Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - In het midden van het land waarschuwt het KNMI in de nacht van zaterdag op zondag voor plaatselijke dichte mist. Voor de provincies Gelderland, Flevoland en Noord-Holland heeft het weerinstituut code geel afgegeven.
2 uur geleden
PARAMARIBO (ANP) - Het dodelijke ongeval waarbij zaterdagochtend in Paramaribo vier buspassagiers omkwamen, is veroorzaakt door een Nederlander, meldt de Surinaamse politie. De 36-jarige verdachte had geen geldig rijbewijs. Hij is aangehouden en zit in een politiecel.
5 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De Popprijs 2025 gaat naar Suzan & Freek. Het tweetal kreeg de prestigieuze juryprijs zaterdagavond uitgereikt op het festival Eurosonic Noorderslag (ESNS) in Groningen.
7 uur geleden
WIJK AAN ZEE (ANP) - Het Tata Steel schaaktoernooi in Wijk aan Zee kon zaterdag niet op tijd van start gaan door een protestactie van Extinction Rebellion (XR). Dat zei een woordvoerder van het schaaktoernooi, dat volgens de planning om 14.00 uur had moeten beginnen.
16 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Sommige Utrechtse ondernemers moeten er rekening mee houden dat ze op korte termijn geen toegang krijgen tot hun beschadigde pand. Dat zegt Jeroen Roose-van Leijden van Centrummanagement Utrecht (CMU). Het gaat om een aantal mensen die een onderneming hebben in het deel van de historische binnenstad waar een grote explosie afgelopen donderdag voor flinke ravage zorgde.
16 uur geleden
HARDERWIJK (ANP) - De oudste dolfijn van Nederland, Honey, is overleden. Het Dolfinarium in Harderwijk, waar het dier sinds 1994 in gevangenschap leefde, heeft haar laten inslapen.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Er waren iets minder verkeersongelukken in 2025 dan een jaar eerder. Dat blijkt uit een analyse van het ANP van nieuwe politiecijfers. De politie registreerde het afgelopen jaar ongeveer 75.800 wegongevallen, ruim 600 minder dan in 2024. Het aantal verkeersongelukken daalt daarmee voor de derde keer op rij.
23 uur geleden