Beslissende meerderheid referendum na verkiezing mogelijk in zicht
DEN HAAG (ANP) - De verkiezingen op 22 november lijken het politieke landschap flink op te schudden, waardoor ook de kans lijkt toe te nemen dat er weer een referendum wordt ingevoerd. Voorstanders van de volksraadpleging doen goede zaken in de peilingen. Of zij samen straks twee derde van de zetels bezitten, blijft tot de uitslag onzeker.
In de Eerste Kamer en de Tweede Kamer ging een 'gewone' meerderheid al akkoord met het zogeheten bindend correctief referendum, een voorstel van de SP. Omdat het een wijziging van de Grondwet betreft, is een twee derde meerderheid nodig in beide Kamers. Of die er is, moet blijken na de verkiezingen. Dan zal er in beide Kamers opnieuw over gestemd worden.
De kans op zo'n brede meerderheid is na 22 november een stuk groter. In de Peilingwijzer, een gewogen gemiddelde van de peilingen van I&O Research en Ipsos/EenVandaag, scoren voorstanders NSC, GroenLinks-PvdA, PVV, BBB, Partij voor de Dieren, SP, Forum voor Democratie en JA21 iets boven de 'magische grens' van 100 van de 150 Tweede Kamerzetels. De duw in de rug komt met name van voorstander NSC, dat waarschijnlijk met een groot aantal zetels binnenkomt in de Tweede Kamer.
Optimistisch
Ook in de senaat is er een kans van slagen. Daar is de BBB met zestien van de 75 zetels sinds eerder dit jaar dominant. In oktober stemde de partij van Caroline van der Plas al voor. Bij die stemming was er dus wel een gewone, maar net geen twee derde meerderheid (45 voor en 22 tegen). Dat had er toen mogelijk mee te maken dat niet alle 75 senatoren aanwezig waren.
Voormalig SP-Kamerlid en initiatiefneemster van het wetsvoorstel Renske Leijten hoopt dat het referendum er komt. "Hiermee geven we kiezers een instrument om de eigen gekozen vertegenwoordigers en bestuurders terug te fluiten als dat nodig is. Het zou helpen mensen met een grote afstand tot de politiek meer bij de democratie te betrekken. Ik ben optimistisch dat het kan slagen na 22 november, gezien de grote steun voor ons voorstel."
Uitvoeringswet
In het SP-voorstel voor een bindend correctief referendum kunnen Nederlanders zich uitspreken over een wet die de Tweede en Eerste Kamer hebben aangenomen, maar nog niet is ingevoerd. Uitgezonderd zijn belastingen, het koningshuis, de Grondwet en internationale verdragen. Vier keer eerder strandden wetsvoorstellen tot een bindend correctief referendum, de laatste in juli vorig jaar. Tussen 1996 en 2017 sneuvelden er al drie, onder meer tijdens de befaamde 'nacht van Wiegel' in 1999.
Indien het referendum wordt aangenomen, moeten partijen het ook nog eens worden over de details ervan. Zoals hoeveel handtekeningen nodig zijn voor een volksraadpleging en hoe groot de opkomst moet zijn om een geldige uitslag te krijgen. Deze bijzonderheden zullen worden geregeld via een zogeheten uitvoeringswet.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten zal rond de geboorte van zijn kind enkele dagen met verlof gaan. Dat blijkt uit een Q&A op de site van D66. Maandag kondigden Jetten en zijn partner Nicolás Keenan aan komend voorjaar een kind te verwachten.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten en zijn partner Nicolás Keenan verwachten in 2027 een kind. De twee kondigden dat maandag aan op Instagram. Bij een foto waarop ze een echofoto vasthouden, schrijven ze dat ze hun eiceldonor, hun draagmoeder Lisa en hun gezinnen "super dankbaar" zijn.
1 dag geleden
GRONINGEN (ANP) - Groningen en Noord-Drenthe roepen JA21 op het initiatiefwetsvoorstel om delen van het Groningenveld te behouden als gasreserve niet in te dienen. De regio wijst erop dat het voorstel haaks staat op de eerdere belofte van Den Haag om het Groningenveld definitief te sluiten.
1 dag geleden
AMSTERDAM (ANP) - PRO-partijleider Jesse Klaver heeft premier Rob Jetten uitgenodigd om komende week te onderhandelen over het belastingplan. Op een partijbijeenkomst in Amsterdam hekelt hij dat er nog altijd geen zicht is op een meerderheid voor dat pakket aan belastingen. "Als het kabinet stilvalt, moet het initiatief van ons komen."
1 dag geleden
BANGKOK (ANP) - Nederland is net als een aantal andere landen weggelopen bij een bijeenkomst van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) toen de Russische minister van Financiën de groep zou toespreken. Dat meldt het ministerie van Financiën aan het ANP.
3 dagen geleden
ROTTERDAM (ANP) - Infraprojecten die deze vrijdag zijn uitgesteld, zullen later alsnog worden hervat, zei minister Vincent Karremans (Infrastructuur) op een persmoment bij de Calandbrug in Rotterdam. Hij weersprak dat van uitstel afstel komt. "De opgave die er lag voor die projecten is niet weg. Die zal op een gegeven moment weer worden opgepakt."
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - VVD-vicepremier Dilan Yeşilgöz blijft hopen op een akkoord over het belastingplan waar ook rechtse partijen achter staan. Zij gelooft niet dat zo'n deal verder uit zicht is geraakt nu JA21 nieuwe asieleisen op tafel heeft gelegd, en de SGP ruziet met zorgminister Sophie Hermans die eisen van de streng christelijke partij op het gebied van abortus niet wil inwilligen.
3 dagen geleden