Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
WASHINGTON (ANP) - De NAVO zou de Verenigde Staten eigenlijk moeten helpen bij het verkrijgen van Groenland, zegt de Amerikaanse president Donald Trump op Truth Social. Alleen de VS zijn in staat om het gebied te verdedigen tegen Rusland en China, en dat is essentieel voor de veiligheid van de VS, aldus Trump. Hij noemt iedere andere uitkomst vlak voor Amerikaans overleg met Groenland en Denemarken "onaanvaardbaar".
1 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - Rusland is bereid te onderhandelen over vrede in Oekraïne, al zijn gesprekken over een staakt-het-vuren niet serieus te nemen voordat er een vredesakkoord ligt. Dat zegt de Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov tijdens een persconferentie. Het zou daarbij helpen, zei Lavrov, als de VS het Kremlin op de hoogte houden van de vredesvoorstellen zoals die nu besproken worden.
1 uur geleden
KYIV (ANP/RTR) - Het Oekraïense parlement heeft ingestemd met de benoeming van Mychajlo Fedorov als nieuwe minister van Defensie. De 34-jarige was vicepremier en minister van Digitale Transformatie. Hij speelde een rol bij technische innovaties in de oorlog tegen Rusland.
2 uur geleden
PARIJS (ANP/RTR) - De Franse president Emmanuel Macron waarschuwt voor "ongekende gevolgen" als de Verenigde Staten Groenland innemen. Het eiland hoort bij Denemarken, maar de Amerikaanse president Donald Trump wil het bij de VS voegen omdat dat volgens hem "nodig is voor de nationale veiligheid".
2 uur geleden
BANGKOK (ANP/AFP) - Het dodental na een treinongeluk in het noordoosten van Thailand is opgelopen naar 31, meldt het ministerie van Gezondheid. Het ongeluk vond woensdagochtend plaats toen een bouwkraan op rijtuigen van een trein viel. De trein, die onderweg was naar hoofdstad Bangkok, ontspoorde en stond korte tijd in brand.
2 uur geleden
TOKIO (ANP/AFP) - De Japanse premier is van plan binnen afzienbare tijd het Lagerhuis te ontbinden. Dat zegt de partijleider van coalitiepartner de Japanse Innovatiepartij. Daarmee maakt de coalitie van premier Sanae Takaichi de weg vrij voor vervroegde verkiezingen, in wat volgens verschillende media een poging is om een steviger mandaat te krijgen.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - 60 van de 90 miljard euro van de EU-lening voor Oekraïne voor 2026 en 2027 is bedoeld voor aankoop van militair materiaal, heeft voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie woensdag bekendgemaakt. Dat moet vooral in Europa worden gekocht. Alleen als het benodigde materiaal niet in Europa te koop is of niet op tijd kan worden geleverd, kan het buiten Europa worden aangeschaft.
3 uur geleden