Bijzonder document te zien op expo over christendom en slavernij
UTRECHT (ANP) - Museum Catharijneconvent in Utrecht kan eind deze maand een zeer bijzonder stuk tonen: een heel vroeg voorbeeld van de emancipatie van tot slaaf gemaakten. Het is een brief uit 1739, geschreven namens 650 tot slaaf gemaakten. Die werd opgesteld op het Caraïbische eiland Saint Thomas, waar Nederlandse kolonisten waren opgevolgd door Denen.
De afzenders vroegen, in creools-Nederlands, aan de Deense koning om te regelen dat de zendelingen van de Evangelische Broedergemeente, die hen veel steun boden, op Saint Thomas konden blijven. "Hieruit blijkt dat tot slaaf gemaakten lezen en schrijven leerden en dat ze voor zichzelf opkwamen", aldus Madelon Grant van het Catharijneconvent. Ze is een van de samenstellers van de expositie Christendom en slavernij, die vanaf 29 juni te zien is. Het museum toont de brief in een kopie die de Broedergemeente er in 1739 zelf van maakte.
Het verhaal over slavernij, christendom en Bijbel kent vele kanten. Christenen die vonden dat slavernij geoorloofd was, wezen volgens Grant nogal eens op het Bijbelverhaal over de 'vloek van Cham'. Chams vader Noach vervloekte de zoon van Cham, Kanaän: "Een knecht der knechten zal hij zijn voor zijn broeders". In de Bijbel is er geen directe oorzaak voor te vinden, maar mensen begonnen in het verhaal toch een verband tussen Cham en Kanaän en zwart Afrika te zien en misbruikten het als rechtvaardiging voor slavernij.
Praktijk
Het verhaal Exodus, over de uittocht van de Joden uit Egypte waar ze in slavernij leefden, werd juist weer volop gebruikt als tegenargument. Sommige christelijke voorgangers verzetten zich nadrukkelijk tegen "mensendieverij", maar anderen lieten het op zijn beloop, legt Grant uit. Het was nu eenmaal de praktijk en er zaten immers ook slavenhandelaren en -eigenaren in de kerk. "Kerken hadden zelf ook wel plantages en geld dat in de koloniën met tot slaaf gemaakten was verdiend, werd soms geschonken aan de kerk om in Nederland liefdadigheid mee te bekostigen".
Grant vindt het belangrijk om helder te maken "dat voor en tegen niet fifty-fifty was. De soms zwijgende meerderheid ging mee in het systeem van slavernij".
Het museum heeft kunstenaars gevraagd de expositie aan te vullen. Zo maakte Kenneth Aidoo een portret van Leonora, die zich op een boot in de haven van Curaçao verstopte en naar Middelburg wist te komen, waar ze werk vond. Haar eigenaar wilde haar terug, maar Middelburgers verzetten zich daartegen en de tot het christendom bekeerde Leonora mocht blijven.
Meer uit Binnenland
WARFFUM (ANP) - De gemeente Het Hogeland vangt vanaf donderdag vluchtelingen uit Ter Apel op in de Op Roakeldaishal in Warffum. De gemeente doet dit na een verzoek van asielminister Bart van den Brink, zo is te lezen op de website van de gemeente.
2 uur geleden
LEIDEN (ANP) - Leiden heeft de noodopvang voor asielzoekers in een voormalige kerk met een paar maanden verlengd. Dat doet de gemeente om de druk op Ter Apel te helpen verlichten.
3 uur geleden
STADSKANAAL (ANP) - De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) begint een onderzoek naar (jeugd)zorgaanbieders en Veilig Thuis Groningen in Stadskanaal. Daarmee wil de inspectie een beeld krijgen van de kwaliteit en veiligheid van de jeugdhulp aan de kinderen die ernstig zijn mishandeld door twee vrouwen.
3 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De gemeente Groningen biedt van woensdag op donderdag nog één keer de nachtopvang aan in congrescentrum Hanzeplaza voor asielzoekers die niet terechtkunnen in Ter Apel. Voor de opvang vanaf donderdag heeft een andere gemeente zich gemeld, zegt een Groningse gemeentewoordvoerster. Welke plaats dat is, wil zij niet zeggen.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een meerderheid van de grotere organisaties in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) voldoet niet aan de wettelijke vereisten voor informatiebeveiliging. Dat schrijft de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ). De IGJ wil dat de organisaties zo snel mogelijk volgens de wettelijke norm gaan werken.
6 uur geleden
EPE (ANP) - Hotelketen Fletcher hoeft voorlopig niet te vrezen voor een dwangsom van de gemeente Epe omdat na de afgesproken deadline nog asielzoekers in het hotel aan de Dellenweg worden opgevangen. De gemeente had het hotel tot 26 mei gegeven om zich in te spannen samen met het COA de opvang te stoppen. Die deadline is niet gehaald, maar de gemeente deelt nog geen geldboete uit.
6 uur geleden
ZWOLLE (ANP) - De rechtbank in Zwolle heeft woensdag de 35-jarige Sana C. uit Woerden veroordeeld tot vier jaar cel, waarvan een jaar voorwaardelijk, voor het verkopen van informatie uit de systemen van de rechtbank in Amsterdam. Zij werkte daar tot aan haar arrestatie in maart vorig jaar. De rechtbank bevond de vrouw ook schuldig aan het afpersen van een man die zij kende van het gokken. C. was gokverslaafd.
6 uur geleden