Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP/RTR) - Volgens de minister van Binnenlandse Veiligheid, Kristi Noem, krijgen alle agenten die bij dat ministerie werken in Minneapolis met onmiddellijke ingang bodycams. Zodra er financiering beschikbaar is, zal het bodycam-programma worden uitgebreid naar het hele land, aldus Noem op X. Volgens president Donald Trump zijn de bodycams "over het algemeen goed" voor wetshandhaving, omdat mensen "niet kunnen liegen over wat er gebeurt".
51 minuten geleden
LONDEN (ANP/AFP) - De Britse premier Keir Starmer (Labour) heeft opdracht gegeven tot een spoedonderzoek naar de banden van ex-minister Peter Mandelson en de overleden Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein. Starmer vindt dat Mandelson zijn titel als lord moet worden ontnomen en niet langer zitting mag hebben in het Hogerhuis van het parlement.
5 uur geleden
RABAT (ANP/RTR) - Meer dan 50.000 mensen zijn uit een Marokkaanse stad geëvacueerd omdat er door aanhoudende hevige regenval watersnood dreigt. Bijna de helft van de bevolking van Ksar el-Kebir in het noordwesten moest vertrekken. Niemand mag naar de stad toe, waarvan delen al zijn overstroomd.
7 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - De Franse regering heeft maandagavond twee moties van wantrouwen in het parlement overleefd. Dit betekent dat premier Sébastien Lecornu succesvol een stemming in het parlement heeft omzeild om de begroting van 2026 goed te keuren. Vorig jaar vielen twee regeringen bij hun pogingen een begroting vast te stellen.
8 uur geleden
DUBAI (ANP/RTR) - In een periode van hoogopgelopen spanningen en forse Amerikaanse druk willen Iran en de Verenigde Staten vrijdag in Turkije hun onderhandelingen over het Iraanse atoomprogramma hervatten. Volgens een diplomaat doen ook vertegenwoordigers van onder meer Saudi-Arabië en Egypte mee.
10 uur geleden
VATICAANSTAD (ANP/AFP/DPA) - In Vaticaanstad zijn restaurateurs begonnen met het herstelwerk van Het laatste oordeel, een groot fresco van Michelangelo in de Sixtijnse Kapel. Het werk van 180 vierkante meter wordt maandenlang opgeknapt, maar de beroemde zaal blijft in die tijd gewoon open voor publiek.
10 uur geleden
OSLO (ANP) - Marius Borg Høiby blijft ten minste vier weken vastzitten. Dat heeft een rechter in Oslo maandag besloten, meldt het Noorse persbureau NTB. Het besluit werd volgens NTB genomen zonder aanwezigheid van de verdachte. De politie van Oslo had een verzoek ingediend om Høiby vast te houden wegens kans op recidive.
12 uur geleden