Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - Justitie en politie hebben tot dusver twee slachtoffers geïdentificeerd in het strafrechtelijk onderzoek naar de 23-jarige Mert A., die lid zou zijn geweest van een gewelddadige onlinegroepering. A. zou zijn slachtoffers ertoe hebben aangezet zichzelf te snijden en daarvan beelden te maken. A. zou hebben gedreigd naaktbeelden van de slachtoffers te verspreiden.
14 minuten geleden
HAARLEM (ANP) - De 22-jarige Adam el B. uit Beverwijk ontkent dat hij in september vorig jaar tegen het hoofd en het lichaam van een 17-jarige Haarlemmer heeft geschopt. Beelden van het geweld werden online gedeeld, waarop een vergeldingsactie volgde van een groep Haarlemmers en vijf middelbare scholen in de regio een dag de deuren sloten. Het Openbaar Ministerie denkt dat een conflict tussen twee jeugdgroepen uit Haarlem en Beverwijk de oorzaak van de incidenten was.
22 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - Een voormalige leraar moet vier jaar de gevangenis in omdat hij ontucht heeft gepleegd met leerlingen op middelbare scholen waar hij heeft gewerkt. Ook mag hij negen jaar lang niet als leraar werken. De rechtbank in Utrecht heeft hem maandag veroordeeld.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - De gemeente Utrecht verlengt de beveiliging van de Visschersteeg, het afgezette gebied waar vorige week de explosie in Utrecht plaatsvond. Dat meldt de gemeente in het liveblog. De beveiliging blijft in ieder geval in stand tot en met vrijdag.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Koninklijke Luchtmacht traint volgende week dinsdag en woensdag met vier F-35-gevechtsvliegtuigen en een transport- en tankvliegtuig vanaf Schiphol, meldt de luchthaven. "De training is zorgvuldig gepland en geïntegreerd in de dagelijkse operatie van de luchthaven, zodat het reguliere vliegverkeer gewoon door kan gaan", verzekert Schiphol.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De voormalige advocaat van Ridouan Taghi, Vito Shukrula, mag onder voorwaarden weer aan de slag als advocaat. Dat meldt zijn verdediging na een beslissing van de Raad van Discipline maandag. Shukrula werd afgelopen april aangehouden. Hij wordt verdacht van deelname aan de criminele organisatie van Taghi. Volgens justitie heeft Shukrula berichten doorgespeeld van zijn voormalige cliënt.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Freek de Jonge gaat zich niet bemoeien met het WK voetbal in 2026. De cabaretier was in het verleden meermaals kritisch op de gastlanden van het eindtoernooi en riep op tot boycots. Inmiddels komen er wel andere stemmen op om het WK in de Verenigde Staten te boycotten om de acties van president Donald Trump.
3 uur geleden