Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
CRANS-MONTANA (ANP/AFP) - De burgemeester van het Zwitserse Crans-Montana, Nicolas Féraud, wordt onderzocht vanwege de dodelijke brand tijdens de jaarwisseling in een bar in de stad, melden Zwitserse media. Bij de brand kwamen 41 mensen om het leven. Naast de burgemeester worden volgens Zwitserse aanklagers ook vier andere voormalige en huidige lokale functionarissen onderzocht.
45 minuten geleden
ISTANBUL (ANP/AFP/DPA) - In Istanbul is het proces begonnen tegen de oud-burgemeester van die stad, Ekrem İmamoğlu. Het Turkse OM heeft 142 aanklachten tegen de voornaamste rivaal van president Erdogan ingediend, onder meer voor het leiden van een criminele organisatie, omkoping en witwassen. Hem hangt 2000 jaar cel boven het hoofd. Naast İmamoğlu staan meer dan vierhonderd mensen terecht, van wie er meer dan honderd net als İmamoğlu in voorarrest zitten. Onder anderen İmamoğlu's advocaat, woordvoerder en enkele journalisten staan terecht.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De Europese Unie moet kritisch kijken of haar besluitvorming over het buitenlandbeleid nog wel houdbaar is in het licht van alle geopolitieke spanningen, stelt voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen.
1 uur geleden
BEIROET (ANP) - Human Rights Watch beschuldigt Israël opnieuw van een oorlogsmisdrijf. Volgens onderzoek van de mensenrechtenorganisatie heeft Israël bij een aanval in Zuid-Libanon "illegaal witte fosformunitie gebruikt". Blootstelling aan witte fosfor kan niet alleen leiden tot verminking, maar soms ook de dood tot gevolg hebben.
4 uur geleden
STUTTGART (ANP/DPA) - De Groenen hebben in de Duitse deelstaat Baden-Württemberg een nipte overwinning behaald op de CDU van bondskanselier Friedrich Merz. Volgens de maandagochtend gepubliceerde voorlopige uitslag behaalden de Groenen 30,2 procent van de stemmen tegenover 29,7 procent voor de CDU.
6 uur geleden
GAZA-STAD (ANP) - Bij twee Israëlische aanvallen in Gaza zijn zondag zes Palestijnen omgekomen. Onder de doden zijn twee minderjarigen. Dat melden lokale gezondheidsautoriteiten. Het waren volgens hen de dodelijkste aanvallen in Gaza sinds het begin van de oorlog tussen Israël, de Verenigde Staten en Iran.
7 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Bij een Amerikaanse aanval op een boot in de oostelijke Stille Oceaan zijn zondag zes mensen omgekomen. Volgens het Amerikaanse leger was de boot betrokken bij drugshandel.
7 uur geleden