Beginselen rechtstaat geschonden in toeslagenaffaire
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet, de Tweede Kamer, de Belastingdienst én de rechtsspraak hebben ervoor gezorgd dat de grondbeginselen van de rechtstaat zijn geschonden in de affaire met de kinderopvangtoeslag. Dat staat in een explosief rapport van de ondervragingscommissie van Kamerleden die het overheidsschandaal heeft onderzocht. Daarin werden tal van ouders "ten onrechte gebrandmerkt als opzettelijke fraudeurs".
Bewindspersonen en topambtenaren tuigden na politieke druk een harde fraudeaanpak op. Signalen dat deze aanpak voor sommige ouders ernstige en onterechte gevolgen had, werden jarenlang door de volledige politieke top gemist. De Belastingdienst ging ook in de fout. De commissie concludeert dat de fiscus de fraudejacht als "massaproces" aanvloog, zonder oog voor individuele gevallen.
Oud-staatssecretarissen Frans Weekers en Eric Wiebes (beiden VVD), voormalig minister Lodewijk Asscher (PvdA-leider) en premier Mark Rutte (VVD) worden specifiek genoemd als grondleggers van de fraudeaanpak. Zij sloegen allemaal onvoldoende aan op de signalen die naar boven kwamen. Ook voormalig staatssecretaris Menno Snel, vanaf oktober 2017 staatssecretaris op Financiën, vroeg niet genoeg door na berichten die hij hierover ontving. De commissie oordeelt bovendien snoeihard over de informatievoorziening vanuit het ministerie van Financiën.
Fraudeur
Zo kon het gebeuren dat duizenden ouders onterecht als fraudeur bestempeld en behandeld werden. De meesten moesten grote bedragen aan toeslagen in korte tijd terugbetalen, soms omdat de Belastingdienst een gastouderbureau of kinderopvangbedrijf indirect in de portemonnee wilde raken.
"Ongekend onrecht", heet het rapport van de ondervragingscommissie, naar de gevolgen van de affaire voor de slachtoffers. De groepsgewijze aanpak waarmee de Belastingdienst fraudeurs te lijf wilde gaan, heeft "grove inbreuk gemaakt op het rechtstatelijke principe dat optimaal recht gedaan moet worden aan individuele situaties van mensen", zegt de commissie. Die ruimte voor individuele gevallen ontbrak ook in wetgeving, vastgesteld door beide Kamers en de kabinetten onder leiding van premier Mark Rutte.
Machteloos
De rechtspraak heeft op zijn beurt de harde invulling van de wet in stand gehouden door verschillende uitspraken. "Daarmee heeft de bestuursrechtspraak zijn belangrijke functie van (rechts)bescherming van individuele burgers veronachtzaamd."
De slachtoffers van deze aanpak, de toeslagenouders, "stonden machteloos tegenover machtige instituten van de rechtstaat, die hen niet de bescherming boden die zij verdienden". De manier waarop ouders zijn behandeld stond in geen verhouding tot "wat hen - veelal onterecht - door de Belastingdienst werd verweten". Het aangedane onrecht wordt nu meer onderkend, ziet de commissie. "Maar is nog niet rechtgezet. Excuses zijn gemaakt. Nu het herstel nog." Van de vele duizenden gedupeerden in beeld bij de Belastingdienst, is slechts een handjevol ouders gecompenseerd.
Meer uit Politiek
NIEUWEGEIN (ANP) - De SGP wil dat bij verdeling en opvang van asielzoekers de "culturele en religieuze afstand tot onze samenleving" meeweegt. Dat zegt partijleider Chris Stoffer op een bijeenkomst van de orthodox-christelijke partij in Nieuwegein. De SGP noemt het huidige asielbeleid onhoudbaar en vindt dat dit strenger moet.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De parlementaire enquête over corona gaat volgende week verder met openbare verhoren van toenmalig Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib, Jaap van Dissel en Pieter-Jaap Aalbersberg. De week staat in het teken van het begin van de pandemie.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook premier Rob Jetten schrok van de bedragen die sommige ministeries betaalden voor het inhuren van privéjets, die bewindslieden nodig hadden voor werkreizen. Volgens RTL besteedde de Rijksoverheid de afgelopen vijf jaar bijna 2 miljoen euro aan privévluchten. Vooral het ministerie van Defensie trok hier vaak geld voor uit.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het plan van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu om een groter deel van de Gazastrook te bezetten is "uitermate zorgelijk", zegt minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA). Het past volgens hem niet binnen de afspraken die zijn gemaakt over het staakt-het-vuren.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het 'vliegende team' met ambtenaren dat gemeenten moet bijstaan in kwesties rond de asielopvang is inmiddels actief, zegt asielminister Bart van den Brink. Een woordvoerder van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) meldt dat zeker zes gemeenten zich inmiddels hebben gemeld met vragen. Premier Rob Jetten kondigde het team eerder deze maand aan, maar het was onduidelijk hoe het precies te werk zou gaan.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Er is geen geld om de verkeersboetes op het huidige niveau te houden, zei justitieminister David van Weel (VVD) voorafgaand aan de ministerraad. De boetes stijgen net zo snel als de inflatie. Als Van Weel de boetes niet laat oplopen, dan komt hij jaarlijks ongeveer 30 miljoen euro tekort op zijn begroting en dat gaat volgens hem ten koste van bijvoorbeeld de politie of de Mobiele Eenheid (ME).
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - "Roekeloos" noemt minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) het gedrag van Rusland nadat een drone van dat land is neergekomen in het oosten van NAVO-bondgenoot Roemenië. "Het is zorgelijk om te zien", zei hij voor aanvang van de ministerraad.
1 dag geleden