Beginselen rechtstaat geschonden in toeslagenaffaire
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet, de Tweede Kamer, de Belastingdienst én de rechtsspraak hebben ervoor gezorgd dat de grondbeginselen van de rechtstaat zijn geschonden in de affaire met de kinderopvangtoeslag. Dat staat in een explosief rapport van de ondervragingscommissie van Kamerleden die het overheidsschandaal heeft onderzocht. Daarin werden tal van ouders "ten onrechte gebrandmerkt als opzettelijke fraudeurs".
Bewindspersonen en topambtenaren tuigden na politieke druk een harde fraudeaanpak op. Signalen dat deze aanpak voor sommige ouders ernstige en onterechte gevolgen had, werden jarenlang door de volledige politieke top gemist. De Belastingdienst ging ook in de fout. De commissie concludeert dat de fiscus de fraudejacht als "massaproces" aanvloog, zonder oog voor individuele gevallen.
Oud-staatssecretarissen Frans Weekers en Eric Wiebes (beiden VVD), voormalig minister Lodewijk Asscher (PvdA-leider) en premier Mark Rutte (VVD) worden specifiek genoemd als grondleggers van de fraudeaanpak. Zij sloegen allemaal onvoldoende aan op de signalen die naar boven kwamen. Ook voormalig staatssecretaris Menno Snel, vanaf oktober 2017 staatssecretaris op Financiën, vroeg niet genoeg door na berichten die hij hierover ontving. De commissie oordeelt bovendien snoeihard over de informatievoorziening vanuit het ministerie van Financiën.
Fraudeur
Zo kon het gebeuren dat duizenden ouders onterecht als fraudeur bestempeld en behandeld werden. De meesten moesten grote bedragen aan toeslagen in korte tijd terugbetalen, soms omdat de Belastingdienst een gastouderbureau of kinderopvangbedrijf indirect in de portemonnee wilde raken.
"Ongekend onrecht", heet het rapport van de ondervragingscommissie, naar de gevolgen van de affaire voor de slachtoffers. De groepsgewijze aanpak waarmee de Belastingdienst fraudeurs te lijf wilde gaan, heeft "grove inbreuk gemaakt op het rechtstatelijke principe dat optimaal recht gedaan moet worden aan individuele situaties van mensen", zegt de commissie. Die ruimte voor individuele gevallen ontbrak ook in wetgeving, vastgesteld door beide Kamers en de kabinetten onder leiding van premier Mark Rutte.
Machteloos
De rechtspraak heeft op zijn beurt de harde invulling van de wet in stand gehouden door verschillende uitspraken. "Daarmee heeft de bestuursrechtspraak zijn belangrijke functie van (rechts)bescherming van individuele burgers veronachtzaamd."
De slachtoffers van deze aanpak, de toeslagenouders, "stonden machteloos tegenover machtige instituten van de rechtstaat, die hen niet de bescherming boden die zij verdienden". De manier waarop ouders zijn behandeld stond in geen verhouding tot "wat hen - veelal onterecht - door de Belastingdienst werd verweten". Het aangedane onrecht wordt nu meer onderkend, ziet de commissie. "Maar is nog niet rechtgezet. Excuses zijn gemaakt. Nu het herstel nog." Van de vele duizenden gedupeerden in beeld bij de Belastingdienst, is slechts een handjevol ouders gecompenseerd.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Landbouwminister Jaimi van Essen stelt zijn plan dat ervoor moet zorgen dat grond- en oppervlaktewater minder worden vervuild door mest met een halfjaar uit. De D66-bewindsman verschuift de deadline van 1 januari naar 1 juli 2027. Dat doet hij omdat hij de mestregels wil laten aansluiten op beleidsvoorstellen op het gebied van stikstof die hij over een paar weken bekend zal maken.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - De ministerraad is vrijdag akkoord gegaan met de maatregel die de handel in goederen uit illegale Israëlische nederzettingen in de bezette Palestijnse gebieden en de Syrische Golanhoogte moet verbieden. Verder onderzoekt het kabinet nog of ook een verbod op diensten en investeringen mogelijk is.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken, D66) zegt "heel blij" te zijn met de "inhoudelijke bijdrage" die werkgeversvoorman Coen van Oostrom heeft geleverd aan de discussie rond de AOW en de sociale zekerheid. Maar hij wil nog niet zeggen wat hij vindt van diens pleidooi om de voorgenomen bezuinigingen te heroverwegen.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Dilan Yeşilgöz van Defensie vindt dat uitgaven zonder aanbestedingsprocedure wel goed genoeg zijn onderbouwd. De Algemene Rekenkamer zei woensdag dat dit niet het geval is. Het zou gaan om ongeveer 6 miljard euro die niet goed is onderbouwd volgens de Rekenkamer.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Asielminister Bart van den Brink (CDA) verwacht niet met alle gemeenten die niet voldoen aan de spreidingswet te spreken. Dat zei hij vrijdag voorafgaand aan de ministerraad. Nieuwsuur meldde donderdag dat de bewindsman gemeenten die niet genoeg asielzoekers opvangen vanaf volgende week op de vingers gaat tikken.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet wil dat het goedkopere abonnement om in de zomer in daluren onbeperkt te kunnen reizen op 21 juni ingaat. Dat abonnement moet tot 1 september geldig blijven. Dat is de uitwerking van het voorstel van GroenLinks-PvdA-leider Jesse Klaver voor een ticket van 49 euro per maand.
1 dag geleden
HELSINGBORG (ANP) - Europa moet kalm blijven en zich niet laten leiden door president Donald Trumps uitlatingen over bijvoorbeeld de terugtrekking van Amerikaanse troepen, vindt buitenlandminister Tom Berendsen. De VS zijn onvoorspelbaarder geworden, erkent hij. Extra reden om "ons eigen huiswerk te doen" en Europa's verdediging te versterken, zei Berendsen voor een vergadering met NAVO-collega's.
1 dag geleden