Beslissende meerderheid referendum na verkiezing mogelijk in zicht
DEN HAAG (ANP) - De verkiezingen op 22 november lijken het politieke landschap flink op te schudden, waardoor ook de kans lijkt toe te nemen dat er weer een referendum wordt ingevoerd. Voorstanders van de volksraadpleging doen goede zaken in de peilingen. Of zij samen straks twee derde van de zetels bezitten, blijft tot de uitslag onzeker.
In de Eerste Kamer en de Tweede Kamer ging een 'gewone' meerderheid al akkoord met het zogeheten bindend correctief referendum, een voorstel van de SP. Omdat het een wijziging van de Grondwet betreft, is een twee derde meerderheid nodig in beide Kamers. Of die er is, moet blijken na de verkiezingen. Dan zal er in beide Kamers opnieuw over gestemd worden.
De kans op zo'n brede meerderheid is na 22 november een stuk groter. In de Peilingwijzer, een gewogen gemiddelde van de peilingen van I&O Research en Ipsos/EenVandaag, scoren voorstanders NSC, GroenLinks-PvdA, PVV, BBB, Partij voor de Dieren, SP, Forum voor Democratie en JA21 iets boven de 'magische grens' van 100 van de 150 Tweede Kamerzetels. De duw in de rug komt met name van voorstander NSC, dat waarschijnlijk met een groot aantal zetels binnenkomt in de Tweede Kamer.
Optimistisch
Ook in de senaat is er een kans van slagen. Daar is de BBB met zestien van de 75 zetels sinds eerder dit jaar dominant. In oktober stemde de partij van Caroline van der Plas al voor. Bij die stemming was er dus wel een gewone, maar net geen twee derde meerderheid (45 voor en 22 tegen). Dat had er toen mogelijk mee te maken dat niet alle 75 senatoren aanwezig waren.
Voormalig SP-Kamerlid en initiatiefneemster van het wetsvoorstel Renske Leijten hoopt dat het referendum er komt. "Hiermee geven we kiezers een instrument om de eigen gekozen vertegenwoordigers en bestuurders terug te fluiten als dat nodig is. Het zou helpen mensen met een grote afstand tot de politiek meer bij de democratie te betrekken. Ik ben optimistisch dat het kan slagen na 22 november, gezien de grote steun voor ons voorstel."
Uitvoeringswet
In het SP-voorstel voor een bindend correctief referendum kunnen Nederlanders zich uitspreken over een wet die de Tweede en Eerste Kamer hebben aangenomen, maar nog niet is ingevoerd. Uitgezonderd zijn belastingen, het koningshuis, de Grondwet en internationale verdragen. Vier keer eerder strandden wetsvoorstellen tot een bindend correctief referendum, de laatste in juli vorig jaar. Tussen 1996 en 2017 sneuvelden er al drie, onder meer tijdens de befaamde 'nacht van Wiegel' in 1999.
Indien het referendum wordt aangenomen, moeten partijen het ook nog eens worden over de details ervan. Zoals hoeveel handtekeningen nodig zijn voor een volksraadpleging en hoe groot de opkomst moet zijn om een geldige uitslag te krijgen. Deze bijzonderheden zullen worden geregeld via een zogeheten uitvoeringswet.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Mediaminister Rianne Letschert zoekt naar juridische mogelijkheden om in te grijpen bij Ongehoord Nederland (ON!). Ze vindt het te vroeg om te zeggen of ze dat gaat doen en hoe. Maar voor de ministerraad filosofeerde ze openlijk over de mogelijkheid om de vergunning in te trekken van de omroep. ON! raakte deze week opnieuw in opspraak door een fragment waarin Hitler volgens critici werd vergoelijkt.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Oud-minister Robert Tieman keert terug in de politiek. De BBB-fractie in Zuid-Holland heeft Tieman voorgedragen als nieuwe gedeputeerde. Als Provinciale Staten daarmee volgende week woensdag instemmen, volgt hij Mariëtte van Leeuwen op in het dagelijks provinciebestuur. Tieman wordt verantwoordelijk voor onder meer de financiën en de stikstofaanpak van de provincie Zuid-Holland.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Woonminister Elanor Boekholt-O'Sullivan wil mogelijke maatregelen tegen wanpraktijken op de woningmarkt bespreken met de Tweede Kamer. Ze reageerde vrijdag op de honderden meldingen die de Vereniging Eigen Huis (VEH) ontving over makelaars en het koopproces. "Ik ben er klaar mee dat mensen een slaatje proberen te slaan uit deze woningnood."
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De regering van Nepal heeft aangekondigd voorlopig geen hulp nodig te hebben bij zoek- en reddingsoperaties na de overstromingen, maar minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) zou toch graag willen helpen. Voor aanvang van de ministerraad zei hij samen met de Europese Unie en de internationale gemeenschap te zoeken naar andere manieren om te helpen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Financiënminister Eelco Heinen (VVD) vindt het "niet erg" om een paar extra dagen te nemen om de begroting rond te krijgen. Het was de bedoeling dat er vrijdag een begroting klaar zou liggen in de ministerraad, maar Heinen bestrijdt dat de deadline op deze dag lag. "Maandag moet het bij de Raad van State liggen, dus de deadline is maandag."
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het moet goed uitgezocht worden wat misging bij het ministerie van Volksgezondheid rond een nieuwe massadonor die Nieuwsuur op het spoor is gekomen, vindt verantwoordelijk minister Sophie Hermans. Het actualiteitenprogramma meldde vrijdagochtend dat de spermadonor minstens 121 kinderen heeft verwekt. Het zou al in 2017 bekend zijn op het ministerie dat hij een massadonor was, maar met die informatie is niets gedaan.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De drie coalitiepartijen D66, VVD en CDA hoeven de begroting alleen nog maar te "finetunen", bezweert VVD-leider Dilan Yeşilgöz voorafgaand aan de ministerraad. Het kabinet overlegt sinds vorige week met oppositiepartijen, maar intern was er ook nog geen overeenstemming. Sinds woensdagavond praten de coalitiepartijen met de top van het kabinet om tot consensus te komen.
1 dag geleden