Beslissende meerderheid referendum na verkiezing mogelijk in zicht
DEN HAAG (ANP) - De verkiezingen op 22 november lijken het politieke landschap flink op te schudden, waardoor ook de kans lijkt toe te nemen dat er weer een referendum wordt ingevoerd. Voorstanders van de volksraadpleging doen goede zaken in de peilingen. Of zij samen straks twee derde van de zetels bezitten, blijft tot de uitslag onzeker.
In de Eerste Kamer en de Tweede Kamer ging een 'gewone' meerderheid al akkoord met het zogeheten bindend correctief referendum, een voorstel van de SP. Omdat het een wijziging van de Grondwet betreft, is een twee derde meerderheid nodig in beide Kamers. Of die er is, moet blijken na de verkiezingen. Dan zal er in beide Kamers opnieuw over gestemd worden.
De kans op zo'n brede meerderheid is na 22 november een stuk groter. In de Peilingwijzer, een gewogen gemiddelde van de peilingen van I&O Research en Ipsos/EenVandaag, scoren voorstanders NSC, GroenLinks-PvdA, PVV, BBB, Partij voor de Dieren, SP, Forum voor Democratie en JA21 iets boven de 'magische grens' van 100 van de 150 Tweede Kamerzetels. De duw in de rug komt met name van voorstander NSC, dat waarschijnlijk met een groot aantal zetels binnenkomt in de Tweede Kamer.
Optimistisch
Ook in de senaat is er een kans van slagen. Daar is de BBB met zestien van de 75 zetels sinds eerder dit jaar dominant. In oktober stemde de partij van Caroline van der Plas al voor. Bij die stemming was er dus wel een gewone, maar net geen twee derde meerderheid (45 voor en 22 tegen). Dat had er toen mogelijk mee te maken dat niet alle 75 senatoren aanwezig waren.
Voormalig SP-Kamerlid en initiatiefneemster van het wetsvoorstel Renske Leijten hoopt dat het referendum er komt. "Hiermee geven we kiezers een instrument om de eigen gekozen vertegenwoordigers en bestuurders terug te fluiten als dat nodig is. Het zou helpen mensen met een grote afstand tot de politiek meer bij de democratie te betrekken. Ik ben optimistisch dat het kan slagen na 22 november, gezien de grote steun voor ons voorstel."
Uitvoeringswet
In het SP-voorstel voor een bindend correctief referendum kunnen Nederlanders zich uitspreken over een wet die de Tweede en Eerste Kamer hebben aangenomen, maar nog niet is ingevoerd. Uitgezonderd zijn belastingen, het koningshuis, de Grondwet en internationale verdragen. Vier keer eerder strandden wetsvoorstellen tot een bindend correctief referendum, de laatste in juli vorig jaar. Tussen 1996 en 2017 sneuvelden er al drie, onder meer tijdens de befaamde 'nacht van Wiegel' in 1999.
Indien het referendum wordt aangenomen, moeten partijen het ook nog eens worden over de details ervan. Zoals hoeveel handtekeningen nodig zijn voor een volksraadpleging en hoe groot de opkomst moet zijn om een geldige uitslag te krijgen. Deze bijzonderheden zullen worden geregeld via een zogeheten uitvoeringswet.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De houten kap van het Torentje van de premier is bijna 480 jaar oud, blijkt uit onderzoek van Rijksvastgoed tijdens de renovatie van het Binnenhof. Het hout is afkomstig van bomen uit Zuid-Zweden die in de herfst van 1546 of de winter van 1546/47 zijn gekapt.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De parlementaire enquêtecommissie corona kan de onderzoeksvraag van de Tweede Kamer beantwoorden, denkt commissievoorzitter Daan de Kort (VVD). Hij zei na het laatste van de 51 verhoren dat er genoeg informatie is verzameld.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het veelvuldig gebruik van AI voor berichtgeving op sociale media van premier Rob Jetten past zijn geloofwaardigheid niet aan, zei hij donderdag tegen media. "Nee, dat vind ik echt onzin", aldus Jetten. "Driekwart van de Nederlanders gebruikt tegenwoordig elke dag AI als hulpmiddel. En dat geldt ook voor ons in het dagelijks werk."
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Staatssecretaris Eelco Eerenberg (Financiën, D66) wil nog niets weten van aangifte tegen zijn eigen ambtenaren, zolang niet zeker is dat er "moedwillig" documenten uit handen zijn gehouden van de parlementaire commissies die het toeslagenschandaal hebben onderzocht. Hij noemde dat in een Kamerdebat "een buitengewoon zwaar middel" waarbij zorgvuldigheid geboden is.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Tweede Kamer is nog niet tevreden met het aangekondigde onderzoek naar een datakluis met tientallen miljoenen documenten over het toeslagenschandaal, die dit voorjaar werd herontdekt op het ministerie van Financiën. Oppositiepartijen deden in een Kamerdebat de oproep daar ook strafrechtelijk onderzoek naar te laten doen.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De wereld ligt niet op schema voor een volgende grootschalige virusuitbraak, volgens infectieziektespecialist Anja Schreijer. Tijdens een verhoor door de parlementaire enquêtecommissie corona zei ze dat dit bij de ebola-uitbraak in onder meer de Democratische Republiek Congo duidelijk is geworden.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Dat rechtbank Den Haag heeft geoordeeld dat Nederland nog altijd geen asielzoekers mag terugsturen naar Italië omdat de opvang daar niet op orde zou zijn, stuit op kritiek in de Tweede Kamer. Bij een asieldebat bleek donderdag dat een meerderheid hier kritisch op is. Don Ceder (ChristenUnie) vreest dat de uitspraak leidt tot een "perverse prikkel". Landen zouden zo worden aangemoedigd om hun opvang slecht te regelen, zodat ze minder asielzoekers hoeven op te vangen.
13 uur geleden