Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
CARDIFF (ANP) - In Wales is voor het eerst een leider benoemd die zijn land zou willen afscheiden van het Verenigd Koninkrijk. Het parlement, de Senedd, heeft de nationalistische Rhun ap Iorwerth gekozen als eerste minister, nadat zijn partij Plaid Cymru vorige week de grootste werd bij de verkiezingen.
42 minuten geleden
LONDEN (ANP) - Meer dan honderd Labour-parlementariërs hebben een steunbetuiging aan de Britse premier Keir Starmer getekend. Hij staat onder zware druk om af te treden, maar deze partijgenoten blijven achter hun leider staan.
1 uur geleden
BERLIJN (ANP/AFP) - Duitsland werkt aan een actievere vorm van cyberdefensie en wil gaan terugslaan na een toename van cyberaanvallen. Minister van Binnenlandse Zaken Alexander Dobrindt kondigde nieuwe wetgeving aan om dat mogelijk te maken.
4 uur geleden
LONDEN (ANP) - Steeds meer parlementariërs van de Britse Labourpartij spreken zich uit voor het vertrek van hun politieke leider, premier Keir Starmer. Omroep BBC meldt dat inmiddels 81 van de 403 Labour-parlementsleden duidelijk hebben gemaakt een andere leider te willen. Dat zijn er voldoende om een leiderschapsverkiezing af te dwingen waarmee ze Starmer opzij kunnen schuiven.
5 uur geleden
BEIROET (ANP/AFP) - Bij Israëlische aanvallen op Libanon zijn sinds het ingaan van een staakt-het-vuren vorige maand 380 mensen omgekomen, zegt het Libanese ministerie van Gezondheid tegen persbureau AFP. Onder de doden zouden 22 kinderen en 39 vrouwen zijn.
5 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR/AFP) - Rusland bevestigt dat het bestand met Oekraïne ten einde is gekomen en gevechtsoperaties worden hervat. "Het humanitaire staakt-het-vuren is afgelopen", zei een woordvoerder van het Kremlin.
6 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Het Israëlische parlement heeft de oprichting goedgekeurd van een tribunaal voor het berechten van Palestijnen die worden verdacht van deelname aan de aanvallen van 7 oktober 2023. Daar kan ook de doodstraf worden opgelegd.
6 uur geleden