Brussel brengt nieuwe pandemiebestrijder in stelling
BRUSSEL (ANP) - Een nieuwe EU-instantie met een miljard euro per jaar moet de EU gaan wapenen tegen de volgende pandemie. Het nieuwe HERA moet helpen om bijvoorbeeld virussen die op de loer liggen sneller op te merken en daarvoor te waarschuwen. En voorkomen dat de EU opnieuw verlegen raakt om mondkapjes, medicijnen of vaccins, zegt de Europese Commissie.
De unie heeft al toezichthouder EMA, die bijvoorbeeld de coronavaccins beoordeelt en het ECDC, de Europese tegenhanger van het RIVM. Maar die komen pas in actie als de nood al aan de man is. En ze mogen sinds de coronapandemie dan aan gewicht en bevoegdheden winnen, ze missen nog de middelen om bijvoorbeeld de vaccinproductie op gang te helpen. Die lacune moet HERA vullen, stelt de commissie voor.
Zo moet HERA erover waken dat de EU de benodigdheden heeft om zo nodig geneesmiddelen en vaccins te maken. En over de fabrieken beschikt om die te produceren. Dat ging aanvankelijk bij de coronapandemie, toen de hele wereld vocht om mondkapjes en vaccins, flink mis.
Crisismodus
Als er een nieuwe gezondheidscrisis uitbreekt, gaat HERA in crisismodus. Dan kan de dienst onder meer zelfstandig handelen en geld vrijmaken om medicijnen of andere benodigdheden in te slaan, als het aan de commissie ligt. Maar voor die extra bevoegdheden is nog de zegen van de EU-landen nodig.
HERA gaat al over twee weken voorzichtig aan de slag en moet begin volgend jaar helemaal in bedrijf zijn, want "pandemieën wachten niet op ons". De commissie put de eerste 6 miljard euro voor de komende zes jaar uit bestaande potjes. Het budget moet uiteindelijk uitgroeien tot 30 miljard voor die periode, als het aan de commissie ligt.
De EU-landen zijn niet onverdeeld gelukkig met de voorlopige status van HERA. Sommige lidstaten vrezen dat de dienst te veel een vehikel van de commissie zal blijken.
Meer uit Buitenland
BERLIJN (ANP/DPA) - De dierentuin in Berlijn heeft maandag de 69e verjaardag van de gorilla Fatou gevierd, een uitzonderlijk hoge leeftijd voor de apensoort. Ze is vermoedelijk de oudste gorilla ter wereld. In het wild worden de dieren tussen de 35 en 40 jaar oud.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Een AI-gegenereerde afbeelding van Donald Trump als Jezus is de Amerikaanse president op veel kritiek komen te staan. De afbeelding die Trump zondag op zijn Truth Social-account plaatste, is inmiddels verwijderd.
1 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Volgens het Iraanse ministerie van Defensie dreigt de energiecrisis in de wereld te escaleren door de Amerikaanse blokkade van de zeeën rond Iran. Een woordvoerder stelt dat de Amerikaanse president Donald Trump de energiemarkten nog minder stabiel maakt dan die al waren.
1 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/DPA) - Volgens de Pakistaanse premier Shehbaz Sharif zijn er nog steeds pogingen om tot een akkoord te komen tussen de VS en Iran. De onderhandelingen in Islamabad afgelopen zaterdag liepen op niks uit. "Op dit moment wordt er alles aan gedaan om de openstaande kwesties op te lossen", aldus Sharif in een tv-toespraak.
2 uur geleden
OSLO (ANP/DPA/RTR) - De Noorse regering heeft na vijftien jaar weer de eerste gebouwen in gebruik genomen die werden beschadigd bij de bomaanslag van Anders Breivik. Premier Jonas Gahr Støre heeft de gebouwen in het Regjeringskvartalet (het regeringskwartier) van Oslo officieel geopend.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/AFP) - De Amerikaanse president Donald Trump heeft gedreigd met aanvallen op Iraanse "snelle aanvalsschepen", als die de blokkade van de Golf van Oman negeren. "Als een van deze schepen ook maar in de buurt komt van onze blokkade, zal het onmiddellijk worden uitgeschakeld", schrijft Trump op Truth Social.
3 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - Hongarije zal onder nieuw bewind de EU-miljardenlening aan Oekraïne niet langer blokkeren. Die verkiezingsbelofte herhaalde premier-in-spé Péter Magyar daags na zijn verkiezingsoverwinning tijdens een persconferentie in Boedapest. Wel voegde hij eraan toe dat Hongarije, gezien de economische situatie in het land, niet kan bijdragen aan die financiële handreiking van de EU aan Kyiv.
3 uur geleden