Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
BEIROET (ANP) - De Israëlische krijgsmacht heeft zaterdag meerdere aanvallen uitgevoerd in Libanon waarbij doden zijn gevallen. Volgens nieuwszender Al Jazeera kwamen minstens achttien mensen om het leven. Bij een luchtaanval in de stad Saksakiyeh vielen zeven doden, onder wie een kind, meldt het Libanese ministerie van Volksgezondheid.
40 minuten geleden
BOEDAPEST (ANP/RTR) - De pro-Europese conservatieveling Péter Magyar is geïnstalleerd als de nieuwe premier van Hongarije. Zijn partij Tisza bemachtigde bij de verkiezingen in april een ruime tweederdemeerderheid in het parlement.
4 uur geleden
TEL AVIV (ANP/AFP/DPA) - De twee activisten van de Global Sumud Flotilla die Israël ruim een week geleden had opgepakt, komen weer vrij. Het advocatenteam van de vloot meldt dat gehoord te hebben van de Israëlische autoriteiten.
4 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin heeft de Slowaakse premier Robert Fico beloofd dat Rusland er alles aan zal doen om te voldoen aan de energievraag van Slowakije. Dat deed hij zaterdag tijdens een bezoek van Fico aan Moskou.
4 uur geleden
WENEN (ANP) - De organisatie van het Eurovisie Songfestival heeft een formele waarschuwing gegeven aan de Israëlische omroep KAN voor het overtreden van de regels. De Israëlische deelnemer Noam Bettan had in verschillende talen opgeroepen op Israël te stemmen.
5 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Het Kremlin stelt dat er een lange weg is te gaan naar een vredesdeal met Oekraïne. Er geldt sinds zaterdag een driedaags staakt-het-vuren tussen Rusland en Oekraïne, die al ruim vier jaar in oorlog zijn.
6 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse premier Keir Starmer heeft voormalig premier Gordon Brown aangewezen als zijn speciale gezant op het gebied van mondiale financiën. De stap volgt na zware nederlagen van zijn partij bij de lokale verkiezingen van donderdag.
7 uur geleden