Bezorgde onderzoekers: nanodeeltjes dringen door tot in het brein
LEIDEN (ANP) - Nanomaterialen kunnen diep in de voedselketen doordringen en via voedsel zelfs in de hersenen terechtkomen, zo hebben onderzoekers van de Universiteit Leiden ontdekt. Ze hebben aangetoond dat nanodeeltjes van goud op deze manier in het brein van vissen kunnen belanden.
Onderzoeker Fazel Monikh vermoedt dat dit ook voor mensen opgaat. "Vissen worden vaak gebruikt als model in toxicologische studies", legt hij uit. "Ze hebben ook bloed, net als wij. Er is geen groot verschil tussen de systemen."
Nanodeeltjes zijn extreem klein. Ze hebben een diameter tussen de 0,0000001 en 0,00001 centimeter. In de Leidse experimenten zaten ze in algen. Via de algen kwamen ze in zoöplankton terecht en vervolgens in de vissen die dat opaten. Bij iedere stap veranderden de deeltjes van vorm en grootte. "Hierdoor konden de nanodeeltjes zich heel anders door het lichaam verspreiden dan op basis van hun oorspronkelijk vorm was ingeschat."
Zorgwekkend
In de vissen bleken de uiterst kleine deeltjes zich op te hopen in de hersenen. "Ze gaan er makkelijk in, maar komen er moeilijk weer uit", zegt Monikh. Hij vindt de uitkomsten zorgwekkend. "Het betekent dat nanomaterialen veel verder in onze voedselketens kunnen doordringen dan we tot nu toe dachten. En dat ze dus zelfs in de hersenen kunnen belanden, terwijl dat orgaan normaal heel goed is afgeschermd door de bloed-hersenbarrière."
De onderzoeker van het Centrum voor Milieuwetenschappen pleit ervoor nieuwe nanotechnologieën niet zonder meer toe te passen en eerst goed de effecten te onderzoeken. Momenteel is nog onbekend in hoeverre nanomaterialen zich precies ophopen in het menselijk lichaam en welke gevolgen ze hebben voor de gezondheid. Tegelijkertijd rukt nanotechnologie steeds verder op. De toepassingen zijn overal om ons heen: van computerchips en zonnepanelen tot cosmetica en verf.
Veilige toepassing
Met de meetmethode die de onderzoekers hebben ontwikkeld, kan wel beter worden bepaald hoe nanomaterialen zich verspreiden. "Als we meer inzicht in het gedrag van deze materialen krijgen, kunnen we ook gaan werken aan veilige toepassing ervan", aldus Monikh. "Dat is zeker nodig, nu we ons midden in de nanotechnologische revolutie bevinden.'’
De onderzoekers hebben hun resultaten gepubliceerd in Nature Communications.
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - Ruim 2500 dansers en danseressen trekken zaterdagmiddag door het centrum van Rotterdam, bekeken door vele duizenden bezoekers. De 42e editie van het festijn verloopt tot dusver feestelijk en zonder grote problemen. Met zo'n 25 graden zit het weer ook mee.
14 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Koningin Máxima heeft zaterdagmiddag voorafgaand aan de opening van WorldPride 2026 het Pride Park in het Amsterdamse Vondelpark bezocht. Máxima noemde het een "historisch moment" om bij de openingsceremonie te zijn. Samen met burgemeester Femke Halsema sprak zij met vertegenwoordigers van verschillende organisaties uit de lhbtiqa+-gemeenschap.
16 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie (OM) heeft in 2025 een record aan crimineel vermogen in beslag genomen. Het gaat om 433 miljoen euro aan geld en goederen. Het is het vierde jaar op rij dat de cijfers zijn gestegen.
19 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Zoek- en reddingsteams hebben bij het Indonesische eiland Sulawesi een boot met dertien opvarenden, onder wie vier Nederlandse toeristen, teruggevonden. De Nederlandse opvarenden zijn ongedeerd, bevestigt het ministerie van Buitenlandse Zaken (BuZa).
20 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Rijkswaterstaat is zaterdag begonnen met handhaven op het vrachtwagen- en touringcarverbod op de Merwedebrug op snelweg A27 bij Gorinchem. De eerste detectiecamera die het mogelijk maakt overtreders te identificeren, is in de nacht van vrijdag op zaterdag geïnstalleerd in de zuidelijke rijrichting en in gebruik genomen, meldt een woordvoerder van Rijkswaterstaat.
22 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Mensen hebben vrijdagavond rond 22.30 uur meldingen gemaakt van een vuurbol vanuit verschillende regio's in Nederland op sociale media.
1 dag geleden
PARIJS (ANP) - De Nederlandse ambassade in Parijs raadt Nederlanders in Frankrijk aan goed voorbereid op pad te gaan vanwege de natuur- en bosbranden die op verschillende plekken in het land woeden. Zo doen toeristen er goed aan om hun reis- en zorgverzekering te controleren op de dekking bij natuurrampen en is het handig om flessen water en een powerbank achter de hand te hebben.
1 dag geleden