Bijzonder document te zien op expo over christendom en slavernij
UTRECHT (ANP) - Museum Catharijneconvent in Utrecht kan eind deze maand een zeer bijzonder stuk tonen: een heel vroeg voorbeeld van de emancipatie van tot slaaf gemaakten. Het is een brief uit 1739, geschreven namens 650 tot slaaf gemaakten. Die werd opgesteld op het Caraïbische eiland Saint Thomas, waar Nederlandse kolonisten waren opgevolgd door Denen.
De afzenders vroegen, in creools-Nederlands, aan de Deense koning om te regelen dat de zendelingen van de Evangelische Broedergemeente, die hen veel steun boden, op Saint Thomas konden blijven. "Hieruit blijkt dat tot slaaf gemaakten lezen en schrijven leerden en dat ze voor zichzelf opkwamen", aldus Madelon Grant van het Catharijneconvent. Ze is een van de samenstellers van de expositie Christendom en slavernij, die vanaf 29 juni te zien is. Het museum toont de brief in een kopie die de Broedergemeente er in 1739 zelf van maakte.
Het verhaal over slavernij, christendom en Bijbel kent vele kanten. Christenen die vonden dat slavernij geoorloofd was, wezen volgens Grant nogal eens op het Bijbelverhaal over de 'vloek van Cham'. Chams vader Noach vervloekte de zoon van Cham, Kanaän: "Een knecht der knechten zal hij zijn voor zijn broeders". In de Bijbel is er geen directe oorzaak voor te vinden, maar mensen begonnen in het verhaal toch een verband tussen Cham en Kanaän en zwart Afrika te zien en misbruikten het als rechtvaardiging voor slavernij.
Praktijk
Het verhaal Exodus, over de uittocht van de Joden uit Egypte waar ze in slavernij leefden, werd juist weer volop gebruikt als tegenargument. Sommige christelijke voorgangers verzetten zich nadrukkelijk tegen "mensendieverij", maar anderen lieten het op zijn beloop, legt Grant uit. Het was nu eenmaal de praktijk en er zaten immers ook slavenhandelaren en -eigenaren in de kerk. "Kerken hadden zelf ook wel plantages en geld dat in de koloniën met tot slaaf gemaakten was verdiend, werd soms geschonken aan de kerk om in Nederland liefdadigheid mee te bekostigen".
Grant vindt het belangrijk om helder te maken "dat voor en tegen niet fifty-fifty was. De soms zwijgende meerderheid ging mee in het systeem van slavernij".
Het museum heeft kunstenaars gevraagd de expositie aan te vullen. Zo maakte Kenneth Aidoo een portret van Leonora, die zich op een boot in de haven van Curaçao verstopte en naar Middelburg wist te komen, waar ze werk vond. Haar eigenaar wilde haar terug, maar Middelburgers verzetten zich daartegen en de tot het christendom bekeerde Leonora mocht blijven.
Meer uit Binnenland
HOUTEN (ANP) - Na de hitte van de afgelopen week lijkt het zondag eindelijk af te koelen. Aan het eind van de week is het al minder heet en volgende week wordt het rond de 23 graden, meldt Weeronline.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft, via de Nederlandse ambassade in Caracas, Nederlanders in Venezuela geïnformeerd over wat het beste te doen na de twee aardbevingen. Zo wordt geadviseerd een veilige plek te zoeken, uit de buurt van beschadigde gebouwen te blijven en open ruimtes buiten op te zoeken.
2 uur geleden
WILLEMSTAD (ANP) - De Meteorologische Dienst op Curaçao heeft woensdagavond (lokale tijd) bevestigd dat de aardbeving die plaatsvond voor de kust van Venezuela, ook te voelen was op Curaçao. De beving had een kracht van 7.1. Er is een code geel afgegeven op het eiland. De weerdienst laat weten dat er geen kans op een tsunami bestaat.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het totale oppervlak aan zonneparken is in vijf jaar tijd verviervoudigd, meldt het Kadaster. Vorig jaar besloegen de parken samen 3950 hectare, tegenover minder dan 1000 hectare in 2020. De uitbreiding komt volgens het Kadaster vooral door de aanleg van grote zonneparken.
8 uur geleden
WIJK BIJ DUURSTEDE (ANP) - Asielzoekers verblijven sinds woensdag in een tijdelijke noodopvang in Wijk bij Duurstede. Ze mogen daar tot eind augustus blijven. Nadat de Utrechtse gemeente eind mei had aangekondigd dat er een opvang zou komen, waren er meerdere ongeregeldheden. Zo werd het gemeentehuis enkele keren vernield.
17 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Het is woensdag officieel de warmste 24 juni sinds het begin van de metingen in 1901, meldt Weeronline. De temperatuur in De Bilt steeg om 14.30 uur naar 32,8 graden en daarmee werd het oude record van 32,6 graden uit 2005 verbroken. Het is volgens het weerbureau het zevende datum-warmterecord van dit jaar.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft woensdag de 39-jarige Paul V. veroordeeld tot 21 jaar cel voor het doden van zijn 30-jarige ex-partner Laura. De rechtbank acht bewezen dat de man haar op 29 januari 2024 heeft gewurgd met een hondenketting. V. heeft altijd ontkend en beweerd dat de vrouw zichzelf heeft omgebracht.
20 uur geleden