Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - Friesland, Groningen en Drenthe moeten dinsdag nog meer dan de andere provincies rekening houden met gladheid. Het KNMI waarschuwt die drie provincies daarvoor met code oranje van dinsdag 22.00 tot woensdag 10.00 uur. Op Zeeland na geldt voor de rest van het land vanaf dinsdagochtend waarschuwingscode geel.
1 uur geleden
ALPHEN AAN DEN RIJN (ANP) - De tienerjongen die donderdag in Zweden werd opgepakt voor betrokkenheid bij de schietpartij bij de gevangenis in Alphen aan den Rijn op 16 januari wordt in zijn thuisland vervolgd. Dat meldt het Openbaar Ministerie.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Syrische minderheden als alawieten, druzen en Koerden moeten betere asielbescherming krijgen van de Nederlandse regering, omdat zij ook na de machtsovername in Syrië slachtoffer zijn van gericht geweld. Dat vindt VluchtelingenWerk Nederland.
3 uur geleden
ZAANDAM (ANP) - De Amsterdamse afvalverwerker AEB moet maximaal 280.000 euro betalen als het bedrijf weer te veel schadelijke stoffen uitstoot. De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG) heeft een last onder dwangsom opgelegd, die in delen wordt geïnd als het bedrijf opnieuw de regels overtreedt. Het Afval Energie Bedrijf (AEB) in het Westelijk Havengebied van Amsterdam heeft in 2024 en 2025 meerdere keren de normen voor de uitstoot van dioxine overschreden.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Nationaal Coördinator Antisemitismebestrijding (NCAB), Eddo Verdoner, wil actief in gesprek met universiteiten over het rapport van de Taskforce Antisemitismebestrijding, waarvan hij zelf ook lid was. Het is belangrijk dat de onderwijsinstellingen "een stap naar voren doen" en achter de Joodse studenten en medewerkers gaan staan die zich onveilig voelen, vindt Verdoner. "Het moet dus niet iets eenmaligs zijn, maar een continu proces waarin universiteiten ervoor zorgen dat het sociale klimaat veiligheid biedt voor iedereen."
4 uur geleden
LONDEN (ANP) - Model Yfke Sturm heeft spijt van haar contact met Jeffrey Epstein. Ze zegt dat met de kennis van nu haar "eerdere betrokkenheid een ernstige inschattingsfout was". Dat laat de Nederlandse maandag weten in een schriftelijke verklaring aan RTL Boulevard. Afgelopen week werd bekend dat haar naam in zeker honderden nieuwe vrijgegeven documenten in de zogenaamde Epstein-files was opgedoken.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Universiteiten zien de aanbevelingen van de Taskforce Antisemitismebestrijding als extra handvatten om Joodse studenten en medewerkers een veilige studie- en werkomgeving te geven. In een maandag verschenen rapport schrijft de taskforce onder meer dat hogeronderwijsinstellingen "duidelijker, vaker en publiekelijker" voor deze groep moeten opkomen en de sociale veiligheid van hen moeten versterken.
5 uur geleden