Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
BERLIJN/ATHENE (ANP/RTR/DPA) - Duitsland wil haast maken met de ontwikkeling van eigen langeafstandsraketten nu beloofde Amerikaanse Tomahawks waarschijnlijk niet komen. Rusland bedreigt Europa met soortgelijke raketten en Duitsland en zijn bondgenoten mogen daar geen gat laten vallen, zegt de regering in Berlijn. De aankondiging van de VS heeft bezorgdheid gewekt over zo'n gat in de 'afschrikking'.
56 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - Het Amerikaanse Centrale Commando (CENTCOM) ontkent dat er een fregat is beschoten in de Straat van Hormuz. Iraanse staatsmedia meldden eerder een raketaanval op het Amerikaanse schip, maar volgens de Amerikanen is dat niet waar.
3 uur geleden
DUBAI (ANP/RTR) - Iran zegt een Amerikaans marinefregat te hebben aangevallen nabij de haven van Jask, in de Straat van Hormuz. Dat meldt het Iraanse staatspersbureau Fars. Het schip zou Iraanse waarschuwingen hebben genegeerd. Volgens Fars zou het schip geraakt zijn door twee projectielen en nadien zijn gekeerd. Onduidelijk is op dit moment of er doden of gewonden zijn.
4 uur geleden
BOEKAREST (ANP) - Het was de afgelopen weken druk bij het Nationaal Historisch Museum in Boekarest. Daar werden sinds woensdag 22 april de gouden helm van Cotofenesti en twee gouden armbanden tijdelijk tentoongesteld, die vorig jaar in Nederland werden gestolen. Het museum meldt aan het ANP dat het aantal bezoekers deze periode flink is gestegen.
5 uur geleden
JEREVAN (ANP) - Europa heeft "één stem" nodig om in overleg te treden met Rusland, vindt de Oekraïense president Volodymyr Zelensky. "We moeten een werkbare opzet vinden" voor besprekingen over het beëindigen van de oorlog, zei hij op de top van de Europese Politieke Gemeenschap in Armenië.
5 uur geleden
MOSKOU (ANP) - Het Kremlin heeft de persoonlijke beveiliging van de Russische president Vladimir Poetin "drastisch opgevoerd", blijkt uit een rapport van een Europese inlichtingendienst dat CNN in handen heeft gekregen. Aanleiding zouden een reeks moordaanslagen op hoge Russische militairen zijn en de angst voor een staatsgreep.
6 uur geleden
ISLAMABAD (ANP/RTR) - De Verenigde Staten hebben 22 bemanningsleden van een Iraans containerschip waarop ze afgelopen maand beslag legden, overgebracht naar Pakistan. Volgens het Pakistaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zullen de opvarenden worden overgeleverd aan Iran. Het ministerie spreekt van een stap die het vertrouwen tussen de strijdende partijen moet verbeteren.
7 uur geleden