Brussel brengt nieuwe pandemiebestrijder in stelling
BRUSSEL (ANP) - Een nieuwe EU-instantie met een miljard euro per jaar moet de EU gaan wapenen tegen de volgende pandemie. Het nieuwe HERA moet helpen om bijvoorbeeld virussen die op de loer liggen sneller op te merken en daarvoor te waarschuwen. En voorkomen dat de EU opnieuw verlegen raakt om mondkapjes, medicijnen of vaccins, zegt de Europese Commissie.
De unie heeft al toezichthouder EMA, die bijvoorbeeld de coronavaccins beoordeelt en het ECDC, de Europese tegenhanger van het RIVM. Maar die komen pas in actie als de nood al aan de man is. En ze mogen sinds de coronapandemie dan aan gewicht en bevoegdheden winnen, ze missen nog de middelen om bijvoorbeeld de vaccinproductie op gang te helpen. Die lacune moet HERA vullen, stelt de commissie voor.
Zo moet HERA erover waken dat de EU de benodigdheden heeft om zo nodig geneesmiddelen en vaccins te maken. En over de fabrieken beschikt om die te produceren. Dat ging aanvankelijk bij de coronapandemie, toen de hele wereld vocht om mondkapjes en vaccins, flink mis.
Crisismodus
Als er een nieuwe gezondheidscrisis uitbreekt, gaat HERA in crisismodus. Dan kan de dienst onder meer zelfstandig handelen en geld vrijmaken om medicijnen of andere benodigdheden in te slaan, als het aan de commissie ligt. Maar voor die extra bevoegdheden is nog de zegen van de EU-landen nodig.
HERA gaat al over twee weken voorzichtig aan de slag en moet begin volgend jaar helemaal in bedrijf zijn, want "pandemieën wachten niet op ons". De commissie put de eerste 6 miljard euro voor de komende zes jaar uit bestaande potjes. Het budget moet uiteindelijk uitgroeien tot 30 miljard voor die periode, als het aan de commissie ligt.
De EU-landen zijn niet onverdeeld gelukkig met de voorlopige status van HERA. Sommige lidstaten vrezen dat de dienst te veel een vehikel van de commissie zal blijken.
Meer uit Buitenland
TEHERAN (ANP/RTR) - Anonieme bronnen zeggen tegen Israëlische bronnen dat er "steeds meer tekenen" zijn dat de Iraanse ayatollah Ali Khamenei is omgekomen bij de Israëlische en Amerikaanse aanvallen van zaterdag. Het is onduidelijk waar Khamenei zich bevindt en alle berichten over zijn lot zijn onbevestigd.
59 minuten geleden
BAGDAD (ANP/AFP) - Een pro-Iraanse militie in Irak zegt te zijn aangevallen en wil daarom Amerikaanse bases in de regio aanvallen. De beweging Kataeb Hezbollah zegt dat ze de agressie zal vergelden. Er zouden volgens officiële Iraakse bronnen twee doden en drie gewonden zijn gevallen bij luchtaanvallen op de basis van de pro-Iraanse groep.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse oppositie reageert bezorgd op de aanvallen van de regering-Trump op Iran. Democraten spreken de vrees uit dat hun land verwikkeld kan raken in een groot conflict in het Midden-Oosten, schrijft politieke nieuwssite The Hill.
1 uur geleden
PARIJS/MADRID (ANP/AFP/RTR) - De Spaanse premier Pedro Sánchez heeft "eenzijdige militaire actie van de VS en Israël" verworpen. Hij noemt het een escalatie die verder bijdraagt aan de onzekere internationale orde.
2 uur geleden
DOHA (ANP) - De aanvallen in het Midden-Oosten hebben in Qatar tot paniek geleid. Op door nieuwszender Al-Jazeera geverifieerde beelden is te zien dat mensen een veilig heenkomen zoeken.
2 uur geleden
MUSCAT (ANP) - Oman, dat bemiddelde tussen de Verenigde Staten en Iran, heeft onthutst gereageerd op de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op de islamitische republiek. Minister van Buitenlandse Zaken Badr Albusaidi schreef op X dat de onderhandelingen worden ondermijnd. "Noch de belangen van de Verenigde Staten, noch de zaak van wereldwijde vrede worden hiermee goed gediend."
2 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israëlische functionarissen denken dat de leider van de machtige Iraanse Revolutionaire Garde (IRG) is gedood bij de aanvallen op Iran. Dat schrijft nieuwssite Times of Israel. Ook de Iraanse minister van Defensie en inlichtingenchef zouden vermoedelijk zijn gedood.
2 uur geleden