Brussel brengt nieuwe pandemiebestrijder in stelling
BRUSSEL (ANP) - Een nieuwe EU-instantie met een miljard euro per jaar moet de EU gaan wapenen tegen de volgende pandemie. Het nieuwe HERA moet helpen om bijvoorbeeld virussen die op de loer liggen sneller op te merken en daarvoor te waarschuwen. En voorkomen dat de EU opnieuw verlegen raakt om mondkapjes, medicijnen of vaccins, zegt de Europese Commissie.
De unie heeft al toezichthouder EMA, die bijvoorbeeld de coronavaccins beoordeelt en het ECDC, de Europese tegenhanger van het RIVM. Maar die komen pas in actie als de nood al aan de man is. En ze mogen sinds de coronapandemie dan aan gewicht en bevoegdheden winnen, ze missen nog de middelen om bijvoorbeeld de vaccinproductie op gang te helpen. Die lacune moet HERA vullen, stelt de commissie voor.
Zo moet HERA erover waken dat de EU de benodigdheden heeft om zo nodig geneesmiddelen en vaccins te maken. En over de fabrieken beschikt om die te produceren. Dat ging aanvankelijk bij de coronapandemie, toen de hele wereld vocht om mondkapjes en vaccins, flink mis.
Crisismodus
Als er een nieuwe gezondheidscrisis uitbreekt, gaat HERA in crisismodus. Dan kan de dienst onder meer zelfstandig handelen en geld vrijmaken om medicijnen of andere benodigdheden in te slaan, als het aan de commissie ligt. Maar voor die extra bevoegdheden is nog de zegen van de EU-landen nodig.
HERA gaat al over twee weken voorzichtig aan de slag en moet begin volgend jaar helemaal in bedrijf zijn, want "pandemieën wachten niet op ons". De commissie put de eerste 6 miljard euro voor de komende zes jaar uit bestaande potjes. Het budget moet uiteindelijk uitgroeien tot 30 miljard voor die periode, als het aan de commissie ligt.
De EU-landen zijn niet onverdeeld gelukkig met de voorlopige status van HERA. Sommige lidstaten vrezen dat de dienst te veel een vehikel van de commissie zal blijken.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/DPA) - Verschillende Democratische congresleden hebben in de VS opgeroepen het 25e amendement in te roepen. Daarmee kan een president worden afgezet als de vicepresident en een meerderheid van het kabinet vinden dat hij ongeschikt is. De Democraten noemen de harde dreigementen van president Donald Trump aan het adres van Iran als aanleiding.
3 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR/AFP) - Bemiddelaar Pakistan heeft de Verenigde Staten en Iran gevraagd om een wapenstilstand van twee weken. Het land verzoekt Iran de Straat van Hormuz die periode te openen en vraagt aan de Amerikaanse president Trump om de deadline voor een akkoord te verlengen.
4 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - De drie VN-militairen die vorige maand omkwamen bij twee losse aanvallen in Libanon, zijn volgens VN-onderzoek gedood door Israël en Hezbollah. Een van de incidenten kwam door een explosief van Hezbollah, het andere door een Israëlische beschieting.
5 uur geleden
LONDEN (ANP) - De Britse premier Keir Starmer vindt dat Ye nooit uitgenodigd had moeten worden om op te treden op het Wireless Festival in Londen. Dat schrijft Starmer op X, nadat bekend was geworden dat de omstreden rapper de toegang tot het Verenigd Koninkrijk is geweigerd.
6 uur geleden
GENÈVE (ANP) - Als de Amerikaanse president Donald Trump uitvoering geeft aan zijn dreigement om "een hele beschaving" te laten sterven, komt dat neer op "de ernstigste misdaden" onder het internationaal recht, zegt VN-mensenrechtenchef Volker Türk. Hij benadrukt dat het aanvallen van burgers een oorlogsmisdaad is.
6 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - Duizenden mensen, begeleid door blaasmuziek van de militaire kapel, bewezen dinsdag de laatste eer aan de ex-president van Suriname, Chandrikapersad Santokhi, die op 30 maart plotseling overleed op 67-jarige leeftijd. De uitvaartdienst met staatseer wordt gehouden in De Olifant, het partijcentrum van de Vooruitstrevende Hervormings Partij waarvan hij voorzitter was.
8 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israël heeft dinsdag bruggen en spoorwegen aangevallen in Iran, meldt premier Benjamin Netanyahu. Die zouden worden gebruikt door het Iraanse regime om wapens te vervoeren.
8 uur geleden