Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
ANKARA (ANP/AFP) - De Iraanse minister van Buitenlandse Zaken heeft tegengesproken dat zijn land raketten afvuurt op Turkije. Bewindsman Abbas Araghchi bood in een telefoongesprek met zijn Turkse ambtsgenoot Hakan Fidan aan incidenten gezamenlijk te onderzoeken.
58 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - De Britse koning Charles gaat naar de Verenigde Staten voor een staatsbezoek. Buckingham Palace bevestigt dat het bezoek eind april plaatsvindt, melden Britse media, waaronder de BBC. Het bezoek staat in het teken van het 250-jarig bestaan van de onafhankelijkheid van de VS.
1 uur geleden
WISMAR (ANP/DPA) - De bultrug die voor de Duitse kust werd gespot, is toch weer gestrand. Maandag werd bericht dat de walvis zichzelf had bevrijd en naar open zee was gezwommen, maar nu melden de lokale autoriteiten dat het dier toch weer vastzit.
1 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - De voorzitter van EU-leiders António Costa heeft Iran opgeroepen zijn "onaanvaardbare aanvallen op landen in de regio" te staken. Op X schrijft het EU-kopstuk dat hij met president Masoud Pezeshkian heeft gebeld en heeft gevraagd om de-escalatie en terughoudendheid.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse president Donald Trump is boos op Frankrijk, omdat dat land volgens hem heeft geweigerd om vliegtuigen met militaire voorraden voor Israël door het luchtruim te laten vliegen. "Frankrijk is heel onbehulpzaam geweest", schrijft Trump op Truth Social. "De Verenigde Staten zullen dit onthouden!"
2 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israël zal ook na het huidige conflict in het Midden-Oosten een deel van Zuid-Libanon blijven bezetten. Dat zegt minister van Defensie Israel Katz in een videoverklaring. Daarin spreekt Katz van het behouden van een "veilige zone", een term die het land ook gebruikt om de bezetting van delen van de Syrische Golanhoogten te verdedigen. Die "defensieve linie" moet komen te liggen bij de Litani-rivier, tot waar Israël eerder oprukte.
3 uur geleden
LOS ANGELES (ANP) - Madonna, Pedro Pascal, Jane Fonda, Ben Stiller, John Legend en tientallen andere sterren hebben een brief ondertekend waarin wordt opgeroepen tot het sluiten van een detentiecentrum voor immigranten in Dilley, in de Amerikaanse staat Texas. Ook Javier Bardem, Keke Palmer, Susan Sarandon, Mark Ruffalo, Brittney Griner en America Ferrera behoren tot de ondertekenaars, meldt The Hollywood Reporter.
3 uur geleden