Beginselen rechtstaat geschonden in toeslagenaffaire
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet, de Tweede Kamer, de Belastingdienst én de rechtsspraak hebben ervoor gezorgd dat de grondbeginselen van de rechtstaat zijn geschonden in de affaire met de kinderopvangtoeslag. Dat staat in een explosief rapport van de ondervragingscommissie van Kamerleden die het overheidsschandaal heeft onderzocht. Daarin werden tal van ouders "ten onrechte gebrandmerkt als opzettelijke fraudeurs".
Bewindspersonen en topambtenaren tuigden na politieke druk een harde fraudeaanpak op. Signalen dat deze aanpak voor sommige ouders ernstige en onterechte gevolgen had, werden jarenlang door de volledige politieke top gemist. De Belastingdienst ging ook in de fout. De commissie concludeert dat de fiscus de fraudejacht als "massaproces" aanvloog, zonder oog voor individuele gevallen.
Oud-staatssecretarissen Frans Weekers en Eric Wiebes (beiden VVD), voormalig minister Lodewijk Asscher (PvdA-leider) en premier Mark Rutte (VVD) worden specifiek genoemd als grondleggers van de fraudeaanpak. Zij sloegen allemaal onvoldoende aan op de signalen die naar boven kwamen. Ook voormalig staatssecretaris Menno Snel, vanaf oktober 2017 staatssecretaris op Financiën, vroeg niet genoeg door na berichten die hij hierover ontving. De commissie oordeelt bovendien snoeihard over de informatievoorziening vanuit het ministerie van Financiën.
Fraudeur
Zo kon het gebeuren dat duizenden ouders onterecht als fraudeur bestempeld en behandeld werden. De meesten moesten grote bedragen aan toeslagen in korte tijd terugbetalen, soms omdat de Belastingdienst een gastouderbureau of kinderopvangbedrijf indirect in de portemonnee wilde raken.
"Ongekend onrecht", heet het rapport van de ondervragingscommissie, naar de gevolgen van de affaire voor de slachtoffers. De groepsgewijze aanpak waarmee de Belastingdienst fraudeurs te lijf wilde gaan, heeft "grove inbreuk gemaakt op het rechtstatelijke principe dat optimaal recht gedaan moet worden aan individuele situaties van mensen", zegt de commissie. Die ruimte voor individuele gevallen ontbrak ook in wetgeving, vastgesteld door beide Kamers en de kabinetten onder leiding van premier Mark Rutte.
Machteloos
De rechtspraak heeft op zijn beurt de harde invulling van de wet in stand gehouden door verschillende uitspraken. "Daarmee heeft de bestuursrechtspraak zijn belangrijke functie van (rechts)bescherming van individuele burgers veronachtzaamd."
De slachtoffers van deze aanpak, de toeslagenouders, "stonden machteloos tegenover machtige instituten van de rechtstaat, die hen niet de bescherming boden die zij verdienden". De manier waarop ouders zijn behandeld stond in geen verhouding tot "wat hen - veelal onterecht - door de Belastingdienst werd verweten". Het aangedane onrecht wordt nu meer onderkend, ziet de commissie. "Maar is nog niet rechtgezet. Excuses zijn gemaakt. Nu het herstel nog." Van de vele duizenden gedupeerden in beeld bij de Belastingdienst, is slechts een handjevol ouders gecompenseerd.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten hoopt de goede betrekkingen met het Verenigd Koninkrijk onder de nieuwe premier Andy Burnham voort te kunnen zetten. De oud-burgemeester van Manchester werd maandag door koning Charles gevraagd een nieuwe regering te vormen.
18 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Minister-president Rob Jetten kan donderdag de Rotterdamse burgemeester Carola Schouten niet vergezellen als ze van de Euromast gaat abseilen. De reden is dat de agenda van Jetten het niet toestaat aanwezig te zijn, meldt de gemeente Rotterdam.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Vincent Karremans (Infrastructuur en Waterstaat, VVD) begrijpt dat de tijdelijke afsluiting van de Merwedebrug bij Gorinchem een "flinke tegenvaller" voor de transportsector is. Hij hoopt snel meer te kunnen zeggen over hoe het verdergaat, laat hij in een reactie weten.
18 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - In Rotterdam is donderdagavond namens D66 wethouder Joan Nunnely geïnstalleerd. Zij kreeg vorige week onverwacht meer stemmen van de gemeenteraad om wethouder te worden dan partijgenoot Eva Heijblom, die als kandidaat was voorgedragen.
4 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - De Haagse kandidaat-wethouder Henk Harms (Hart voor Den Haag) heeft van de Haagse gemeenteraad genoeg stemmen gekregen om tot wethouder benoemd te worden. Dat bleek donderdagavond in een Haagse raadsvergadering waarin ook negen andere wethouders werden benoemd.
4 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Ambtenaren van het ministerie van Financiën adviseerden vorig jaar tegen het ondertekenen van voorlopige afspraken met Tata Steel over verduurzaming. In de deal staat dat de staalfabriek in IJmuiden miljoenen tonnen CO2 minder gaat uitstoten en dat de overheid daar maximaal 2 miljard euro aan meebetaalt.
5 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland maakt nog eens 4 miljoen euro vrij voor de bestrijding van het ebolavirus in de Democratische Republiek Congo (DRC) en Oeganda. Het geld is bestemd voor de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO), meldt minister Sjoerd Sjoerdsma (Ontwikkelingssamenwerking, D66) woensdag.
5 dagen geleden