Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
WIJK BIJ DUURSTEDE (ANP) - Asielzoekers verblijven sinds woensdag in een tijdelijke noodopvang in Wijk bij Duurstede. Ze mogen daar tot eind augustus blijven. Nadat de Utrechtse gemeente eind mei had aangekondigd dat er een opvang zou komen, waren er meerdere ongeregeldheden. Zo werd het gemeentehuis enkele keren vernield.
4 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Het is woensdag officieel de warmste 24 juni sinds het begin van de metingen in 1901, meldt Weeronline. De temperatuur in De Bilt steeg om 14.30 uur naar 32,8 graden en daarmee werd het oude record van 32,6 graden uit 2005 verbroken. Het is volgens het weerbureau het zevende datum-warmterecord van dit jaar.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De rechtbank in Den Haag heeft woensdag de 39-jarige Paul V. veroordeeld tot 21 jaar cel voor het doden van zijn 30-jarige ex-partner Laura. De rechtbank acht bewezen dat de man haar op 29 januari 2024 heeft gewurgd met een hondenketting. V. heeft altijd ontkend en beweerd dat de vrouw zichzelf heeft omgebracht.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een groep van 42 mensen met een werk- of studievisum uit Gaza is in Nederland aangekomen. Het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft hen geholpen de Palestijnse kuststrook te verlaten. De Raad van State en de rechtbank Den Haag hadden eerder in een voorlopige voorziening geoordeeld dat het departement de Palestijnen moet helpen Gaza te verlaten.
7 uur geleden
DE BILT (ANP) - Vanaf vrijdag geldt code oranje wegens extreme hitte ook in de noordelijke provincies Drenthe, Friesland en Groningen, meldt het KNMI. Op die dag is code geel van kracht op de Waddeneilanden.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Opnieuw dreigen belangen van de industrie voor de gezondheid van burgers te gaan, stellen bezorgde omwonenden van Tata Steel voor de rechtbank in Den Haag. "En opnieuw dreigt de Staat verstrikt te raken in een zelfgesponnen web", zegt hun advocaat Channa Samkalden.
8 uur geleden
DE BILT (ANP) - In Eindhoven is de hittekracht woensdag rond 12.30 uur opgelopen tot 10, het hoogste niveau. Niet eerder werd deze hittekracht daar bereikt. Volgens het KNMI komt hittekracht 10 sowieso zeer zelden voor. De laatste keer was op 14 augustus 2025 op het weerstation in het Limburgse Ell. Op meerdere stations is dit nog nooit gemeten, en op de meeste stations waar hittekracht 10 wel voorkwam, kwam dit slechts eens per vijf tot vijftien jaar voor. Rond 13.15 uur werd ook in onder andere Maastricht de 10 bereikt.
8 uur geleden