Beslissende meerderheid referendum na verkiezing mogelijk in zicht
DEN HAAG (ANP) - De verkiezingen op 22 november lijken het politieke landschap flink op te schudden, waardoor ook de kans lijkt toe te nemen dat er weer een referendum wordt ingevoerd. Voorstanders van de volksraadpleging doen goede zaken in de peilingen. Of zij samen straks twee derde van de zetels bezitten, blijft tot de uitslag onzeker.
In de Eerste Kamer en de Tweede Kamer ging een 'gewone' meerderheid al akkoord met het zogeheten bindend correctief referendum, een voorstel van de SP. Omdat het een wijziging van de Grondwet betreft, is een twee derde meerderheid nodig in beide Kamers. Of die er is, moet blijken na de verkiezingen. Dan zal er in beide Kamers opnieuw over gestemd worden.
De kans op zo'n brede meerderheid is na 22 november een stuk groter. In de Peilingwijzer, een gewogen gemiddelde van de peilingen van I&O Research en Ipsos/EenVandaag, scoren voorstanders NSC, GroenLinks-PvdA, PVV, BBB, Partij voor de Dieren, SP, Forum voor Democratie en JA21 iets boven de 'magische grens' van 100 van de 150 Tweede Kamerzetels. De duw in de rug komt met name van voorstander NSC, dat waarschijnlijk met een groot aantal zetels binnenkomt in de Tweede Kamer.
Optimistisch
Ook in de senaat is er een kans van slagen. Daar is de BBB met zestien van de 75 zetels sinds eerder dit jaar dominant. In oktober stemde de partij van Caroline van der Plas al voor. Bij die stemming was er dus wel een gewone, maar net geen twee derde meerderheid (45 voor en 22 tegen). Dat had er toen mogelijk mee te maken dat niet alle 75 senatoren aanwezig waren.
Voormalig SP-Kamerlid en initiatiefneemster van het wetsvoorstel Renske Leijten hoopt dat het referendum er komt. "Hiermee geven we kiezers een instrument om de eigen gekozen vertegenwoordigers en bestuurders terug te fluiten als dat nodig is. Het zou helpen mensen met een grote afstand tot de politiek meer bij de democratie te betrekken. Ik ben optimistisch dat het kan slagen na 22 november, gezien de grote steun voor ons voorstel."
Uitvoeringswet
In het SP-voorstel voor een bindend correctief referendum kunnen Nederlanders zich uitspreken over een wet die de Tweede en Eerste Kamer hebben aangenomen, maar nog niet is ingevoerd. Uitgezonderd zijn belastingen, het koningshuis, de Grondwet en internationale verdragen. Vier keer eerder strandden wetsvoorstellen tot een bindend correctief referendum, de laatste in juli vorig jaar. Tussen 1996 en 2017 sneuvelden er al drie, onder meer tijdens de befaamde 'nacht van Wiegel' in 1999.
Indien het referendum wordt aangenomen, moeten partijen het ook nog eens worden over de details ervan. Zoals hoeveel handtekeningen nodig zijn voor een volksraadpleging en hoe groot de opkomst moet zijn om een geldige uitslag te krijgen. Deze bijzonderheden zullen worden geregeld via een zogeheten uitvoeringswet.
Meer uit Politiek
ROTTERDAM (ANP) - Joost Eerdmans van JA21 heeft zijn stem uitgebracht voor de gemeenteraadsverkiezingen. Samen met zijn echtgenote deed hij dit in een stembureau vlak bij metrostation Capelsebrug in de Rotterdamse wijk 's-Gravenland.
10 uur geleden
DEVENTER (ANP) - Caroline van der Plas heeft in Buurthuiskamer Zandweerd in Deventer gestemd voor de gemeenteraadsverkiezingen. Van der Plas' partij BBB doet in haar woonplaats niet mee.
10 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - DENK-fractievoorzitter Stephan van Baarle heeft zijn stem uitgebracht voor de gemeenteraadsverkiezingen. Van Baarle deed dit in Verzamelgebouw 't Klooster in Rotterdam-Feijenoord. Op de locatie aan het Afrikaanderplein worden normaal gesproken culturele activiteiten georganiseerd.
10 uur geleden
LEIDERDORP (ANP) - D66-fractievoorzitter Jan Paternotte heeft in basisschool De Schakel in zijn woonplaats Leiderdorp gestemd. Dit deed hij rond 10.00 uur in een daarvoor ingerichte gymzaal.
10 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - SP-leider Jimmy Dijk heeft op het stadhuis van zijn woonplaats Groningen gestemd voor de gemeenteraadsverkiezingen. Dijk kwam samen met zijn vrouw aan bij het stembureau op de Grote Markt.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver heeft woensdagochtend zijn stem uitgebracht voor de gemeenteraadsverkiezingen in het Kunstmuseum in Den Haag.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten heeft in OBS Archipel aan de Atjehstraat in Den Haag zijn stem uitgebracht voor de gemeenteraadsverkiezingen. Dit gebeurde rond 08.30 uur.
12 uur geleden