Beginselen rechtstaat geschonden in toeslagenaffaire
DEN HAAG (ANP) - Het kabinet, de Tweede Kamer, de Belastingdienst én de rechtsspraak hebben ervoor gezorgd dat de grondbeginselen van de rechtstaat zijn geschonden in de affaire met de kinderopvangtoeslag. Dat staat in een explosief rapport van de ondervragingscommissie van Kamerleden die het overheidsschandaal heeft onderzocht. Daarin werden tal van ouders "ten onrechte gebrandmerkt als opzettelijke fraudeurs".
Bewindspersonen en topambtenaren tuigden na politieke druk een harde fraudeaanpak op. Signalen dat deze aanpak voor sommige ouders ernstige en onterechte gevolgen had, werden jarenlang door de volledige politieke top gemist. De Belastingdienst ging ook in de fout. De commissie concludeert dat de fiscus de fraudejacht als "massaproces" aanvloog, zonder oog voor individuele gevallen.
Oud-staatssecretarissen Frans Weekers en Eric Wiebes (beiden VVD), voormalig minister Lodewijk Asscher (PvdA-leider) en premier Mark Rutte (VVD) worden specifiek genoemd als grondleggers van de fraudeaanpak. Zij sloegen allemaal onvoldoende aan op de signalen die naar boven kwamen. Ook voormalig staatssecretaris Menno Snel, vanaf oktober 2017 staatssecretaris op Financiën, vroeg niet genoeg door na berichten die hij hierover ontving. De commissie oordeelt bovendien snoeihard over de informatievoorziening vanuit het ministerie van Financiën.
Fraudeur
Zo kon het gebeuren dat duizenden ouders onterecht als fraudeur bestempeld en behandeld werden. De meesten moesten grote bedragen aan toeslagen in korte tijd terugbetalen, soms omdat de Belastingdienst een gastouderbureau of kinderopvangbedrijf indirect in de portemonnee wilde raken.
"Ongekend onrecht", heet het rapport van de ondervragingscommissie, naar de gevolgen van de affaire voor de slachtoffers. De groepsgewijze aanpak waarmee de Belastingdienst fraudeurs te lijf wilde gaan, heeft "grove inbreuk gemaakt op het rechtstatelijke principe dat optimaal recht gedaan moet worden aan individuele situaties van mensen", zegt de commissie. Die ruimte voor individuele gevallen ontbrak ook in wetgeving, vastgesteld door beide Kamers en de kabinetten onder leiding van premier Mark Rutte.
Machteloos
De rechtspraak heeft op zijn beurt de harde invulling van de wet in stand gehouden door verschillende uitspraken. "Daarmee heeft de bestuursrechtspraak zijn belangrijke functie van (rechts)bescherming van individuele burgers veronachtzaamd."
De slachtoffers van deze aanpak, de toeslagenouders, "stonden machteloos tegenover machtige instituten van de rechtstaat, die hen niet de bescherming boden die zij verdienden". De manier waarop ouders zijn behandeld stond in geen verhouding tot "wat hen - veelal onterecht - door de Belastingdienst werd verweten". Het aangedane onrecht wordt nu meer onderkend, ziet de commissie. "Maar is nog niet rechtgezet. Excuses zijn gemaakt. Nu het herstel nog." Van de vele duizenden gedupeerden in beeld bij de Belastingdienst, is slechts een handjevol ouders gecompenseerd.
Meer uit Politiek
DEN HAAG (ANP) - Paul Rosenmöller van PRO verlaat volgend jaar mei de politiek. Dan wordt een nieuwe Eerste Kamer gekozen, waar hij op dit moment fractievoorzitter is van de partij die is voortgekomen uit GroenLinks en PvdA.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Op het ministerie van Financiën overleggen de leiders van de drie coalitiepartijen sinds 10.00 uur weer over de begroting van volgend jaar. Rob Jetten (D66), Dilan Yeşilgöz (VVD) en Henri Bontenbal (CDA) moeten het eens zien te worden over de koers.
6 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - ExpEx, het platform van mensen die ervaring hebben met gesloten jeugdzorg, is op zich blij met de excuses van minister Mirjam Sterk (Langdurige Zorg) voor misstanden in de gesloten jeugdzorg. Maar ze zet er ook een kanttekening bij.
1 dag geleden
EDE (ANP) - Minister Mirjam Sterk (Langdurige Zorg) heeft zaterdagmiddag haar excuses aangeboden voor misstanden in de gesloten jeugdzorg en justitiële jeugdinstellingen. "Het spijt ons dat we niet hebben kunnen zorgen voor een veilige plek en goede zorg", sprak ze uit in een zaal met slachtoffers, familieleden, vrienden en nabestaanden in het Akoesticum in Ede. Dat zei ze namens de ministeries van Volksgezondheid en Justitie, Jeugdzorg Nederland en de Vereniging Nederlandse Gemeenten.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Coalitiepartijen D66, VVD en CDA onderhandelen zondag verder over de begroting die nog gemaakt moet worden. Vrijdag werd tot in het begin van de avond ook gesproken, maar de partijen zijn er na een paar avonden onderhandelen nog niet uit.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - PRO-leider Jesse Klaver ziet een "crisis" bij het kabinet, dat nog tot uiterlijk maandag verder werkt aan de begroting. Dat is niet verrassend, maar wel onverantwoord, vindt hij. "Ik kan me niet herinneren dat het zo op het allerlaatste moment is aangekomen. Daar ligt een groot conflict onder, en dat zat ingebakken in dit minderheidskabinet."
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Oppositiepartijen onderhandelen tot maandag niet meer met het kabinet over de begroting, zei premier Rob Jetten op zijn wekelijkse persconferentie. "We hebben nu heel goed op tafel liggen wat er moet gebeuren. En het is nu aan de coalitie om de definitieve besluitvorming daarover te doen."
2 dagen geleden