Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam is dinsdag gekozen tot de eerste internationale voorzitter van The Pact of Free Cities, meldt de gemeente in een verklaring. De in 2019 opgerichte organisatie komt op voor democratische waarden en zet zich af tegen nationaal-populisme. Wereldwijd hebben tientallen steden zich aangesloten.
17 minuten geleden
BAARN (ANP) - Dat ongetrouwde vrouwen vroeger afstand moesten doen van hun pasgeboren kinderen was "een ingrijpende en pijnlijke gebeurtenis". Het Interkerkelijk Contact in Overheidszaken (CIO), een samenwerkingsverband van ongeveer dertig kerkgenootschappen, laat dinsdag weten dat de kerken het leed erkennen. Excuses worden niet aangeboden.
36 minuten geleden
BRUNSSUM (ANP) - Twee Duitse militairen van het NAVO-hoofdkwartier in Brunssum zijn in die gemeente door onbekenden belaagd. Een van hen raakte daarbij lichtgewond, meldt de politie. De politie onderzoekt het incident. De daders waren volgens persbureau dpa gemaskerd en riepen leuzen tegen de NAVO. Wanneer en waar het precies is gebeurd, is niet bekendgemaakt.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De NS raadt bezoekers van Harry Styles-concerten op woensdag 20 mei, vrijdag 22 mei en zaterdag 23 mei aan "alternatief vervoer" te nemen. Tijdens de concerten in de Johan Cruijff ArenA rijden er door werkzaamheden minder treinen van en naar station Amsterdam Bijlmer ArenA.
2 uur geleden
BILTHOVEN (ANP) - Alle opvarenden van het Nederlandse cruiseschip Hondius die op de eerste repatriëringsvlucht naar Eindhoven zaten, zijn negatief getest op het hantavirus. Dat meldt het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) op basis van monsters die bij aankomst zijn afgenomen.
2 uur geleden
ENSCHEDE (ANP) - Het fatbikeverbod in de binnenstad van Enschede dat sinds 11 maart geldt, lijkt goed te werken. Dat laat een woordvoerster van de gemeente weten. Woensdag start de rechtszaak die fatbikeverkoper La Souris tegen de gemeente heeft aangespannen vanwege het verbod. Dan krijgt de gemeente volgens een woordvoerster van de rechtbank Overijssel een brief over de termijn om op de aanklacht te reageren.
3 uur geleden
APELDOORN (ANP) - Tegenstanders van een geplande noodopvang voor 240 asielzoekers in Apeldoorn, zetten hun protesten voort. Ook maandagavond gingen enkele betogers volgens de politie over de schreef. Het bleef bij vier aanhoudingen, het laagste aantal van de afgelopen dagen. Ook voor dinsdagavond "houden gemeente en politie rekening met een demonstratie", laten de instanties weten.
4 uur geleden