Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
ZWOLLE (ANP) - Een 36-jarige man uit het Overijsselse Raalte, verdacht van zes zedenmisdrijven met jonge kinderen, heeft dinsdag ten overstaan van de rechtbank in Zwolle uitvoerig zijn spijt betuigd voor zijn daden. "Ik schaam me diep voor wat ik de slachtoffers en hun ouders heb aangedaan", zei hij. "Ik neem mijn verantwoordelijkheid. Ik begrijp nog steeds niet wat me bezielde en hoe het zover heeft kunnen komen."
14 minuten geleden
TER APEL (ANP) - In het aanmeldcentrum in Ter Apel zitten opnieuw 2100 asielzoekers. Dat is vergelijkbaar met de afgelopen nachten. Opvangorgaan COA verplaatst mensen naar locaties elders, maar krijgt ook nieuwe asielzoekers binnen, waardoor de bezetting netto niet veel verandert.
1 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - Bij het dorp Usquert in de provincie Groningen is maandagavond een aardbeving geweest. Die had een magnitude van 0.9, te licht om te voelen. Het is de 2000e aardbeving door gaswinning die in Nederland is geregistreerd. De eerste was in 1986 bij Assen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - In het onderzoek naar het datalek bij laboratorium Clinical Diagnostics hebben 118 personen aangifte gedaan, meldt het Openbaar Ministerie. Het OM opende afgelopen zomer een strafrechtelijk onderzoek naar het datalek, waarbij persoonsgegevens van 855.000 mensen waren gestolen.
2 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het aantal boetes voor het vasthouden van een telefoon of ander elektronisch apparaat in de auto of op de fiets is afgelopen jaar "flink gestegen", meldt het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB). In 2025 werden 248.020 boetes uitgedeeld voor zaken als appen achter het stuur.
3 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - In een winkel aan de Ferdinand Bolstraat in de Amsterdamse wijk De Pijp is in de nacht van maandag op dinsdag een grote brand uitgebroken. Volgens een woordvoerder van de veiligheidsregio zijn meerdere personen naar het ziekenhuis vervoerd. Om hoeveel mensen het precies gaat en hoe ernstig hun verwondingen zijn, weet hij niet. Ook zijn meerdere mensen ter plaatse nagekeken, omdat zij rook hebben ingeademd.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - In Amsterdam is in de nacht van maandag op dinsdag een zeer grote brand uitgebroken. Dat meldt de veiligheidsregio.
5 uur geleden