Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - Het KNMI heeft de Waddeneilanden vanaf middernacht ingeschaald op code groen, het laagst mogelijke niveau. Dinsdag gold al code groen op de Waddeneilanden, maar de verwachting was dat het er woensdag code geel zou worden. Die verwachting valt volgens het KNMI weg: het vriest er niet en de temperatuur zakt woensdag ook niet onder nul graden, aldus een woordvoerder. Ook wordt er weinig tot geen sneeuwval verwacht.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Wegenwacht adviseert mensen die woensdag de weg op moeten in elk geval een warme jas en een opgeladen telefoon mee te nemen, ook als ze maar een korte rit willen maken. Daarnaast moeten ze voor vertrek goed naar de actuele situatie op de weg kijken, laat een woordvoerster van de ANWB weten.
2 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De strooiwagens van Rijkswaterstaat hebben dinsdag ongeveer 8 miljoen kilo zout over de Nederlandse wegen gestrooid. Maandag werd 12 miljoen kilo gestrooid. De voorraad is voorlopig nog lang niet op, de organisatie had aan het begin van de winter zo'n 250 miljoen kilo tot haar beschikking.
5 uur geleden
RIJSWIJK (ANP) - Dinsdag gingen 2200 praktijkexamens bij het CBR niet door vanwege sneeuw en gladheid. Het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen meldt dat 1000 examens wel doorgingen. Die werden vooral in het zuiden en noorden van het land afgenomen.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Meerdere gemeenten melden dat het strooizout plaatselijk bijna op is. Dat is bijvoorbeeld het geval in Heiloo, Bergen en Leiderdorp. Daardoor kan alleen op de belangrijkste wegen gestrooid worden of wordt het strooizout gemengd met zand.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het KNMI verwacht woensdagochtend veel sneeuw en gladheid en daarom geldt in vrijwel het hele land code oranje. Dat is het op een na hoogste waarschuwingsniveau. Alleen in Limburg en op de Waddeneilanden blijft code geel gelden.
8 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Na de complete stilstand tijdens de ochtendspits rijden de treinen dinsdagmiddag "grotendeels volgens plan", zo laat de NS weten. Amsterdam blijft daarop de uitzondering. "Daar kampt het spoor nog met een aantal wisselstoringen als gevolg van het winterweer."
12 uur geleden