Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
DEN HAAG (ANP) - NAVO-chef Mark Rutte denkt niet dat Europa ooit zonder de VS kan om zichzelf te beschermen. Dat zegt hij in een interview met Het Financieele Dagblad (FD). "Amerika is cruciaal voor onze bescherming", aldus Rutte.
2 minuten geleden
WASHINGTON/JERUZALEM (ANP/RTR) - De gesprekken tussen Amerikaanse functionarissen en de Israëlische premier Benjamin Netanyahu over de tweede fase van president Donald Trumps 20-puntenplan voor de toekomst van Gaza waren "constructief", schrijft speciaal gezant Steve Witkoff op X. Het overleg vond zaterdagavond plaats in Jeruzalem. Ook vastgoedondernemer Jared Kushner, Trumps schoonzoon, nam deel.
2 minuten geleden
LONDEN (ANP) - De burgemeester van Manchester, Andy Burnham, mag van zijn Labourpartij niet terugkeren in het parlement, schrijven Britse media als The Guardian en BBC. Dat besluit lijkt op een politieke zet van premier Keir Starmer en zijn medestanders om een potentiële rivaal voor het partijleiderschap buiten de deur te houden.
1 uur geleden
JUBA (ANP/AFP) - De VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR uit haar "grote bezorgdheid" over opgelaaide gevechten in Zuid-Soedan. De situatie vergroot het "risico op massaal geweld tegen burgers", waarschuwen experts.
1 uur geleden
MOSKOU (ANP/DPA/RTR) - Moskou sluit uit dat het ooit met EU-buitenlandchef Kaja Kallas zal spreken over het beëindigen van de oorlog in Oekraïne. Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov noemde haar en de EU-leiders op de Russische staatstelevisie "incompetent".
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Meer dan 500.000 mensen in de Verenigde Staten zitten zonder stroom vanwege de enorme winterstorm die over een groot deel van het land trekt. Meteorologen voorspelden vanaf zondag in het oosten sneeuw, ijzel en gevaarlijk lage temperaturen.
2 uur geleden
TOKIO (ANP/AFP/RTR) - Duizenden pandafans hebben zich zondag verzameld bij de Ueno-dierentuin in Tokio om afscheid te nemen van de twee reuzenpanda's die dinsdag terug naar China worden gestuurd. Het vertrek van de 4-jarige tweeling Xiao Xiao en Lei Lei betekent dat Japan voor het eerst sinds 1972 geen panda's meer heeft.
3 uur geleden