Amnesty waarschuwt voor risico op herhaling van toeslagenaffaire
AMSTERDAM/DEN HAAG (ANP) - De maatregelen die de Nederlandse overheid heeft genomen om herhaling van het toeslagenschandaal te voorkomen schieten tekort. Daarom is er een groot risico op herhaling, ook in andere landen.
Dat stelt Amnesty International op basis van een analyse die de mensenrechtenorganisatie heeft gemaakt van de algoritmes die de Belastingdienst gebruikte voor de controle van kinderopvangtoeslagen. "De conclusie van het onderzoek is dat de algoritmes van de Belastingdienst voor controle van foutieve aanvragen met kinderopvangtoeslag en fraude tot etnisch profileren hebben geleid", aldus Amnesty. "Etnisch profileren is een vorm van discriminatie en daarom in strijd met de mensenrechten. Daarnaast is er sprake van discriminatie op basis van sociale klasse, omdat de werkwijze bij toezicht en fraudebestrijding mensen uit lagere sociale klassen extra hard heeft geraakt."
Amnesty International heeft maatregelen geanalyseerd die de overheid heeft aangekondigd om een herhaling van de toeslagenaffaire te voorkomen. Die schieten op alle fronten tekort, aldus de mensenrechtenorganisatie. "Zo zijn ambtenaren niet verplicht om de mensenrechtenrisico’s vooraf in kaart te brengen, is het toezicht op algoritmes ondermaats, en mogen overheidsinstellingen het gebruik en de werking van algoritmes geheim houden."
Amnesty stelt niet tegen het gebruik van algoritmes te zijn, maar dat bij het gebruik ervan de mensenrechten beter moeten worden beschermd.
Algoritme
Een algoritme is een stappenplan dat een computer uitvoert. In dit stappenplan zitten vaak een of meerdere keuzemomenten, bijvoorbeeld op basis van kenmerken als leeftijd, geslacht, of jaarlijks salaris. Zo kan een algoritme verschillende keuzes voor verschillende gevallen maken.
In een reactie zegt het ministerie van Financiën dat staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Toeslagen) in gesprek gaat met Amnesty over de "bevindingen en aanbevelingen".
"Niemand mag gediscrimineerd worden", aldus het departement. "Dat dit bij Toeslagen toch is gebeurd, is pijnlijk en mag nooit meer gebeuren." Het ministerie benadrukt verder dat er sinds de val van het kabinet "bij Toeslagen en Rijksbreed" veel is veranderd. "Alles is erop gericht dat wat fout is gegaan niet weer mag gebeuren."
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - VNG-voorzitter Sharon Dijksma noemt het vrijdag gepresenteerde coalitieakkoord verantwoord, vooruitstrevend en gericht op grote doorbraken. "In het akkoord zien we duidelijke erkenning, waardering en bereidheid tot samenwerking met gemeenten. Veel van onze bouwstenen zijn terug te vinden, wat vertrouwen geeft dat we samen stappen kunnen zetten", reageert de Utrechtse burgemeester.
4 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De politie is "blij en opgelucht" dat het nieuwe kabinet 512 miljoen euro per jaar wil investeren in de politie. Met het geld komt er financiële ruimte om de kwaliteit van het politiewerk te verbeteren en de organisatie "bij de tijd te brengen". "Dit draagt direct bij aan de veiligheid in ons land", zegt korpschef Janny Knol.
4 uur geleden
AMSTERDAM (ANP) - De verdachten in een proces over de moord op Vincent Jalink in 2016 ontkennen dat zij een opdracht hebben gegeven of ontvangen om de 38-jarige man om te brengen. Jalink werd op de avond van 27 mei van dat jaar bij zijn woning in Diemen met twaalf kogels doodgeschoten voor de ogen van zijn toen 9-jarige zoontje. Schutter Gideon G. is als enige veroordeeld. Hij kreeg in 2023 in hoger beroep 22 jaar celstraf.
4 uur geleden
LELYSTAD (ANP) - De provincie Flevoland en de gemeente Lelystad zijn "ontzettend blij" dat de nieuwe regeringscoalitie Lelystad Airport ook voor burgervluchten wil openstellen. "Opening van Lelystad Airport voor vakantievluchten is voor Lelystad en de regio van groot belang", stelt burgemeester Mieke Baltus. "Samen met de provincie Flevoland en Lelystad Airport hebben wij ons er altijd hard voor gemaakt en er is flink geïnvesteerd."
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - NS-directeur Wouter Koolmees ziet toekomst in de Lelylijn, een spoorverbinding die Noord-Nederland moet verbinden met de Randstad en mogelijk ook met Duitsland. "Hij gaat er komen. Maar de vraag is wanneer", zei Koolmees in Den Haag, waar een 'masterplan' voor de Lelylijn en een financieel advies van Klaas Knot werden gepresenteerd.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Provincies vinden dat de vrijdag gepresenteerde plannen van de Haagse coalitie hoop en kansen bieden voor de regio's. Ina Adema en Arthur van Dijk, commissaris van de Koning in Noord-Brabant en Noord-Holland, zijn blij dat D66, CDA en VVD aangeven dat ze willen optrekken met gemeenten en provincies. Zij denken dat daardoor zaken als woningbouw, stikstofproblemen, economie en natuurherstel kunnen worden aangepakt. "Het is goed dat Nederland weer vooruit kan", vindt Adema.
5 uur geleden
NIJMEGEN (ANP) - De regioburgemeesters, een overleg van burgemeesters over veiligheid, zijn "enorm blij" dat de nieuwe coalitie "fors investeert met 512 miljoen euro structureel in de rechtsstaat en de politie", meldt het collectief in reactie op de kabinetsplannen.
5 uur geleden