Amnesty waarschuwt voor risico op herhaling van toeslagenaffaire
AMSTERDAM/DEN HAAG (ANP) - De maatregelen die de Nederlandse overheid heeft genomen om herhaling van het toeslagenschandaal te voorkomen schieten tekort. Daarom is er een groot risico op herhaling, ook in andere landen.
Dat stelt Amnesty International op basis van een analyse die de mensenrechtenorganisatie heeft gemaakt van de algoritmes die de Belastingdienst gebruikte voor de controle van kinderopvangtoeslagen. "De conclusie van het onderzoek is dat de algoritmes van de Belastingdienst voor controle van foutieve aanvragen met kinderopvangtoeslag en fraude tot etnisch profileren hebben geleid", aldus Amnesty. "Etnisch profileren is een vorm van discriminatie en daarom in strijd met de mensenrechten. Daarnaast is er sprake van discriminatie op basis van sociale klasse, omdat de werkwijze bij toezicht en fraudebestrijding mensen uit lagere sociale klassen extra hard heeft geraakt."
Amnesty International heeft maatregelen geanalyseerd die de overheid heeft aangekondigd om een herhaling van de toeslagenaffaire te voorkomen. Die schieten op alle fronten tekort, aldus de mensenrechtenorganisatie. "Zo zijn ambtenaren niet verplicht om de mensenrechtenrisico’s vooraf in kaart te brengen, is het toezicht op algoritmes ondermaats, en mogen overheidsinstellingen het gebruik en de werking van algoritmes geheim houden."
Amnesty stelt niet tegen het gebruik van algoritmes te zijn, maar dat bij het gebruik ervan de mensenrechten beter moeten worden beschermd.
Algoritme
Een algoritme is een stappenplan dat een computer uitvoert. In dit stappenplan zitten vaak een of meerdere keuzemomenten, bijvoorbeeld op basis van kenmerken als leeftijd, geslacht, of jaarlijks salaris. Zo kan een algoritme verschillende keuzes voor verschillende gevallen maken.
In een reactie zegt het ministerie van Financiën dat staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Toeslagen) in gesprek gaat met Amnesty over de "bevindingen en aanbevelingen".
"Niemand mag gediscrimineerd worden", aldus het departement. "Dat dit bij Toeslagen toch is gebeurd, is pijnlijk en mag nooit meer gebeuren." Het ministerie benadrukt verder dat er sinds de val van het kabinet "bij Toeslagen en Rijksbreed" veel is veranderd. "Alles is erop gericht dat wat fout is gegaan niet weer mag gebeuren."
Meer uit Binnenland
GRONINGEN (ANP) - Opnieuw brengen meer dan honderd asielzoekers de nacht door in congrescentrum Hanzeplaza in de stad Groningen. In de opvang bij het aanmeldcentrum in Ter Apel is geen plek voor ze. Het Rode Kruis weet het exacte aantal mensen nog niet, omdat het vervoer in de nacht van dinsdag op woensdag nog gaande is.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Gidi Markuszower heeft zich met zijn uitspraken over geweld tegen Palestijnse vluchtelingen "buiten de constructieve krachten geplaatst", vindt premier Rob Jetten. Maar ondanks herhaalde verzoeken van onder anderen Jesse Klaver van GroenLinks-PvdA spreekt de premier niet expliciet uit dat hij samenwerking met de radicaal-rechtse politicus uitsluit.
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Studenten op het hbo en universiteiten blijven tevreden over hun opleiding. Dat blijkt uit de Nationale Studenten Enquête (NSE) 2026, die werd ingevuld door 248.000 studenten. Driekwart van hen is tevreden over de opleiding die zij volgen. Naast de algemene tevredenheid van studenten over hun opleiding meet de NSE ook de tevredenheid over allerlei specifieke onderwerpen, waaronder studiedruk, docenten en sfeer.
1 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De meeste Nederlanders vinden het klimaatbeleid onrechtvaardig en de bereidheid om zelf bij te dragen aan het tegengaan van klimaatverandering neemt af, signaleert het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) in een onderzoek. Het planbureau waarschuwt: "Mensen hebben vaak het gevoel dat de rekening te veel bij burgers wordt neergelegd en de grote vervuilers worden ontzien."
1 uur geleden
UTRECHT (ANP) - Ook in de avond is de Wegenwacht van de ANWB nog flink druk geweest met pechgevallen die veelal door de hitte zijn veroorzaakt. Aan het einde van de middag schatte de ANWB dat het aantal pechgevallen op zo'n 4300 zou uitkomen. Dat werden er uiteindelijk 4700.
2 uur geleden
GRONINGEN (ANP) - De gemeente Groningen biedt opnieuw nachtopvang in congrescentrum Hanzeplaza voor asielzoekers die niet terechtkunnen in Ter Apel. De gemeente is bereid deze opvang met ongeveer een week te verlengen, mits er een oplossing komt voor de langere termijn. Hierover wordt woensdag mogelijk meer bekend, meldt de gemeente.
7 uur geleden
WAALRE (ANP) - Ongeveer 150 asielzoekers worden tijdelijk opgevangen in het Brabantse Waalre. Ze krijgen van juli tot begin volgend jaar onderdak op een terrein waar vroeger een dierenwinkel zat.
8 uur geleden