Amerikaanse satelliet vergaan, zette Nederlands onderzoek voort
HOUSTON (ANP) - Een Amerikaanse satelliet is zaterdag verbrand in de dampkring. Dat gebeurde ten westen van Australië. De missie is voorbij, het vaartuig kon niet langer in een baan rond de aarde blijven. De NEOWISE was in 2009 gelanceerd om een onderzoek voort te zetten waar de Nederlandse Infra-Rood Astronomische Satelliet (IRAS) in 1983 mee was begonnen.
De NEOWISE heette aanvankelijk de WISE, een afkorting voor Wide-field Infrared Survey Explorer. Vanuit een baan rond de aarde bracht hij infrarode lichtstralen in het heelal in kaart. Deze straling, die niet met het blote oog te zien is, wordt uitgezonden door koude plekken in het heelal. Door die straling te meten, kunnen wetenschappers objecten zien die normaal verborgen blijven.
De WISE deed dat met veel geavanceerdere instrumenten dan de IRAS van de Stichting RuimteOnderzoek Nederland (SRON) in Groningen. De Amerikaanse satelliet ontdekte zo onder meer het felste sterrenstelsel ooit, met evenveel licht als meer dan 300 biljoen (miljoen maal miljoen) zonnen. Ook zag de WISE miljoenen zwarte gaten.
Benaming NEOWISE
In 2011 raakte de koelstof aan boord op en ging de WISE in een winterslaap. Die duurde tot 2013. Toen had de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA een nieuw doel gevonden: de satelliet moest kometen, asteroïden en andere objecten die ooit met de aarde kunnen botsen in kaart brengen. Dit worden near-Earth objects genoemd, afgekort NEO's, en de naam van de satelliet werd daarom NEOWISE. De WISE bracht ongeveer 44.000 objecten in ons zonnestelsel in kaart. Een daarvan is de naar de satelliet vernoemde komeet NEOWISE, die in juli 2020 goed te zien was boven Nederland.
De NASA stopte eind juli met dat onderzoek. De wrijving aan de rand van de dampkring werd te groot. Normaal gesproken wordt een satelliet dan gecontroleerd naar een afgelegen plek in de Grote Oceaan gestuurd. Maar bij de NEOWISE kon dit niet, de natuur moest zijn werk doen.
IRAS
De IRAS draait overigens nog altijd rond de aarde, op een hoogte van ongeveer 900 kilometer. Zijn missie eindigde in november 1983.
Meer uit Buitenland
ATHENE (ANP) - Meerdere schepen van de Global Sumud Flotilla zijn benaderd door "militaire speedboten die zich identificeerden als 'Israël'", laat de organisatie aan onder meer het ANP weten. De boten zouden lasers en semi-automatische wapens op de activisten hebben gericht en hen hebben bevolen naar de voorkant van de boten te gaan en op hun handen en knieën te zitten.
35 minuten geleden
WASHINGTON (ANP) - Het Amerikaanse vliegdekschip de USS Gerald R. Ford verlaat het Midden-Oosten en vaart de komende dagen naar Virginia, meldden Amerikaanse functionarissen aan de Washington Post. Het schip bevindt zich al tien maanden op zee en moet dringend gerepareerd worden.
1 uur geleden
LONDEN (ANP/RTR) - De pro-Iraanse beweging Harakat Ashab al-Yamin al-Islamiya (HAYI) heeft het steekincident in Londen opgeëist waarbij twee mensen gewond raakten. Dat schrijft de groepering op sociale media. De politie zei eerder dergelijke onlinebeweringen te onderzoeken.
1 uur geleden
WASHINGTON (ANP/RTR) - Amerikaanse parlementsleden hebben kritische vragen gesteld aan defensieminister Pete Hegseth over de oorlog met Iran. De hoorzitting in het Huis van Afgevaardigden was bedoeld om het budgetvoorstel van het ministerie van Defensie te bespreken. In plaats daarvan gaat het grotendeels over de kosten van de VS in de oorlog met Iran.
2 uur geleden
MOSKOU (ANP/RTR) - De Russische president Vladimir Poetin heeft een eendaagse wapenstilstand voorgesteld met Oekraïne. Dat heeft hij volgens het Kremlin gezegd in een telefoongesprek met de Amerikaanse president Donald Trump. Het staakt-het-vuren zou moeten gelden op 9 mei, de Russische Dag van de Overwinning. Trump zou positief hebben gereageerd op het voorstel.
2 uur geleden
ALEXANDRIA (ANP/RTR) - Voormalig FBI-directeur James Comey heeft zich gemeld bij een federale rechtbank in Virginia. Woensdag werd hij aangeklaagd voor onder meer het bedreigen van de Amerikaanse president Donald Trump.
3 uur geleden
BRUSSEL (ANP) - Voorzitter Ursula von der Leyen van de Europese Commissie heeft woensdag "een zeer vruchtbaar gesprek" gehad met de beoogde Hongaarse premier Péter Magyar. Volgens Von der Leyen hebben de twee tijdens een informele ontmoeting in Brussel gesproken over de stappen die Hongarije moet zetten om alsnog aanspraak te maken op de door de Commissie bevroren miljarden voor Hongarije, schrijft ze op X.
3 uur geleden