Bijzonder document te zien op expo over christendom en slavernij
UTRECHT (ANP) - Museum Catharijneconvent in Utrecht kan eind deze maand een zeer bijzonder stuk tonen: een heel vroeg voorbeeld van de emancipatie van tot slaaf gemaakten. Het is een brief uit 1739, geschreven namens 650 tot slaaf gemaakten. Die werd opgesteld op het Caraïbische eiland Saint Thomas, waar Nederlandse kolonisten waren opgevolgd door Denen.
De afzenders vroegen, in creools-Nederlands, aan de Deense koning om te regelen dat de zendelingen van de Evangelische Broedergemeente, die hen veel steun boden, op Saint Thomas konden blijven. "Hieruit blijkt dat tot slaaf gemaakten lezen en schrijven leerden en dat ze voor zichzelf opkwamen", aldus Madelon Grant van het Catharijneconvent. Ze is een van de samenstellers van de expositie Christendom en slavernij, die vanaf 29 juni te zien is. Het museum toont de brief in een kopie die de Broedergemeente er in 1739 zelf van maakte.
Het verhaal over slavernij, christendom en Bijbel kent vele kanten. Christenen die vonden dat slavernij geoorloofd was, wezen volgens Grant nogal eens op het Bijbelverhaal over de 'vloek van Cham'. Chams vader Noach vervloekte de zoon van Cham, Kanaän: "Een knecht der knechten zal hij zijn voor zijn broeders". In de Bijbel is er geen directe oorzaak voor te vinden, maar mensen begonnen in het verhaal toch een verband tussen Cham en Kanaän en zwart Afrika te zien en misbruikten het als rechtvaardiging voor slavernij.
Praktijk
Het verhaal Exodus, over de uittocht van de Joden uit Egypte waar ze in slavernij leefden, werd juist weer volop gebruikt als tegenargument. Sommige christelijke voorgangers verzetten zich nadrukkelijk tegen "mensendieverij", maar anderen lieten het op zijn beloop, legt Grant uit. Het was nu eenmaal de praktijk en er zaten immers ook slavenhandelaren en -eigenaren in de kerk. "Kerken hadden zelf ook wel plantages en geld dat in de koloniën met tot slaaf gemaakten was verdiend, werd soms geschonken aan de kerk om in Nederland liefdadigheid mee te bekostigen".
Grant vindt het belangrijk om helder te maken "dat voor en tegen niet fifty-fifty was. De soms zwijgende meerderheid ging mee in het systeem van slavernij".
Het museum heeft kunstenaars gevraagd de expositie aan te vullen. Zo maakte Kenneth Aidoo een portret van Leonora, die zich op een boot in de haven van Curaçao verstopte en naar Middelburg wist te komen, waar ze werk vond. Haar eigenaar wilde haar terug, maar Middelburgers verzetten zich daartegen en de tot het christendom bekeerde Leonora mocht blijven.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Scholen en werkgevers zouden ruimtes moeten inrichten om te bidden en flexibel om moeten gaan met religieuze feestdagen. Dat zijn enkele aanbevelingen die het Kennisplatform Inclusief Samenleven (KIS) dinsdag doet voor het tegengaan van discriminatie van moslimjongeren. Het platform deed onderzoek naar de ervaringen van jonge Nederlandse moslims.
15 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Islamitische Stichting Nederland (ISN) komt in actie tegen polarisatie tijdens de aankomende ramadan. De organisatie, waarbij 148 moskeeën zijn aangesloten, doet dat onder meer met rondleidingen in moskeeën, iftarpakketten voor studenten en een 'Nationale Vredesmaaltijd'.
20 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - De 25-jarige man uit Amsterdam die in januari werd opgepakt in het onderzoek naar het doodschieten van twee tieners op nieuwjaarsdag in Amsterdam Nieuw-West, blijft 90 dagen langer vastzitten. Daartoe is maandag besloten toen de verdachte voor de raadkamer verscheen, meldt een woordvoerder van het Openbaar Ministerie.
33 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De Utrechtse serieverkrachter Gerard T. (62) kan nu daadwerkelijk terecht in een forensisch psychiatrische kliniek. Voor het Openbaar Ministerie (OM) was dat een belangrijke voorwaarde om hem voorwaardelijk vrij te laten, iets waar hij recht op had na het uitzitten van twee derde van zijn celstraf.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Kinderen en jongeren tot 18 jaar kunnen vanaf heden ook discriminatie melden, bij Discriminatie Jeugd. Ze kunnen daar vragen stellen en ondersteuning krijgen als ze gediscrimineerd worden. Dat is onderdeel van het al bestaande landelijke meldpunt voor discriminatie.
2 uur geleden
TER APEL (ANP) - In het aanmeldcentrum in Ter Apel hebben in de nacht van maandag op dinsdag 2108 asielzoekers geslapen. Daarmee is de bezetting na bijna een week weer boven de 2100.
2 uur geleden
ARNHEM (ANP) - Ye, die wereldwijd bekend werd als Kanye West, komt op zaterdag 6 juni naar Nederland voor een eenmalige show in het GelreDome in Arnhem. Dat melden het GelreDome en concertorganisator J.Noah Live dinsdag. Het optreden is zijn eerste Europese concert sinds 2014 en zijn eerste optreden in Nederland sinds 2013.
3 uur geleden