Arjen Lubach haalt Dikke Van Dale met fabeltjesfuik
DEN HAAG (ANP) - De zestiende editie van het Van Dale Groot woordenboek van de Nederlandse taal, die dinsdagmiddag officieel wordt gepresenteerd in Den Haag, telt bijna tienduizend nieuwe woorden, waaronder fabeltjesfuik van Arjen Lubach. De entertainer introduceerde het voor het verschijnsel dat gebruikers van sociale media die geïnteresseerd zijn in complotten, ook steeds meer berichten over complotten aangeboden krijgen. Ook andere bekende BN'ers kunnen eigen bedenksels in de nieuwe Van Dale terugvinden.
Bij de publicatie van een nieuwe papieren editie wordt duidelijk welke woorden in aanmerking zijn gekomen voor een blijvende plek. Van Dale houdt altijd een onlineversie bij, maar daar staan ook wel "eendagsvliegen" in die te licht zijn voor het monumentale boekwerk Dikke Van Dale.
"Nieuwe woorden hangen sterk samen met maatschappelijke of technologische ontwikkelingen en politieke of economische trends. Ze laten daarmee zien wat er in de samenleving speelt en hoe die verandert", aldus de uitgever. "Thema’s als klimaat en duurzaamheid leverden woorden op als deelscooter, geo-engineering en klimaatrobuust."
Maatschappelijke thema's
In de wereld van financiën en economie staken cryptomunt, fintech, flexmakelaar en platformeconomie de kop op. De coronacrisis bezorgde ons anderhalvemetersamenleving, code zwart, knuffelcontact en postcovidsyndroom.
Discussies over maatschappelijke thema's zoals diversiteit en inclusiviteit lieten sporen na met non-binair, regenbooggemeenschap en transactivisme en de politiek deed verschillende duiten in het zakje met cancelcultuur, identiteitspolitiek en trumpisme. De sociale media blazen hun partijtje mee met onder meer doxen, influencer, feitenvrij, hoodvlog en dus fabeltjesfuik.
Citaten
Soms wordt de betekenis van een woord aangevuld met citaten, zoals "Ik heb een heel zwaar leven, echt heel zwaar, moeilijk, moeilijk, moeilijk, moeilijk!" van Brigitte Kaandorp, "Binnen de perken zijn de mogelijkheden even onbeperkt als daarbuiten" van Jules Deelder, "Mag ik dan bij jou?'’ van Claudia de Breij en "een heel apart gevoel van binnen", bekend gemaakt door Corry Konings.
Er zijn ook woorden uit andere talen opgenomen, zoals gutmensch (Duits), corteo en lungo (Italiaans) en matcha (Japans).
Genderinclusivieit komt eveneens terug in de boeken. "Daarom kregen bijna 15.000 beroeps- en persoonsnamen in deze editie de toevoeging m/v/x", licht de uitgeverij toe. Voorbeelden zijn: de minister, de voetballer, de held, de bakker of de crimineel.
Meer uit Binnenland
AMSTERDAM (ANP) - De Nationale Politie heeft de kritische blik van Bits of Freedom gebruikt om de werkwijze aan te passen. Dat zei plaatsvervangend korpschef Wilbert Paulissen in een videoboodschap bij de uitreiking van de Big Brother Awards, de 'prijs' voor de grootste privacyschenders van 2025.
14 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - De Belastingdienst belooft algoritmes op een meer verantwoorde manier toe te passen, na hiervoor te zijn berispt met een Big Brother Award. Maar de organisatie kan volgens een woordvoerder niet zonder algoritmes om miljarden euro's aan belastinginkomsten te kunnen controleren. "Wij gebruiken algoritmes en zullen die blijven gebruiken."
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - Om te komen tot gezonde en schimmelvrije woningen voor alle Amsterdammers, is steun van het Rijk nodig. Dat schrijft woonwethouder Zita Pels aan de gemeenteraad.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De 39-jarige Bob ter H., die wordt verdacht van het bedreigen van zanger Douwe Bob, is opnieuw opgepakt. De man was in afwachting van zijn strafzaak vrijgelaten, maar heeft de voorwaarden die daaraan waren verbonden overtreden. Dat bevestigt zijn advocaat Willem van Vliet na berichtgeving door het AD.
5 uur geleden
LEEUWARDEN (ANP) - Vier van de vijf verdachten in een groot proces dat draait om een groep vermeende soevereinen, mogen de inhoudelijke behandeling van de strafzaak in vrijheid afwachten. Dat heeft de rechtbank in Leeuwarden aan het einde van de derde inleidende zitting laten weten, waarna applaus in de zittingszaal klonk.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Een 31-jarige Amsterdammer is dinsdag aangehouden voor het versturen van drugs via de post. Zijn voorarrest is vrijdag verlengd met twee weken, meldt het Openbaar Ministerie. De man zou zeker acht pakketten met in totaal ruim drie kilo harddrugs hebben verstuurd.
6 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Demissionair staatssecretaris Judith Tielen (Jeugd) adviseert ouders en organisaties om kinderen voorlopig niet met speelzand te laten spelen, omdat er mogelijk te veel asbest in zit. In een brief aan de Tweede Kamer schrijft de VVD-bewindsvrouw dat ze een advies van meerdere deskundigen en de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit onderschrijft.
6 uur geleden