Beginselen rechtstaat geschonden in toeslagenaffaire
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet, de Tweede Kamer, de Belastingdienst én de rechtsspraak hebben ervoor gezorgd dat de grondbeginselen van de rechtstaat zijn geschonden in de affaire met de kinderopvangtoeslag. Dat staat in een explosief rapport van de ondervragingscommissie van Kamerleden die het overheidsschandaal heeft onderzocht. Daarin werden tal van ouders "ten onrechte gebrandmerkt als opzettelijke fraudeurs".
Bewindspersonen en topambtenaren tuigden na politieke druk een harde fraudeaanpak op. Signalen dat deze aanpak voor sommige ouders ernstige en onterechte gevolgen had, werden jarenlang door de volledige politieke top gemist. De Belastingdienst ging ook in de fout. De commissie concludeert dat de fiscus de fraudejacht als "massaproces" aanvloog, zonder oog voor individuele gevallen.
Oud-staatssecretarissen Frans Weekers en Eric Wiebes (beiden VVD), voormalig minister Lodewijk Asscher (PvdA-leider) en premier Mark Rutte (VVD) worden specifiek genoemd als grondleggers van de fraudeaanpak. Zij sloegen allemaal onvoldoende aan op de signalen die naar boven kwamen. Ook voormalig staatssecretaris Menno Snel, vanaf oktober 2017 staatssecretaris op Financiën, vroeg niet genoeg door na berichten die hij hierover ontving. De commissie oordeelt bovendien snoeihard over de informatievoorziening vanuit het ministerie van Financiën.
Fraudeur
Zo kon het gebeuren dat duizenden ouders onterecht als fraudeur bestempeld en behandeld werden. De meesten moesten grote bedragen aan toeslagen in korte tijd terugbetalen, soms omdat de Belastingdienst een gastouderbureau of kinderopvangbedrijf indirect in de portemonnee wilde raken.
"Ongekend onrecht", heet het rapport van de ondervragingscommissie, naar de gevolgen van de affaire voor de slachtoffers. De groepsgewijze aanpak waarmee de Belastingdienst fraudeurs te lijf wilde gaan, heeft "grove inbreuk gemaakt op het rechtstatelijke principe dat optimaal recht gedaan moet worden aan individuele situaties van mensen", zegt de commissie. Die ruimte voor individuele gevallen ontbrak ook in wetgeving, vastgesteld door beide Kamers en de kabinetten onder leiding van premier Mark Rutte.
Machteloos
De rechtspraak heeft op zijn beurt de harde invulling van de wet in stand gehouden door verschillende uitspraken. "Daarmee heeft de bestuursrechtspraak zijn belangrijke functie van (rechts)bescherming van individuele burgers veronachtzaamd."
De slachtoffers van deze aanpak, de toeslagenouders, "stonden machteloos tegenover machtige instituten van de rechtstaat, die hen niet de bescherming boden die zij verdienden". De manier waarop ouders zijn behandeld stond in geen verhouding tot "wat hen - veelal onterecht - door de Belastingdienst werd verweten". Het aangedane onrecht wordt nu meer onderkend, ziet de commissie. "Maar is nog niet rechtgezet. Excuses zijn gemaakt. Nu het herstel nog." Van de vele duizenden gedupeerden in beeld bij de Belastingdienst, is slechts een handjevol ouders gecompenseerd.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten heeft de Venezolaanse oppositieleider en Nobelprijswinnaar María Corina Machado ontvangen op zijn ministerie. Zij won vorig jaar de Nobelprijs voor de Vrede.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De PVV geeft geen steun aan de reparatiewet die in de Eerste Kamer nodig is voor een meerderheid voor de asielplannen van het vorige kabinet. Dat schrijft PVV-senator Alexander van Hattem op X. De 'reparatie' was bedoeld om een van de twee asielwetten van voormalig PVV-minister Marjolein Faber minder streng te maken voor wie hulp biedt aan mensen die hier illegaal verblijven. Maar daar wil de PVV-fractie in de senaat niet aan, aldus Van Hattem.
4 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken, CDA) heeft dinsdag met zijn Amerikaanse collega Marco Rubio gesproken over de inzet van een aantal Europese en Aziatische landen om de Straat van Hormuz te beschermen. Daarbij is wel benadrukt dat er eerst een einde aan de vijandelijkheden moet komen, zei Berendsen na afloop van het gesprek tegen media.
21 uur geleden
LONDEN (ANP) - Premier Rob Jetten (D66) wil nog niets zeggen over mogelijke maatregelen die het kabinet voorbereidt om de gevolgen van de oorlog in Iran voor Nederlanders te verzachten. Er lijken maatregelen voor honderden miljoenen euro's te worden voorbereid, maar Jetten zei dat de plannen eerst nog besproken moeten worden in de ministerraad.
21 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister David van Weel van Justitie en Veiligheid heeft geschrokken gereageerd op het nieuws dat een man in een elektrische rolstoel in Utrecht in brand is gestoken. "Dit gaat alle grenzen over."
23 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het CDA "gaat rustig kauwen" op de asielwetten waar de Eerste Kamer maandag en dinsdag over heeft gedebatteerd. De partij bezit de sleutel tot een meerderheid voor de wetten, maar senator Madeleine van Toorenburg wilde dinsdag nog niet prijsgeven of haar fractie voor gaat stemmen. De stemming is volgende week.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet lijkt bereid honderden miljoenen euro's uit te trekken voor maatregelen om de gevolgen van de oorlog in Iran voor burgers en bedrijven te verzachten. Hoeveel precies, is volgens ingewijden nog niet te zeggen omdat het pakket nog "volop in beweging" is.
1 dag geleden