Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
BOEDAPEST (ANP/RTR) - Hongarije zegt het gastransport naar Oekraïne geleidelijk op te schorten tot er weer olie vloeit door de Droezjba-pijpleiding. Die bij een aanval beschadigde verbinding levert Russische olie via Oekraïne naar onder meer Hongarije. De pijpleiding is al weken een twistpunt tussen de Ruslandgezinde regering van de Hongaarse premier Viktor Orbán en Kyiv.
1 uur geleden
ISLAMABAD/TEHERAN (ANP/RTR) - Er zijn geen directe of indirecte contacten tussen Iran en de VS volgens de Iraanse ambassadeur in Pakistan, Reza Amiri Moghadam. Hij voegt eraan toe dat bevriende landen proberen een basis te leggen voor een dialoog tussen Teheran en Washington, om een einde te maken aan de oorlog die Iran is opgelegd.
1 uur geleden
MADRID (ANP/RTR/AFP) - De huidige oorlog in het Midden-Oosten stelt de wereld mogelijk voor "veel grotere" problemen dan de Amerikaanse invasie van Irak in 2003. Dat zei de Spaanse premier Pedro Sánchez tegenover het parlement. "Dit is niet hetzelfde scenario als de illegale oorlog in Irak. We staan voor iets veel ergers, veel ergers, met in potentie gevolgen die veel breder en verder strekken", aldus Sánchez.
2 uur geleden
LONDEN (ANP) - De politie heeft in Londen twee mannen aangehouden in verband met de brandstichting in geparkeerde ambulances van een Joodse vrijwilligersorganisatie afgelopen maandag. De zaak wordt gezien als een "antisemitisch haatmisdrijf".
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR/BLOOMBERG) - De Verenigde Staten hebben Iran een vijftienpuntenplan voor een einde aan de oorlog in het Midden-Oosten voorgelegd. Dat meldt The New York Times op basis van ingewijden. Het plan zou zijn overhandigd door Pakistan, dat dinsdag al aankondigde "klaar te zijn" de rol van gastland op zich te nemen voor mogelijke vredesgesprekken.
3 uur geleden
TSJERNIHIV (ANP/RTR) - Bijna 150.000 Oekraïners zitten zonder stroom door een Russische aanval op energievoorzieningen bij Tsjernihiv, meldt de regionale netbeheerder. De gouverneur van de aan Rusland en Belarus grenzende regio meldde eerder deze week ook al grootschalige stroomuitval, toen door een droneaanval.
4 uur geleden
TEHERAN (ANP/RTR) - Een woordvoerder van het Iraanse leger heeft de Verenigde Staten bespot om uitlatingen over mogelijke onderhandelingen over het conflict in het Midden-Oosten. Volgens Iraanse staatsmedia zei hij dat Washington "met zichzelf onderhandelt".
5 uur geleden