Beginselen rechtstaat geschonden in toeslagenaffaire
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet, de Tweede Kamer, de Belastingdienst én de rechtsspraak hebben ervoor gezorgd dat de grondbeginselen van de rechtstaat zijn geschonden in de affaire met de kinderopvangtoeslag. Dat staat in een explosief rapport van de ondervragingscommissie van Kamerleden die het overheidsschandaal heeft onderzocht. Daarin werden tal van ouders "ten onrechte gebrandmerkt als opzettelijke fraudeurs".
Bewindspersonen en topambtenaren tuigden na politieke druk een harde fraudeaanpak op. Signalen dat deze aanpak voor sommige ouders ernstige en onterechte gevolgen had, werden jarenlang door de volledige politieke top gemist. De Belastingdienst ging ook in de fout. De commissie concludeert dat de fiscus de fraudejacht als "massaproces" aanvloog, zonder oog voor individuele gevallen.
Oud-staatssecretarissen Frans Weekers en Eric Wiebes (beiden VVD), voormalig minister Lodewijk Asscher (PvdA-leider) en premier Mark Rutte (VVD) worden specifiek genoemd als grondleggers van de fraudeaanpak. Zij sloegen allemaal onvoldoende aan op de signalen die naar boven kwamen. Ook voormalig staatssecretaris Menno Snel, vanaf oktober 2017 staatssecretaris op Financiën, vroeg niet genoeg door na berichten die hij hierover ontving. De commissie oordeelt bovendien snoeihard over de informatievoorziening vanuit het ministerie van Financiën.
Fraudeur
Zo kon het gebeuren dat duizenden ouders onterecht als fraudeur bestempeld en behandeld werden. De meesten moesten grote bedragen aan toeslagen in korte tijd terugbetalen, soms omdat de Belastingdienst een gastouderbureau of kinderopvangbedrijf indirect in de portemonnee wilde raken.
"Ongekend onrecht", heet het rapport van de ondervragingscommissie, naar de gevolgen van de affaire voor de slachtoffers. De groepsgewijze aanpak waarmee de Belastingdienst fraudeurs te lijf wilde gaan, heeft "grove inbreuk gemaakt op het rechtstatelijke principe dat optimaal recht gedaan moet worden aan individuele situaties van mensen", zegt de commissie. Die ruimte voor individuele gevallen ontbrak ook in wetgeving, vastgesteld door beide Kamers en de kabinetten onder leiding van premier Mark Rutte.
Machteloos
De rechtspraak heeft op zijn beurt de harde invulling van de wet in stand gehouden door verschillende uitspraken. "Daarmee heeft de bestuursrechtspraak zijn belangrijke functie van (rechts)bescherming van individuele burgers veronachtzaamd."
De slachtoffers van deze aanpak, de toeslagenouders, "stonden machteloos tegenover machtige instituten van de rechtstaat, die hen niet de bescherming boden die zij verdienden". De manier waarop ouders zijn behandeld stond in geen verhouding tot "wat hen - veelal onterecht - door de Belastingdienst werd verweten". Het aangedane onrecht wordt nu meer onderkend, ziet de commissie. "Maar is nog niet rechtgezet. Excuses zijn gemaakt. Nu het herstel nog." Van de vele duizenden gedupeerden in beeld bij de Belastingdienst, is slechts een handjevol ouders gecompenseerd.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - De protocollen van Defensie over oefeningen in droge periodes moeten worden aangepast, verwacht Derk Boswijk, de verantwoordelijke staatssecretaris. In Goedemorgen Nederland kon de CDA'er hierover nog geen uitsluitsel geven, omdat onderzoek naar de natuurbranden van deze week nog loopt.
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland heeft andere landen om hulp gevraagd bij het bestrijden van de verschillende natuurbranden die momenteel woeden, schrijft justitieminister David van Weel (VVD) op X. Hij benadrukt hoe uitzonderlijk deze stap is. "Nederland levert vaak hulp en vraagt nu voor het eerst zelf."
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland heeft Israël opgeroepen om de veiligheid te waarborgen van Nederlandse opvarenden van de Global Sumud Flotilla. Van die vloot met humanitaire hulp voor Gaza heeft Israël meer dan twintig schepen onderschept. Nederland heeft daarover contact met Israëlische autoriteiten, meldt een woordvoerder van Buitenlandse Zaken na vragen van het ANP.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - "We zorgen ervoor dat er bij elk gezin gewoon drinkwater uit de kraan blijft komen, ook in geval van zoetwatertekorten bij droogte", zegt minister Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat, VVD) in een reactie op het donderdag gepubliceerde onderzoek van de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli). Volgens de raad staat de beschikbaarheid van drinkwater op de lange termijn ernstig onder druk.
1 dag geleden
GORINCHEM (ANP) - Turkse Nederlanders in Gorinchem hebben veel te verduren gekregen na de gemeenteraadsverkiezingen vorige maand. Dat zegt burgemeester Reinie Melissant na het sluiten van de stemlokalen. De Zuid-Hollandse gemeente hield woensdag een nieuwe verkiezing, omdat er bij de vorige stembusgang mogelijk stemmen zijn geronseld.
1 dag geleden
GORINCHEM (ANP) - Bij drie stembureaus in Gorinchem zijn woensdag geen opmerkelijkheden geweest. Dat laten de verschillende leden weten tijdens het tellen van de stemmen in het stadhuis. Rond de verkiezingen in maart ontstonden vermoedens van stemfraude met onder meer het ronselen van volmachten. Daarom was er woensdag een herstemming.
1 dag geleden
GORINCHEM (ANP) - De stembureaus in Gorinchem, waar een herstemming voor de gemeenteraadsverkiezingen plaatsvond, zijn om 21.00 uur gesloten. Het tellen van de stemmen begint nu.
1 dag geleden