Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - Het Centraal Joods Overleg (CJO) dreigt naar de rechter te stappen als het kabinet geen inreisverbod instelt voor de artiest Kanye West, meldt de organisatie zondag in een verklaring. Het verzoek om Kanye West, bekend als Ye, de toegang tot Nederland te ontzeggen is vrijdag door het CJO neergelegd bij minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie).
4 uur geleden
DE BILT (ANP) - In Gelderland en Overijssel is code geel van kracht wegens onweersbuien, meldt het KNMI. Daarbij kan plaatselijk hagel vallen en veel neerslag, aldus het weerinstituut.
5 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Zeven deelnemers aan de halve marathon in Groningen zijn zondag bevangen door de warmte. Dat meldt Golazo, de organisator van het evenement. Van hen zijn er twee naar het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG) gebracht. De andere deelnemers zijn bij de finish behandeld met bijvoorbeeld koeldekens. Uit voorzorg zijn meerdere ambulances opgeroepen. Mogelijk zijn er op de route nog meer mensen onwel geworden.
7 uur geleden
ZEIST (ANP) - De politie heeft op sociale media meerdere bedreigende en beledigende reacties binnengekregen op haar bericht over een aanhouding in Zeist waarbij agenten geweld hebben gebruikt. Het is daarom niet langer mogelijk om te reageren onder dit bericht op Facebook en Instagram, laat een woordvoerder weten. "Kritiek en een gesprek zijn goed en belangrijk, maar alle fatsoensnormen werden overschreden", zegt zij.
7 uur geleden
WARFFUM (ANP) - In de nacht van zaterdag op zondag hebben zestig asielzoekers in de nachtopvang in Warffum geslapen, meldt een woordvoerster van het Rode Kruis. Dat zijn er iets meer dan een nacht eerder, toen 45 mensen in de Groningse plaats werden opgevangen. Net als toen hebben afgelopen nacht twee mensen vrijwillig op het grasveld bij het aanmeldcentrum in Ter Apel doorgebracht.
11 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - In aanloop naar en tijdens de vierde editie van de Nacht tegen Seksueel Geweld is een recordbedrag opgehaald van meer dan 320.000 euro. Dat meldt Plan International, de organisatie achter de mars in Rotterdam waaraan zaterdagavond en afgelopen nacht bijna 2300 deelnemers meededen. Zij vroegen daarmee aandacht voor straatintimidatie en seksueel geweld.
13 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Het wordt in juni, de eerste maand van de meteorologische zomer, warmer en droger dan gemiddeld. Weeronline verwacht dat de eerste week nog wisselvallig verloopt, maar daarna stijgt de temperatuur en laat de zon zich vaak zien.
13 uur geleden