Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
NUUK (ANP/AFP) - De Deense premier Mette Frederiksen is aangekomen in Groenland. Ze is daar om te tonen dat ze het semiautonome deel van het Deense koninkrijk steunt in deze "zeer moeilijke tijd", nu de Amerikanen hun oog hebben laten vallen op het arctische eiland.
2 uur geleden
MADRID (ANP) - Het Spaanse Openbaar Ministerie heeft de zaak tegen Julio Iglesias geseponeerd. De reden is dat Spaanse rechtbanken geen bevoegdheid hebben om de zaak te behandelen omdat het vermeende misbruik niet in Spanje plaatsvond. Ook wonen de vermeende slachtoffers in het buitenland.
2 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De Britse premier Keir Starmer vindt de uitspraken die de Amerikaanse president Donald Trump deed over het optreden van NAVO-landen in Afghanistan "beledigend en ronduit afschuwelijk". Trump beledigde bondgenoten rond zijn bezoek aan Davos met de opmerking dat in de strijd in Afghanistan Amerikanen aan het front vochten en andere NAVO-landen de frontlinie schuwden.
2 uur geleden
DAMASCUS (ANP/AFP) - De Iraakse premier Mohammed Shia al-Sudani vindt dat Europese landen IS-gevangenen moeten terughalen die door de VS vanuit Syrië naar Irak worden overgebracht. Hij zei tegen de Franse president Emmanuel Macron dat landen, met name uit de EU, hun "verantwoordelijkheid moeten nemen door deze personen met hun nationaliteit terug te halen" en te vervolgen.
5 uur geleden
GENÈVE (ANP/RTR/AFP) - Het geweld tegen demonstranten in Iran van de voorbije weken is het dodelijkste sinds de Iraanse Revolutie van 1979. Dat zegt de VN-verkenningsmissie die onderzoek doet naar de situatie.
5 uur geleden
NUUK (ANP/AFP) - Militairen die Denemarken naar Groenland had gestuurd, kregen de opdracht mee gevechtsklaar te zijn voor het geval de Verenigde Staten het gebied zouden aanvallen. Dat meldde de Deense publieke omroep DR vrijdag.
7 uur geleden
MADRID (ANP) - Uit de voorlopige onderzoeksresultaten naar de dodelijke treinbotsing bij het Spaanse Adamuz blijkt dat een scheur in het spoor daar al zat voordat het voorval plaatsvond. Dat schrijft het instituut dat het voorval onderzoekt.
7 uur geleden