Arjen Lubach haalt Dikke Van Dale met fabeltjesfuik
DEN HAAG (ANP) - De zestiende editie van het Van Dale Groot woordenboek van de Nederlandse taal, die dinsdagmiddag officieel wordt gepresenteerd in Den Haag, telt bijna tienduizend nieuwe woorden, waaronder fabeltjesfuik van Arjen Lubach. De entertainer introduceerde het voor het verschijnsel dat gebruikers van sociale media die geïnteresseerd zijn in complotten, ook steeds meer berichten over complotten aangeboden krijgen. Ook andere bekende BN'ers kunnen eigen bedenksels in de nieuwe Van Dale terugvinden.
Bij de publicatie van een nieuwe papieren editie wordt duidelijk welke woorden in aanmerking zijn gekomen voor een blijvende plek. Van Dale houdt altijd een onlineversie bij, maar daar staan ook wel "eendagsvliegen" in die te licht zijn voor het monumentale boekwerk Dikke Van Dale.
"Nieuwe woorden hangen sterk samen met maatschappelijke of technologische ontwikkelingen en politieke of economische trends. Ze laten daarmee zien wat er in de samenleving speelt en hoe die verandert", aldus de uitgever. "Thema’s als klimaat en duurzaamheid leverden woorden op als deelscooter, geo-engineering en klimaatrobuust."
Maatschappelijke thema's
In de wereld van financiën en economie staken cryptomunt, fintech, flexmakelaar en platformeconomie de kop op. De coronacrisis bezorgde ons anderhalvemetersamenleving, code zwart, knuffelcontact en postcovidsyndroom.
Discussies over maatschappelijke thema's zoals diversiteit en inclusiviteit lieten sporen na met non-binair, regenbooggemeenschap en transactivisme en de politiek deed verschillende duiten in het zakje met cancelcultuur, identiteitspolitiek en trumpisme. De sociale media blazen hun partijtje mee met onder meer doxen, influencer, feitenvrij, hoodvlog en dus fabeltjesfuik.
Citaten
Soms wordt de betekenis van een woord aangevuld met citaten, zoals "Ik heb een heel zwaar leven, echt heel zwaar, moeilijk, moeilijk, moeilijk, moeilijk!" van Brigitte Kaandorp, "Binnen de perken zijn de mogelijkheden even onbeperkt als daarbuiten" van Jules Deelder, "Mag ik dan bij jou?'’ van Claudia de Breij en "een heel apart gevoel van binnen", bekend gemaakt door Corry Konings.
Er zijn ook woorden uit andere talen opgenomen, zoals gutmensch (Duits), corteo en lungo (Italiaans) en matcha (Japans).
Genderinclusivieit komt eveneens terug in de boeken. "Daarom kregen bijna 15.000 beroeps- en persoonsnamen in deze editie de toevoeging m/v/x", licht de uitgeverij toe. Voorbeelden zijn: de minister, de voetballer, de held, de bakker of de crimineel.
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - De NS geeft naar verwachting eind april de eerste veiligheidsmedewerkers een wapenstok voor een proef die een jaar duurt. De vervoerder kreeg vorig jaar toestemming van het kabinet om maximaal 75 ov-boa's een korte wapenstok te laten dragen. De medewerkers die meedoen aan de proef zijn verdeeld over de standplaatsen Rotterdam, Den Haag, Zwolle en Den Bosch.
1 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - In de Maasstraat in de Amsterdamse Rivierenbuurt heeft in de nacht van zondag op maandag vanaf 02.45 uur een brand gewoed. De brand ontstond in een winkel op de begane grond, zegt een woordvoerder van de Veiligheidsregio Amsterdam-Amstelland. De brand sloeg daarna over naar de bovengelegen woning.
4 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een motorrijder is om het leven gekomen bij een ernstig ongeval op snelweg A15 ter hoogte van Europoort, meldt de politie zondagavond. De weg is door het ongeluk in de richting van Rotterdam vanaf hectometerpaal 31,1 tijdelijk afgesloten voor onderzoek.
8 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De tot acht jaar cel veroordeelde Vlaardingse pleegouders Johnny van den B. en Daisy W. hebben hun ouderlijk gezag over hun biologische kind verloren, evenals de voogdij over een ander kind dat bij hen woonde. Dat blijkt uit een pas gepubliceerde uitspraak in een civiele zaak van de rechtbank in Rotterdam waarover het AD berichtte.
10 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Het is voorlopig klaar met het winterse weer. "Deze week staan zelfs de eerste echte lentedagen op het programma met woensdag zeer lokaal zelfs bijna 20 graden", schrijft Weeronline. Dinsdag verwacht het weerbureau de eerste "lenteachtige" taferelen.
18 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - Tijdens de jaarlijkse herdenking van het bombardement op Nijmegen hebben actievoerders van XR Justice Now de toespraak van de Amerikaanse ambassadeur Joe Popolo verstoord. De politie heeft negen mensen opgepakt wegens verstoring van de openbare orde, aldus een woordvoerder.
18 uur geleden
BOXTEL (ANP) - De verdachte die is opgepakt voor het neersteken van een vrouw in Boxtel (Noord-Brabant) is een 62-jarige vrouw uit dezelfde plaats. De politie meldt dat de bewoonster zondagochtend de voordeur van haar woning aan de Annastraat opende en toen werd neergestoken. Ze raakte ernstig gewond. De verdachte zit vast.
18 uur geleden