Amnesty waarschuwt voor risico op herhaling van toeslagenaffaire
AMSTERDAM/DEN HAAG (ANP) - De maatregelen die de Nederlandse overheid heeft genomen om herhaling van het toeslagenschandaal te voorkomen schieten tekort. Daarom is er een groot risico op herhaling, ook in andere landen.
Dat stelt Amnesty International op basis van een analyse die de mensenrechtenorganisatie heeft gemaakt van de algoritmes die de Belastingdienst gebruikte voor de controle van kinderopvangtoeslagen. "De conclusie van het onderzoek is dat de algoritmes van de Belastingdienst voor controle van foutieve aanvragen met kinderopvangtoeslag en fraude tot etnisch profileren hebben geleid", aldus Amnesty. "Etnisch profileren is een vorm van discriminatie en daarom in strijd met de mensenrechten. Daarnaast is er sprake van discriminatie op basis van sociale klasse, omdat de werkwijze bij toezicht en fraudebestrijding mensen uit lagere sociale klassen extra hard heeft geraakt."
Amnesty International heeft maatregelen geanalyseerd die de overheid heeft aangekondigd om een herhaling van de toeslagenaffaire te voorkomen. Die schieten op alle fronten tekort, aldus de mensenrechtenorganisatie. "Zo zijn ambtenaren niet verplicht om de mensenrechtenrisico’s vooraf in kaart te brengen, is het toezicht op algoritmes ondermaats, en mogen overheidsinstellingen het gebruik en de werking van algoritmes geheim houden."
Amnesty stelt niet tegen het gebruik van algoritmes te zijn, maar dat bij het gebruik ervan de mensenrechten beter moeten worden beschermd.
Algoritme
Een algoritme is een stappenplan dat een computer uitvoert. In dit stappenplan zitten vaak een of meerdere keuzemomenten, bijvoorbeeld op basis van kenmerken als leeftijd, geslacht, of jaarlijks salaris. Zo kan een algoritme verschillende keuzes voor verschillende gevallen maken.
In een reactie zegt het ministerie van Financiën dat staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Toeslagen) in gesprek gaat met Amnesty over de "bevindingen en aanbevelingen".
"Niemand mag gediscrimineerd worden", aldus het departement. "Dat dit bij Toeslagen toch is gebeurd, is pijnlijk en mag nooit meer gebeuren." Het ministerie benadrukt verder dat er sinds de val van het kabinet "bij Toeslagen en Rijksbreed" veel is veranderd. "Alles is erop gericht dat wat fout is gegaan niet weer mag gebeuren."
Meer uit Binnenland
DEN HAAG (ANP) - Investeerders hebben in het vierde kwartaal van vorig jaar de meeste woningen verkocht sinds 2021, meldt het Kadaster. Daarmee zet de verkoopgolf van woningen door investeerders duidelijk door.
5 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten weet nog niet wat het nieuwe plan voor de verhoging van de AOW-leeftijd wordt. "Daar heb ik een goede minister en staatssecretaris van Sociale Zaken voor", zei de D66-premier na de eerste termijn van het debat over zijn regeringsverklaring.
7 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - DENK en Partij voor de Dieren zijn teleurgesteld, omdat in het coalitieakkoord wat hen betreft onvoldoende steun wordt uitgesproken voor de Palestijnen. Dat hadden de oppositiepartijen wel gehoopt van premier Rob Jetten. Want, zo brengen zij in herinnering, de D66'er liep vorig jaar mee met de demonstratie waarin het toenmalige kabinet werd opgeroepen om een rode lijn te trekken richting Israël.
8 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Het nieuwe kabinet doet te weinig om discriminatie te bestrijden, zei DENK-leider Stephan van Baarle. Volgens hem staan in het coalitieakkoord alleen al bestaande plannen en wordt er geen extra geld vrijgemaakt. "Wat gaat het kabinet doen?"
9 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - CDA-fractievoorzitter Henri Bontenbal denkt dat de vakbonden met het kabinet in gesprek zullen gaan over de voorgestelde verhoging van de AOW-leeftijd. SP-leider Jimmy Dijk vroeg Bontenbal hoe hij denkt de relatie met de vakbonden weer te verbeteren, maar volgens Bontenbal is dat niet nodig.
10 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Coalitiepartijen D66, VVD en CDA reageren tijdens het debat over de regeringsverklaring afwachtend op plannen uit de oppositie. Ze vinden het eerst aan het kabinet om de maatregelen uit het coalitieakkoord uit te werken. Daarna pas willen zij praten over eventuele aanpassingen. Oppositiepartijen willen het liefst nu al zaken doen. Omdat de coalitiepartijen een minderheid hebben van 66 zetels, is de steun van andere partijen nodig.
11 uur geleden
DEN HAAG (ANP) - Ook CNV zegt fel tegenstander te zijn van de Kamermotie die de door het kabinet beoogde ingrepen in de AOW moet verzachten. Volgens CNV-voorzitter Piet Fortuin moet ieder plan om de pensioenleeftijd sneller te laten stijgen van tafel, omdat het om een schending van eerdere afspraken tussen vakbonden, werkgevers en de politiek gaat. Eerder beklaagde FNV zich over die motie.
11 uur geleden