende zijn aanvraag voor 24 miljard euro aan subsidies en 12 miljard aan heel goedkope leningen al ruim een jaar geleden in. Bijna alle andere EU-landen zagen hun aanvraag al lang goedgekeurd, maar die van Polen stuitte op onenigheid met Brussel over zijn omgang met de rechtsstaat. Sinds Polen grote offers brengt om buurland Oekraïne door de oorlog te helpen, werd het steeds moeilijker voor de commissie om de rug recht te houden.
Afspraken
Het dagelijks bestuur van de EU heeft afspraken gemaakt met Warschau die een eind moeten maken aan de greep die de Poolse politiek heeft op de rechterlijke macht. Polen doekt een tuchtkamer op die rechters kon aanpakken die de regering niet aanstaan. Daarmee heeft het Poolse parlement afgelopen week ingestemd. Verder moet het Poolse tuchtrecht op de schop en moeten op onwettige wijze ontslagen rechters hun baan terugkrijgen.
Dat Polen nog niet helemaal aan die voorwaarden heeft voldaan, is geen bezwaar. Met "mijlpalen en doelen" die Polen moet bereiken om een volgende betaling te ontvangen, hoopt de commissie de druk erop te houden. Ook al waarschuwen burgerrechtengroepen en Poolse rechters zelf dat hun onafhankelijkheid nog lang niet is verzekerd.
Von der Leyen
Die zorgen leven ook in het Europees Parlement. De liberalen hebben commissievoorzitter Ursula von der Leyen al gevraagd om uitleg te komen geven.
De Poolse steunaanvraag wordt nu voorgelegd aan de EU-landen, die naar verwachting binnen enkele weken zullen instemmen. Als het zover is, staakt Polen mogelijk zijn verzet tegen de invoering van een minimumtarief voor de winstbelasting voor grote multinationals. Polen blokkeert een langverwacht akkoord daarover om goedkeuring voor de miljardensteun af te dwingen, zeggen EU-bronnen.
Nu ook de steunaanvraag van Polen is goedgekeurd zit alleen Hongarije, dat ook met Brussel ruziet over de rechtsstaat, nog in de wachtkamer. Nederland heeft zijn aanvraag nog altijd niet ingediend, omdat die werd opgehouden door de lange kabinetsformatie.
Meer uit Buitenland
KYIV (ANP) - De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft gebeld met zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump over de onderhandelingen met Rusland. Zelensky spreekt op X de verwachting uit dat binnenkort de voorbereidingen kunnen worden getroffen voor een gesprek tussen de leiders zelf, inclusief de Russische president Vladimir Poetin.
1 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - De Surinaamse president Jennifer Simons heeft drie directieleden van staatsbedrijven gevraagd om op te stappen. Er was ophef ontstaan over zeer lucratieve, langlopende contracten die de nieuwe directeur van het Staatsziekenfonds (SZF), waar circa 80 procent van de Surinamers verzekerd is, zou hebben gesloten met partijgenoten die niets te maken hebben met de ziektekostenverzekeringsbranche.
1 uur geleden
RIO DE JANEIRO (ANP/AFP) - Het Braziliaanse Hooggerechtshof heeft twee voormalige parlementsleden veroordeeld voor het opdracht geven tot de moord op Marielle Franco, gemeenteraadslid in Rio de Janeiro in 2018. Ze werden beiden veroordeeld tot 76 jaar en drie maanden gevangenisstraf.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Verenigde Staten laten weer toe dat Venezuela olie aan Cuba verkoopt, meldt het Amerikaanse ministerie van Financiën. Voorwaarde is dat olieleveringen niet de regering in Havana, maar het Cubaanse volk ten goede komen. Het ministerie noemt de beleidswijziging een maatregel "in solidariteit met het Cubaanse volk".
2 uur geleden
HAVANA (ANP/AFP) - De Cubaanse kustwacht heeft vier opvarenden van een Amerikaanse speedboot doodgeschoten, meldt het Cubaanse ministerie van Binnenlandse Zaken. Er zou eerst vanaf de boot zijn geschoten, toen de kustwacht het vaartuig benaderde.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De voormalige Amerikaanse minister van Financiën Larry Summers neemt aan het einde van het academische jaar ontslag als docent aan de prestigieuze universiteit Harvard. Dat meldt The New York Times. Harvard heeft Summers vertrek bevestigd.
4 uur geleden
REYKJAVIK (ANP/RTR) - IJsland gaat ergens "in de komende maanden" een referendum houden over het hervatten van de toetredingsgesprekken met de Europese Unie, zei premier Kristrún Frostadóttir. Het eiland zou de volksraadpleging eigenlijk pas in 2027 houden, maar volgens internationale media zijn de spanningen in het noordpoolgebied reden om die te vervroegen.
4 uur geleden