Baltische ministers pleiten bij Brekelmans voor hogere NAVO-norm
DEN HAAG (ANP) - Voor de ministers van Defensie van Estland, Letland en Litouwen is er geen twijfel mogelijk. Tijdens de komende NAVO-top in Den Haag moet de norm voor defensie-uitgaven omhoog. De Baltische bewindslieden waren woensdag op bezoek bij hun Nederlandse tegenhanger, minister Ruben Brekelmans. Die ziet nog de nodige hobbels.
"We willen 3 procent als bodem", zei minister Dovile Šakaliene van Litouwen. Haar Estse collega Hanno Pevkur wees erop dat tijdens de Koude Oorlog 4 procent naar de strijdkrachten ging, terwijl er toen geen oorlog was in Europa. Minister Andris Spruds (Letland) zei "hoge verwachtingen" te hebben van de NAVO-top eind juni.
De NAVO-landen spraken in 2014 af om de uitgaven voor Defensie op te hogen naar 2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar kregen de leden van het bondgenootschap wel tien jaar voor. Maar nog steeds hebben niet alle 32 lidstaten deze norm gehaald; 23 voldoen aan de eis. In veel landen gingen de uitgaven pas omhoog na de Russische inval in Oekraïne in 2022.
Percentage
"Het is makkelijk een percentage te noemen als doel, maar veel moeilijker om dat te implementeren", zei Brekelmans. Het is volgens hem ook beter om eerst te kijken naar wat nodig is om de Russische dreiging het hoofd te bieden en daarna te kijken hoeveel daarmee gemoeid is en dan een norm vast te stellen. Hij denkt dat pas kort voor de top duidelijk wordt wat er gaat gebeuren met de norm.
NAVO-topman Mark Rutte zegt al sinds zijn aantreden in oktober dat Europeanen meer dan 3 procent moeten spenderen aan de strijdkrachten met het oog op de Russische, maar ook Chinese dreiging. Er zou ongeveer 3,7 procent nodig zijn om de verdediging op peil te kunnen brengen. Maar door onder meer gezamenlijk inkopen kan dat percentage ook lager worden. Maar de nieuwe norm zal altijd "indrukwekkend" hoger zijn dan de huidige 2 procent, aldus Rutte.
Nieuwe norm
De aanstaande Amerikaanse president Donald Trump noemde zelfs 5 procent als nieuwe norm. Maar dat halen de VS momenteel ook niet. Washington geeft ongeveer 3,38 procent uit aan de strijdkrachten. De Amerikaanse wapenindustrie profiteert het meest van de verhoogde defensie-uitgaven.
Verhoging naar 3 procent kost vele miljarden. Dit jaar haalt Defensie met zo'n 20 miljard euro de NAVO-norm. De leider van de grootste regeringspartij PVV gaf deze week al aan dat hij niet warm loopt voor verhoging. Geert Wilders zei dat meer geld nu niet nodig is. "We doen met 2 procent een heel goede zet."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - De drinkwaterbedrijven en branchevereniging Vewin waarschuwen jongeren online voor desinformatie over de veiligheid van drinkwater. Uit onderzoek van bureau Motivaction, waaraan bijna 3500 mensen meededen, is naar voren gekomen dat het vertrouwen in de kwaliteit van kraanwater onder jongeren lager is dan onder andere inwoners van Nederland.
17 minuten geleden
AMSTERDAM (ANP) - Bij de zogenoemde entrada in de buurt van station Bijlmer ArenA voor aanvang van de wedstrijd tussen Ajax en Olympiakos in de Champions League werden veel rode fakkels en vuurwerk afgestoken. Een verslaggever zag dat veel fans toekeken bij de sfeeractie van de harde supporterskern, die rond 18.00 uur begon. Rond de Johan Cruijff ArenA geldt een veiligheidsrisicogebied, wat onder meer inhoudt dat bezit en afsteken van vuurwerk niet zijn toegestaan.
2 uur geleden
ALKMAAR (ANP) - De politie heeft op woensdagmorgen een 17-jarige jongen uit Alkmaar aangehouden. Hij wordt verdacht van mogelijke betrokkenheid bij een explosie en beschieting van een woning aan de Bannewaard in zijn thuisstad. Dat heeft de politie bekendgemaakt.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Inwoners van Bonaire die betrokken waren bij de klimaatzaak tegen de Nederlandse overheid, zijn verheugd over de erkenning die zij van de rechtbank in Den Haag hebben gekregen. "Wij voelen ons tweederangsburgers en moeten altijd vechten om dingen voor elkaar te krijgen. Dat de rechter zei dat wij worden gediscrimineerd, dat vond ik te gek. Dat dwingt respect af", reageert kunstenares Jackie Bernabela, die in traditionele klederdracht het vonnis heeft bijgewoond.
3 uur geleden
DE BILT (ANP) - Naast het noorden moeten donderdag ook de provincies Flevoland, Gelderland en Overijssel rekening houden met gladheid door sneeuwval. Daar geldt vanaf de nacht tot begin van de middag code geel. Het KNMI verwacht op veel plaatsen 1 tot 2 centimeter sneeuw.
3 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Dat de rechter vandaag heeft geoordeeld dat de Staat onrechtmatig heeft gehandeld tegen de bewoners van Bonaire, is een "stevige uitspraak", vindt het kabinet. "De Staat neemt deze zeer serieus", laat een woordvoerder van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat weten. De Nederlandse overheid moet meer doen om de inwoners van het Caribische eiland te beschermen tegen klimaatverandering, oordeelde de rechter.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland is te afhankelijk van een paar grote buitenlandse ICT-leveranciers. Dit geldt niet alleen voor de overheid, maar bijvoorbeeld ook voor de zorg en het betalingsverkeer. Als een ander land die afhankelijkheid ooit gebruikt om Nederland onder druk te zetten, "kan Nederland volledig tot stilstand komen", waarschuwt de Autoriteit Persoonsgegevens (AP).
4 uur geleden