Beslissende meerderheid referendum na verkiezing mogelijk in zicht
DEN HAAG (ANP) - De verkiezingen op 22 november lijken het politieke landschap flink op te schudden, waardoor ook de kans lijkt toe te nemen dat er weer een referendum wordt ingevoerd. Voorstanders van de volksraadpleging doen goede zaken in de peilingen. Of zij samen straks twee derde van de zetels bezitten, blijft tot de uitslag onzeker.
In de Eerste Kamer en de Tweede Kamer ging een 'gewone' meerderheid al akkoord met het zogeheten bindend correctief referendum, een voorstel van de SP. Omdat het een wijziging van de Grondwet betreft, is een twee derde meerderheid nodig in beide Kamers. Of die er is, moet blijken na de verkiezingen. Dan zal er in beide Kamers opnieuw over gestemd worden.
De kans op zo'n brede meerderheid is na 22 november een stuk groter. In de Peilingwijzer, een gewogen gemiddelde van de peilingen van I&O Research en Ipsos/EenVandaag, scoren voorstanders NSC, GroenLinks-PvdA, PVV, BBB, Partij voor de Dieren, SP, Forum voor Democratie en JA21 iets boven de 'magische grens' van 100 van de 150 Tweede Kamerzetels. De duw in de rug komt met name van voorstander NSC, dat waarschijnlijk met een groot aantal zetels binnenkomt in de Tweede Kamer.
Optimistisch
Ook in de senaat is er een kans van slagen. Daar is de BBB met zestien van de 75 zetels sinds eerder dit jaar dominant. In oktober stemde de partij van Caroline van der Plas al voor. Bij die stemming was er dus wel een gewone, maar net geen twee derde meerderheid (45 voor en 22 tegen). Dat had er toen mogelijk mee te maken dat niet alle 75 senatoren aanwezig waren.
Voormalig SP-Kamerlid en initiatiefneemster van het wetsvoorstel Renske Leijten hoopt dat het referendum er komt. "Hiermee geven we kiezers een instrument om de eigen gekozen vertegenwoordigers en bestuurders terug te fluiten als dat nodig is. Het zou helpen mensen met een grote afstand tot de politiek meer bij de democratie te betrekken. Ik ben optimistisch dat het kan slagen na 22 november, gezien de grote steun voor ons voorstel."
Uitvoeringswet
In het SP-voorstel voor een bindend correctief referendum kunnen Nederlanders zich uitspreken over een wet die de Tweede en Eerste Kamer hebben aangenomen, maar nog niet is ingevoerd. Uitgezonderd zijn belastingen, het koningshuis, de Grondwet en internationale verdragen. Vier keer eerder strandden wetsvoorstellen tot een bindend correctief referendum, de laatste in juli vorig jaar. Tussen 1996 en 2017 sneuvelden er al drie, onder meer tijdens de befaamde 'nacht van Wiegel' in 1999.
Indien het referendum wordt aangenomen, moeten partijen het ook nog eens worden over de details ervan. Zoals hoeveel handtekeningen nodig zijn voor een volksraadpleging en hoe groot de opkomst moet zijn om een geldige uitslag te krijgen. Deze bijzonderheden zullen worden geregeld via een zogeheten uitvoeringswet.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Om zorgfraude tegen te gaan, scherpt het kabinet een aantal regels aan. Zorgminister Mirjam Sterk werkt aan een wet die moet helpen voorkomen dat malafide zorgaanbieders beginnen of opnieuw aan de slag gaan. Ze verwacht dat de wet in 2028 naar de Tweede Kamer gaat.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Pieter Heerma van Binnenlandse Zaken wil dat overheden kijken naar mogelijke discriminatie bij hun eigen werk. Hij roept hen op om zich te melden voor de zogeheten discriminatietoets, een middel voor overheidsorganisaties om risico's op discriminatie op te sporen.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil dat jonge kinderen niet meer voor commerciële klussen mogen worden ingezet op sociale media. Minister Thierry Aartsen (Werk en Participatie, VVD) wil dat kinderen van 15 jaar en jonger hier niet meer aan mogen meedoen, laat hij aan de Tweede Kamer weten.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook voor het stikstofbeleid wil het kabinet steun zoeken bij zowel linkse als rechtse partijen. Premier Rob Jetten zei tijdens een werkbezoek aan de Veluwe dat hij hoopt op steun van ongeveer honderd zetels in de Tweede Kamer. De minderheidscoalitie (66 zetels) heeft dan niet alleen PRO nodig (20 zetels) maar bijvoorbeeld ook JA21 (9 zetels).
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Pogingen om tot meer maatschappelijk perspectief te komen in de strijd tegen het coronavirus, werden telkens achterhaald door oplopende besmettingscijfers, die toch leidden tot acute maatregelen. Dat zei topambtenaar Mark Roscam Abbing, destijds verantwoordelijk voor de langetermijnstrategie tegen corona, tegen de parlementaire enquêtecommissie die onderzoek doet naar de besluitvorming in die tijd.
9 uur geleden
BREUKELEN (ANP) - Theatermaakster en politica Agaath Witteman is vrijdag op 84-jarige leeftijd overleden. Ze stierf na een kort ziekbed aan de gevolgen van een hersentumor, in het bijzijn van haar familie. Theaterproducent Matthijs Bongertman heeft dat zaterdag namens de familie aan het ANP bevestigd na berichtgeving door de Volkskrant.
2 dagen geleden
HARDERWIJK (ANP) - De leden van de ChristenUnie hebben zich op een congres in Harderwijk geschaard achter de strengere asielkoers van de Tweede Kamerfractie. Maar de uitslag van de stemming kon niet verhullen dat een groot deel van de achterban worstelt met de koerswijziging. Een oproep van oud-partijkopstuk Leen van Dijke om "trouw aan de kernwaarden" van de partij te blijven, kreeg ook brede steun.
2 dagen geleden