Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
HELSINKI (ANP/BLOOMBERG) - Finland probeert de zorgen te sussen over het schrappen van het verbod op het stationeren van kernwapens op zijn grondgebied. De Finse regering wil officieel verklaren dat de verwoestende wapens niet welkom zijn zolang het geen oorlog is.
1 uur geleden
TEL AVIV (ANP) - Israël heeft Spanje de toegang tot het civiel-militair coördinatiecentrum (CMCC) ontzegd. Hier wordt de uitvoering van het Amerikaanse vredesplan voor de Gazastrook gecoördineerd. Volgens de Israëlische buitenlandminister Gideon Saar heeft Spanje een "openlijk anti-Israëlische houding" aangenomen en hierdoor "elk vermogen verloren om een constructieve rol te spelen".
1 uur geleden
PARIJS (ANP) - De Franse president Emmanuel Macron heeft zijn Amerikaanse ambtgenoot Donald Trump uitgenodigd voor een uitgebreid diner in het beroemde paleis van Versailles. Trump wordt verwacht op de topconferentie van landen van de G7 die dit jaar in Évian-les-Bains wordt gehouden aan het Meer van Genève.
2 uur geleden
ANTWERPEN (ANP/AFP/BELGA) - Het Antwerpse havenbedrijf hoopt dat de haven van de Belgische stad binnen een dag weer volledig operationeel is. In de op een na grootste haven van Europa ontstond donderdagavond een groot olielek, waardoor het scheepvaartverkeer er zo goed als stil ligt.
2 uur geleden
BEIROET (ANP/RTR) - Libanon stevent tijdens de onrust in het Midden-Oosten ook af op een voedselcrisis. Daarvoor waarschuwt het Wereldvoedselprogramma van de Verenigde Naties.
4 uur geleden
BOEDAPEST (ANP/AFP/BLOOMBERG) - De Hongaarse premier Viktor Orbán beschuldigt de oppositie ervan dat zij geen enkel middel schuwt om de macht in het land over te nemen. De regeringsleider beticht de oppositie er verder van "samen te zweren" met buitenlandse mogendheden en het bedreigen van kiezers met geweld.
5 uur geleden
GAZA-STAD (ANP) - Israël zegt de Zikim-grensovergang in het noorden van de Gazastrook te hebben heropend. COGAT, de Israëlische militaire instantie die verantwoordelijk is voor humanitaire zaken, schrijft op X dat er via deze route donderdag hulpgoederen Gaza binnen zijn gebracht. De Zikim-overgang werd, net als andere toegangswegen, gesloten na de Amerikaanse en Israëlische aanvallen op Iran eind februari.
5 uur geleden