Amnesty waarschuwt voor risico op herhaling van toeslagenaffaire
AMSTERDAM/DEN HAAG (ANP) - De maatregelen die de Nederlandse overheid heeft genomen om herhaling van het toeslagenschandaal te voorkomen schieten tekort. Daarom is er een groot risico op herhaling, ook in andere landen.
Dat stelt Amnesty International op basis van een analyse die de mensenrechtenorganisatie heeft gemaakt van de algoritmes die de Belastingdienst gebruikte voor de controle van kinderopvangtoeslagen. "De conclusie van het onderzoek is dat de algoritmes van de Belastingdienst voor controle van foutieve aanvragen met kinderopvangtoeslag en fraude tot etnisch profileren hebben geleid", aldus Amnesty. "Etnisch profileren is een vorm van discriminatie en daarom in strijd met de mensenrechten. Daarnaast is er sprake van discriminatie op basis van sociale klasse, omdat de werkwijze bij toezicht en fraudebestrijding mensen uit lagere sociale klassen extra hard heeft geraakt."
Amnesty International heeft maatregelen geanalyseerd die de overheid heeft aangekondigd om een herhaling van de toeslagenaffaire te voorkomen. Die schieten op alle fronten tekort, aldus de mensenrechtenorganisatie. "Zo zijn ambtenaren niet verplicht om de mensenrechtenrisico’s vooraf in kaart te brengen, is het toezicht op algoritmes ondermaats, en mogen overheidsinstellingen het gebruik en de werking van algoritmes geheim houden."
Amnesty stelt niet tegen het gebruik van algoritmes te zijn, maar dat bij het gebruik ervan de mensenrechten beter moeten worden beschermd.
Algoritme
Een algoritme is een stappenplan dat een computer uitvoert. In dit stappenplan zitten vaak een of meerdere keuzemomenten, bijvoorbeeld op basis van kenmerken als leeftijd, geslacht, of jaarlijks salaris. Zo kan een algoritme verschillende keuzes voor verschillende gevallen maken.
In een reactie zegt het ministerie van Financiën dat staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Toeslagen) in gesprek gaat met Amnesty over de "bevindingen en aanbevelingen".
"Niemand mag gediscrimineerd worden", aldus het departement. "Dat dit bij Toeslagen toch is gebeurd, is pijnlijk en mag nooit meer gebeuren." Het ministerie benadrukt verder dat er sinds de val van het kabinet "bij Toeslagen en Rijksbreed" veel is veranderd. "Alles is erop gericht dat wat fout is gegaan niet weer mag gebeuren."
Meer uit Binnenland
ROTTERDAM (ANP) - Het Nederlands Fotomuseum heeft in het openingsweekend op de nieuwe locatie in Pakhuis Santos op Katendrecht in Rotterdam-Zuid ruim 5000 bezoekers getrokken, meldt een woordvoerder van het museum.
50 minuten geleden
DE BILT (ANP) - In Flevoland, Overijssel, Drenthe, Groningen, Friesland en het Waddengebied geldt zondagochtend code geel vanwege plaatselijk dichte mist. Het zicht kan daar minder zijn dan 200 meter en wegen en overig verkeer zijn minder goed zichtbaar, zegt het KNMI.
12 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Nederland heeft steeds meer energiezuinige huizen. Meer dan 2,2 miljoen woningen hadden in 2025 energielabel A of hoger. Dit komt neer op vier op de tien woningen met een bekend energielabel. In 2024 hadden bijna 2 miljoen woningen het duurzaamste label. Dit blijkt uit een analyse door ANP van cijfers van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO).
12 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - Een dance-evenement in de Van Nellefabriek in Rotterdam is zaterdagavond tijdelijk stilgelegd na een incident waarbij mogelijk een irriterende stof is verspreid. Bezoekers kregen last van hun ogen en ademhaling, waarna het pand uit voorzorg werd ontruimd. Nadat de brandweer het gebouw had geventileerd, kon het evenement worden hervat.
18 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De storing die zaterdagmiddag het meldkamersysteem van de hulpdiensten heeft getroffen, raakt onder meer het politienummer 0900-8844, bedoeld voor zaken die geen spoed hebben. Dat meldt een woordvoerder van de landelijke eenheid van de politie. Het niet-spoednummer is op zich bereikbaar, maar bellers kunnen wel problemen ervaren, zegt zij. Ook alarmnummer 112 is bereikbaar, maar het kan langer duren voordat bellers iemand aan de lijn krijgen.
1 dag geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het meldkamersysteem van de hulpdiensten kampt zaterdagmiddag met een landelijke storing. Daardoor duurt het langer voordat bellers iemand aan de lijn krijgen als ze 112 bellen. Ook het politienummer voor niet-spoedzaken 0900-8844 is moeilijker bereikbaar, zegt een woordvoerder van de landelijke eenheid van de politie. Er wordt hard gewerkt aan een oplossing.
1 dag geleden
ROTTERDAM (ANP) - Het Nederlands Fotomuseum is zaterdag officieel opengegaan voor het publiek in het nieuwe onderkomen. Het museum zit nu in het monumentale pakhuis Santos op Katendrecht in Rotterdam-Zuid. In het museum wordt een collectie van ruim 6,5 miljoen objecten gehuisvest. Dat is naar eigen zeggen een van de grootste museale fotocollecties ter wereld.
1 dag geleden