Brussel brengt nieuwe pandemiebestrijder in stelling
BRUSSEL (ANP) - Een nieuwe EU-instantie met een miljard euro per jaar moet de EU gaan wapenen tegen de volgende pandemie. Het nieuwe HERA moet helpen om bijvoorbeeld virussen die op de loer liggen sneller op te merken en daarvoor te waarschuwen. En voorkomen dat de EU opnieuw verlegen raakt om mondkapjes, medicijnen of vaccins, zegt de Europese Commissie.
De unie heeft al toezichthouder EMA, die bijvoorbeeld de coronavaccins beoordeelt en het ECDC, de Europese tegenhanger van het RIVM. Maar die komen pas in actie als de nood al aan de man is. En ze mogen sinds de coronapandemie dan aan gewicht en bevoegdheden winnen, ze missen nog de middelen om bijvoorbeeld de vaccinproductie op gang te helpen. Die lacune moet HERA vullen, stelt de commissie voor.
Zo moet HERA erover waken dat de EU de benodigdheden heeft om zo nodig geneesmiddelen en vaccins te maken. En over de fabrieken beschikt om die te produceren. Dat ging aanvankelijk bij de coronapandemie, toen de hele wereld vocht om mondkapjes en vaccins, flink mis.
Crisismodus
Als er een nieuwe gezondheidscrisis uitbreekt, gaat HERA in crisismodus. Dan kan de dienst onder meer zelfstandig handelen en geld vrijmaken om medicijnen of andere benodigdheden in te slaan, als het aan de commissie ligt. Maar voor die extra bevoegdheden is nog de zegen van de EU-landen nodig.
HERA gaat al over twee weken voorzichtig aan de slag en moet begin volgend jaar helemaal in bedrijf zijn, want "pandemieën wachten niet op ons". De commissie put de eerste 6 miljard euro voor de komende zes jaar uit bestaande potjes. Het budget moet uiteindelijk uitgroeien tot 30 miljard voor die periode, als het aan de commissie ligt.
De EU-landen zijn niet onverdeeld gelukkig met de voorlopige status van HERA. Sommige lidstaten vrezen dat de dienst te veel een vehikel van de commissie zal blijken.
Meer uit Buitenland
SONDRIO (ANP/DPA) - Zeker vier mensen zijn omgekomen bij meerdere lawines in de Noord-Italiaanse Alpen. Er raakten ook skiërs gewond. In het Valtellina-gebied sleurde een lawine drie skitoeristen mee, waarvan er twee stierven. In de regio Trentino-Zuid-Tirol meldde de Italiaanse bergreddingsdienst twee lawines met elk één dode.
1 uur geleden
MILAAN (ANP/AFP) - Bij een protest in de Noord-Italiaanse stad Milaan tegen de Olympische Winterspelen zijn rellen uitgebroken. Een groep van enkele tientallen gemaskerde personen splitste zich af en zocht de confrontatie met de politie. Ze gooiden vuurwerk en stenen naar de politie, die hen met waterkanonnen en traangas uiteendreef.
5 uur geleden
WASHINGTON (ANP/BLOOMBERG) - President Donald Trump wil de eerste formele zitting van zijn Raad van Vrede op 19 februari in Washington houden, volgens een Amerikaanse functionaris. De Hongaarse premier Viktor Orbán heeft zaterdag gezegd dat hij ook is uitgenodigd en binnen twee weken naar Washington gaat.
8 uur geleden
LONDEN (ANP) - De voormalige Britse premier Gordon Brown vindt dat de ooit prominente Labour-politicus en ex-minister Peter Mandelson "het land heeft verraden". Naar verluidt zou Mandelson vertrouwelijke informatie van de regering hebben gelekt aan de Amerikaanse investeerder en zedendelinquent Jeffrey Epstein. Mandelson was onder Brown minister van Handel en had goede relaties met de inmiddels overleden Epstein, zowel op persoonlijk als zakelijk vlak. Dat blijkt uit onlangs door de VS geopenbaarde mailwisselingen.
11 uur geleden
KYIV (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Verenigde Staten willen dat er tegen juni een vredesakkoord ligt tussen Rusland en Oekraïne en hebben voorgesteld om komende week nieuwe besprekingen te houden in Miami. Dat zegt de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Het is volgens het staatshoofd voor het eerst dat de strijdende partijen elkaar daar zullen treffen. Eerder werd daar al overlegd via de bemiddelende partij, de VS. Kyiv heeft ingestemd met het voorstel.
13 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse oud-president Bill Clinton en zijn vrouw en oud-minister van Buitenlandse Zaken Hillary Clinton willen dat hun verklaring over hun banden met zedendelinquent Jeffrey Epstein niet achter gesloten deuren plaatsvindt. Op X schrijft het voormalige staatshoofd (1993-2001) dat een niet-publieke verklaring, zoals nu het plan is, zou neerkomen op een schijnproces en "pure politiek". "Laten we stoppen met deze spelletjes en dit op de juiste manier doen: middels een publieke verklaring."
14 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De Verenigde Staten trekken Amerikaanse medewerkers terug uit NAVO-kenniscentra in Nederland. De twee zogeheten Centres of Excellence (COE's) in Utrecht en Den Haag maken zich op voor een "herijking" van de Amerikaanse aanwezigheid, meldt een van de centra. Hoeveel Amerikanen er precies vertrekken en welke weerslag dat heeft op de centra kunnen ze nog niet inschatten.
15 uur geleden