Boetes door AI-wet duren nog even, voorbereidingen wel al nodig
DEN HAAG (ANP) - De baanbrekende Europese wet voor kunstmatige intelligentie (AI) zet bedrijven flink aan het werk om aan de strenge regels te voldoen. Zij lopen de komende jaren nog geen serieus risico op boetes, maar toch dringen jurist Irvette Tempelman en AiNed-voorzitter Willem Jonker eropaan alvast met de voorbereidingen te beginnen. "Het aanpassen van dit soort bedrijfsprocessen duurt vaak heel lang", zegt Tempelman, die namens werkgeversorganisaties VNO-NCW en MKB-Nederland dinsdag een internationaal AI-congres organiseert.
Een 'slimme' vorkheftruck, een automatische manier om medicijnen te ontwikkelen of het inzetten van AI bij het vinden van nieuwe medewerkers: bedrijven hebben er behoefte aan en gebruiken ze al, maar voor al deze de technologische hoogstandjes gaan binnen enkele jaren beperkende EU-richtlijnen gelden. Volgens Tempelman wordt de eerder dit jaar aangenomen wet met name voor kleine bedrijven een flinke klus om te begrijpen, vandaar de conferentie in Den Haag dinsdag.
"Kleine ondernemers hebben geen eigen jurist op de loonlijst en die heb je wel nodig om de EU-wet te begrijpen", zegt Tempelman. Het is voor de kleinere bedrijven dan ook belangrijk dat ze hun AI-toepassingen ter goedkeuring kunnen testen bij een toezichthouder, zonder dat zij daarbij een boete kunnen oplopen. Het ministerie van Economische Zaken werkt daaraan en maakt dinsdag een eerste versie bekend.
Transparantie
Mogelijke overtredingen binnen het gebruik van AI zijn onder meer een gebrek aan transparantie, het laten doorwerken van vooroordelen en de afwezigheid van menselijke toetsing. Om hierop te controleren hebben bedrijven veel extra kwaliteitsmanagers nodig, maar het is volgens Tempelman de vraag of ze die kunnen vinden op de nog altijd bijzonder krappe arbeidsmarkt.
Zowel Tempelman als hoogleraar Jonker, nu baas van de met overheidsgeld gefinancierde aanjagersstichting AiNed, denkt echter dat boetes nog wel even op zich laten wachten. Eerst moeten juristen van de Europese Commissie de wet nog goedkeuren, vervolgens duurt het nog tot drie jaar voordat de belangrijkste regels ingaan.
"En de overheden zijn zich ook bewust van de complexiteit van deze wijziging. Ze zullen niet bij het minste of geringste foutje gelijk straffen opleggen, maar deze waarschijnlijk geleidelijk invoeren", zegt Jonker. De grootste risico's op boetes liggen volgens hem bij de inzet van multifunctionele systemen zoals het populaire ChatGPT, omdat de mogelijkheden van deze tools zich snel ontwikkelen en niet al te specifiek zijn opgenomen in de EU-wet.
Meer uit Financieel
AMSTERDAM (ANP) - Advies- en ingenieursbureau Arcadis heeft afgelopen jaar 1100 banen geschrapt en verwacht ook dit jaar te moeten snijden in het personeelsbestand. Het Nederlandse concern kampte met een moeilijk jaar, mede door de toegenomen politieke onzekerheid in de wereld. Veel van de banen verdwenen in Canada, waar Arcadis last heeft van een tegenvallende vastgoedmarkt.
12 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De elektriciteitsvoorziening in Nederland is in de toekomst gebaat bij een uitbreiding van het Europese stroomnet, meldt het Centraal Planbureau (CPB). Daarmee zou Nederland ruimte besparen die het anders kwijt is aan energiecentrales of zonnepanelen. Maar omdat de kosten en de baten van zo'n netwerk ongelijk verdeeld zijn onder landen, is volgens het CPB meer internationale samenwerking en afstemming nodig.
13 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het vertrouwen van de Nederlandse consument is in februari iets gedaald. Hun oordeel over het economische klimaat wordt negatiever, terwijl de koopbereidheid iets groeit. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) meldt dit op basis van nieuwe cijfers.
16 minuten geleden
BUNNIK (ANP) - Bouwbedrijf BAM heeft vorig jaar ruim een kwart meer woningen verkocht in Nederland. Ook voerde de beursgenoteerde bouwer de omzet en winst op. Zowel de Nederlandse divisie als de activiteiten in het Verenigd Koninkrijk en Ierland droegen bij aan de betere resultaten.
26 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - KLM gaat komende tijd de kosten verder verlagen. Hiervoor blijven "structurele keuzes" noodzakelijk om financieel gezond en minder kwetsbaar te worden, stelt topvrouw Marjan Rintel in een toelichting op de jaarcijfers. De luchtvaartmaatschappij nam vorig jaar ook maatregelen om de kosten te besparen. Zo werden 250 kantoorbanen geschrapt en werd de directie verkleind van vijf naar vier leden.
32 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Nederlandse huishoudens hebben vorig jaar de waarde van hun beleggingen zien stijgen door de hogere koersen op de aandelenmarkten. Volgens De Nederlandsche Bank (DNB) steeg de totale waarde van de particuliere investeringen in beleggingsfondsen, beursgenoteerde aandelen en obligaties over heel 2025 met bijna 8 procent tot 204,3 miljard euro.
46 minuten geleden
DUIVEN (ANP) - Chiptoeleverancier Besi rekent voor het eerste kwartaal van 2026 op een verdere groei van de omzet, na de sterke stijging van de verkopen in het afgelopen kwartaal. Het bedrijf uit Duiven kwam in januari al met voorlopige resultaten over het vierde kwartaal van 2025 en gaf daarbij aan dat de omzet, de brutowinstmarge en de operationele kosten aan "de gunstige kant" van de verwachtingen zouden liggen.
58 minuten geleden