Brussel brengt nieuwe pandemiebestrijder in stelling
BRUSSEL (ANP) - Een nieuwe EU-instantie met een miljard euro per jaar moet de EU gaan wapenen tegen de volgende pandemie. Het nieuwe HERA moet helpen om bijvoorbeeld virussen die op de loer liggen sneller op te merken en daarvoor te waarschuwen. En voorkomen dat de EU opnieuw verlegen raakt om mondkapjes, medicijnen of vaccins, zegt de Europese Commissie.
De unie heeft al toezichthouder EMA, die bijvoorbeeld de coronavaccins beoordeelt en het ECDC, de Europese tegenhanger van het RIVM. Maar die komen pas in actie als de nood al aan de man is. En ze mogen sinds de coronapandemie dan aan gewicht en bevoegdheden winnen, ze missen nog de middelen om bijvoorbeeld de vaccinproductie op gang te helpen. Die lacune moet HERA vullen, stelt de commissie voor.
Zo moet HERA erover waken dat de EU de benodigdheden heeft om zo nodig geneesmiddelen en vaccins te maken. En over de fabrieken beschikt om die te produceren. Dat ging aanvankelijk bij de coronapandemie, toen de hele wereld vocht om mondkapjes en vaccins, flink mis.
Crisismodus
Als er een nieuwe gezondheidscrisis uitbreekt, gaat HERA in crisismodus. Dan kan de dienst onder meer zelfstandig handelen en geld vrijmaken om medicijnen of andere benodigdheden in te slaan, als het aan de commissie ligt. Maar voor die extra bevoegdheden is nog de zegen van de EU-landen nodig.
HERA gaat al over twee weken voorzichtig aan de slag en moet begin volgend jaar helemaal in bedrijf zijn, want "pandemieën wachten niet op ons". De commissie put de eerste 6 miljard euro voor de komende zes jaar uit bestaande potjes. Het budget moet uiteindelijk uitgroeien tot 30 miljard voor die periode, als het aan de commissie ligt.
De EU-landen zijn niet onverdeeld gelukkig met de voorlopige status van HERA. Sommige lidstaten vrezen dat de dienst te veel een vehikel van de commissie zal blijken.
Meer uit Buitenland
PARIJS (ANP) - Frankrijk wil zijn staatsbegroting voor 2026 doordrukken buiten het parlement om. Dat melden Franse media, waaronder Le Parisien. Officieel is de stap nog niet bekendgemaakt, maar volgens regeringsbronnen van dat medium zou premier Sébastien Lecornu zijn keuze al enkele dagen geleden hebben gemaakt.
17 minuten geleden
GENÈVE (ANP) - VN-mensenrechtenchef Volker Türk heeft afgelopen jaar een "verontrustende toename" gezien in het wereldwijde aantal executies. Dat komt met name door de situatie in Iran, waar volgens zijn kantoor in 2025 zeker 1500 doodstraffen zijn uitgevoerd. Een jaar eerder waren dat er nog 901.
37 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De Duitse en Franse ministers van Financiën, Lars Klingbeil en Roland Lescure, hebben maandag in Brussel zij aan zij benadrukt dat het bezweren van de Groenlandcrisis een cruciaal moment is voor Europa. "Dit is een heel Europees moment en we moeten samenwerken als het gaat om beslissingen in Europa", zei Klingbeil. "We hebben nog nooit meegemaakt dat een bondgenoot, een vriend van 250 jaar, overweegt om tarieven in te voeren", vulde Lescure aan.
1 uur geleden
MADRID (ANP/AFP/RTR) - De Spaanse premier Pedro Sánchez heeft drie dagen van nationale rouw afgekondigd na een botsing tussen twee hogesnelheidstreinen. Daarbij kwamen minstens 39 mensen om het leven. De oorzaak is nog niet bekend. Sánchez heeft een grondig onderzoek aangekondigd.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Twee baby's zijn omgekomen nadat artsen 55 kinderen moesten evacueren uit een kinderdagverblijf in Jeruzalem. Het is onduidelijk wat er precies is gebeurd. De krant Times of Israel schrijft dat het incident mogelijk te maken heeft met het verwarmingssysteem op de locatie.
1 uur geleden
OSLO (ANP) - Marius Borg Høiby, de zoon van de Noorse kroonprinses Mette-Marit, is aangeklaagd voor meerdere nieuwe strafbare feiten. Het gaat onder meer om het vervoeren van meerdere kilo's marihuana, verschillende verkeersovertredingen en het schenden van een contactverbod. Høiby heeft schuld bekend voor alle aanklachten, meldt het Noorse persbureau NTB.
1 uur geleden
NUUK (ANP) - De Groenlandse premier Jens-Frederik Nielsen is niet van plan van koers te veranderen nu de Amerikaanse president Donald Trump dreigt met extra importheffingen. Dat schrijft hij op Facebook.
2 uur geleden