Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
SOFIA (ANP/BLOOMBERG) - Voormalig president Rumen Radev, die zich verzet tegen sancties tegen Rusland en militaire steun aan Oekraïne, heeft de overwinning geclaimd in de Bulgaarse parlementsverkiezingen. Hij beloofde vernieuwing na jaren van politieke impasse en corruptie.
1 uur geleden
HANNOVER (ANP/DPA) - De Braziliaanse president Luiz Inácio Lula da Silva heeft uitgehaald naar de Verenigde Staten vanwege de oorlog die het land samen met Israël voert tegen Iran. "Waanzin", aldus de Braziliaan, in een toespraak bij de opening van Hannover Messe, een grote handelsbeurs in de Duitse stad.
1 uur geleden
HOUSTON (ANP) - Een van de wetenschappelijke instrumenten aan boord van de ruimtesonde Voyager 1 is uitgeschakeld. Het apparaat heeft vrijwel onafgebroken metingen verricht sinds de lancering in 1977. Zeven andere meetinstrumenten waren eerder al uitgezet, twee doen het nog. Volgens de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA moet de stap energie aan boord sparen en het leven van de verkenner zo lang mogelijk rekken.
2 uur geleden
WASHINGTON (ANP) - De Amerikaanse marine heeft "een gat in de machinekamer" geschoten van een onder Iraanse vlag varend vrachtschip, schrijft president Donald Trump op Truth Social. Het schip zou volgens Trump geprobeerd hebben de Amerikaanse zeeblokkade bij de Straat van Hormuz te doorbreken. "En dat is voor het schip niet goed afgelopen."
2 uur geleden
JERUZALEM (ANP/AFP) - Israël heeft zijn leger geïnstrueerd om met "volle kracht" op te treden tegen dreigingen die uitgaan van Libanon, ondanks het daar geldende staakt-het-vuren, en huizen met de grond gelijk te maken die door Hezbollah worden gebruikt. Dat heeft de Israëlische minister van Defensie Israel Katz verklaard.
3 uur geleden
KYIV (ANP/AFP) - Twee Oekraïense politieagenten zijn geschorst nadat er online een video was verschenen waarop te zien is hoe zij vluchten van de plek van een schietpartij in Kyiv, meldt minister Igor Klymenko van Binnenlandse Zaken. Bij de schietpartij kwamen zes mensen om.
4 uur geleden
SOFIA (ANP/AFP/RTR) - De Bulgaarse oud-president Rumen Radev gaat aan de leiding bij de Bulgaarse verkiezingen, blijkt uit exitpolls. Het lijkt erop dat hij ongeveer 38 procent van de stemmen heeft behaald. De pro-Russische Radev was favoriet onder de stemmers, mede dankzij zijn belofte om corruptie in het land aan te pakken.
4 uur geleden