Brussel geeft Polen groen licht voor miljarden uit herstelfonds
BRUSSEL (ANP) - Polen krijgt tientallen miljarden euro's uit het Europees coronaherstelfonds. De Europese Commissie is ermee akkoord gegaan. De commissie weigerde Polen lang toestemming te geven omdat het land de rechterlijke macht niet onafhankelijk zijn werk zou laten doen, maar is na concessies van de regering in Warschau gezwicht. De andere EU-landen moeten nog wel instemmen met het Poolse coronaherstelplan.
De zegen van de Eurocommissarissen kwam er niet zonder slag of stoot. Vijf zwaargewichten, onder wie Frans Timmermans, probeerden tevergeefs om de goedkeuring van het Poolse herstelplan tegen te houden, zeggen ingewijden. Bijna allemaal zijn of waren ze betrokken bij de bescherming van de rechtsstaat in de EU.
Polen diende zijn aanvraag voor 24 miljard euro aan subsidies en 12 miljard aan heel goedkope leningen al ruim een jaar geleden in. Bijna alle andere EU-landen zagen hun aanvraag al lang goedgekeurd, maar die van Polen stuitte op onenigheid met Brussel over zijn omgang met de rechtsstaat. Sinds Polen grote offers brengt om buurland Oekraïne door de oorlog te helpen, werd het steeds moeilijker voor de commissie om de rug recht te houden.
Afspraken
Het dagelijks bestuur van de EU heeft afspraken gemaakt met Warschau die een eind moeten maken aan de greep die de Poolse politiek heeft op de rechterlijke macht. Polen doekt een tuchtkamer op die rechters kon aanpakken die de regering niet aanstaan. Daarmee heeft het Poolse parlement afgelopen week ingestemd. Verder moet het Poolse tuchtrecht op de schop en moeten op onwettige wijze ontslagen rechters hun baan terugkrijgen.
Dat Polen nog niet helemaal aan die voorwaarden heeft voldaan, is geen bezwaar. Met "mijlpalen en doelen" die Polen moet bereiken om een volgende betaling te ontvangen, hoopt de commissie de druk erop te houden. Ook al waarschuwen burgerrechtengroepen en Poolse rechters zelf dat hun onafhankelijkheid nog lang niet is verzekerd.
Von der Leyen
Die zorgen leven ook in het Europees Parlement. De liberalen hebben commissievoorzitter Ursula von der Leyen al gevraagd om uitleg te komen geven.
De Poolse steunaanvraag wordt nu voorgelegd aan de EU-landen, die naar verwachting binnen enkele weken zullen instemmen. Als het zover is, staakt Polen mogelijk zijn verzet tegen de invoering van een minimumtarief voor de winstbelasting voor grote multinationals. Polen blokkeert een langverwacht akkoord daarover om goedkeuring voor de miljardensteun af te dwingen, zeggen EU-bronnen.
Nu ook de steunaanvraag van Polen is goedgekeurd zit alleen Hongarije, dat ook met Brussel ruziet over de rechtsstaat, nog in de wachtkamer. Nederland heeft zijn aanvraag nog altijd niet ingediend, omdat die werd opgehouden door de lange kabinetsformatie.
Meer uit Buitenland
BOEKAREST (ANP/RTR/AFP) - Roemenië heeft boos gereageerd op een schending van het luchtruim door drones tijdens Russische aanvallen op Oekraïne. De autoriteiten in het EU-land zeggen dat een toestel met mogelijk explosieve lading is neergekomen in bewoond gebied. Ze hebben de Russische ambassadeur ontboden om te protesteren.
53 minuten geleden
BAMAKO (ANP/AFP/RTR/DPA) - Strijders hebben in Mali op verschillende plekken aanvallen uitgevoerd. Volgens het leger hebben "terroristische groeperingen" onder meer militaire barakken aangevallen. Er zijn schoten gemeld in de hoofdstad Bamako, maar ook in onder meer de steden Gao en Kidal. Aan het begin van de middag zei het leger de situatie onder controle te hebben, al gingen de gevechten door.
2 uur geleden
BAKOE (ANP/RTR) - Oekraïne is klaar voor vredesbesprekingen met Rusland in Azerbeidzjan "als Moskou er ook klaar voor is". Dat heeft de Oekraïense president Volodymyr Zelensky gezegd in Azerbeidzjan, waar hij op bezoek is en onder meer een ontmoeting heeft met de president daar, Ilham Aliyev.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Amerikaanse regering is op zoek naar een manier om zich uit de oorlog te redden, zegt het ministerie van Defensie van Iran. Op dit moment is een Iraanse minister in de Pakistaanse hoofdstad Islamabad voor gesprekken. Deze zaterdag worden daar ook gezanten van de VS verwacht, al is nog onduidelijk of die met Iran zullen spreken.
6 uur geleden
KYIV (ANP) - Russische aanvallen door heel Oekraïne hebben volgens president Volodymyr Zelensky aan zeker vier mensen het leven gekost. Dertig mensen raakten gewond. "De meeste doelen zijn burgerinfrastructuur in steden", schrijft hij op X.
8 uur geleden
BERLIJN (ANP) - Duitsland stuurt een mijnenjager en een bevoorradings- en commandoschip naar de Middellandse Zee om zich voor te bereiden op mogelijke inzet in de Straat van Hormuz, zegt minister van Defensie Boris Pistorius in de Rheinische Post. Wanneer de schepen vertrekken, zegt hij niet.
9 uur geleden
SANTA MARTA (ANP) - In de Colombiaanse kustplaats Santa Marta is vrijdag de eerste internationale conferentie over de afbouw van fossiele brandstoffen begonnen, die Colombia samen met Nederland organiseert. Voor de zesdaagse conferentie hebben zich 56 landen aangemeld, zei de Colombiaanse milieuminister Irene Vélez Torres bij aanvang. Samen zijn die landen goed voor zo'n 20 procent van de wereldwijde productie van fossiele brandstoffen en 30 procent van de mondiale vraag.
18 uur geleden