Bijzonder document te zien op expo over christendom en slavernij
UTRECHT (ANP) - Museum Catharijneconvent in Utrecht kan eind deze maand een zeer bijzonder stuk tonen: een heel vroeg voorbeeld van de emancipatie van tot slaaf gemaakten. Het is een brief uit 1739, geschreven namens 650 tot slaaf gemaakten. Die werd opgesteld op het Caraïbische eiland Saint Thomas, waar Nederlandse kolonisten waren opgevolgd door Denen.
De afzenders vroegen, in creools-Nederlands, aan de Deense koning om te regelen dat de zendelingen van de Evangelische Broedergemeente, die hen veel steun boden, op Saint Thomas konden blijven. "Hieruit blijkt dat tot slaaf gemaakten lezen en schrijven leerden en dat ze voor zichzelf opkwamen", aldus Madelon Grant van het Catharijneconvent. Ze is een van de samenstellers van de expositie Christendom en slavernij, die vanaf 29 juni te zien is. Het museum toont de brief in een kopie die de Broedergemeente er in 1739 zelf van maakte.
Het verhaal over slavernij, christendom en Bijbel kent vele kanten. Christenen die vonden dat slavernij geoorloofd was, wezen volgens Grant nogal eens op het Bijbelverhaal over de 'vloek van Cham'. Chams vader Noach vervloekte de zoon van Cham, Kanaän: "Een knecht der knechten zal hij zijn voor zijn broeders". In de Bijbel is er geen directe oorzaak voor te vinden, maar mensen begonnen in het verhaal toch een verband tussen Cham en Kanaän en zwart Afrika te zien en misbruikten het als rechtvaardiging voor slavernij.
Praktijk
Het verhaal Exodus, over de uittocht van de Joden uit Egypte waar ze in slavernij leefden, werd juist weer volop gebruikt als tegenargument. Sommige christelijke voorgangers verzetten zich nadrukkelijk tegen "mensendieverij", maar anderen lieten het op zijn beloop, legt Grant uit. Het was nu eenmaal de praktijk en er zaten immers ook slavenhandelaren en -eigenaren in de kerk. "Kerken hadden zelf ook wel plantages en geld dat in de koloniën met tot slaaf gemaakten was verdiend, werd soms geschonken aan de kerk om in Nederland liefdadigheid mee te bekostigen".
Grant vindt het belangrijk om helder te maken "dat voor en tegen niet fifty-fifty was. De soms zwijgende meerderheid ging mee in het systeem van slavernij".
Het museum heeft kunstenaars gevraagd de expositie aan te vullen. Zo maakte Kenneth Aidoo een portret van Leonora, die zich op een boot in de haven van Curaçao verstopte en naar Middelburg wist te komen, waar ze werk vond. Haar eigenaar wilde haar terug, maar Middelburgers verzetten zich daartegen en de tot het christendom bekeerde Leonora mocht blijven.
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Erkende vluchtelingen komen nog nauwelijks aan het werk in sectoren met personeelstekorten, ziet de Algemene Rekenkamer. Lange asielprocedures en verplichte taallessen zorgen ervoor dat mensen lastiger een baan vinden of de juiste diploma's kunnen halen. De Rekenkamer vindt dat het ministerie van Sociale Zaken moet aangeven wat het doel van inburgering is en daar ook beleid op moet maken.
34 minuten geledenBREDA (ANP) - De politie heeft dinsdag een 39-jarige man uit Breda aangehouden voor betrokkenheid bij ongeregeldheden in de Bredase wijk Tuinzigt tijdens de jaarwisseling. Dat meldt een woordvoerder van de politie woensdag.
50 minuten geledenSCHIPHOL (ANP) - De voor woensdagochtend geplande oefening met F-35-gevechtsvliegtuigen is uitgesteld door de dichte mist op luchthaven Schiphol, meldt de Koninklijke Luchtmacht. "We hopen dat in de loop van de dag, als de mist is opgetrokken, de toestellen alsnog de lucht in kunnen", zegt een woordvoerder.
1 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie (OM) is positief over de resultaten van een nieuwe forensische onderzoeksmethode om wurgpogingen vast te stellen. De methode is tot nu toe in 78 strafrechtelijke onderzoeken toegepast en leidde "meteen tot een veroordeling voor poging tot doodslag".
4 uur geledenUTRECHT (ANP) - De politie, het OM en de Utrechtse burgemeester Sharon Dijksma gaan in gesprek met voetbalclub FC Utrecht om ongeregeldheden tijdens Europese wedstrijden in stadion Galgenwaard. Dat schrijft Dijksma in een brief aan de gemeenteraad.
7 uur geledenDEN HAAG (ANP) - D66-leider Rob Jetten is blij met het akkoord dat hij heeft gesloten met Dilan Yeşilgöz (VVD) en Henri Bontenbal (CDA). Kort nadat bekend was geworden dat de drie partijleiders een akkoord hebben bereikt op hoofdlijnen, zei Jetten dat de partijen vrijdag pas bekendmaken wat hun plannen zijn en hoe die worden betaald.
7 uur geledenDEN HAAG (ANP) - Meerdere experts hebben het kabinet en de Tweede Kamer opgeroepen de regie te pakken om DigiD uit Amerikaanse handen te houden. Bij een gesprek in de Tweede Kamer zeiden alle aanwezige experts dat er grote risico's kleven aan de overname van Solvinity, het bedrijf dat ervoor zorgt dat DigiD kan werken.
15 uur geleden