Beslissende meerderheid referendum na verkiezing mogelijk in zicht
DEN HAAG (ANP) - De verkiezingen op 22 november lijken het politieke landschap flink op te schudden, waardoor ook de kans lijkt toe te nemen dat er weer een referendum wordt ingevoerd. Voorstanders van de volksraadpleging doen goede zaken in de peilingen. Of zij samen straks twee derde van de zetels bezitten, blijft tot de uitslag onzeker.
In de Eerste Kamer en de Tweede Kamer ging een 'gewone' meerderheid al akkoord met het zogeheten bindend correctief referendum, een voorstel van de SP. Omdat het een wijziging van de Grondwet betreft, is een twee derde meerderheid nodig in beide Kamers. Of die er is, moet blijken na de verkiezingen. Dan zal er in beide Kamers opnieuw over gestemd worden.
De kans op zo'n brede meerderheid is na 22 november een stuk groter. In de Peilingwijzer, een gewogen gemiddelde van de peilingen van I&O Research en Ipsos/EenVandaag, scoren voorstanders NSC, GroenLinks-PvdA, PVV, BBB, Partij voor de Dieren, SP, Forum voor Democratie en JA21 iets boven de 'magische grens' van 100 van de 150 Tweede Kamerzetels. De duw in de rug komt met name van voorstander NSC, dat waarschijnlijk met een groot aantal zetels binnenkomt in de Tweede Kamer.
Optimistisch
Ook in de senaat is er een kans van slagen. Daar is de BBB met zestien van de 75 zetels sinds eerder dit jaar dominant. In oktober stemde de partij van Caroline van der Plas al voor. Bij die stemming was er dus wel een gewone, maar net geen twee derde meerderheid (45 voor en 22 tegen). Dat had er toen mogelijk mee te maken dat niet alle 75 senatoren aanwezig waren.
Voormalig SP-Kamerlid en initiatiefneemster van het wetsvoorstel Renske Leijten hoopt dat het referendum er komt. "Hiermee geven we kiezers een instrument om de eigen gekozen vertegenwoordigers en bestuurders terug te fluiten als dat nodig is. Het zou helpen mensen met een grote afstand tot de politiek meer bij de democratie te betrekken. Ik ben optimistisch dat het kan slagen na 22 november, gezien de grote steun voor ons voorstel."
Uitvoeringswet
In het SP-voorstel voor een bindend correctief referendum kunnen Nederlanders zich uitspreken over een wet die de Tweede en Eerste Kamer hebben aangenomen, maar nog niet is ingevoerd. Uitgezonderd zijn belastingen, het koningshuis, de Grondwet en internationale verdragen. Vier keer eerder strandden wetsvoorstellen tot een bindend correctief referendum, de laatste in juli vorig jaar. Tussen 1996 en 2017 sneuvelden er al drie, onder meer tijdens de befaamde 'nacht van Wiegel' in 1999.
Indien het referendum wordt aangenomen, moeten partijen het ook nog eens worden over de details ervan. Zoals hoeveel handtekeningen nodig zijn voor een volksraadpleging en hoe groot de opkomst moet zijn om een geldige uitslag te krijgen. Deze bijzonderheden zullen worden geregeld via een zogeheten uitvoeringswet.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Justitieminister David van Weel vindt het "schokkend" dat bewezen is dat strafrechtadvocaat Inez Weski als boodschapper fungeerde voor haar cliënt Ridouan Taghi. Zij speelde berichten van de topcrimineel door naar anderen in zijn criminele netwerk. De rechtbank acht bewezen dat zij "een actieve rol" had in de bende van Taghi, maar de ex-advocaat hoeft onder meer vanwege haar broze gezondheid en fouten in het proces niet meer terug de cel in.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De PVV ziet maatregelen die alleen tegen fatbikes zijn gericht toch niet zitten. "Wij zijn binnen de fractie tot elkaar gekomen en hebben moeten concluderen dat het vrijwel een onmogelijke opgave is", zei PVV-Kamerlid Erwin Prickaertz in een debat over verkeersveiligheid. Hij pleitte voor een minimumleeftijd van 14 jaar voor het besturen van e-bikes in het algemeen en een helmplicht tot 18 jaar.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Er zijn inmiddels twintig aangiftes binnengekomen tegen Tweede Kamerlid Gidi Markuszower om zijn uitlatingen over Palestijnse asielzoekers, melden de politie en het Openbaar Ministerie (OM). Die spreken de verwachting uit dat dit aantal de komende dagen verder oploopt "omdat diverse personen al een afspraak bij de politie hebben gemaakt om aangifte te doen".
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Vijf organisaties spraken donderdag met premier Rob Jetten over Israël en de situatie in Gaza, de Westelijke Jordaanoever en Libanon. "De toon van het kabinet is anders. Er is meer begrip, maar met begrip verander je de situatie niet", concludeerde Rolien Sasse van PAX. Ze willen dat het kabinet snel met sancties komt.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Asielminister Bart van den Brink heeft niet de bevoegdheid om een "juridisch dwingende maatregel" te nemen waardoor een gemeente noodopvangplekken voor asielzoekers moet regelen. Dat zei hij donderdagochtend naar aanleiding van het bericht dat het aanmeldcentrum in Ter Apel woensdagavond niet iedereen een slaapplek kon bieden.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nog voordat de verbouwing van het Binnenhof klaar is, is het complex te klein voor alle organisaties die erin moeten. Minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting, D66) zei in een debat met de Tweede Kamer: "De Tweede Kamer is gegroeid, de Eerste Kamer is gegroeid, de Raad van State is gegroeid, alles is gegroeid. Dus het gaat niet passen, tenzij we in afgeslankte vorm teruggaan."
1 dag geleden
GRONINGEN (ANP) - Commissaris van de Koning in Groningen René Paas vindt dat het kabinet "een crisissituatie zou moeten uitroepen" om de opvang van asielzoekers met spoed te kunnen regelen in de gemeenten. Volgens hem vragen de provincies dit "tot nu toe vergeefs". Paas zei woensdag tijdens een vragenuurtje in de Provinciale Staten "dat de situatie nu alle trekken vertoont van een crisis. Daar is de aarzeling bij de Staat te groot".
1 dag geleden