Amnesty waarschuwt voor risico op herhaling van toeslagenaffaire
AMSTERDAM/DEN HAAG (ANP) - De maatregelen die de Nederlandse overheid heeft genomen om herhaling van het toeslagenschandaal te voorkomen schieten tekort. Daarom is er een groot risico op herhaling, ook in andere landen.
Dat stelt Amnesty International op basis van een analyse die de mensenrechtenorganisatie heeft gemaakt van de algoritmes die de Belastingdienst gebruikte voor de controle van kinderopvangtoeslagen. "De conclusie van het onderzoek is dat de algoritmes van de Belastingdienst voor controle van foutieve aanvragen met kinderopvangtoeslag en fraude tot etnisch profileren hebben geleid", aldus Amnesty. "Etnisch profileren is een vorm van discriminatie en daarom in strijd met de mensenrechten. Daarnaast is er sprake van discriminatie op basis van sociale klasse, omdat de werkwijze bij toezicht en fraudebestrijding mensen uit lagere sociale klassen extra hard heeft geraakt."
Amnesty International heeft maatregelen geanalyseerd die de overheid heeft aangekondigd om een herhaling van de toeslagenaffaire te voorkomen. Die schieten op alle fronten tekort, aldus de mensenrechtenorganisatie. "Zo zijn ambtenaren niet verplicht om de mensenrechtenrisico’s vooraf in kaart te brengen, is het toezicht op algoritmes ondermaats, en mogen overheidsinstellingen het gebruik en de werking van algoritmes geheim houden."
Amnesty stelt niet tegen het gebruik van algoritmes te zijn, maar dat bij het gebruik ervan de mensenrechten beter moeten worden beschermd.
Algoritme
Een algoritme is een stappenplan dat een computer uitvoert. In dit stappenplan zitten vaak een of meerdere keuzemomenten, bijvoorbeeld op basis van kenmerken als leeftijd, geslacht, of jaarlijks salaris. Zo kan een algoritme verschillende keuzes voor verschillende gevallen maken.
In een reactie zegt het ministerie van Financiën dat staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Toeslagen) in gesprek gaat met Amnesty over de "bevindingen en aanbevelingen".
"Niemand mag gediscrimineerd worden", aldus het departement. "Dat dit bij Toeslagen toch is gebeurd, is pijnlijk en mag nooit meer gebeuren." Het ministerie benadrukt verder dat er sinds de val van het kabinet "bij Toeslagen en Rijksbreed" veel is veranderd. "Alles is erop gericht dat wat fout is gegaan niet weer mag gebeuren."
Meer uit Binnenland
UTRECHT (ANP) - Kinderen spelen gemiddeld weer iets vaker buiten dan twee jaar geleden. Dat blijkt uit onderzoek van Jantje Beton en branchevereniging Spelen & Bewegen. Gemiddeld speelt een kind nu 7,6 uur per week buiten, tegenover 7,2 uur in 2024. In 2022 was het nog 9,9 uur per week.
25 minuten geleden
DEN HAAG (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft een celstraf van zestien maanden, waarvan acht voorwaardelijk, geëist tegen de 33-jarige Stefan V. voor het vernielen van 32 graven en urnen op begraafplaats Westduin in Den Haag. Dat gebeurde in februari en maart vorig jaar. V. ontkende donderdag in de rechtbank in Den Haag dat hij achter de vernielingen zit.
2 uur geleden
ALMELO (ANP) - Een 43-jarige man is donderdag veroordeeld tot een gevangenisstraf van achttien jaar en tien maanden. In augustus 2024 had hij zijn ex ontvoerd en verkracht. Ook probeerde hij haar te vermoorden door haar te wurgen, nadat zij een einde had gemaakt aan hun relatie. Van de rechtbank in Almelo moet hij haar ook een schadevergoeding van ruim 30.000 euro betalen.
4 uur geleden
ROTTERDAM (ANP) - De rechtbank in Rotterdam heeft de 25-jarige Thomas D. donderdag veroordeeld tot twee jaar celstraf, waarvan een jaar voorwaardelijk, voor verboden wapenbezit. D. vervulde volgens het OM een "leidende rol" bij de Geuzenbond, die door de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) is aangemerkt als extreemrechts. De straf komt overeen met de eis van het Openbaar Ministerie.
4 uur geleden
SCHIPHOL (ANP) - Het Openbaar Ministerie heeft donderdag in hoger beroep dertien jaar cel geëist tegen Richard R. (52), alias Rico de Chileen, voor het leidinggeven aan een criminele organisatie die liquidaties pleegde, handelde in drugs en geld witwaste. De rechtbank veroordeelde R. in 2021 na een eis van veertien jaar tot elf jaar cel, omdat niet alle beschuldigingen werden bewezen.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - De Nederlandse Orde van Advocaten (NOvA) ziet niets in een algemeen verbod op gezichtsbedekkende kleding bij demonstraties. Zo'n verbod perkt het demonstratierecht in en zet het onder druk, stelt de advocatenorde.
6 uur geleden
BUNNIK (ANP) - BAM gaat de bevindingen en aanbevelingen bestuderen die de Onderzoeksraad voor de Veiligheid (OVV) donderdag naar buiten bracht over het brughijsongeval in Lochem. Dat laat het bouwbedrijf weten.
6 uur geleden