Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
GORINCHEM (ANP) - Om 11.00 uur had 10 procent van alle stemgerechtigden in Gorinchem hun stem uitgebracht voor de herverkiezing van de gemeenteraad. Dat is net iets minder dan de opkomst rond dat tijdstip was bij de gemeenteraadsverkiezingen in maart. Die moesten over toen een meerderheid van de gemeenteraad stemde voor een herstemming omdat er vermoedens van stemfraude waren.
31 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Het draagvlak onder Nederlanders voor de dodenherdenking op 4 mei en Bevrijdingsdag op 5 mei, is nagenoeg hetzelfde gebleven in vergelijking met vorig jaar. Dit blijkt uit het jaarlijkse Nationaal Vrijheidsonderzoek dat wordt uitgevoerd in opdracht van het Nationaal Comité 4 en 5 mei.
59 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Er is nog veel onduidelijk over de steekpartij op de avond van Koningsdag in het Olympisch Stadion in Amsterdam. De politie is op zoek naar beelden van het incident en vraagt getuigen zich te melden.
1 uur geleden
HELDEN (ANP) - De grote natuurbrand bij de Limburgse plaats Helden is onder controle. "Nabluswerkzaamheden zullen nog enige tijd in beslag nemen", meldt de veiligheidsregio.
1 uur geleden
GORINCHEM (ANP) - Reinie Melissant, de burgemeester van Gorinchem, verwacht dat "veel mensen gaan stemmen" tijdens de herverkiezingen in de gemeente. Na de gemeenteraadsverkiezingen in maart besloot een meerderheid van de gemeenteraad dat er opnieuw moest worden gestemd omdat er signalen waren van stemfraude. De 21 stembureaus zijn inmiddels een paar uur open.
1 uur geleden
HOUTEN (ANP) - April was dit jaar uitzonderlijk zonnig en droog. Met 260 zonuren eindigt de maand in de top vijf zonnigste aprilmaanden ooit gemeten, meldt Weeronline. Doordat er slechts 8 millimeter neerslag viel, behoort de maand tot de top drie droogste aprilmaanden sinds het begin van de metingen.
2 uur geleden
HELDEN (ANP) - In het Limburgse Helden woedt woensdagochtend een grote natuurbrand. De brandweer is aanwezig met meerdere voertuigen. De brand brak kort na 06.00 uur uit nabij de Lanterdweg.
4 uur geleden