Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De Duitse bondspresident Frank-Walter Steinmeier en zijn vrouw Elke Büdenbender gaan tijdens hun aanstaande staatsbezoek aan Nederland samen met het koningspaar onder meer langs bij het Nationaal Holocaustmuseum, het Internationaal Strafhof (ICC) en chipfabrikant ASML. De Rijksvoorlichtingsdienst maakte het volledige programma woensdag bekend. Het paar bezoekt Nederland van 9 tot en met 11 juni.
25 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - In het H'ART Museum in Amsterdam is later dit jaar een bijzondere bruikleen te zien. Het is het schilderij La Blouse Roumaine (1940) van de Franse schilder Henri Matisse (1869-1954). Het hangt normaal in het Centre Pompidou in Parijs en wordt vrijwel nooit uitgeleend: dit wordt pas de tweede keer.
35 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Verhuurders van grote schermen krijgen veel aanvragen voor de wedstrijden van Oranje tijdens het WK voetbal. Met name voor de wedstrijd op 20 juni, als Nederland vanaf 19.00 uur tegen Zweden speelt, is grote belangstelling.
45 minuten geleden
APELDOORN (ANP) - Drie slachtoffers van een grote zedenzaak in Apeldoorn eisen een publicatieverbod van een boek waarin hun zus vertelt over de mishandeling en het seksueel misbruik in het strenggelovige gezin. Vrijdagmiddag dient bij de rechtbank in Arnhem een kort geding, bevestigt advocaat Xander Sijmons.
55 minuten geleden
BREDA (ANP) - De rechtbank in Breda heeft woensdag twaalf jaar cel opgelegd aan de 24-jarige Jordy C. voor de dodelijke schietpartij in een supermarkt in Vlissingen op 22 juni vorig jaar. Daarbij kwam de 44-jarige Thomas van Wanrooij om het leven.
1 uur geleden
TER APEL (ANP) - Van dinsdag op woensdag hebben ongeveer 140 asielzoekers de nacht doorgebracht in de opvang in congrescentrum Hanzeplaza in Groningen, net als de nacht ervoor. Voor hen was geen plek in het opvangcentrum in Ter Apel. Zo'n 20 tot 30 mensen hebben ervoor gekozen om in Ter Apel te blijven en buiten te slapen, zegt een woordvoerster van het Rode Kruis.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Koninklijke Marechaussee heeft vorige week dinsdag op Schiphol een medewerker van een vrachtafhandelingsbedrijf aangehouden die mogelijk gegevens uit bedrijfssystemen met criminelen heeft gedeeld. Dat heeft de marechaussee woensdag bekendgemaakt.
3 uur geleden