Brussel brengt nieuwe pandemiebestrijder in stelling
BRUSSEL (ANP) - Een nieuwe EU-instantie met een miljard euro per jaar moet de EU gaan wapenen tegen de volgende pandemie. Het nieuwe HERA moet helpen om bijvoorbeeld virussen die op de loer liggen sneller op te merken en daarvoor te waarschuwen. En voorkomen dat de EU opnieuw verlegen raakt om mondkapjes, medicijnen of vaccins, zegt de Europese Commissie.
De unie heeft al toezichthouder EMA, die bijvoorbeeld de coronavaccins beoordeelt en het ECDC, de Europese tegenhanger van het RIVM. Maar die komen pas in actie als de nood al aan de man is. En ze mogen sinds de coronapandemie dan aan gewicht en bevoegdheden winnen, ze missen nog de middelen om bijvoorbeeld de vaccinproductie op gang te helpen. Die lacune moet HERA vullen, stelt de commissie voor.
Zo moet HERA erover waken dat de EU de benodigdheden heeft om zo nodig geneesmiddelen en vaccins te maken. En over de fabrieken beschikt om die te produceren. Dat ging aanvankelijk bij de coronapandemie, toen de hele wereld vocht om mondkapjes en vaccins, flink mis.
Crisismodus
Als er een nieuwe gezondheidscrisis uitbreekt, gaat HERA in crisismodus. Dan kan de dienst onder meer zelfstandig handelen en geld vrijmaken om medicijnen of andere benodigdheden in te slaan, als het aan de commissie ligt. Maar voor die extra bevoegdheden is nog de zegen van de EU-landen nodig.
HERA gaat al over twee weken voorzichtig aan de slag en moet begin volgend jaar helemaal in bedrijf zijn, want "pandemieën wachten niet op ons". De commissie put de eerste 6 miljard euro voor de komende zes jaar uit bestaande potjes. Het budget moet uiteindelijk uitgroeien tot 30 miljard voor die periode, als het aan de commissie ligt.
De EU-landen zijn niet onverdeeld gelukkig met de voorlopige status van HERA. Sommige lidstaten vrezen dat de dienst te veel een vehikel van de commissie zal blijken.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/AFP) - Een Amerikaanse rechter heeft de voormalige speciaal aanklager Jack Smith verboden om zijn rapport over president Donald Trumps achterhouden van geheime documenten te publiceren. Justitie liet die zaak vallen na de verkiezingsoverwinning van Trump in november 2024 en volgens rechter Aileen Cannon, die door Trump is aangesteld, is het niet eerlijk om informatie openbaar te maken uit een zaak die niet is afgerond.
31 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De Hongaarse premier Viktor Orbán is door voorzitter van de EU-leiders António Costa terechtgewezen. In een brief aan Orbán schrijft Costa dat leiders gebonden zijn aan hun besluit, als daarover consensus is bereikt. De EU-leiders zijn in december unaniem akkoord gegaan met een lening van 90 miljard euro aan Oekraïne. De Hongaarse premier blokkeert dit nu. Dat kan niet, stelt Costa. Hij roept Orbán op zijn blokkade tegen de lening op te heffen.
39 minuten geleden
GENÈVE (ANP) - Sinds het begin van dit jaar zijn er zeker 606 migranten omgekomen in de Middellandse Zee, meldt de VN-migratieorganisatie IOM. Sinds het agentschap cijfers hierover begon bij te houden in 2014 zijn er niet eerder zoveel doden gevallen aan het begin van het jaar.
40 minuten geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse voormalige ambassadeur voor de Verenigde Staten Peter Mandelson is meegenomen uit zijn huis door de Britse politie. Dat meldt de Britse krant The Times. De politie laat weten een 72-jarige man te hebben gearresteerd.
45 minuten geleden
BRUSSEL (ANP) - De Hongaarse blokkade tegen een nieuw EU-sanctiepakket tegen Rusland en een lening van 90 miljard euro aan Oekraïne drijft EU-buitenlandchef Kaja Kallas welhaast tot wanhoop. En met haar de EU-ministers van Buitenlandse Zaken die maandag in Brussel vergaderden. De Europese Commissie werkt hard aan een oplossing, vertellen EU-bronnen, maar het is niet zeker of die er snel komt.
1 uur geleden
MEXICO-STAD (ANP/DPA) - Bij de federale operatie tegen de Mexicaanse kartelleider Nemesio Oseguera Cervantes, beter bekend als El Mencho, en door de daaropvolgende onrust zijn in totaal zeker 74 mensen om het leven gekomen. Dat zei de Mexicaanse minister van Veiligheid Omar Hamid García Harfuch maandag.
1 uur geleden
MADRID (ANP) - Het proces tegen Begoña Gómez, de echtgenote van de Spaanse premier Pedro Sánchez, gaat voorlopig toch niet door. Zij zou terechtstaan voor het verduisteren van publiek geld, maar een rechter heeft nu geoordeeld dat het daar nog te vroeg voor is. Er is eerst meer onderzoek nodig.
2 uur geleden