Amerikanen proberen weer commerciële lander naar maan te brengen
CAPE CANAVERAL (ANP) - De Verenigde Staten wagen een nieuwe poging om een commerciële lander op de maan te zetten. Als dat lukt, is het voor het eerst dat een bedrijf de maan bereikt. Een poging met een ander vaartuig mislukte vorige maand na de lancering, het verging uiteindelijk in de dampkring van de aarde.
Het nieuwe vaartuig heet Nova-C en is ontwikkeld door het bedrijf Intuitive Machines. De lancering staat woensdag gepland voor 6.57 uur Nederlandse tijd. Als het opstijgen dan niet kan doorgaan, is de volgende mogelijkheid donderdag op 7.05 uur Nederlandse tijd.
De bestemming is een krater op de zuidpool van de maan. De Nova-C zou daar volgende week moeten landen. Daarna heeft hij ongeveer een week om onderzoek te doen, voordat de zon ondergaat en de energie aan boord op raakt.
Als astronauten in de komende jaren weer voet op de maan zetten, is die krater in beeld als plek van aankomst. Mensen liepen in 1972 voor het laatst rond op de maan.
De Nova-C is ruim 4 meter hoog en weegt ongeveer 675 kilo. Hij moet onder meer onderzoek gaan doen naar het effect van geladen deeltjes van de zon op het oppervlak van de maan. Wanneer mensen in de komende jaren weer naar de maan gaan, worden ze daar volop blootgesteld aan die deeltjes, met nauwelijks bescherming van een magnetisch veld zoals op aarde. Ook willen de Verenigde Staten experimenteren met nauwkeuriger landen.
Aan boord van het vaartuig is ook een beeld van de kunstenaar Jeff Koons. Als de missie slaagt, is dit het eerste kunstwerk op de maan sinds 1971.
De Verenigde Staten hopen dat ruimtevaartbedrijven kunnen helpen bij het bouwen van bases op de maan. Daarvoor heeft de ruimtevaartorganisatie NASA een heel programma opgezet, Commercial Lunar Payload Services. Bedrijven kunnen miljoenen dollars krijgen om maanapparaten te ontwikkelen en te bouwen.
Meer uit Buitenland
BOEDAPEST (ANP/AFP) - De conservatieve eurosceptische Hongaarse premier Viktor Orbán heeft in zijn jaarlijkse rede over de toestand van het land beloofd dat "2026 een jaar van overwinning zal zijn voor gezinnen, zijn partij Fidesz en voor Hongarije". In april zijn er verkiezingen. Orbán werd sinds 1998 vijf keer premier na grote verkiezingsoverwinningen. Maar volgens opiniepeilingen maakt de oppositie nu kans onder leiding van Peter Magyar om Orbán te verslaan.
32 minuten geleden
MÜNCHEN (ANP/AFP) - De Russische oppositieleider Aleksej Navalny is door Rusland in zijn cel vermoord met gif, concluderen Nederland, het VK, Zweden, Frankrijk en Duitsland. Er is op hem epibatidine gevonden, stellen ze. "Alleen de Russische staat had de middelen, het motief en het lak aan het internationaal recht" om zo'n daad te plegen, menen ze.
34 minuten geleden
MÜNCHEN (ANP) - Geen energiecentrale in Oekraïne is nog ongeschonden door Russische luchtaanvallen, zegt de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. Zijn land heeft nog altijd voortdurend tekort aan luchtverdedigingswapens. Soms leveren Oekraïnes bondgenoten volgens hem "pas op het allerlaatste moment" nieuwe raketten om Russische drones en raketten uit de lucht te halen.
2 uur geleden
MÜNCHEN (ANP) - Voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie heeft uitgehaald naar NAVO-baas Mark Rutte op de veiligheidsconferentie in München. Ze hekelde zijn recente opmerking in het Europees Parlement. "Droom verder" als Europa denkt zonder de VS te kunnen, schamperde hij vorige maand. Die woorden vielen niet in goede aarde. De Duitse politica kwam er zaterdag op terug.
2 uur geleden
MÜNCHEN (ANP) - Voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie is "erg gerustgesteld" door de toespraak van de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio. Dat zei de Duitse politica na afloop van haar eigen toespraak op de veiligheidsconferentie in München.
3 uur geleden
MÜNCHEN (ANP) - De besluitvorming in de Europese Unie moet sneller, wil voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie. Ze wil af van de unanimiteit van de 27 EU-landen bij besluitvorming. In plaats daarvan is besluitvorming met een gekwalificeerde meerderheid voldoende, zei de politica in een speech op de veiligheidsconferentie in München. Ook wil ze de EU-variant van artikel 5 van de NAVO activeren, wat betekent dat een aanval op één geldt als een aanval op allen.
4 uur geleden
MÜNCHEN (ANP) - De Verenigde Staten en Europa horen onlosmakelijk bij elkaar, heeft de Amerikaanse buitenlandminister Marco Rubio verzamelde Europese leiders, hoge diplomaten, topmilitairen en opiniemakers voorgehouden. "Onze lotsbestemming zal altijd verstrengeld zijn met die van jullie."
5 uur geleden