Brussel geeft Polen groen licht voor miljarden uit herstelfonds
BRUSSEL (ANP) - Polen krijgt tientallen miljarden euro's uit het Europees coronaherstelfonds. De Europese Commissie is ermee akkoord gegaan. De commissie weigerde Polen lang toestemming te geven omdat het land de rechterlijke macht niet onafhankelijk zijn werk zou laten doen, maar is na concessies van de regering in Warschau gezwicht. De andere EU-landen moeten nog wel instemmen met het Poolse coronaherstelplan.
De zegen van de Eurocommissarissen kwam er niet zonder slag of stoot. Vijf zwaargewichten, onder wie Frans Timmermans, probeerden tevergeefs om de goedkeuring van het Poolse herstelplan tegen te houden, zeggen ingewijden. Bijna allemaal zijn of waren ze betrokken bij de bescherming van de rechtsstaat in de EU.
Polen diende zijn aanvraag voor 24 miljard euro aan subsidies en 12 miljard aan heel goedkope leningen al ruim een jaar geleden in. Bijna alle andere EU-landen zagen hun aanvraag al lang goedgekeurd, maar die van Polen stuitte op onenigheid met Brussel over zijn omgang met de rechtsstaat. Sinds Polen grote offers brengt om buurland Oekraïne door de oorlog te helpen, werd het steeds moeilijker voor de commissie om de rug recht te houden.
Afspraken
Het dagelijks bestuur van de EU heeft afspraken gemaakt met Warschau die een eind moeten maken aan de greep die de Poolse politiek heeft op de rechterlijke macht. Polen doekt een tuchtkamer op die rechters kon aanpakken die de regering niet aanstaan. Daarmee heeft het Poolse parlement afgelopen week ingestemd. Verder moet het Poolse tuchtrecht op de schop en moeten op onwettige wijze ontslagen rechters hun baan terugkrijgen.
Dat Polen nog niet helemaal aan die voorwaarden heeft voldaan, is geen bezwaar. Met "mijlpalen en doelen" die Polen moet bereiken om een volgende betaling te ontvangen, hoopt de commissie de druk erop te houden. Ook al waarschuwen burgerrechtengroepen en Poolse rechters zelf dat hun onafhankelijkheid nog lang niet is verzekerd.
Von der Leyen
Die zorgen leven ook in het Europees Parlement. De liberalen hebben commissievoorzitter Ursula von der Leyen al gevraagd om uitleg te komen geven.
De Poolse steunaanvraag wordt nu voorgelegd aan de EU-landen, die naar verwachting binnen enkele weken zullen instemmen. Als het zover is, staakt Polen mogelijk zijn verzet tegen de invoering van een minimumtarief voor de winstbelasting voor grote multinationals. Polen blokkeert een langverwacht akkoord daarover om goedkeuring voor de miljardensteun af te dwingen, zeggen EU-bronnen.
Nu ook de steunaanvraag van Polen is goedgekeurd zit alleen Hongarije, dat ook met Brussel ruziet over de rechtsstaat, nog in de wachtkamer. Nederland heeft zijn aanvraag nog altijd niet ingediend, omdat die werd opgehouden door de lange kabinetsformatie.
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP) - De zogenoemde Hormuz-coalitie eist dat Iran de Straat van Hormuz onmiddellijk heropent. Ministers uit veertig landen waaronder Nederland vergaderden donderdag over de situatie in de zeestraat, die zo belangrijk is voor de wereldwijde handel in bijvoorbeeld olie en kunstmest.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse minister van Justitie Pam Bondi is ontslagen door president Donald Trump, meldden Amerikaanse media. Er gingen al geruchten rond dat Bondi binnenkort mogelijk zou worden vervangen. Trump bevestigde op Truth Social dat Bondi vertrekt.
2 uur geleden
NEW YORK (ANP/AFP) - VN-chef António Guterres waarschuwt dat de wereld "op de rand van een bredere oorlog staat" die grote gevolgen zal hebben voor de hele wereld. De "spiraal van dood en vernietiging" moet stoppen, zei de secretaris-generaal donderdag tegen journalisten in New York.
5 uur geleden
TEHERAN (ANP) - Meer dan 7 miljoen Iraniërs hebben zich aangemeld om te vechten in het geval van een eventuele Amerikaanse invasie. Dat schrijft de Iraanse parlementsvoorzitter Mohammad Bagher Ghalibaf op X. Het land met meer dan 90 miljoen inwoners is bezig met een campagne om vrijwilligers te werven. Dinsdag meldden Iraanse staatsmedia dat zeker 5 miljoen mensen zich hadden aangemeld.
6 uur geleden
TEHERAN (ANP/AFP) - De Iraanse advocaat en mensenrechtenactivist Nasrin Sotoudeh is gearresteerd in Iran. Dat meldt de dochter van de 62-jarige Sotoudeh. Gedurende haar carrière stond de advocaat meerdere prominente dissidenten bij, onder wie Nobelprijswinnaar en mensenrechtenactivist Shirin Ebadi.
6 uur geleden
BOEKAREST (ANP) - De vondst van de Roemeense kunstobjecten die werden gestolen uit het Drents Museum is "ongelofelijk nieuws", vindt de Roemeense minister van Buitenlandse Zaken Oana Toiu. "Het was cruciaal dat de Nederlandse autoriteiten begrepen dat het voor ons absoluut noodzakelijk was dat de schatten werden teruggevonden, ook al was het verzekeringsgeld al overgemaakt aan de Roemeense staat."
7 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR/BLOOMBERG) - Frankrijk verscherpt de veiligheidsmaatregelen in Parijs na de verijdelde aanslag op een kantoor van Bank of America in de Franse hoofdstad vorige week, meldt de Parijse politie in een verklaring aan persbureau Reuters. Autoriteiten vermoeden dat er banden zijn tussen het incident en de pro-Iraanse groep HAYI.
7 uur geleden