Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
LONDEN (ANP/RTR) - Vier ambulances van een Joodse organisatie in het noorden van Londen zijn in de nacht van zondag op maandag in brand gestoken, meldt de Britse politie. Zij zegt de brandstichting te behandelen als een "antisemitisch haatmisdrijf".
35 minuten geleden
GENÈVE (ANP/AFP) - De hoeveelheid warmte die door de aarde wordt vastgehouden heeft in 2025 een recordniveau bereikt, waarschuwt de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) van de Verenigde Naties maandag. Volgens de organisatie kunnen de gevolgen van die opwarming duizenden jaren aanhouden.
1 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Het Israëlische leger (IDF) zegt dat het maandagochtend aanvallen heeft uitgevoerd op de Iraanse hoofdstad Teheran. "De IDF is begonnen met een grootschalige golf van aanvallen gericht op de infrastructuur van het Iraanse terreurregime in Teheran", meldt de legertop op Telegram.
3 uur geleden
PARIJS (ANP) - De linkse Emmanuel Grégoire heeft zondagavond voor het stadhuis van Parijs zijn aanhangers toegesproken na zijn winst bij de burgemeestersverkiezingen in de Franse hoofdstad, meldt de Franse krant Le Monde. Grégoire versloeg de conservatieve oud-minister Rachida Dati. Daarmee verlengde hij de kwart eeuw durende heerschappij van de socialisten in de Franse hoofdstad.
5 uur geleden
LJUBLJANA (ANP/AFP) - De parlementsverkiezingen in Slovenië worden volgens de exitpoll nipt gewonnen door de liberale Vrijheidsbeweging van premier Robert Golob. Zijn partij ging in de peilingen nek-aan-nek met de rechts-populistische SDS van oud-premier Janez Janša, een man die binnen de Europese Unie wordt gezien als een potentiële dwarsligger.
11 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - Vanaf maandag gaan agenten van immigratiedienst ICE de beveiliging op vliegvelden helpen, meldt de Amerikaanse president Donald Trump op zijn Truth Social. Dat is vanwege de discussie in het parlement over de financiering van het ministerie van Binnenlandse Veiligheid (DHS), waar zowel ICE als luchthavenbeveiliging onder vallen.
16 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - In België is stilgestaan bij de terroristische aanslagen van tien jaar geleden. In de Brusselse metro en op de luchthaven Zaventem gingen toen bommen af, waardoor 35 mensen om het leven kwamen. Honderden mensen raakten gewond.
17 uur geleden