Arjen Lubach haalt Dikke Van Dale met fabeltjesfuik
DEN HAAG (ANP) - De zestiende editie van het Van Dale Groot woordenboek van de Nederlandse taal, die dinsdagmiddag officieel wordt gepresenteerd in Den Haag, telt bijna tienduizend nieuwe woorden, waaronder fabeltjesfuik van Arjen Lubach. De entertainer introduceerde het voor het verschijnsel dat gebruikers van sociale media die geïnteresseerd zijn in complotten, ook steeds meer berichten over complotten aangeboden krijgen. Ook andere bekende BN'ers kunnen eigen bedenksels in de nieuwe Van Dale terugvinden.
Bij de publicatie van een nieuwe papieren editie wordt duidelijk welke woorden in aanmerking zijn gekomen voor een blijvende plek. Van Dale houdt altijd een onlineversie bij, maar daar staan ook wel "eendagsvliegen" in die te licht zijn voor het monumentale boekwerk Dikke Van Dale.
"Nieuwe woorden hangen sterk samen met maatschappelijke of technologische ontwikkelingen en politieke of economische trends. Ze laten daarmee zien wat er in de samenleving speelt en hoe die verandert", aldus de uitgever. "Thema’s als klimaat en duurzaamheid leverden woorden op als deelscooter, geo-engineering en klimaatrobuust."
Maatschappelijke thema's
In de wereld van financiën en economie staken cryptomunt, fintech, flexmakelaar en platformeconomie de kop op. De coronacrisis bezorgde ons anderhalvemetersamenleving, code zwart, knuffelcontact en postcovidsyndroom.
Discussies over maatschappelijke thema's zoals diversiteit en inclusiviteit lieten sporen na met non-binair, regenbooggemeenschap en transactivisme en de politiek deed verschillende duiten in het zakje met cancelcultuur, identiteitspolitiek en trumpisme. De sociale media blazen hun partijtje mee met onder meer doxen, influencer, feitenvrij, hoodvlog en dus fabeltjesfuik.
Citaten
Soms wordt de betekenis van een woord aangevuld met citaten, zoals "Ik heb een heel zwaar leven, echt heel zwaar, moeilijk, moeilijk, moeilijk, moeilijk!" van Brigitte Kaandorp, "Binnen de perken zijn de mogelijkheden even onbeperkt als daarbuiten" van Jules Deelder, "Mag ik dan bij jou?'’ van Claudia de Breij en "een heel apart gevoel van binnen", bekend gemaakt door Corry Konings.
Er zijn ook woorden uit andere talen opgenomen, zoals gutmensch (Duits), corteo en lungo (Italiaans) en matcha (Japans).
Genderinclusivieit komt eveneens terug in de boeken. "Daarom kregen bijna 15.000 beroeps- en persoonsnamen in deze editie de toevoeging m/v/x", licht de uitgeverij toe. Voorbeelden zijn: de minister, de voetballer, de held, de bakker of de crimineel.
Meer uit Binnenland
DE BILT (ANP) - In het noordwesten van het land kan van zondagavond tot de vroege maandagochtend dichte mist ontstaan. Het KNMI waarschuwt daarvoor met code geel. Het laagste waarschuwingsniveau geldt tot maandag 06.00 uur voor Noord-Holland, Friesland en het IJsselmeergebied.
24 minuten geleden
UTRECHT (ANP) - De gemeente Utrecht verwacht de komende dagen nog geen antwoord te hebben op de vraag wat de oorzaak was van de explosies en brand van donderdag in het centrum van de stad. "De eerste prioriteit is de boel daar veilig krijgen", aldus een woordvoerder.
3 uur geleden
AMERSFOORT (ANP) - Drinkwaterbedrijf Vitens heeft het kookadvies voor drinkwater voor Amersfoort en omgeving opgeheven. Dat meldt het bedrijf zondag. "De laatste testresultaten tonen aan dat het drinkwater weer volledig schoon en dus veilig is." De oorzaak van de verontreiniging, die op 5 januari werd aangetroffen, is nog niet bekend.
4 uur geleden
HOUTEN (ANP) - In de nieuwe week wordt het opnieuw kouder, met aan het einde van de week veel kans op vorst, volgens Weeronline. De kans op "schaatspret" neemt daardoor toe, vooral richting het noordoosten, aldus de weerdienst.
4 uur geleden
HILVERSUM (ANP) - AVROTROS heeft de serie Hila voorbij de Taliban van presentatrice Hila Noorzai offline gehaald. Aanleiding is de arrestatie van een vrouw die in de reeks te zien is, bevestigt een woordvoerder van de omroep zondag na berichtgeving door verschillende media.
7 uur geleden
HOUTEN (ANP) - Het weer op Blue Monday verloopt dit jaar een stuk minder deprimerend dan de naam doet vermoeden, aldus de verwachting van Weeronline. In de ochtend kan regionaal nog nevel of mist voorkomen, maar daarna verloopt de dag in bijna het hele land zonnig, meldt de weerdienst.
10 uur geleden
DE BILT (ANP) - In het midden van het land waarschuwt het KNMI in de nacht van zaterdag op zondag voor plaatselijke dichte mist. Voor de provincies Gelderland, Flevoland en Noord-Holland heeft het weerinstituut code geel afgegeven.
15 uur geleden