Beginselen rechtstaat geschonden in toeslagenaffaire
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet, de Tweede Kamer, de Belastingdienst én de rechtsspraak hebben ervoor gezorgd dat de grondbeginselen van de rechtstaat zijn geschonden in de affaire met de kinderopvangtoeslag. Dat staat in een explosief rapport van de ondervragingscommissie van Kamerleden die het overheidsschandaal heeft onderzocht. Daarin werden tal van ouders "ten onrechte gebrandmerkt als opzettelijke fraudeurs".
Bewindspersonen en topambtenaren tuigden na politieke druk een harde fraudeaanpak op. Signalen dat deze aanpak voor sommige ouders ernstige en onterechte gevolgen had, werden jarenlang door de volledige politieke top gemist. De Belastingdienst ging ook in de fout. De commissie concludeert dat de fiscus de fraudejacht als "massaproces" aanvloog, zonder oog voor individuele gevallen.
Oud-staatssecretarissen Frans Weekers en Eric Wiebes (beiden VVD), voormalig minister Lodewijk Asscher (PvdA-leider) en premier Mark Rutte (VVD) worden specifiek genoemd als grondleggers van de fraudeaanpak. Zij sloegen allemaal onvoldoende aan op de signalen die naar boven kwamen. Ook voormalig staatssecretaris Menno Snel, vanaf oktober 2017 staatssecretaris op Financiën, vroeg niet genoeg door na berichten die hij hierover ontving. De commissie oordeelt bovendien snoeihard over de informatievoorziening vanuit het ministerie van Financiën.
Fraudeur
Zo kon het gebeuren dat duizenden ouders onterecht als fraudeur bestempeld en behandeld werden. De meesten moesten grote bedragen aan toeslagen in korte tijd terugbetalen, soms omdat de Belastingdienst een gastouderbureau of kinderopvangbedrijf indirect in de portemonnee wilde raken.
"Ongekend onrecht", heet het rapport van de ondervragingscommissie, naar de gevolgen van de affaire voor de slachtoffers. De groepsgewijze aanpak waarmee de Belastingdienst fraudeurs te lijf wilde gaan, heeft "grove inbreuk gemaakt op het rechtstatelijke principe dat optimaal recht gedaan moet worden aan individuele situaties van mensen", zegt de commissie. Die ruimte voor individuele gevallen ontbrak ook in wetgeving, vastgesteld door beide Kamers en de kabinetten onder leiding van premier Mark Rutte.
Machteloos
De rechtspraak heeft op zijn beurt de harde invulling van de wet in stand gehouden door verschillende uitspraken. "Daarmee heeft de bestuursrechtspraak zijn belangrijke functie van (rechts)bescherming van individuele burgers veronachtzaamd."
De slachtoffers van deze aanpak, de toeslagenouders, "stonden machteloos tegenover machtige instituten van de rechtstaat, die hen niet de bescherming boden die zij verdienden". De manier waarop ouders zijn behandeld stond in geen verhouding tot "wat hen - veelal onterecht - door de Belastingdienst werd verweten". Het aangedane onrecht wordt nu meer onderkend, ziet de commissie. "Maar is nog niet rechtgezet. Excuses zijn gemaakt. Nu het herstel nog." Van de vele duizenden gedupeerden in beeld bij de Belastingdienst, is slechts een handjevol ouders gecompenseerd.
Meer uit Politiek
ROTTERDAM (ANP) - Don Ceder van de ChristenUnie vindt de excuses die premier Rob Jetten zondag heeft uitgesproken aan de Molukse gemeenschap in Nederland "een historisch markeringspunt". Dat zei hij over de toespraak van Jetten voorafgaand aan de onthulling van het nationale monument op de Lloydkade in Rotterdam, ter ere van de eerste generatie Molukse migranten.
1 dag geleden
DEN BOSCH (ANP) - Christine Teunissen zal opkomen voor dieren én mensen, beloofde ze op haar eerste congres als leider van Partij voor de Dieren. "We zijn bij de dieren begonnen. En vanuit de belangen van de dieren volgen de belangen van de natuur, ecosystemen en mensen die in de verdrukking komen", zo sprak de politica haar partijgenoten zaterdagmiddag toe in de Brabanthallen in Den Bosch.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - De medeoprichter en oud-partijvoorzitter van de SP Hans van Hooft is overleden, meldt de partij op haar website. De partij roemt zijn betrokkenheid bij de SP en hoe hij als politicus dichtbij de mensen stond. "Hans wist dat praten over verandering slechts helpt als dat in actie wordt omgezet", schrijft de partij over zijn jaren als wethouder in Nijmegen.
2 dagen geleden
BRUSSEL (ANP) - Premier Rob Jetten is "heel blij" dat de EU-regeringsleiders vrijdag hebben afgesproken gezamenlijk meer te doen om illegale drugshandel tegen te gaan en ook strenger te zijn op landen die drugscriminelen faciliteren. Nederland heeft daarop aangedrongen, mede omdat Sierra Leone de veroordeelde Nederlandse drugscrimineel Bolle Jos weigert uit te leveren. Jetten is ervan overtuigd dat als Nederland en andere EU-landen steun aan het West-Afrikaanse land stopzetten, de druk wordt opgevoerd om hem uit te leveren.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Voormalig onderwijsministers Ingrid van Engelshoven en Arie Slob worden volgende week verhoord door de parlementaire enquêtecommissie over het coronavirus. De verhoorweek staat in het teken van het effect van de coronamaatregelen op het onderwijs.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet houdt de optie open om nieuwe kerncentrales te bouwen in de buurt van de Eemshaven in Groningen. Daar zijn twee mogelijke locaties. Ook het Zeeuwse Terneuzen staat nog op de lijst. Staatssecretaris Jo-Annes de Bat benadrukt dat er nog geen besluit is genomen.
3 dagen geleden
BRUSSEL (ANP) - Bij de EU-regeringsleiders overheerst het gevoel van hoop op een stabielere situatie in Iran "zonder naïef te zijn", zei premier Rob Jetten na afloop van de EU-top vrijdag. "Maar wel in de wetenschap dat het Iraanse regime nog steeds in positie zit, wat slecht nieuws is voor de Iraanse bevolking."
3 dagen geleden