Ambtenaren geloofden niet in 'dragende motivering' asielnoodrecht
DEN HAAG (ANP) - Ambtenaren van het toenmalige ministerie van Asiel en Migratie geloofden niet in de 'dragende motivering' die ze hadden geschreven om staatsnoodrecht in te schakelen voor strenge asielmaatregelen. De onderbouwing was "niet toereikend", schreven ze aan asielminister Marjolein Faber (PVV).
Faber wilde bepaalde delen van de Vreemdelingenwet buiten werking stellen door een crisisbepaling in die wet te gebruiken. Daarvoor moet volgens de wet sprake zijn van "buitengewone omstandigheden". Pas achteraf zouden de Eerste en Tweede Kamer zich hierover mogen uitspreken.
Onder kabinet-Schoof klonken veel twijfels of deze noodroute wel gebruikt mocht worden, ook bij coalitiepartij NSC. Die partij hamerde op een 'dragende motivering' om uit te leggen waarom het noodrecht geoorloofd was.
Kosten van de asielopvang
Op verzoek van Faber haalden ambtenaren allerlei gevolgen van migratie erbij die staatsnoodrecht zouden rechtvaardigen, van volkshuisvesting en onderwijs tot veiligheid. "De toegenomen asielinstroom vergroot de al bestaande tekorten en zet de voorzieningen, waarvoor schaarste geldt, verder onder druk", staat er bijvoorbeeld. Ook zorgkosten van asielzoekers, tekorten aan gevangenispersoneel en kosten van de asielopvang komen voorbij.
Zulke omstandigheden spelen al langer en hebben verschillende oorzaken, schrijven de ambtenaren. Ze zeiden tegen de minister dat er geen "duidelijk cijfermatig te onderbouwen causaal verband" is tussen aantallen asielzoekers en druk op voorzieningen. Bovendien betwijfelden de ambtenaren of Fabers noodmaatregelen de problemen die ze zag snel zouden oplossen.
Dwangsom
Dat er urgente problemen in de asielopvang en bredere tekorten in de overheid zijn, is "evident", staat in een advies aan Faber. Maar om de Eerste en Tweede Kamer te passeren, zijn betere argumenten nodig.
Na veel gesteggel besloot de toenmalige coalitie om het asielnoodrecht los te laten en de maatregelen te gieten in 'gewone' wetten die door beide Kamers moesten. Daarover heeft de Eerste Kamer vorige maand gestemd. Een van de twee wetten, de zogeheten asielnoodmaatregelenwet, haalde het niet na een draai van de PVV.
Het ANP heeft in november 2024, kort na de discussie in de coalitie, een beroep gedaan op de Wet open overheid om Fabers 'dragende motivering' te laten publiceren. Volgens de wet moeten overheidsorganisaties binnen anderhalve maand een besluit over zo'n verzoek nemen. In dit geval duurde het anderhalf jaar. In juni 2025 legde de rechter het ministerie een dwangsom op, die opliep tot 15.000 euro.
Meer uit Politiek
ALMERE (ANP) - CDA-leider Henri Bontenbal noemde het tijdens het CDA-congres weer een gok om het belastingplan zonder meerderheid naar de Eerste Kamer te laten gaan. Hij zei de komende dagen nog zijn best te gaan doen om een meerderheid te krijgen, omdat het anders "onverantwoord" is.
1 dag geleden
DEN HAAG (ANP) - Minister Eelco Heinen van Financiën benadrukt voorafgaand aan de ministerraad dat er een meerderheid lonkt voor het belastingplan in de Tweede Kamer. In de Eerste Kamer is die nog niet in zicht, maar dat is volgens Heinen pas later aan de orde. "We doen het stap voor stap. Eerst moet er gestemd worden in de Tweede Kamer."
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - De gesprekken over het belastingplan hebben wat vicepremier Dilan Yeşilgöz betreft "langer geduurd dan strikt noodzakelijk". De VVD-bewindsvrouw vindt dat er "goede dingen" in het plan staan, maar ze begrijpt ook dat partijen er niet "100 procent" tevreden mee zijn. "Het is ook niet 100 procent wat ik had gewild."
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - De fractievoorzitters van de coalitiepartijen praten de komende dagen los van elkaar met oppositiefracties. Dat zeggen Haagse ingewijden na berichtgeving door RTL Nieuws over het verdere proces om alsnog afspraken te maken over het belastingplan. De coalitie is namelijk onderling verdeeld over het verhogen van de vermogensbelasting in ruil voor steun aan het pakket met belastingen.
2 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Binnenlandminister Pieter Heerma (CDA) is positief over een plan van D66 en PRO om bepaalde dubbelfuncties binnen de politiek te verbieden. De partijen willen dat het niet langer mogelijk wordt om naast Tweede Kamerlid ook politiek actief te zijn binnen een gemeente of provincie.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Premier Rob Jetten laat verdere aanpassingen van het belastingplan, waar nog steeds geen meerderheid voor is, over aan de Tweede Kamer. Het kabinet heeft dinsdag na vele onderhandelingen nog eens een gewijzigd pakket gedeeld met de Kamer, en Kamerfracties kunnen dat pakket nu aanpassen met amendementen.
3 dagen geleden
DEN HAAG (ANP) - Gidi Markuszower is bereid om het belastingplan te steunen, omdat hij wil voorkomen dat er verkiezingen komen. Dat zegt hij in het debat over het pakket aan belastingen.
3 dagen geleden